O‘zbekistonda siyosiy islohotlarning amalga oshirilishi - Педагогика - Рефераты

Информация о документе

Цена	2000UZS
Размер	19.2KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Рефераты
Предмет	Педагогика

O‘zbekistonda siyosiy islohotlarning amalga oshirilishi

Купить

O’zbekistonda siyosiy islohotlar ning amalga oshiril ishi
Reja:
1.O`zbekistonda fuqarolarni o`zini-o`zi boshqarish organlarining, ya’ni-
mahallalarning tashkil topishi
2.O`zbekistonda demokratiyaning yanada chuqurlashuvi hamda
ko`ppartiyaviylikning qaror topishi
3. “Yoshlarga oid davlat siyosati asoslari to’g’risida”gi Qonunning yangi
tahrirda qabul qilinishi va uning ahamiyati

Tariximizdan ma’lumki mamlakatimizda mahallalarning tashkil topishi uzoq
o`tmishga borib taqaladi. Manbalarning guvohlik berishicha o`lkamizda dastlabki
mahallalar IX-X asrlarda paydo bo`lgan. Bu haqda Abu Rayhon Beruniy o`z
asarlarida yozib qoldirgan.
O`zbekistonda yangi jamiyat qurish-adolat va haqiqat g`oyasiga asoslanadi.
Bunda insonlar o`z qobiliyatini, ehtiyojlarini to`la namoyon qiladi. Buning uchun
jamiyatda uni amalga oshirish uchun to`la huquqiy mexanezim yaratilishi lozim.
Bu tizim huquqiy jihatdan kafolatlanishi kerak. Shu sababli Respublikada mahalla
institutlarini joriy etishda 1993-yil 2-sentabrda qabul qilingan “Fuqarolarning
o`zini-o`zi organlari to`g`risida”gi O`zbekiston Respublikasi Qonuni qabul qilindi.
Mahalla mexanizmi shu Qonun asosida joylarda tashkil etila boshladi.
O`zbekiston Respublikasi Konstitutsuyasining 105-moddasida “Shaharcha,
qishloq va ovullarda, uning tarkibidagi mahallalarda fuqarolarning o`zini-o`zi
boshqarish organlari bo`lib, ularning rayisi (oqsoqoli) va uning maslahatchilari 2,5
yil muddatga saylanadi ” deyilgan.
Mahallaning huquqiy asoslari 1993-yil 2-sentabrdagi qabul qilingan Qonun
bilan mustahkamlangan. Ushbu Qonun yuqorida nomi keltirilgan. Bu Qonunda
mahallaning vazifalari, vakolatlari hamda oqsoqolning vazifalari qat’iy
belgilangan. 1999-yil 14-aprelda 29 moddadan iborat ushbu Qonunning yangi
tahriri chiqdi.
Qonunning 7-moddasi, Konstitutsiyaning 105-moddasiga moslashtirildi va
unda fuqarolarning o`zini-o`zi boshqarish organlari tushunchasi quyidagicha
konkretlashtirildi: “Shaharchalar, qishloqlar va ovullar, shuningdek shaharlar,
shaharchalar qishloqlar va ovullardagi mahallalar fuqarolar yig`inlari
Fuqarolarning o`zni-o`zi boshqarish organlari”dir deyildi.
2013-yil 22-aprelda O`zbekiston Respublikasining “Fuqarolarning o`zini-o`zi
organlari to`g`rida”gi Yangi tahrirdagi, hamda “Fuqarolar yig`ni rayisi va uning
maslahatchilari saylovi to`g`risidagi Qonunlar qabul qilindi”

2017-yil 3- fevralda O`zbekiston Respublikasi Prezidenti SH.Mirziyoyevning
“Mahalla institutini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to`g`risida”gi
Farmoni qabul qilindi. Ushbu Farmonda MFY oldiga quyidagi vazifalar qo`yildi:
- Jamiyat hayotidagi ularning mavqeyi belgilandi;
- Ular joylarda xalqning chinakam maslakdoshi va kumakdoshi bo`lishi
lozim;
- Yoshlarni tarbiyalovchi asosiy o`choq vazifasini bajaruvchi;
- Hududlarda ma’naviy hayotning sog`lomlashtiruvchi asosiy bo`g`in bo`lishi
va boshqa vazifalar belgilab berildi.
2018-yil 15-oktabrda O`zbekiston Respublikasining “Fuqarolar yig`inlari
rayisi (oqsoqoli) saylovi to`g`risida ” Yangi Qonun qabul qilindi. Qonunga ko`ra
mahalla oqsoqollari rayislarini saylovi har 3 yilda bo`lib o`tadigan bo`ldi. Ushbu
Qonun asosida O’zbekiston Respublikasining Kostitutsiyasining 105-moddasining
birinchi qismiga o’zgartirish va qo’shimchalar kiritildi.
2019-yilda Respublika Fuqarolar yig`inlari rayislarining navbatdagi sayovi
bo`lib o`tdi, unda Respublikadagi 10 000 ga yaqin MFY rayislari navbatdagi
muddatga saylandi.
Bu masala 2020-yil 29-dekabrdagi O`zbekiston Respublikasi Prezidentining
xalqimizga va Oliy Majlisga Murojaatnomasida ham ko`rib chiqildi. Ma’ruzada
qayd etilishicha so`ngi uch yilda “Obod qishloq”, “Obod mahalla” Davlat dasturi
doirasida 5 mln. aholi yashaydigan 1200 ta mahalla va qishloqlar qiyofasi tubdan
o`zgardi. Bu ishlar pandemiya sharoitida vaqtincha to`xtab qoldi. Xalqaro Moliya
institutlari bu Dastur doirasida ishtirok etish uchun 270 mln. AQSH dollari
miqdorida mablag` yo`naltirishga tayyor ekanligi bildirilmoqda. Bu ishlar 2021-
yilda ham davom etishini Muhtaram Prezidentimiz ta’kidlab o`tdilar.
2-masala
Endigi masala- O`zbekistonda demokratiyaning yanada chuqurlashuvi hamda
ko`ppartiyaviylikning qaror topishiga to`xtalamiz.
Mustaqillik sharofati bilan yakka partiyaviylikga barham berildi. Sobiq ittifoq
davrida kommunistik partiya yakka hukmron partiya edi. Uning g`oyasiga ko`ra,

har bir insonning dunyo qarashi kommunistik mafkurada shakllanishi lozim edi.
Kommunistlar tub aholining mafaati, mentaliteti hamda davlatchilik tarixi bilan
umuman hisoblashmas edi. Ularda fikrlar xilma-xilligiga yo`l qo`yilmas, jamoat
birlashmalariga aralashishlik partiya ishining asosi edi.
Siyosiy partiyalarning erkin faoliyat ko`rsatishishi- demokratik huquqiy
davlat va fuqarolik jamiyatini barpo etishning asosiy garovidur.
Mamlakatimiz birinchi Prezidenti Islom Karimov ta’kidlaganidek: “Partiya
degani- bu mansab uchun, lavozim uchun kurash emas, balki muayyan g`oya
uchun uni jamiyatda ustuvor bo`lishi va ro`yobga chiqishi uchun kurash demakdir.
Agar partiya ma’nosini mana shu nuqtayi nazardan tushunar ekanmiz , qancha
partiya bo`lsa bo`laversin, ularni faoliyatiga tegishli sharoit yaratib beriladi ” degan
edi.
Hozirgi kunda Respublikamizda 5 ta siyosiy partiya mvjud va 2 ta ijtimoiy
harakat faoliyat ko`rsatmoqda. 1997-yil 14- sentabrda O`zbekiston Kommunistik
partiyasining oxirgi XXIII se’yzdi bo`lib o`tdi, unda bu partiya KPSS tarkibidan
chqib yangi siyosiy tashkilot- O`zbekiston XDP tuzish haqida Bayonot qabul qildi
va shu yili 1- noyabrda partiyaning ta’sis Qurultoyida O`zbekiston Xalq
Demokratik partiyasiga asos solindi. Bu partiyaning “O`zbekiston ovozi”, “Голос
Узбекистана” gazetalari bor.
“Vatan taraqqiyoti” partiyasi 1992-yil 24-may kuni tashkil topgan. Bu partiya
2000-yil 14-aprelda Fidokorlar Milliy demokratik partiyasi bilan qo`shildi va
“Fidokorlar Milliy Demokratik Partiyasi” nomini oldi.
O`zbekiston “Adolat” sotsial demokratik partiyasi 1992- yil 18- fevralda
bo lib o tgan I ta'sis Qurultoyida tashkil topdi. Partiyaning dasturi va nizomi e'lonʻ ʻ
qilindi. Partiyaning "Adolat" nomli gazetasi bor.
“Milliy Tiklanish Demokratik Partiyasi” 1995- yil 1- iyunda tashkil topdi.
Dasturi va nizomi qabul qilindi.
" Milliy tiklanish" nomli haftalik gazetasi bor, hozirgi kunda Oliy Majlis
qonunchilik Palatasida 36 ta deputat faoliyat ko'rsatmoqda. O zbekiston Leberal
ʻ

Demokratik Partiyasi 2003-yil 15-noyabrda tashkil topgan bo lib, bu partiyaʻ
Respublikadagi Ishbilarmon va Tadbirkorlarni himoya qiluvchi partiyalardir.
2015- yilgi saylovlarda O zLeDeP Oliy Majlis qonunchilik palatasida eng
ʻ
ko'p, 52 nafar deputat etib saylandi. 2019 - yil yanvarda Respublikamizda yosh
partiya “O’zbekiston Ekologiya partiyasi” tashkil topdi.
Xalq deputatlari viloyat kengashiga 60 ta dan ko’p bo’lmagan, tuman va
shahar kengashlariga esa 30 ta dan ko’p bo’lmagan deputatlar guruhi
shakillantiriladi.
3- masala
Endigi masalada davlatimizning yoshlarga bo'lgan e'tibori masalasi haqida
gaplashamiz. Bu masala fuqarolik jamiyati talabiga muvofiq qayta ko rib chiqildi.
ʻ
2016- yil 14 - sentyabrda " Yoshlarga oid davlat siyosati asoslari to`g`risida" gi
Qonunning yangi tahriri qabul qilindi.
2017 - yil 30- iyunda “Kamolat” yoshlar ittifoqi ijtimoiy harakatining IV
Qurultoyida yangi vazifalar o rtaga tashlandi. O zbekiston Respublikasi Prezidenti
ʻ ʻ
Shavkat Mirziyoyevning tashabbusi bilan " Kamolat “zaminida " Yoshlar ittifoqi"
tashkil topdi. Yoshlar masalasi davlat siyosatining ustuvor yo'nalishiga aylandi.
30- iyun Respublikamizda “Yoshlar kuni” deb e'lon qilindi.
2017- yil 5- iyulda O zbekiston Respublikasi Prezidentining “Yoshlarga
ʻ
oid davlat siyosatining samaradorligini oshirish va O zbekiston Yoshlar ittifoqi
ʻ
faoliyatini qo'llab quvvatlash to`g`risida”gi Farmon qabul qilindi. Unga ko'ra
“Mard o g lon” medali ta'sis etildi. 2018- yil 27- iyunda "Yoshlar kelajagimiz"
ʻ ʻ
Davlat dasturi qabul qilindi. 2018- yil avgustda “O zbekiston Yoshlar ittifoqi”
ʻ
huzurida, “Yoshlar kelajagimiz” jamg'armasi va uning hududiy bo limlari ish
ʻ
boshladi.
2020-yil 29-dekabrda Mamlakatimiz Prezidentining Oliy Majlisga
Murojaatnomasida bu masala ham atroflicha ko`rib chilqildi. Unga ko`ra 2021-yil
“Yoshlarni qo`llab quvvatlash va aholi salomatligini mustahkamlash” yili deb
e`lon qilindi. Shu masalada Prezidentimiz Yoshlarni qo`llab quvvatlash maqsadida
kelgusi yilda amalga oshirilishi lozim bo`lgan asosiy vazifalarni ta’kidlab o`tdi.

4-masala
Ommaviy axborot vositalari xalqga ilmiy, huquqiy, siyosiy, iqtisodiy
madaniyat tarqatuvchi “To`rtinchi hokimiyatdir”. U boshqaruv organlarining
kamchiliklarini, xatolarini tanqid qiladi. Uning huquqiy asoslari hujjatlarda o`z
aksini topdi:
1. O`zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 67- moddasida yoki 29-
moddasida-har kim o`zi hohlagan axborotni olish va uni tarqatish huquqiga ega
diyelgan;
2. 1997-yil 27-aprelda “Ommaviy Axborot Vositalari to`g`risida” Qonun
qabul qilindi. Endi ular erkin faoliyat yuritishi mumkin, chunki qabul qilingan
qonun bor;
3. 2017-uilning 11- fevralida O`zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat
Mirziyoyevning: “Matbuot va axborot sohasida boshqaruvni yanada
takomillashtirish to`g`risidagi Farmoni e`lon qilindi. Unga ko`ra Respublikada
“Matbuot va Axborot Agentligi” tashkil etildi. Mustaqillik yillarida Respublika
ommaviy axborot vositalari, noshirlik, matbaachilik faoliyatini rivojlantirish, so`z
va axborot erkinligini ta’minlash borasida O`zbekiston Respublikasining 10 dan
ortiq Qonunlari, 150 dan ortiq qonun osti hujjatlari qabul qilindi.
2020-yil 29-dekabrdagi O`zbekiston Respublikasi Prezidenti Oliy Majlisga
Murojaatnomasida Ommaviy axborot vositalari faoliyatiga ham baho berib o`tdi:
“Oshkoralik va so`z erkinligi bu-davr talabi, bu-O`zbekistondagi islohatlarning
talabi . Xolis va adolatli jurnalis va blogerlarning tanqidiy chiqishlari yaxshi,
ularning bu chiqishlari rahbarlarga yoqmaydi. Ammo, bu ishlarni 2021-yilda ham
yanada jonlantirish kerak. Uning uchun tashkil etilgan “Axborot va Ommaviy
Kommunikatsiyalar Agentligini”, uning faoliyatini tanqidiy ko`rib chiqish kerak
deb ta’kidladi Respublikamiz Prezidenti Shavat Mirziyoyev.

Tayanch tushunchalar: o`zini-o`zi boshqarish organlari, k o`ppartiyaviylik,
nodavlat notijorat tashkilotlar, Ommaviy axborot vositalari (OAV).
ADABIYOTLAR:
1. O’zbekiston Respublikasining Kostitutsiyasi.T.,”O’zbekiston”, 2019.
2.Mirziyoev Sh.M. Biz milliy taraqqiyot yo'limizni qat'iyat bilan davom ettiramiz
va uni yangi bosqichga ko'taramiz. T. 1. - Toshkent: O'zbekiston .. 2017 yil.
3. Mirziyoev Sh.M.Erkin va farovon, demokratik O’zbekiston davlatini birgalikda
barpo etamiz. T.”O’zbekiston”, 2016.
4.Mirziyoev Sh.M.Tanqidiy tahlil, qat’iy tartib- intizom va shaxsiy javobgarlik –
har bir rahbar faoliyatining kundalik qoidasi bo’lish kerak.T.”O’zbekiston”, 2017.
5.O’zbekiston Respublikasining Saylov kodeksi. T.”Adolat” huquqiy axborot
markazi. 2019.
6. Jo’rayev N. Mustaqil O`zbekiston tarixi. T. G`afur G`ulom nomidagi nashriyot
matbaa ijodiy uyi. 2013.
7.Xoliqulov R.,G`aniyev K., Nasrullayev M. O`zbekiston tarixi (nomutaxassis
yo`nalish talabalari uchun). C.2019.266-274-betlar.
8 . O'zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyevning Oliy Majlisga
Murojaatnomasi. Zarafshon gazetasi, 2020 yil 31 dekabr, 155-156 sonlari

O‘zbekistonda siyosiy islohotlarning amalga oshirilishi

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish