”Shajarai Turk” asarining tarkibiy taxlili - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	2.0MB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

”Shajarai Turk” asarining tarkibiy taxlili

Купить

MAVZU:”SHA JARAI TURK”
ASARINING TARKIBIY
TAXLILI

SHAJARAYI TURK", "Shajarai turk va moʻgʻul" ("Turkiy xalklar va moʻgʻullar
shajarasi") — tarixiy asar, muallifi Abulgʻoziy Bahodirxon . Eski oʻzbek tilida
yozilgan. "SH.t." 13— 17-asrlardagi moʻgʻul va turk hukmdorlari haqidagi
maʼlumotlarni, xususan, Markaziy Osiyo xonliklari, jumladan, Xiva
xonligining muallif yashagan davrgacha boʻlgan tarixini oʻz ichiga olgan.
"SH.t." Abulgʻoziy Bahrdirxonning oʻlimi tufayli nihoyasiga yetkazilmay
qolgan boʻlsada, uning oʻgʻli Anusha Muhammadxon (1663—87)
topshirigʻiga muvofiq, urganchlik tarixchi Maxmud ibn Mulla Muhammad
Zamon Urganjiy tomonidan baʼzi maʼlumotlar bilan toʻldirilgan. "SH.t."ning
yozilish sababi muallif tomonidan quyidagicha izohlangan: "Ammo bizning
otaaqalarimizning beparvoliqi va Xorazm xalqining bevuqufliqi, bu ikki
sababdin, bizning jamoatimizning Abdullaxonning (Abdullaxon II) otalari
birlan bizning otalarimizning ayrilgan yeridin to bizga kelguncha tarixlarini
bitmay erdilar. Bu tarixni bir kishiga taklif qilali teb fikr qilduk, hech munosib
kishi topmaduk, zarur boʻldi (va) ul sababdin oʻzimiz aytduk". Asar moʻʼjaz
muqaddima va 9 bobdan tashkil topgan.

“ Shajarai turk"ning 7, 8 va 9boblari (1644-yilgacha kechgan voqealar)
Abulgʻozixon tomonidan yozilgan. 1, 6boblar va 9bobning davomi
(1644—64) Mahmud ibn Mulla Muhammad Zamon Urganjiy tarafidan
bitilgan. "SH.t."da koʻplab etnografik hamda Xorazmning
ijtimoiyiqtisodiy ahvoliga doyr maʼlumotlar bor. Asarning bizgacha
yettidan ortiq qoʻlyozma nusxasi yetib kelgan, ular Toshkent,
Ashxobod, Sankt-Peterburgdagi fondlarda saqlanmoqda.
“ Shajarai turk" omma tushunadigan tilda va ommabop usulda
yozilganligi bilan ajralib turadi. Hodisalar bayonidagi ixchamlik,
ifodaning izchilligi, voqealarni latifa va rivoyat uslubida sodda, ravon
tasvirlash asarning muhim tomoni hisoblanadi. Manba grammatik
qurilishi, lugʻat tarkibi nuqtai nazaridan xalq soʻzlashuv tiliga yaqin
turadi. Abulgʻozixon "SH.t."ni yozishda ilgari bitilgan bir nechta tarixiy
asarlar, xususan, Rashiduddinning "Jomeʼ uttavorix", Sharafuddin Ali
Yazdiyning "Muqaddimayi Zafarnoma"sidan kerakli oʻrinlarda unumli
foydalangan. Mazkur asar rus, fransuz va nemis tillarida nashr etilgan.

”Shajarai Turk” asarining tarkibiy taxlili

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish