Tashkilotlar va ularni boshqarish - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	176.0KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Tashkilotlar va ularni boshqarish

Купить

TASHKI LOTLAR VA ULA RN I
BOSHQA RISH
RE JA
1.Tashkilotlar
tushunchasi va
ularning tavsifi.
2.Tashkilot ichki
va tashqi muhiti 3. Tashkilotning
tashkiliy
tuzilmasi. 4.Boshqaruvning
samaradorligi.

Menejmentning ishini samarali tashkil qilish uchun, menejer
faoliyatini amalga oshiradigan tashkilot mavjud bo‘lishi kerak.
Tashkilot tushunchasi vaqt o‘tishi bilan bir necha marta o‘zgardi.
Boshlang‘ich bosqichda tashkilot har qanday tizimning strukturasi
sifatida tasavvur qilingan. «Menejment» bilimning mustaqil sohasi
bo‘lib ajralib chiqqandan so‘ng, «tashkilot» so‘zi ongli talqin
qilingan, (korxonada (firmada) qabul qilingan), rollarning berilgan
strukturasi, funksiyasi huquq va burchlar bilan fikr bog‘liqligini
anglatadi. Ya’ni «tashkilot» so‘zini korxona, firma, ishlab chiqarish
guruhi yoki mehnat tuzilmasi deb tushunmoq kerak. «Tashkilot»
tushunchasini ko‘pdan ko‘p ta’rifidan quyidagilarni ajratish mumkin. 1.Tashkilotlar tushunchasi va ularning tavsifi.


Tashkilot — bu umumiy maqsad yoki maqsadga
erishish uchun ongli ravishdagi faoliyatning
muvofiqlashtirilgan kishilar guruhidir.

Tashkilot «hayoti» inson hayotiga o‘xshash bo‘lib har qanday mehnat
predmeti va xizmatining yashash davriga ega. Uni o‘zining fazalari va
rivojlanish xususiyati mavjud.

Tashkilot turlari;
tashkilotning asosiy shakllari; Funksiyalarni rejalashtirish;
Tashk i lot ni 3 daraj ada k o’rib chiqamiz:

Alomatlari bo’yicha tashkilot turlari
Rasmiy aniq qo‘yilgan maqsad, shakllantirilgan qoidalar, tuzilma va
aloqaga egalar; bu guruhga biznesning barcha
tashkilotlari, davlat va xalqaro institut va idoralar kiradi.
Ushbu o‘rganishning predmeti asosan rasmiy xo‘jalik
tashkilotlariyuridik shaxslardan iboratdir
Norasmiy aniq ma’lum maqsadlar, qoidalar va tuzilmalarsiz faoliyat
yuritadilar; ularga oila, do‘stlik, odamlar o‘rtasidagi
norasmiy munosabatlarning barcha institutlari kiradi

Iqt isodiy faoliy at ning
t urlari bo‘y icha t urlari
Sanoat;
Qishloq xo’jaligi;
Transport va aloqa;
Qurilish;
Xizmat ko’rsatish

Tashkilotning asosiy
shakllari
Funksional tashkiliy
boshqaruv
strukturasi Mahsulot turlari
bo’yicha tashkiliy
struktura Iste’molchiga
mo’ljallangan
struktura Ma’muriy bo’limlar
strukturasi.

Tashkilotning hayot sikli konsepsiyasiga
muvofiq uning barcha faoliyati u tug‘ilishidan
boshlab hayotini to‘xtash yoki tubdan
modernizatsiyalash (takomillash) gacha qator
bosqichlarni bosib o‘tadi. Ularning har biri
ma’lum maqsadlar, belgilar, boshqarish uslubi
vazifasi va mehnatni tashkil qilish kabi 5
fazadan iborat.

1-faza •
Tashkilotning tug‘ilishi. Unda yashab qolishdan iborat bosh maqsadni
belgilash; boshqarish uslubi inqirozi; asosiy vazifa, bozorga chiqish,
mehnatni
2-faza •
Bolalik va yoshlik. Asosiy xususiyatlar: bosh maqsad — qisqa
muddatli foyda va tez o‘sish; qattiq rahbarlik hisobiga yashash; asosiy
vazifa mustahkamlanish va bozorning ma’lum qismini egallash;
mehnatni tashkil qilish, foydani rejalashtirish, xizmat va maoshni
oshirish.
3-faza •
Yetuklik. Bosh maqsad tizimli muvozanatli o‘sish va shaxsiy
shakllanish; vakolatlarni berish orqali rahbarlik samaradorligi; asosiy
vazifa —turli yo‘nalishlar bo‘yicha o‘sish; bozorni egallash, turli
manfaatlarni hisobga olish, mehnatni tashkil qilish— taqsimot va
kooperatsiya, shaxsiy natija uchun mukofot.

4-faza •
Tashkilotning qarishi. Mohiyati bo‘yicha yetuklikning
eng yuqori darajasi. Tashkilotning rivojlanishida bosh
maqsad — erishilgan natijalarni saqlash, boshqarish
sohasida samarali harakatlarni moslash orqali erishiladi;
asosiy vazifa—barqarorlikni ta’minlash, mehnatni erkin
rejimda tashkil etish, foydada qatnashish.
5-faza •
Tashkilotning tiklanishi (qayta tug‘ilishi). Bosh maqsad
— barcha funksiyalar bo‘yicha jonlanishni ta’minlash:
jamoatchilik hisobiga o‘sish; bosh vazifa— yosharish;
mehnatni tashkil qilish sohasida — ITTKI (ilmiy tajriba
tadqiqot konstruktorlik ishlari) ni tatbiq qilish, jamoaviy
mukofotlash.

2. Tashkilot ichki va tashqi muhiti
Har bir tashkilotning faoliyat yuritishi va rivojlanishi
ma’lum bir muhitda (ichki va tashqi) amalga oshiriladi.
Tashkilot faoliyati faqat muhit uni amalga oshirishga yo‘l
qo‘ygan holdagina bo’lishi mumkin. Tashkilotning holati va
faoliyati vaqtning har qanday paytida uning ichki omillari
harakati va tashqi muhit omillari ta’siri natijasidir.

Tashkilotning ichki muhiti uning hayotiy manbasi hisoblanadi.
U o‘z ichiga tashkilot faoliyatini yuritish, vaqtning ma’lum oralig‘ida mavjud
bo'lish va yashab qolish imkoniyatini beradi.
Agar u ma’lum miqdorda faoliyat yuritishini ta’minlab bermasa muammo va,
hattoki, halokatining sababchisi bo‘lishi ham mumkin.
Bozor munosabatlari shaklanishida tashkilot ichki muhitining o‘zgarishlari, uni
bozorga moslashishi sodir bo‘lishi kerak.

Tashkilotning ichki muhiti quyidagi tashkil
qiluvchilarning uzviy bog‘lanishidan iborat
— tashkiliy
tuzilma; — tashkilot
ichidagi
jarayonlar; —
texnologiya
; —
xodimlar; — tashkiliy
madaniyat.

Tashkilot bozor munosabati sharoitida atrof-muhit bilan turli
axborotli, ashyoviy jihatlarda o‘zaro hamkorlik qilishga qodir
bolgan ochiq tizimdan iborat.
Tashqi muhit tashkilotni resurslar bilan ta’minlovchi manba
hisoblanadi. Bunda tashkilot ham, o‘z navbatida, buning uchun
to‘lov sifatida tashqi muhitga o‘z faoliyati natijalarini berishi
kerak. Shunday qilib, tashkilot tashqi muhit bilan doimiy ravishda
o‘zaro almashinish holatiga ega. U bilan aloqa uzilishi bilan
tashkilot ham tugaydi. Tashkilotning tashqi muhit bilan o‘zaro
hamkorligi mavjud bo‘lish imkoniyati, tashkilotning faoliyati,
kerakli ichki salohiyati hamda vujudga kelgan chetga
chiqarishlarni bartaraf qilish va unga ko'rsatilayotgan beo‘xshov
ta’sirlardan keyin ham qo‘yilgan maqsadlarga erishishni
ta’minlaydi.

3. Tashk ilot ning t ashk iliy
t uzilmasi
Tashkilot (korxona)ning tashkiliy
tuzilmasini tashkilotni boshqarish tizimini
o‘zaro boglangan va bo‘ysunish tartibida
joylashtirilgan, maqsadga yo‘naltirilgan holda
faoliyat yuritish va uni rivojlanishini
ta’minlashga qaratilgan elementlarning
tartibga solingan yiglndisi sifatida belgilash
mumkin.

Tashkilotda tuzilmalarning bir necha
turlarini ajratish mumkin:
texnologik, ishlab chiqarish, moliyaviy,
ijtimoiy, axborot, tashkiliy va h.k. Bunda
oxirgisi alohida o‘ringa ega: u sinergetik
samara olish va qo‘yilgan maqsadlarga erishish
uchun elementlarning o‘zaro hamkorligini
tartibga soladi, shaxsan tashkiliy yaxlitlikni
yaratadi. Korxonaning tashkiliy tuzilmasi
ishlab chiqarish tuzilmasi va boshqaruv
tuzilmasining tashkiliy yaxlitligi sifatida
boladi. Ishlab chiqarish tuzilmasi bazis sifatida
boshqaruv tuzilmasini belgilab beradi.

Tashkiliy tuzilma turlari:
To‘g‘ri
chiziqli
tuzilma Boshqaruvnin
g vazifaviy
tuzilishi
To‘g‘ri
chiziqli-
vazifaviy
tuzilma To‘g‘ri
chiziqli-
shtabli
tuzilmasi

Boshqaruvning
matritsa tuzilmasi Mahsulotli tashkiliy
tuzilma
Iste’molchiga
qaratilgan tashkiliy
tuzilma Kombinatsiyalashtirilg
an tuzilma

4. Boshqaruvning samaradorligi
Boshqaruv samaradorligi — boshqaruv faoliyatining
natijalari va bunda amalga oshirilgan xarajatlar
(moddiy, moliyaviy, mehnat va boshqa resurslardan
foydalanish)ning o‘zaro munosabati va o‘zaro
hamkorligini aks etuvchi murakkab kategoriyadir.
Boshqaruv jarayonining vazifaviy roli uni
rivojlanishining darajasi va dinamikasini, boshqaruv
jarayonining sifatli va miqdorli tomonlarini aks
ettirishdir.

Boshqaruv samaradorligi bir qator omillarning ta’siri ostida
shakllanadi, ularni quyidagi alomatlar bo‘yicha tasniflash mumkin.
Mazmuni bo‘yicha tashkiliy, ijtimoiy-iqtisodiy, psixologik, texnik,
fiziologik omillarga ajratiladi.
Ta’sir ko‘rsatish shakli bo‘yicha bevosita va vositali omillar
farqlanadi. Birinchisi boshqaruv samaradorligiga bevosita ikkinchisi
vosita ta’sir ko‘rsatadi.
Ta’sirning davomiyligi bo‘yicha uzoq vaqt davom etmaydigan va
uzoq vaqt davom etadigan omillarga ajratiladi. Bunda ba’zi omillar
menejment samaradorligi bilan bevosita, boshqalari teskari bog’lanish
bilan bog’langandir.
Ta’sir ko‘rsatishning xarakteri bo‘yicha intensiv va ekstensiv
omillarga ajratiladi.

E’TIBORINGIZ
UCHUN
RAHMAT!

Tashkilotlar va ularni boshqarish

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish