Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 8.6MB
Покупки 0
Дата загрузки 19 Сентябрь 2024
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Медицина

Продавец

Bohodir Jalolov

Оқсиллар биосинтези

Купить
Мавзу: Оқсиллар биосинтези Кўриб чиқиладиган саволлар 1. Генетик код ва унинг таркиби. Ниренберг ва Маттей тажрибиларининг генетик кодни тасдиқлашдаги ахамияти. 2. Оқсил биосинтези босқичлари. Посттрансляцион ўзгаришлар. 3. Оқсил биосинтезини бошқарилиши. Оқсил биосинтези ингибиторлари. 4. Генлар таъсирининг бошқарилиши ва хужайра дифференцировкаси. 5. Молекуляр генетика асослари. Наслий касалликларнинг молекуляр механизми. 6. Оқсиллар полиморфизми. Тўқима номутаносиблиги Генетик код Оксилни аминокислота кетма-кетлигини нуклеин кислоталарда нуклеотидлар кетма-кетлигида кодланиши. Генетик код 1966 й. тўлиқ очилган. Генетик код Генетик коднинг хусусиятлари: 1. Код триплет 2. Код айнимачилиги(кўплиги) –( 20 а.к., 64 кодон ). 3. Код устма-уст тушмаслиги ( UUU CCU AUU GCU ). 4. Универсал 5. Специфик 6. Узлуксиз 7. Колениар Генетик код • Комплементарлик принципи нуклеотидлар учун ҳарактерли ҳисобланади, лекин нуклеотидлар ва аминокислоталар ўзаро комплементар бўла олмайди. Шунинг учун аминокислоталар кодонлар ёрдамида полипептид занжирга тўғридан-тўғри бирика олмайди . • Аминокислоталарни мРНКнинг маълум участкасига бириктириш “адаптор” лар ёрдамида юзага келади ва бу вазифани тРНК бажаради. • Аминокислота тРНКга бирикиб, ўзининг триплет коди билан бирикиш хоссасига эга бўлади. Трансляция – Оқсил биосинтези Рибосома тузилиши Кичик суббирлик Катта суббирлик Рибосомада асосий функционал лигандларни жойлашган (мРНК занжири ва 2та тРНК). Суббирликлар орасидаги бошлиқда– рибосамани асосий функционал чунтакги мавжуд. мРНК занжири 5 ′-учидан (занжир боши) 3 ′ учига -( занжир думи) кадар рибасома оркали сканерланади.Рибосомалар – хўжайра органоиди (40% оқсил, 60% рРНК). Прокариотлар - 70S (30S + 50S) Эукариотлар - 80S (40S + 60S) Оксил биосинтезининг босқичлари: 1. Аминокислотани фаоллашуви (цитозолда): хар битта аминокислота( 20 а.к.) узини тРНК ковалент богланади аминоацил-т-РНК-синтетаза ферменти ердамида). 2. Инициация п/п занжирни. 3. Элонгация п/п занжирни . 4. Терминация п/п занжирни ажралиши. 5. П/п занжирни уралиши ва процессинг: оксилни натив шаклини хосил килиш учун. Аминокислоталарнинг фаолланиши 1. Аминокислота (R) +АТФ + фермент (ER) ER (аминоацил-аденилат)+ФФН 2. ER (аминоациладенилат) + тРНК Аминоацил-тРНК + АМФ + ER Уммумий реакцияси: Аминокислота (R) + тРНК + АТФ аминоацил-тРНК + АМФ + ФФН Оқсил биосинтези босқичлари Трансляцияни уммумий схемаси 2. Полипед занжирни инициацияси : мРНК рибосомани кичик суббирлиги билан боғланади , кейини иницирловчи а.к. тРНК боғланган– иницирловчи комплекс хосиб булади (прокариотларда – N-формил-Met , эукариотларда– Met ). 3. Полипептид занжирни элонгацияси: аминокислоталарни ковалент боғланиши хисобига полипептид занжирни узаиши , тРНК ердамида аминокислоталар рибасомага етказилади , комплементар кодон антикодон жуфтлиги хосил бўлиши кузатилади . Элонгация 4. Терминация п/п занжирни ажралиши: терминирловчи кодонлар мРНК ( UAG, UGA, UAA ) синтез тугаганлигини билдиради, п/п занжир рибосомадан ажралиб чикади . Терминация кодонлари УАА, УАГ, УГА Терминация босқичида қатнашувчи омиллар: R1, R2, R3 Пептидил-тРНК Пептидил-тРНК 3'Пептидил-тРНК Пептидил-тРНК Свободный полипептид 3 3 Полипептид занжирининг посттрансляцион модификацияси Кўпчилик модификациялар ЭР фолдинг асосида полипептид занжирини шакилланишида кечади. У қуидагиларни ўз ичига олади: • Қисман протеолиз • Ковалент модификация (фосфорилланиш, гликирланиш, ацетилланиш) • Қўшимча моддаларни киритилиши (простетик гурухлар, коферментлар, металлар, гидроксил гурухлар) Оқсил биосинтезини бошқарилиши Прокариотларда • Бошкаруви гени оркали Эукариотларда • гистонлар • Цис-элемент • Транс-элемент • Энхансер • Сайленсер • гормонлар • Субстратлар ва метоболитлар Триптофановый оперон Эукариотларда генлар фаоллигини бошкарилиши ( одам организмида 200 хил хужайралар мавжуд тузилиши ва функция бир биридан фарк килади ). Эукариотларда генлар экспрессияси бошқарилиш механизми • Структур генлар миқдорини ўзгариши • Хромосомаларда генларнинг алмашинуви • Геномнинг турли хил қисмлардаги транскрипциянинг самарадорлиги билан • Бирламчи транскиптонни модификацияси • Трансляция даражасида (энхансерлар ва сайленсерлар таъсирида) • Синтезланган полипептид занжирининг посттрансляцион ўзгариши билан cis-элемент Нуклеин кислоталар ва оқсил синтезининг антибиотиклар билан ингибирланиши : 1. Пурамицин – элонгацияни тўхтатади; 2. Актиномицин Д – РНК полимеразани ингибирлайди; 3. Рифамицин – РНК полимеразани ингибирлайди; 4. Хлорамфеникол – пептидилтрансферазани ингибирлайди; 5. Циклогексамид – транслаказани ингибирлайди; 6. Стрептомицин, неомицин – транслоказа хатоликларини вужудга келтиради; 7. Эритромицин, олеандомицин – транслоказа фаоллигини тормозлайди. Мутация Мутация - ДНК нуклеотидлар кетма-кетлиги узгариши, генетик хатони вужудга келиши , ва барча кейинги авлодларда намоен булади. Мутациялар мутагенлар таъсири вужудга келади: • Физик (УБ-, ионизация нурланиш ва бошкалар.) • Химик • Биологик (вируслар, баъзи ферментлар) • Тахминан 20% хомиладорликда эмбрион хромосомасида структур ўзгаришлар кузатилади. Уларнинг 90% хомила ривожланишини бузилишига ва спонтан абортга олиб келади, айниқса биринчи хафталарида. Мутациялар таснифи Мутация тури Мутацион ўзгаришлар мисоллар Геномли Хромосомалар сонини ўзгариши Дауна касаллиги (қўшимча хромосома) Хромосом Хромосомаларнинг сони ўзгармаган холда уларнинг тузилишини ўзгариши Дюшеннинг мушак дистрофияси (Х хромосоманинг делецияси) Генли Кодон ёки геннинг маълум бир қисмини ўзгариши Глобиннинг β-занжири генида 1 нуклеотидни ўзгариши натижасида келиб чиқадиган ўроқсимон анемия Ген мутациялар Кодонда нуклеотидни алмашинуви (миссенс – қўшимча, нонсенс – аминокислотани бўлмаслиги) мутация. Кодон мазмуни кўпам ўзгармайди, чунки генетик код айнаган. Делеция – полинуклеотид занжирида мономерни ёки триплетни тушиб қолиши. Кодон ўқилиши силжийди ва бошқа оқсил синтезланади. Қўшимча мономерни киритилиши . Бунда битта ёки бир-неча аминокислотага узайган оқсил синтезланади ва функцияси йўқолади. • Мутациялар нейтрал, ижобий ва салбий бўлади. • Жинсий хужайралардаги мутациялар наслий касалликларга олиб келади. • Соматик хужайралардаги мутациялар функционал ўзгаришлар ва баъзи холларда ўсмалар келиб чиқади. • Агар мутация натижасида оқсил ижобий хусусиятга эга бўлса, организмнинг мослашуви кучаяди. Улар табиий танлашни таъминлайди. Наслий касалликлар • Бирламчи мутацияларда улар гетерозигота холатда бўлиб, касалликни намоён қилмайди, аммо популяцияда тарқалишига сабаб бўлади. • Мутациялар ота ва онада бўлса улардан хосил бўлган авлодда гомозигота холат кузатилиб касаллик ривожланади. • 2-4% туғилган чақалоқларда наслий касалликлар кузатилади, ўлим ва ёшликдан ногиронликнинг 40% сабаб бўлади. • Ген мутацияларининг 31% ферментларга тўғри келади. • Шу билан бирга бази калассикларга оилавий наслий моиллик бор. Масалан, атеросклероз, қандли диабет, оиалий полипоз, подагра, шизофрения ва бошқалар. Оқсиллар полиморфизми • Хар қандай ген маълум даражада ўзгарувчанлик билан тавсифланади. • Филогенезда геномнинг муракабланиши 2 йўналишда кечади: 2 маротаба ортиши ва улардаги мутациялар. Уларнинг популяцияда тарқалиши фенотипик гетерогенликга ва оқсиллар полиморфизмига, яъни бир хил ёки ўхшаш функцияларни бажарувчи оқсилларни хосил бўлишига олиб келади. 2 турдаги оқсиллар полиморфизми мавжуд: 1. Геномда локусларнинг ўхшашлиги натижасида хосил бўлган ноаллел генлар (HbA, HbA2, HbF). 2. Кўп аллел генлар (HbA, HbS). Иммуноглобулинлар • 5 синф иммуноглобулинлар мавжуд:A, G, D, E, M Қон гурухлари Эритроцитла р антигени Йўқ А В АВ Генотип 00 АА ёки А0 ВВ ёки В0 АВ Қон зардобидаги антителолар Анти-А ва анти-В Анти-В Анти-А йўқ Қон гурухи 0 (I) А (II) В (III) АВ (IV) Учраши (%) 45 40 10 5 Тўқима номутаносиблиги Тур ичи спецификлигини таъминловчи ва тўқима номутаносиблигига олиб келувчи оқсиллардан бири HLA (одам лимфоцити антигени) . Улар 2 синфга бўлинади: • I синф – гетеродимер оқсиллар, барча ядро тутувчи хужайраларда мавжуд. Унинг α 1 ва α 2 доменлари хужайра юзасида жойлашган антигенларни танийди. • II синф – гетеродимер оқсиллар, В-хужайралар, Т- хелперларда мавжуд, Т-киллер ва макрофагларда бўлмайди. Уларнинг α- ва β-занжирлардаги доменлари ангиген билан боғланади. • Улар жуда юқори полиморфизмга эга ва хужайра номутаносиблигини белгилайди. • Оқсиллар полиморфизми шунчалар юқорики, хар бир инсонни биокимёвий индивидуаллигини белгилайди. Ген инженерияси ДНК-полимеризация реакцияларини тиббиётда қўлланилиши (ПЦР-диагностика) • Турли хил организмлар ДНК сининг бирламчи қурилиши турлича. Касаллик чақирувчи омиллар ДНК сига хос праймер танлаб реакция ўтказилганда праймер қўзғатувчининг ДНК си билан гибридизацияланади. Масалан, ПЦР-диагностика гепатитнинг В ва С лари борлигини ва бошқа турли хил инфекцияларни аниқлаш имконини яратади. • Инсон геномини ўрганиш. Бунда хам махсус праймерлардан фойдаланилади. Бу усулда турли наслий касалликларни аниқлаш мумкин. Масалан, филадельфия хромосомаси сурункали миелолейкозда мавжудлигини, оилавий полипозни келтириб чиқарувчи АРС оқсилни ва бошқалар. Ген инженерия усулида E.Coli трансформацияланган хужайраларидан инсон препроинсулинини синтезлаш
Купить
  • Похожие документы

  • Sog‘liqni saqlash tizimi va uning xususiyatlari
  • Rentgenologik tekshirishning umumiy, xususiy va maxsus usullari
  • Jigarda gormonlarning zararsizlantirilishi
  • Qon ivishi, qon guruhlari va rezus omili
  • Sust boruvchi neyrovirusli infeksion kasalliklar

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha