Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 3.3MB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Shirin makkajo‘xori seleksiyasi uchun duragaylash yo‘li bilan boshlang‘ich material yaratish

Купить
,,Shirin mak k ajo‘xori selek siy asi uchun duragay lash y o‘li bilan boshlang‘ich mat erial y arat ish ‘‘ KIRISH Mav zunung dol zarbl igi. Shirin makkajo’xori xalqimizning asosiy oziq- ovqat ekinlaridan biri hisoblanadi. Shuning uchun hukumatimiz makkajo’xori yetishtirishni rivojlantirishga, mahsulot ishlab chiqarishni koʻpaytirish, hosildorlikni oshirish, ekin maydonini kengaytirishga alohida e'tibor bermoqda. Oʻzbekiston Respublikasi prezidentining 2015-yil 29-dekabrdagi PQ-2460- son ,,2016- 2020yillarda qishloq xoʻjaligini yanada isloh qilish va rivojlantirish chora- tadbirlari toʻgʻrisida" gi hamda 2016-yil 12- apreldagi PQ-2520-son ,,Meva- sabzavot, kartoshka va poliz mahsulotlarini xarid qilish va ulardan foydalanish tizimini takomillashtirish chora- tadbirlari toʻgʻrisida" gi qarorlarida oʻz aksini topgan. Sabzavot (shirin) makkajoʼxori Oʼzbekistonda yangi ekinlardan sabzavot biri hisoblanadi. Shu bois sabzavot (shirin) makkajoʼxorini oʼsuv davri davomiyligi, yuqori hosil chiqimi va hosil sifatini shuningdek, turli muddatlarda ekib oʼstirish, sugʼorishda qoʼllaniladigan chuchuk suvdan tejamkorlik bilan foydalanishni yanada takomillashtirishni bugungi kunda dolzarb hisoblanadi. Hozirgi kunda dunyo aholisi sevib iste`mol qiladigan sabzavotlardan biri sabzavot makkajo`xori (Zea mays L. convar. saccharata koern.) bo`lib, vatani Markaziy Amerika hisoblanadi va bu ekin AQSH, Kanada, Meksika, Argentina, Peru kabi mamlakatlarda keng tarqalgan sabzavot ekini hisoblanib, bizda ham keyingi vaqtlarda qiziqish uyg‘onmoqda. Lekin, sabzavot makkajo`xori yangi, istiqbolli nav va duragaylarini o`stirishda qulay ekish muddati bo`yicha muayyan sharoitda ilmiy tadqiqot ishlari o`tkazilmagan. Shirin mak k aj o‘xori doni ist e‘mol da sut -mum pishish fazasida pishirib, k onserv alanib v a y angi ligicha muzlat i b ishlat ilinadi. Sabzav ot mak k ajo‘xori doni shak ar v a k raxmal boy bolib inson sal omat ligi uchun k o‘pl ab foy dali element lar mav jud. 18-20% 64%Oqsil Moy V it ami nlar A ;B 1 ; B 2 ;C;P P;8-9%Uglev od Shi rin mak k ajo‘xo ri t ark i bi Shirin makkajo‘xoridan ishlab chiqarilgan maxsulotlar300 dan ort iq mahsul ot lar Shirin mak k ajo’xori doni ist em oldan t ashqari poy asi v a boshqa qisml ari da n k o’pla b maxsul ot la r t a y y orl ana di Shirin makkajo’xori mevalari olingandan so’ng yashil massasi chorva mollari uchun ozuqa tayyorlashda keng foydalaniladi Shirin makkajo’xori mevasining donlari ajratib olingandan so’ng qolgan qismidan parandachilikda aralash yem tayyorlashda ham ishlatilinadi. Mavzuning o‘rganilganlik holati. Ostanaqolov hamda Sanayevlarning yozishlaricha sabzavot makkajo`xori o`simligi boshqa tur va kenja turlarga nisbatan kuchsiz o`sib, bo`yi o`rtacha – 160-170 sm bo`ladi va ko`p qo`ltiq poyalar chiqarishi hamda tez o`sishi bilan farq qiladi. Barglari oddiy, barg qini va yaprog‘idan iborat. Bitta o`simlikda 8 tadan 45 tagacha barg bo`ladi va barg yuzasi 0,3-1,5 m 2 ga etadi. Gullash fazasining oxirida barg yuzasi maksimal darajaga etadi. Otalik to`pguli – ro`vak markaziy o`q va yon shoxlardan iborat. Boshoqchalari ikki gullik, har gulda 3 tadan changdon bor. Bitta ro`vakda 1000-1200 boshoqchalar yoki 2-2,5 ming gullar bor. Sanayev S. T. va Safarniyozov Sabzavot makkajoʼxori 10 apreldan boshlab ekiladi, ekish sxemasi 70x20-30 sm, ekish chuqurligi 5-6 sm, ekish normasi gektariga 20-30 kg. Parvarishlash ishlari 3-4 ta chinbarg hosil boʼlganda bir uyada 2 ta oʼsimlik qoldirilib yagana qilinadi, qator oralari 2-3 marta yumshatiladi, oziqlantiriladi va sugʼoriladi. Sabzavot makkajoʼxori soʼtalari sut pishish davrida roʼvagi gullagandan keyin (20-25 kunlari) qoʼlda, saralab yigʼib olinadi. Har gektardan ishlab chiqarish sharoitida 45-55 s va ziyod don hosili olinadi. Ostonaqulov va Sanoyevlarning o’rganishlari bo’yicha m akkajoʼxori urugʼi 8-12 sm chuqurlikka ekilganda oʼsishi va rivojlanishi uchun qulay sharoit yaratiladi. Bundan chuqur, yaʼni 16, 18, 22 sm ga ekilgan urugʼlar 4, 8, va 12 sm ga ekilganga nisbatan 2-3 kun kech koʼkarib chiqdi, maysalar sust rivojlandi. Chunki, chuqur ekilgan urugʼ unib to yer betiga chiqqungacha undagi zahira energiya tugaydi va shunchalik qalin qatlamni yorib chiqishga quvvati yetmay qoladi. Bu esa pirovardida hosildorlikka ham salbiy taʼsir koʼrsatadi Tadqiqot ning ma qsadi : duragaylash asosida shirin makkajo‘xori nav va duragaylari kolleksiyasi namunalaridagi tezpisharlik, hosildorlik, kasallik va zararkunandalarga chidamlilik va don sifati belgi-xususiyatlarining irsiylanish qonuniyatlarini hamda texnalogiyasini o‘rganish va Fl avloddan qimmatli namunalarni ajratishdan iborat. Tadqiqot v azifalari: - Ilmiy tadqiqotlarni olib borishda boshlang‘ich kolleksiya materiallarini yang i manbalar bilan boyitish . -Nav-namunalarining va duragaylar FI avlodining kasalliklarga chidamliligini baholash. Nav-namunalarning va duragaylar FI avlodining zararkunandalarga chidamliligini baholash sabzavot makkajo‘xori navlarining bahorda asosiy ekin sifatida tezpisharligi, o‘sishi, mahsuldorligi, kasallik va zararkunandalarga, yotib qolishga chidamligi, hosildorligi, asosiy va takroriy ekinlarga mosligi bo‘yicha qadimdan sug‘oriladigan o‘tloq va och tusli bo‘z tuproqlar sharoitida baholash; sabzavot makkajo‘xori istiqbolli ajratilgan navlarini yozda takroriy ekinlar sifatida ekib ularni tezpisharligi, mahsuldorligi, takroriy ekin sifatida o‘stirishga mosligi, kasallik va yotib qolishga chidamligi, hosildorligi va don sifati bo‘yicha baholash. - Samarqand viloyatining eskidan sug‘oriladigan o‘tloq va och tusli bo‘z tuproqlar sharoitida sabzavot makkajo‘xori istiqbolli navlarini asosiy va takroriy ekinlar sifatida o‘stirishning iqtisodiy samaradorligini hisoblash va ishlab chiqarishga tavsiyalar berish. O‘rganilayotgan materiallaridan qimmatli xo‘jalik belgilari bo‘yicha yuqori ko‘rsatkichga ega bo‘lgan duragaylarni ajratish. Tajriba joyi Toshkent davlat agrar universiteti Samarqand filialining ,,Axborot maslahat markazi" tajriba dalalarida oʻtkaziladi. Dala tajriba maydoning tuprogʻi eskidan sugʻoriladigan och tusli boʻz tuproq boʻlib, mexanik tarkibi oʻrta qumoq, yer osti (sizot) suvlari 8-10 metr chuqurlikda joylashgan. Xoʻjalikning dengiz sathidan balandligi 750 metr Tadqiqot oby ek t i: Samarqand qishloq xo`jalik instituti va O`zbekiston O`simlikshunoslik ilmiy-tadqiqot instituti olimlari tomonidan yaratilgan tezpishar, o`suv davri 72-74 ku n, bo`yi 150-170 sm yotib qolishga va pufakli qorakuyaga chidamli Sherzod navidan hamda Samarqand qishloq xujaligi inistitutida yaratilgan Zamin va hosildor va tezpisharlik yoʻnalishlarida yaratilgan K-52334L va K-15412L navlaridan ham foydalanildi.   Ilmiy -t adqiqot ishining usl ubi . Tadqiqot uslublari. Ilmiy tadqiqot ishlari " Metodika polevogo opыta " (1985), " Dala tajribalarini oʻtkazish uslublari" (2007), Oʻzbekiston Respublikasi qishloq va suv xoʻjaligi vazirligi, Oʻzbekiston qishloq xoʻjalik ilmiy- ishlab chiqarish markazlarining uslubiy qoʻllanmalari asosida oʻtkaziladi (1995-2000). Dala tajribalarimizda namunalar bir yarusda 3 qaytariqda joylashtiriladi. Tadqiqotlarda quyidagi kuzatiah, oʻlchash va hisoblash ishlarini oʻtkazish rejalashtirilgan: - namunalarning oʻsuv davri davomiyligi fenologik kuzatishlar yordamida (НИКХ, 1967, 1989); - bahorgi va yozgi muddatlarda yetishtirilganda navlarning oʻsuv davri davomiyligini aniqlash Davlat nav sinash komissiyasi uslublarida aniqlanadi; -navlarning biometrik koʻrsatkichlari Sabzavotchilik ilmiy- tadqiqot instituti uslublarida (НИKX, 1967,1989); -oʻsimliklarning oʻsish va rivojlanishi davomida fenologik kuzatishlar va biometrik oʻlchovlar НИKX uslubida olib boriladi (M. 1967 y). -oʻsimliklarni zamburuggʻli kasalliklari bilan yaqqol shakldagi kasallanishi vizual usulda ; -namunalarning immunobiologik xususiyatlari oʻsimliklarning morfologik, bioximik, analitik va immunobiologik xususiyatlarini baholash asosida. -urugʻlarning navdorlik va ekinboplik sifatlari qishloq xoʻjalik ekinlari urugʻlariga qoʻyiladigan Davlat standartlari asosida baholanadi; -tadqiqotlardan olingan natijalar B.A.Dospexov boʻyicha statistik ishlanadi. kuzatishlar, biometrik o‘lchashlar, duragaylash, mahsuldorlik koʻrsatkichlari,don hosildorligi , haqiqiy kuchat soni, kasallik va zararkunandalar bilan zararlanishi, o‘simliklarning mahsuldorligi va hosildorligi , so‘talar soni, massasi, so‘tadagi donlar soni, 1000ta don massasi va donning sifat ko‘rsatgichlari kabi kuzatish, iqtisodiy samaradorligi koʻrsatkichlari , hisob-kitoblar umum qabul qilingan qoidalar, Davlat nav sinashi komissiyasi (2004), hamda Dala tajribalarini o‘tkazish uslublari (2006) yordamida o‘tkaziladi. Shirin mak k aj o‘xori k lasi fi k at siy as i Bir urug‘ pallalilar sinfi Poaceae oilasi Saccharat a k enja t uri Kelib chiqishi Mark azi y ameri k a Makkajo`xori Evropaga XV asrning oxirida olib kelingan. Dastlabki vaqtlarda u noyob ekin sifatida uy atrofini bezash uchun ekilgan. Ko`p vaqt o`tmay makkajo`xori Frantsiya, Italiya, Portugaliya mamlakatlarida avval oziq-ovqat, keyinroq em-xashak ekini sifatida tarqalgan. XVI asrda makkajo`xori Afrika, Hindiston, va Xitoyga etib borgan. Rossiyada XVII asrddan boshlab ekilgan. Lekin uni XIX asrning ikkinchi yarmiga qadar poliz ekini sifatida ekilgan . Hozirgi paytda makkajo`xori yuqori darajada madaniylashgan o`simlik hisoblanadi va barcha qit`alarda keng tarqalgan. Tarqalishi Veget at siy a dav ri 60-90 k un NishlashDoni O’sish Maysalash GullashMeva hosil qilish Mevasi Veget at siy a dav rida oziq moddalar y et ishmasligi S h erzod , Samarqand qishloq xo`jalik instituti va O`zbekiston O`simlikshunoslik ilmiy-tadqiqot instituti olimlari (T.E.Ostonaqulov, R.F.Mavlyanova, F.X.Abdullaev, SH.O.Burxonov) tomonidan duragaylash (Frantsiya UZ № 53/98 x Nagrada) va cheksiz yangi tanlash yo`li bilan yaratilgan. Tezpishar, o`suv davri 72-74 kun. O`simlik bo`yi 150-170 sm, yotib qolishga va pufakli qorakuyaga chidamli. Tuplanuvchan 3-4 ta yon poya hosil qiluvchan, ko`p so`tali. Har bir tupida 12-15 dona so`ta shakllanadi. So`ta vazni 120-200 gramm. Doni yirik, 1000 ta don massasi 330-350 gramm. Asosiy va takroriy ekinga mos. Don hosildorligi gektaridan 50-70 ts/ga. 2005 yilda Davlat reestriga kiritilib, rayonlashtirishga tavsiya etilgan. Sabzavot makkajo`xori Sherzod navi so`tasi va donining ko`rinishi SHi ri n mak k aj o‘xori duragay l ari ni ng F 1 bo‘g‘i nda o‘suv dav ri dav omiy l igi T/R Duragay k ombi nat siy alari o‘suv dav ri dav omiy ligi, k un ♀ ♂ F 1 1 Zamin x K-52334L 82 91 79 2 Zamin x K-15412L 82 88 80 3 SHerzod x K-52334L 85 91 87 4 SHerzod x K- 15412L 85 88 86 5 K-52334 L x Zamin 91 82 86 6 K-15412 L x Zamin 88 82 84 7 K-52334 L x SHerzod 91 85 86 8 K- 15412L x SHerzod 88 85 86 Shirin mak k ajo’xorini duragay lash sxemasi Birinchi yil Ikkinchi yil Shi rin mak k ajuxori duragay F 1- bo‘g‘inida o‘ simli k b o‘ y ining irsiy lanishi Tt /r Duragay k ombina t siy alari Onalik Ot alik O‘simlik bo‘y i, sm F 1 1 Zamin x K-52334 L 194 175 186,3±12,4 2 Zamin x K-15412 L 194 201 194,3±10,7 3 SHerzod x K-52334 L 168 175 174,5±12,8 4 SHerzod x K- 15412 L 168 201 170,4±11,2 5 K-52334 L x Zamin 175 194 183,7±12,6 6 K-15412 L x Zamin 201 194 190±13,1 7 K-52334 L x SHerzod 175 168 172,5±12,6 8 K- 15412 L x SHerzod 201 168 196,2±13,5 Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylarining turli ekish sxemalarida fenologik kuzatish natijalari, 2021-2022 yillar ma’lumotlari ekish 18-27 aprel T/r Ek ish sxemasi, sm Unib chi qish 1-chi n-barg Chi qari sh 2-chin-barg chiqarish 3-chi n-barg c hi qari sh Ro‘v ak l ash 20 21 2022 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 Qandli 1 duragay i 1. 70x15 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 25.06 11.06 2. 70x20 5.05 20.04 8.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 25.06 12.06 3. 70x25 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 28.04 26.06 13.06 4. 70x30 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 28.06 12.06 Qandli 4 duragay i 5. 70x15 5.05 20.04 7.05 22.04 9.05 24.04 11.05 26.04 26.06 12.06 6. 70x20 5.05 20.04 8.05 23.04 10.05 24.04 12.05 26.04 25.06 12.06 7. 70x25 5.05 20.04 8.05 23.04 11.05 25.04 13.05 27.04 25.06 13.06 8. 70x30 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 13.05 27.04 24.06 13.06 T/r Ek ish sxemasi , sm So‘t a lash Sut pishish Mum pishish To‘la pishish Y ig‘ish 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 Qandli 1 duragay i 1. 70x15 5.07 21.06 23.07 8.07 31.07 15.07 10.08 23.07 20.08 31.07 2. 70x20 5.07 21.06 25.07 8.07 1.08 15.07 12.08 23.07 20.08 31.07 3. 70x25 3.07 22.06 25.07 9.07 4.08 16.07 14.08 24.07 20.08 31.07 4. 70x30 3.07 21.06 26.07 8.07 6.08 16.07 16.08 24.07 20.08 31.07 Qandli 4 duragay i 5. 70x15 5.07 20.06 25.07 9.07 3.08 16.07 12.08 23.07 20.08 31.07 6. 70x20 4.07 20.06 26.07 9.07 4.08 16.07 13.08 24.07 20.08 31.07 7. 70x25 3.07 21.06 25.07 10.07 7.08 18.07 18.08 25.07 20.08 31.07 8. 70x30 3.07 21.06 25.07 10.07 10.08 18.07 18.08 25.07 20.08 31.07 Dura gay nomi Ek i sh muddat i O‘siml ik bo‘y i, sm Biri nchi(dast labk i) so‘t aning joy lanish balandligi, m Tupl anganlik Bosh poy adagi barglar soni   20 21   202 2   20 21   202 2   20 21   202 2   20 21   202 2 Qand li 1 1.06. 124,8 134,3 37,9 36,2 2 3 12,7 12,4 10.06 126,3 135,7 32,5 37,1 2 2 11,0 11,8 20.06 125,1 136,8 31,6 35,8 2 2 11,0 11,2 Qand li 4 1.06. 119,1 130,1 20,8 24,7 2 3 8,8 9,8 10.06 117,6 132,3 22,4 27,1 2 2 8,0 8,7 20.06 117,1 133,1 21,9 25,7 2 2 8,7 9,2Shirin makkajo‘xori duragay larining biometrik ko‘rsatkichlari,20 21 -202 2 yillar ma’lumoti T /r Duragay k ombi nat siy alari Onali k Ot alik h osil dorlik , t /ga F 1 1 Zamin x K-52334 L (qandli 1) 5. 4 6. 0 6,3±0,4 2   Zamin x K-15412 L 5. 4 5.2 5,3±0,5 3 . SHerzod x K-52334 L (qandli 4) 4 . 5 6. 0 5 ,5±0.8 4 SHerzod x K- 15412 L 4 .5 5.2 5,0±0,7 5 K-52334 L x Zamin 6.0 5.4 5,7±0,6 6   K-15412 L x Zamin 5. 2 5.4 5.0±0,6 7   K-52334 L x SHerzod 6 . 0 4.5 5,5±0,6 8   K- 15412 L x SHerzod 5.2 4.5 5,0±0,5Shirin makkajo‘xori duragay F 1- bo‘g‘inida xosildorlik belgisining irsiylanishi, t/ga T/r Ek ish sxemasi , sm Unib chiqish 1-chin-barg Chiqarish 2-chin-barg chiqarish 3-chin-barg c hiqarish Ro‘v ak lash 20 21 2022 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 Qa ndli 1 duragay i 1. 70x15 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 25.06 11.06 2. 70x20 5.05 20.04 8.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 25.06 12.06 3. 70x25 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 28.04 26.06 13.06 4. 70x30 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 12.05 27.04 28.06 12.06 Qa ndli 4 duragay i 5. 70x15 5.05 20.04 7.05 22.04 9.05 24.04 11.05 26.04 26.06 12.06 6. 70x20 5.05 20.04 8.05 23.04 10.05 24.04 12.05 26.04 25.06 12.06 7. 70x25 5.05 20.04 8.05 23.04 11.05 25.04 13.05 27.04 25.06 13.06 8. 70x30 5.05 20.04 7.05 22.04 10.05 25.04 13.05 27.04 24.06 13.06Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylarining turli ekish sxemalarida fenologik kuzatish natijalari, 2021-2022 yillar ma’lumotlari ekish 18-27 aprel Duraga y nomi Ek ish muddat i Tupdagi so‘t alar soni So‘t alar v azni, g So‘t adagi don qat orlar soni, dona So‘t aning 1 qat ordagi donlar soni, dona 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 20 21 202 2 Qandli 1   1.06 3,9 4,0 360,8 361,2 12,4 12,0 29,7 31,3 10. 0 6 3,6 3,9 350,7 353,2 12,0 12,1 31,3 32,7 20.06 3,7 3,8 328,5 323,1 12,0 12,0 30,9 30,6 Qandli 4 1.06. 4,1 4,3 430,1 422,4 14,8 14,7 41,8 40,7 10.06 3,8 3,8 425,7 412,5 14,5 14,6 41,3 41,9 20.06 3,8 3,7 410,1 400,7 14,1 14,3 40,5 40,6Sabzavot (shirin) makkajo‘xori duragay to‘plamining mahsuldorlik ko‘rsatkichlari, 20 21 -202 2 yillar ma’lumoti T/r Ek ish sxemalari, sm Bir t updagi so‘t alar soni, dona Don hosildorligi, t /ga Silos massa hosildorligi, t /ga 20 21 2022 20 21 2022 20 21 2022 Qandli 1 duragay i 1. 70x15 3,0 3,1 4,3 4,4 37,6 38,1 2. 70x20 3,1 3,3 4,5 4,5 38,2 39,2 3. 70x25 3,0 3,2 4,1 4,2 35,0 37,6 4. 70x30 3,2 3,4 3,8 3,9 32,3 33,1 Qandli 4 duragay i 5. 70x15 3 ,2 3,4 4,9 4,9 40,0 41,7 6. 70x20 3,3 3,4 5,5 5,7 41,2 43,9 7. 70x25 3,4 3,5 5,1 5,2 38,5 41,2 8. 70x30 3,4 3,5 4,7 4,6 36,8 40,0Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylarining turli ekish sxemalarida hosildorlik ko‘rsatkichlari, 2021-2022 yillar ma’lumoti Sabzav ot (shiri n) mak k aj o‘xori ist iqbolli nav larini qulay ek i sh usulida o‘st irishning i qt isodi y samaradorl igi (2021- y i l) Duragay nomi Ek ish muddat i Don hosildorligi, s/ga Bir gek t a rga xara jat lar, ming so‘m Bir sent ner don, so‘m hisobida Bir gek t ardan olingan, so‘m hisobida Rent a bellik , % Tanna rxi Sotish bahosi Hosil qiymati Sof daromad Qa ndli 1   1.06. 4,8 4375800 91162 1250 6 000 000 1 624 200 37,1 10.06 4,7 4375800 93102 1250 5 875 000 1 499 000 34,2 20.06 4,0 4375800 10939 3 1250 5 000 000 1 624 200 14,7 Qa ndli 4 1.06. 5,7 4375800 76768 1250 7 125 000 2 749 200 62,8 10.06 5,6 4375800 78139 1250 7 000 000 2 624 200 59,9 20.06 5,5 4375800 79560 1250 6 875 000 2 494 200 57,1 Sabzav ot (shi rin) mak k ajoʻxori duragay larini qulay ek ish usulida oʻst irishni ng iqt i sodiy samaradorl igi (2022-y i l) Duraga y nomi Ek ish muddat i Don hosildorligi, s/ga Bir gek t arga xarajat lar, ming so‘m Bir sent ner don, so‘m hisobida Bir gek t ardan olingan, so‘m hisobida Rent a bellik , % Tannar xi Sotish bahosi Hosil qiymati Sof daromad Qandli 1   1.06. 4,9 5047600 105158 15300 7497000 2449000 48,5 10.06 4,6 5047600 109730 15300 7038000 1991000 39,4 20.06 4,2 5047600 120180 15300 6426000 1378400 27,3 Qandli 4 1.06. 5,8 5047600 87027 15300 8874000 3826400 75,8 10.06 5,7 5047600 88554 15300 8721000 3673400 72,7 20.06 5,4 5047600 93474 15300 8262000 3214400 63,7 Shirin mak k ajo’xori urug’larini ek ish jaray onlari N amunalarni izoly at siy a qilish XULOSA VA ISHLAB CHIQARISHGA TAVSIYALAR 1. Olingan natijalar shirin makkajo xori nav va liniyalari o zaro chatishtirilganda ʼ ʼ o simliklar o suv davri davomiyligi belgisi duragaylarga onalik shakli orqali ko proq ʼ ʼ ʼ avlodlarga berilishi to g risida xulosa qilish imkonini yaratadi. ʼ ʼ 2. O‘tkazilgan tadqiqotlar natijalariga asoslanib quyidagilarni kelishtirishimiz mumkin: shirin makkajo‘xori navlari va liniyalari o‘rtasida duragaylash ishlari olib borilganda otalik yoki onalik shaklida foydalanilishidan qat’iy nazar o‘simlik bo‘yining balandligi belgisi duragaylarning birinchi avlodiga oraliq holatda beriladi. 3. Tadqiqotlar natijalari asosida shirin makkajo xori navlari va lini yalari ʼ ishtirokida duragaylash o tkazilganda hosildorlik belgisi otalik oranizm orqali ʼ irsiylanishi ro y beradi. ʼ 4. Fenologik kuzatish natijalariga ko‘ra sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylarini o‘stirilganda tanlangan duragay o‘simliklarida o‘suv fazalarining davomiyligi 75-80 kunni tashkil qildi va Samarqand viloyatining tuproq va iqlim sharoitida sabzavot(shirin) makkajo‘xoridan yuqori don hosili olish mumkin ekan.   5. Birinchi dastlabki so‘taning joylashish balandligi duragay larda 24,7- 37,1sm ni tashkil etib, qandli 1 duragayining 1-chi so‘ta si ning joylashishi qandl 4 duragayi ga nisbatan balandda ekanligi qayd etildi. O‘simliklarda bosh poyadagi barglar soni – navlar bo‘yicha 8,0 donadan8,3 -13,4 donagacha hosil bo‘ldi. Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylari ekib o‘stirilganda, nisbatan ko‘p barglangan o‘simliklar qandli 4 duragayida qayd etildi. Bir tupdagi so‘talar soni – 3,6-4,0 va 3,8 - 4,3donagacha o‘zgarib, qandli 4 duragayi qandli 1 duragayiga nisbatan ko‘p so‘ta hosil qildi.   6. Sabzavot(shirin) makkajo‘xori modul o‘simliklarining er ostki va er ustki qismlarining quruq hamda ho‘l hollarda aniqlanganda navlar bo‘yicha ko‘rsatkichlarda keskin farq kuzatildi. Eng og‘ir er ustki ho‘l massas i qandli 4 duragayida aniqlandi.   7. Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylari turli tuproq sharoitlarida qator orasini 70x20 sm sxemalarda ekish yuqori don va silos massa hosilini taminlar ekan. 8. Sabzavot(shirin) makkajo‘xori duragaylarini turli ekish sxemalari va muddatlarida ekib o‘stirilganda don hosildorligi gektaridan 4,0-4,8 va 5,3 – 5,8 tonnagacha o‘zgardi. Eng yuqori hosildorlik – qandli 4 duragayida qayd etildi. Qandli duragayi gektaridan 5,7 – 5,8 tonna don hosili berdi. Nisbatan past hosildorlik (4,0 – 4,8 t/ga) qandli 1 duragayida qayd etildi. Sabzavot(shirin) makkajo‘xorining qandli 4 duragayi takroriy ekin sifatida 1.06 muddatda ekish yuqori daromad (9434000- 9968000) va rentabellik darajasini (71,5-81,3) taminlashini ko‘rsatdi. - Keltirilgan xulosalarga asoslangan holda sabzavot(shirin) makkajo xori seleksiya ʻ jarayonida tezpisharlik va maxsulot sifati bo yicha yaratilgan ʻ Q andli 1 va Q andli 4 duraylarini boshlang ich material sifatida tavsiya ʻ etish maqsadga muvofiq sanaladi. E’t iboringiz uchun rahmat !

Shirin makkajo‘xori seleksiyasi uchun duragaylash yo‘li bilan boshlang‘ich material yaratish

Купить