O`zbekiston iqtisodiyoti 2 - География - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	2.8MB
Покупки	0
Дата загрузки	23 Сентябрь 2019
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	География

O`zbekiston iqtisodiyoti 2

Купить

MAVZU: O`zbekiston iqtisodiyoti.

REJA: Sho`rolar tuzumi davrida O`zbekistonning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi. Mustaqillik yillarida milliy iqtisodiyotning shakllanishi va rivojlanishi. Turli islohotlar samarasida istiqlol yillarida O‘zbekiston iqtisodiyoti qariyb besh karra o‘sdi.

O`zbekiston Respublikas i davlat bayrog`i 1991-yil 18- noyabrda qabul qilingan O`zbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimov. O`zbekiston Respublikasi Davlat gerbi 1992-yil 2- iyun kuni qabul qilingan.

• O`zbekiston o`tmishda yer kurrasidagi aholi xo`jalik faoliyati g`oyat qizg`in kechgan eng qadimiy o`lkalardan biri bo`lgan. Mamlakatimizning G`arb bilan Sharq o`rtasidagi iqtisodiy taraqqiyot uchun qulay bo`lgan geografik o`rni, saxiy tabiati, boy va rang-barang tabiiy resurslari, mehnatkash va dono xalqi umumbashariy taraqqiyotga munosib ulush qo`shgan. • Asrlar davomida sug`orma dehqonchilik, yaylov chorvachiligi va xilma- xil hunarmandchilikka asoslangan o`lkamiz iqtisodiyoti jahon bozorlarida o`zining ko`p turdagi qimmatli ma`sulotlari bilan qatnashib kelgan. U bir zamonlar "Buyuk ipak yo`li" bo`yidagi eng gavjum bozorlar mamlakati bo`lgan. Shuningdek, Jahon fani va madaniyati ravnaqiga katta hissa qo`shgan O`rta Osiyolik buyuk allomalar-Beruniy, Ibn Sino, Al-Xorazmiy, Ulug`b

• XVIII asr boshlarida hozirgi O`zbekiston hududida Buxoro amirligi, Xorazm va Qo`qon xonliklari vujudga keldi. Bu davrda o`lka aholisining asosiy mahsuloti qishloq xo`jalik mahsulotlarini yetishtirish bo`lib, ular asosan dehqonchilik va chorvachilik bilan shug`ullanardilar. O`rta Osiyo xonliklarida sanoat mahsulotlari asosan hunarmandchilik asosida ishlab chiqarilar edi. Shahar hayoti XVIII asr oxirlaridan XIX asr o`rtalarigacha Buxoro, Samarqand, Shahrisabz, Xiva, Urganch, Qo`qon, Marg`ilon, Toshkent, Andijon kabi shaharlarda ancha taraqqiy qilgan bo`lib, ularda to`qimachilik, kulolchilik, zargarlik, chilangarlik, duradgorlik, badiiy buyumlar ishlab chiqarilar edi. O`rta Osiyoda ishlab chiqarilgan mahsulotlar savdo karvonlar orqali Hindiston, Eron, Qashg`arga, Qozoq o`lkalari hamda ular

Sho`ro davrida iqtisodiyot

 O`rta Osiyo mustamlakaga aylantirilgandan keyin o`lkada temir yo`l qurilishi boshlanib, 1888 yilda Farob stansiyasidan Samarqandgacha (Zakaspiy temir yo`lining davomi) poezdlar qatnovi yo`lga qo`yildi. Temir yo`lning qurilishi bilan mintaqada sanoat korxonalarini qurish tezlashib ketdi. Natijada 1913 yilga kelib O`zbekiston hududida 425 ta sanoat korxonasi bo`lib, shundan, 208 tasi paxta tozalash, 80 tadan ortigi oziq-ovqat, 18 ta objuvoz, 35 tasu ko`nchilik, 20 tasi xumdon yasash, 14 tasi metalsozlik korxonalari edi. O`lkada og`ir sanoat tarmoqlari nihoyatda sust rivojlangan bo`lib, ular yalpi sanoat mahsulotining atigi 2,0 foizini ishlab chiqargan.  O`zbekistonda og`ir sanoat tarkibiga metallurgiya, qurilish materiallari ishlab chiqarivchi korxonalardan tashqari, Chimyon neft va Sho`r

 2 . Sho`rolar tuzumi davrida O`zbekistonning ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishi.  O`zbekiston xalq xo`jaligini rivojlantirishning asosiy yo`nalishi sobiq Ittifoqning dastlabki yillarida paxtachilik va u bilan bog`liq bo`lgan majmuani vujudga keltirishdan iborat edi. Bu majmuani tashkil etish uchun paxtachilikni xilma-xil mashina va uskunalar, kimyoviy vositalar, avvalo mineral o`g`itlar, elektr quvvati va hokazolar bilan ta`minlaydigan hamda uning mahsulotlarini qayta ishlaydigan sanoat tarmoqlarini yaratish zarurati tug`ildi. Shu bois, paxtachilik va u bilan bog`liq bo`lgan tarmoqlarni rivojlantirishga katta e`tibor berildi. Yirik-yirik sanoat korxonalariga asos solinib, Respublikada sanoat tugunlari vujudga kela boshladi. Chunonchi, 1930-1940 yillar oralig`ida O`zbekistonda 831 ta yangi

 II Jahon urushidan keyingi davrda O`zbekiston xalq xo`jaligini yangi davr talabi asosida qisqa muddat ichida sanoat tarmoqlarini qayta qurish, qishloq xo`jaligi ishlarini mexanizatsiyalash, kimyolashtirish, ekin maydonlarini kengaytirish keng ko`lamda olib borildi. Respublikada paxta yakkahokimligi (monokulturasi) ga urushdan keyin yana e`tibor kuchaytirildi. 1948 yilda Toshkent qishloq xo`jalik mashinasozligi zavodida paxta terish mashinalarining dastlabki turkumi chiqarildi. “Toshavtomash” zavodida traktor va tirkagichlarni ishlab chiqarish yo`lga qo`yildi (shu zavod bazasida 1969 yil Toshkent traktor zavodi barpo etildi). 1985 yilda qishloq xo`jaligida traktorlar 200 mingga, paxta terish mashinalari 40 mingga yetkazildi. Mineral o`g`itlar ishlab chiqarish 1951 yilda 0,9 mln t. dan 198

 XX asr 80-yillarining o`rtalaridan O`zbekiston iqtisodiyotining yangi taraqqiyot davri boshlandi. Ammo, Respublika xo`jaligi birmuncha yutuqlarga erishgan bo`lsada, u sobiq Ittifoqning asosan xom ashyoga ixtisoslashgan, ko`plab arzon paxta, ipak, qorako`l teri va boshqa mahsulotlar yetkazib beruvchi o`lkasi bo`lib qolaverdi. Chunki, Respublika iqtisodiyotini asosi hisoblangan paxta tolasini 92 foizi, pillaning 2/3 qismi, oltin, mis, rux kabi rangli metallar hamda qorako`lning deyarli hammasi O`zbekistonda qayta ishlanmasdan tashqariga chiqarilar edi. 1989 yilda sobiq Ittifoqda og`ir sanoat mahsulotlari umumiy sanoatning 69,9 foizini, O`zbekistonda esa 45,4 foizni tashkil etgan. Mazkur davrda yengil sanoat O`zbekistonda asosiy o`rinni egallagan. Lekin viloyatlar doirasida ularni joylashu

MUSTAQILLIK YILLARIDA MILLIY IQTISODIYOTNING SHAKLLANISHI VA RIVOJLANISHI.

• O`zbekiston 1991 yil 31 avgustda o`z mustaqilligini e`lon qildi va o`zining chinakam yangi taraqqiyot davrini boshladi. Respublikamizning siyosiy mustaqillikka erishuvi, mamlakatimiz iqtisodiy hayotida ham keskin o`zgarishlar bo`lishiga sabab bo`ldi. Mustaqillikka erishilgan dastlabki kunlardan boshlab, bir tomonlama rivojlanishga qaratilgan planli iqtisodiyotdan voz kechib, bozor iqtisodiyotiga asoslangan jamiyat qurish yo`liga o`tildi. • Bizga ma`lumki mamlakatimiz iqtisodiyoti ko`p tarmoqli hududiy ishlab chiqarish majmuidan iborat bo`lib, uning poydevorini ixtisoslashgan tarmoqlar tashkil etadi. Yoqilg`i, mashinasozlik, rangli va qora metallurgiya, kimyo, yengil va oziq-ovqat sanoati kabilar ana shunday makroiqtisodiy tarmoqlar turlariga kiradi. • O`zbekiston O`rta Osiyo davlatlari o

Respublika iqtisodiyoti o`zining ma`lum tarixiga ega. Sobiq Ittifoq mavjudligida hayotning barcha jabhalari markaz tomonidan "tartibga" solinib turilar edi. Har qanday katta-kichik masalalar markaz aralashuvisiz bajarish mushkil edi. Qator asosiy boyliklarimiz, jumladan, oltin, paxta kabilarning taqdiri markaz ixtiyorida edi. Mamlakatimiz mustaqillikka erishuvi tufayli yuqorida aytib o`tilgan kamchilik-nuqsonlarni tugatish borasida muhim chora-tadbirlar amalga oshirildi. Hayotimizning barcha jabhalarida, shu jumladan iqtisodiyotda katta ijobiy o`zgarishlar ro`y berdi. Respublikamizda bozor munosabatlariga o`tishning o`ziga xos modeli shakllantirildi. Ushbu modelning eng asosiy tomonlari mamlakatimiz Prezidenti asarlari va farmonlarida, davlat tomonidan qabul qilingan qonunlar, huku

• Bozor iqtisodiyoti talablari Respublikada o`rta va kichik biznes faoliyati, tadbirkorlik, ishbilarmonlik keng tus olmoqda, mulkchilikning turli shakllari vujudga kelmoqda, ishlab chiqarishda davlat tasarufidagi faoliyatlar doirasi toraya borib nodavlat sohasi keng rivojlanmoqda. • Endilikda mamlakat iqtisodiy salohiyatida turli xil mulkchilik formalari shakllanmoqda. Xo`jalik yurituvchi sub`ektlar tarzida faoliyat ko`rsatayotgan ushbu korxonalarning soni yil sayin ortib bormoqda. 2001 yilda respublika hududida 99,8 ming o`rta va kichik biznes korxonalari mavjud bo`lib, ularning ko`pchiligi Toshkent shahri (15,3 %), Samarqand (10,2 %), Toshkent (8,5 %), Farg`ona (8,5 %) va Andijon (8,2 %) viloyatlarida joylashgan. Xo`jalik yurituvchi sub`yektlarning mulkchilik va tashkiliy-huquqiy shaklla

• Davlat tasarrufidan chiqarilgan va xususiylashtirilgan korxonalarning ko`pchiligi qurilish (35,7 %), sog`liqni saqlash (14,9 %), sanoat (10,4 %) hamda qishloq xo`jaligi (8,9 %), savdo (8,4 %) sohalariga to`g`ri keladi. O`zbekiston iqtisodiyoti tubdan isloh qilinishi bilan uning yetakchi tarmoqlarida, bir tomondan, yalpi mahsulot ishlab chiqarish hajmida keskin o`zgarishlar kuzatilmoqda, ikkinchi tomondan esa, yil sayin davlat sektorining hissasi nodavlat sektoriga nisbatan tushib borishi kuzatilmoqda. • Mustaqillikning dastlabki yillarida boshqa MDH davlatlaridagi kabi bizning respublikamiz ham anchagina iqtisodiy qiyinchiliklarni boshidan kechirdi. Ular bozor iqtisodiyotiga o`tish munosabati bilan xo`jalikda tarkibiy qayta qurish, sobiq Ittifoq respublikalari bilan iqtisodiy kooperatsiy

Turli islohotlar samarasida istiqlol yillarida O‘zbekiston iqtisodiyoti qariyb besh karra o‘sdi • . Aholi daromadlari jon boshiga 8,7 barobar ko‘paydi. Keyingi o‘n yilda O‘zbekiston yalpi ichki mahsulotining o‘sish sur’ati sakkiz foizdan oshdi. Joriy yilning birinchi yarmida bu ko‘rsatkich 8,1 foizni tashkil etdi. • Erishilgan natijalar bilan cheklanmasdan, iqtisodiyotni yanada rivojlantirishning qo‘shimcha imkoniyatlari izlanmoqda. 2013-yil 22- noyabr kuni poytaxtda Osiyo quyosh energiyasi forumining oltinchi yig‘ilishi o‘tkazildi. Xalqaro energetika agentligi, Birlashgan Millatlar Tashkilotining Sanoatni rivojlantirish tashkiloti, Islom taraqqiyot banki va boshqa xalqaro tuzilmalar vakillari, soha mutaxassislari va olimlar ishtirok etgan anjumanda mamlakatimizda quyosh energetikasini riv

 O‘zbekistonda transport infratuzilmasi izchil rivojlanmoqda. Yangi yo‘llar, yo‘l o‘tkazgichlar bunyod etilmoqda. O‘zbekiston hududlari yagona temir yo‘l tarmog‘iga bog‘lanmoqda. 2013-yilda ulkan strategik ahamiyatga ega yana bir yangi yo‘l — Angren-Pop temir yo‘li qurilishi boshlandi. 124 kilometrlik mazkur temir yo‘l, shu jumladan, 19 kilometrlik tunnel O‘zbekistonning markaziy qismini Farg‘ona vodiysi bilan bog‘laydi, Sharqiy Osiyo mamlakatlarining G‘arb davlatlariga chiqishida muhim bo‘g‘in bo‘lib xizmat qiladi.  Qishloq xo‘jaligida amalga oshirilgan tub islohotlar, fermerlik harakatining samaradorligi tufayli oziq-ovqat mahsulotlari yetishtirish yildan- yilga ko‘payib bormoqda. Sabzavot, kartoshka, poliz ekinlari, meva, uzum yetishtirish, meva- sabzavot mahsulotlarini qayta ishlash

Joriy yilning 6-iyunida poytaxtda bo‘lib o‘tgan “O‘zbekistonda oziq-ovqat dasturini amalga oshirishning muhim zaxiralari” mavzusidagi xalqaro konferensiyada qatnashgan xorijlik mutaxassislar va ishbilarmonlar buni yana bir bor e’tirof etdi, O‘zbekiston erishgan yutuqlarni tan oldi. Bu yil dehqonlar sakkiz million 50 ming tonnalik yuksak xirmon bunyod etdi. Mustaqillikkacha don va un ta’minoti bo‘yicha boshqalarga qaram bo‘lib kelgan xalq ayni paytda o‘z ehtiyojini ta’minlash bilan birga, xorijiy davlatlarga don eksport qilmoqda. G‘allachilik rivoji chorvachilik va parrandachilik kabi boshqa ko‘plab tarmoqlarga ham ijobiy ta’sir etib, go‘sht, sut, tuxum kabi oziq-ovqat mahsulotlarining mo‘l bo‘lishini ta’minlamoqda. Bozor iqtisodiga qadamba-qadam o`tish natijasida YAIMda nodavlat sektorning

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR RO`YXATI . Internet saytlari: google. ru_- file:///D:/O %60ZBEKISTON/Загрузки/%20iqt%20- %isodiyoti20Wikipedia,%20the%20free %20encyclopedia.htm

Купить