Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish - Педагогика - Дипломные работы

Информация о документе

Цена	12000UZS
Размер	40.7KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Дипломные работы
Предмет	Педагогика

Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish

Купить

Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish.
Reja:
1. Undiruvni qarzdorning so'mdagi va chet el valyutasidagi pul mablag'lari
hamda boshqa mol-mulkiga qaratish tartibi.
2. Undiruvni ayrim yuridik shaxslarning, ular mulkdorlarining.
muassislarining va a'zolarining (ishtirokchilarining) mol-mulkiga qaratish
xususiyatlari.
3. Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga. garovga
qo'yilgan mol-mulkka, mulkiy huquqlariga va debitorlik qarziga qaratish.

UNDIRUVNI QARZDORNING SO MDAGI VA CHET EL
VALYUTASIDAGI PUL MABLAG'LARI HAMDA BOSHQA MOL-
MULKIGA QARATISH TARTIBI
Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish qarzdorning mol mulkini xatlash
(ro'yxatga olish) va majburiy realizatsiya qilishdan iborat. Bu chora barcha
qarzdorlarga nisbatan ham. jismoniy shaxslar va yuridik shaxslarga nisbatan ham
qo'llaniladi. Undiriladigan summa eng kam oylik ish haqining ikki barobaridan
oshgan barcha hollarda undiruv qarzdor jismoniy shaxsning mol-mulkiga
qaratiladi.
Undiruv qaratilishi mumkin bo'lgan mol-mulk deyilganda ashyolar. hoshqa
moddiy qimmatliklar, shu jumladan pul mablag'lari, qimmatli qog'ozlar, mulkka
bo'lgan huquqlar. shu jumladan ashyolarga bo'lgan huquqlar va majburiyatlar
bo'yicha olinadigan mol-mulk tushuniladi.
Qarzdor- jismoniy shaxsning undiruvchi talablarini qanoatlantirish uchun
yetarli pul mablag'lari bo'lmasa, undiruv qarzdorga tegishli bo'lgan hoshqa mol-
mulkiga qaratiladi. qonunga muvofiq undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol-
mulk bundan mustasno. Jismoniy va yuridik shaxslardan undiruv ijro hujjatlari
bo'yicha birinchi navbatda qarzdorning so'mdagi va chet el valyutasidagi pul
mablag'lariga hamda boshqa qimmatliklariga, shu jumladan banklardagi va boshqa
kredit tashkilotlaridagi pul mablag'lariga hamda o'zga qimmatliklariga qaratiladi.
Qarzdor jismoniy shaxsdan topilgan so'mdagi va chet el valyutasidagi naqd
pul mablag'lari darhol olib qo'yiladi. Olib qo'yilgan so'mdagi naqd pul mablag'lari
keyingi ish kunidan kechiktirmay majburiy ijro byurosining depozit hisobvarag'iga
o'tkazish uchun bankka topshiriladi. so'ng esa uch kunlik muddatda belgilangan
tartibda taqsimlanadi.
Banklardagi yoki boshqa kredit tashkilotlaridagi qarzdorning barcha
hisobvaraqlarida hamda omonatlarida turgan yoki saqlashga qo'yilgan pul
mablag'lari va o'zga qimmatliklari to'g'risida axborot bo'lganda, ular xatlanadi.
Aniqlangan tegishlicha so'mdagi naqd puli yoxud banklardagi yoki boshqa kredit

tashkilotlaridagi qarzdorning so'mdagi mablag'lari yetarli bo'lmasa, undiruv
qarzdordagi aniqlangan naqd chet el valyutasiga yoxud uning banklardagi yoki
yoki o'zga kredit tashkilotlaridagi hisobvaraqlarida. omonatlarida turgan yoki
saqlanayotgan valyutasiga qaratiladi.
Davlat ijrochisida qarzdorning xatlash mumkin bo'lgan hisobvarag'i
mavjudligi to'g'risida axborot bo'lmaganda. davlat ijrochisi bunday hisobvaraqni
aniqlash to'g'risida bank yoki boshqa kredit tashkilotiga yozma so'rov yuboradi.
Davlat ijrochisining yozma so'rovi kelib tushganda bank yoki boshqa kredit
tashkiloti qonun hujjatlariga muvofiq tegishli hisobvaraqni aniqlaydi va bu haqda
keyingi ish kunidan kechiktirmay davlat ijrochisiga ma'lum qiladi.
Qarzdor undiruv birinchi navbatda qaratilishi lozim bo'lgan mol-mulk turlari
yoki ashyolari o'zi ko'rsatishga haqli. Qarzdor mol-mulkining ut yoki bu turiga
undiruvni qaratish navbati davlat ijrochisi tomonidan mazkur mol-mulkning
likvidligini inobatga olgan holda belgilanadi. Qarzdorning undiruvchi talablarini
qanoatlantirish uchun yetarli pul mablag'lari bo'lmasa, davlat ijrochisi o'z qarori
bilan qarzdor hisobvaraqlarining xarajatlar qismini qarz to'liq uzilguniga qadar
qonun hujjatlarida belgilangan tartibda xatlaydi. Bank yoki boshqa kredit tashkiloti
qarzdorming pul mablag'larini xatlash haqidagi qarorni darhol ijro etadi va davlat
ijrochisiga qarzdorning hisobvaraqlari rekvizitlari hamda har bir hisobvaraq
bo'yicha xatlangan pul mablag'lari miqdorini ma'lum qiladi. Ayni vaqtda undiruv
qarzdorga tegishli bo'lgan boshqa mol-mulkka qaratiladi. "Sud hujjatlari va boshqa
organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining
52-moddasiga muvofiq ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin
bo'lmagan mol-mulk bundan mustasno.
Qarzdorning mol-mulkiga, shu jumladan naqd pul mablag'lariga va
banklardagi yoki boshqa kredit tashkilotlaridagi hisobvaraqlarida hamda
omonatlarida turgan yoki saqlashga qo'yilgan pul mablag'lariga undiruv ijro
yig'imi, davlat ijrochisi tomonidan qarzdorga solingan jarimalar va ijro xarajatlari
hisobga olingan holda, ijro hujjatini ijro etish uchun zarur bo'lgan miqdorda va
hajmda qaratiladi. Qarzdor boshqa shaxslar bilan umumiy mulk huquqi asosida

tegishli mol-mulkka ega bo'lgan hollarda undiruv uning qonun hujjatlariga
muvofiq aniqlanadigan ulushiga qaratiladi.
Davlat ijrochisi o'z ish yurituvidagi ijro ishi yuzasidan ijro harakatlari amalga
oshiriladigan joyga chiqqach qarzdorga unda mavjud bo'lgan so'mdagi va chet el
valyutasidagi naqd pul mablag'larini ko'rsatishni talab etadi. Qarzdor bu talabni rad
etgan taqdirda davlat ijrochisi qonunda nazarda tutilgan vakolatlarini amalga
oshirib, qarzdorlar egallab turgan yoki ularga qarashli bo'lgan, qarzdorga qarashli
bo'lgan mol-mulk borligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar mavjud bo'lganda esa
boshqa shaxslar egallab turgan yoki ularga qarashli bo'lgan joylarga, shu jumladan
turar joylarga va omborlarga kirish, zarur bo'lgan hollarda joylar hamda
omborlarni majburan ochish va xolislar ishtirokida ko'zdan kechirish. o'zga
shaxslarda qarzdorga tegishli bo'lgan mol-mulk borligini tasdiqlovchi hujjatli
ma'lumotlar mavjud bo'lmaganda esa bunday harakatlarni boshqa shaxslar egallab
turgan yoki ularga qarashli bo'lgan joylar va omborlarda sud ajrimi asosida amalga
oshirib, aniqlangan qarzdorning mol-mulkni ijro hujjati talabini bajarish uchun
xatlaydi. "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi
O'zbekiston Respublikasi Qonunining 52-moddasiga muvofiq ijro hujjatlari
bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol-mulk bundan mustasno.
Davlat ijrochisi qarzdorning ma'lum bo'lib qolgan va olib qo'yilgan chet el
valyutasidagi naqd pul mablag'ini u olib qo'yilgan kunning ertasidan kechiktirmay
O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish
huquqidan foydalanuvchi bankka sotish uchun topshiradi.
Qarzdorning chet el valyutasidagi xatlangan pul mablag'lari O'zbekiston
Respublikasi ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan
foydalanuvchi bankdagi bank hisobvarag'ida, omonatida turgan yoki saqlanayotgan
bo'lsa, davlat ijrochisi o'z qarori bilan bank zimmasiga ijm yig'imini, davlat
ijrochisi tomonidan qarzdorga solingan jarimalarni ro xarajatlarini inobatga olgan
holda ijro hujjatini ijro etish uchun zarur hajmda chet el valyutasini sotish
majburiyatini yuklaydi. Agar bank O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta
bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanmasa, davlat ijrochisi uning

immasiga chet el valyutasini shunday huquqdan foydalanuvchi bankka o'tkazish
majburiyatini yuklaydi. Qarzdorning ma'lum bo'lib qolgan tegishlicha so'mdagi
naqd puli yoki banklardagi yoxud kredit tashkilotlardagi so'mlari qarzdorlikni
qoplash uchun yetarli bo'lmaganligi sababli undiruvni qarzdorning chet el
valyutasidagi pul mablag'larini O'zbekiston Respublikasi ichki valyuta bozorida
bank (agarda bank sotish huquqiga ega bo'lmasa, mahlag'larni chet el valyutasini
sotish huquqidan foydalanuvchi bankka o'tkazishi shart) tomonidan sotilih,
sotuvdan tushgan pul mablag'lari hisobidan qoplanishi lozim.
Bank yoki boshqa kredit tashkiloti qarzdorning pul mablag'larini xatlash
haqidagi qarorni darhol ijro etishi va davlat ijrochisiga qarzomning hisobvaraqlari
rekvizitlari hamda bir hisobvaraq bo'yicha xatlangan pul mablag'lari miqdorini
ma'lum qilishi, ushbu hisob raqamlardagi pul mablag'larni tasarruf qilish va
foydalanish huquqini cheklashi, shuningdek davlat ijrochisining qaroriga muvofiq
qarzdorning chet el valyutasini sotishi yoki sotib olishi mumkin. Masalan, Mirobod
tuman MIB hududiy bo'limi davlat ijrochisi Goipov. Toshkent shahar iqtisodiy
sudining 2019-yil 10-apreldagi 10-1162/143-sonli, qarzdor "Malika" mas'uliyati
cheklangan jamiyatidan undiruvchi "Setora" xususiy firmasi foydasiga 10000000
so'm undirish haqidagi ijro hujjati yuzasidan ijro ishi qo'zg'atib. ijro hujjatida
ko'rsatilgan talablarni ijrosini ta'minlashga kirishib qarzdorning O'zbekiston
Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasida. MFO 12745. STIR
123456777, 12345678901234567890 valyuta hisob raqami mavjudligi aniqlagach
undiruvni qarzdor "Malika" mas'uliyati cheklangan jamiyatining. O'zbekiston
Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasidagi valyuta hisob
raqamlaridagi chet el valyutasidagi pul mablag'lariga qaratib, qarzdorning hisob
rapanlaridagi chet el valyutasidagi pul mablag'larini tasarruf qilish va foydalanish
huquqi qarzdorlik to'liq qoplanguniga qadar cheklaydi. Davlat ijrochisi O'zbekiston
Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasiga qaror kelib tushgan
kundan boshlab, kelib tushadigan cher el valyutasini 10000000 so'mlik qarzdorlik
to'liq qoplanguniga qadar yetarli miqdordagi qismini sotish, agar bank O'zbekiston
Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan

foydalanmasa, uning zimmasiga chet el valyutasini shunday huquqdan
foydalanuvchi bankka o'tkazish majburiyatini yuklaydi. Bankka sotuvdan tushgan
pul mablag'larini undiruvchi "Setora" xususiy firmasining OATB "Agrobank"ning
Mirobod tuman filiali, MFO-54321. STIR-987654321. 20204000111234567890
hisob raqamiga o'tkazish majburiyati yuklatilib. jro hujjati topshirilgan bank yoki
kredit tashkiloti pul mablag'larini undirish to'g'risidagi ijro hujjatini ijro
etmaganligi uchun ularga sud tomonidan undirilishi lozim bo'lgan summaning ellik
foizigacha miqdorda jarima solinishi hamda O'zbekiston Respublikasi Jinoyat
kodeksining 233-moddasiga asosan bank yoki boshqa kredit tashkiloti xodimi
tomonidan band solingan pul mablag'lari (omonatlari) bilan bank operatsiyalarini
amalga oshirgan taqdirda jinoiy javobgarlik mavjudligi haqida ogohlantiradi.
O'zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 245-moddasida pul
majburiyatida u so'mlar bilan chet el valyutasidagi muayyan summaga ekvivalent
bo'lgan summada yoki shartli pul birliklari bilan (ekyu. "maxsus qarz olish
huquqlari" va boshqalar) to'lanishi lozimligi nazarda tutilishi mumkin. Bunday
hollarda so'mlar bilan to'lanishi lozim bo'lgan summa tegishli valyutaning yoki
shartli pul birliklarining to'lov kunidagi rasmiy kursi bo'yicha helgilanadi. Uni
belgilashning boshqacha kursi yoki boshqa sanasi qonun hujjatlarida yoki
taraflarning kelishuvida belgilab qo'yilgan bo'lmasa, O'zbekiston Respublikasi
hududida majburiyatlar bo'yicha hisob-kitoblarni amalga oshirish chog'ida chet el
valyutasidan. shuningdek chet el valyutasidagi to'lov hujjatlaridan foydalanishga
qonun hujjatlarida belgilangan hollar, tartib va shartlar asosida yo'l qo'yiladi.
Pul majburiyatlarida ikkita element mavjud bo'ladi: qarz valyutasi majburiyat
summasi hisoblanadigan pul birligi va to'lov valyutasi - qarz bevosita to'lanadigan
pul birligi. Qarzni chet el valyutasida hisoblab chiqarishda ijro hujjatlari bo'yicha
undiruvni qarzdorning pul mablag'lariga qaratishning uchta varianti bo'lishi
mumkin:
- qarz ijro hujjatida ko'rsatilgan chet el valyutasida hisoblanishi;
- qarz ijro hujjatida ko'rsatilmagan boshqa chet el valyutasida hisoblanishi;
- qarz so'mda hisoblanishi.

Bunday undiruv davlat ijrochisining qaroriga asosan amalga oshiriladi. Davlat
ijrochisi o'z qarorida qaysi variant qo'llanilayotganligiga qarab vakolatli bankka
qanday harakatlarni amalga oshirishi lozimligini ko'rsatadi.
Bank yoki boshqa kredit tashkiloti davlat ijrochisining qaroriga asosan
qarzdorning chet el valyutasidagi pul mablag'larini MIBning tegishli hududiy
boshqarmasi depozit valyuta hisobvarag'iga o'tkazadi.
Agarda qarzdor hank yoki boshqa kredit tashkilotlarida so'mdagi pul
mablag'lariga ega bo'lsa, vakolatli hank ijro hujjatidagi talablarni bajarish chun
zarur miqdordagi chet el valyutasini sotib olishi kerak. Chet el valyutasini sotib
olish davlat ijrochisining qaroriga asosan amalga oshiriladi va sotib olingan chet el
valyutasi majburiy ijro byurosining tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta
hisobvarag'iga o'tkaziladi. Qarzdorning bank yoki boshqa kredit tashkilotdagi
hisobvarag'ida. omonatda turgan yoki bankda saqlanayotgan ijro hujjatida
ko'rsatilganidan boshqa chet el valyutasidagi yoki so'mdagi pul mablag'lari bo'lgan
taqdirda bu valyuta yoki so'mdagi mablag'lar ijro hujjatini ijro etish uchun zarur
miqdorda ijro hujjatida ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasi sotib olishga yuqorida
ko'rsatilgan tartibda yo'naltiriladi. Bunday holatda uchta operatsiya o'tkaziladi:
- chet el valyutasini qarz miqdorida sotish;
- ijro hujjatida ko'rsatilgan chet el valyutasini sotib olish:
- pul mablag'larini MIBning tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta
hisobvarag'iga o'tkazish'.
Qarzdordan topilgan va olib qo'yilgan, ijro hujjatida ko'rsatilgan naqd chet el
valyutasini davlat ijrochisi olib qo'yilgan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmay
MIB organining depozit hisobvarag'iga topshiradi. ijro hujjatida ko'rsatilganidan
boshqa chet el valyutasini yoki so'mdagi naqd pul mablag'larini sotish (ijro
hujjatida ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasini sotib olish) uchun chet el
valyutasida operatsiyalarni amalga oshirish huquqidan foydalanuvchi bankka
topshiradi.
Qarzdorning bank hisobvarag'ida, omonatida turgan yoki bankda
saqlanayotgan, ijro hujjatida ko'rsatilganidan boshqa chet el valyutasidagi yoki

so'mdagi pul mablag'lari xatlanganida, davlat ijrochisi o'z qarori bilan vakolatli
bank zimmasiga ijro hujjatini ijro etish uchun zarur bo'lgan miqdorda ijro hujjatida
ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasini sotib olish majburiyatini yuklaydi.
Agar bank O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el
valyutasi sotish yoki sotib olish huquqidan foydalanmayotgan bo'lsa. davlat
ijrochisi uning zimmasiga chet el valyutasi yoki so'mni shunday huquqdan
foydalanuvchi bankka o'tkazish majburiyatini yuklaydi.
Vakolatli banklar tomonidan chet el valyutasida sotib olingan pul mablag'lari
ular tomonidan MIBning tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta
hisobvarag'iga o'tkaziladh.
Qarz chet el valyutasida hisoblab chiqarilayotganda, davlat ijrochisi ijro
yig'imi, shuningdek u tomonidan qarzdorga solingan jarimalarni va jro xarajatlarini
tegishli qaror chiqarilgan kundagi O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki
tomonidan belgilangan chet el valyutası kursidan kelib chiqqan holda hisoblab
chiqilgan miqdorda so'mda hisoblab chiqaradi.
UNDIRUVNI AYRIM YURIDIK SHAXSLARNING, ULAR
MULKDORLARINING, MUASSISLARINING VA A'ZOLARI
(ISHTIROKCHILARINING) MOL-MULKIGA QARATISH
XUSUSIYATLARI
Yuridik shaxsning (xo'jalik shirkatlari va jamiyatlari, ishlab chiqarish
kooperativlari, matlubot kooperativlari, muassasalar) qarzlari bo'yicha. shu
jumladan uning mol-mulki ijro hujjatidagi talablami ijro etish uchun yetarli
bo'lmaganda undiruv sud hujjati asosida qonunda belgilangan shartlarda va shaxs
mulkdorlarining. tartibda ushbu yuridik shaxs muassislarining va a'zolarining
(ishtirokchilari) pul mablag'lariga hamda boshqa mol-mulkiga qaratilishi mumkin.
Ijro harakatlarini tegishli qarzdor yuridik shaxslarga nisbatan amalga
ashirishda undiruvni xususiy korxona mulkdori, muassasa mulkdori, fermer
xo'jaligining rahbari, dehqon xo'jaligining a'zolari, ishlab chiqarish kooperativining

a'zolari, qo'shimcha mas'uliyatli jamiyat ishtirokchilari, to'liq shirkat
ishtirokchilari, shuningdek kommandit shirkatdagi to'liq sheriklar pul
mablag'lariga va boshqa mol-mulkiga qaratish ijro hujjatini ijro etish tartibi hamda
usulini o'zgartirish orqali amalga oshiriladi.
Qarzdorning ijro hujjatidagi talablarni ijro etish uchun yetarli mol-mulki
bo'lmaganda, undiruv sud qarori asosida qarzdorning mas'uliyati cheklangan
jamiyat, qo'shimcha mas'uliyatli jamiyat, to'liq shirkat, kommandit shirkat ustav
fondidagi (ustav kapitalidagi) ulushiga, qarzdorning ishlab chiqarish
kooperatividagi payiga qaratiladi.
Undiruv qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga ham qaratilishi
mumkin. Qonun undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda jismoniy yoki yuridik
shaxslarda turgan mol-mulkiga, shu jumladan pul mablag'lariga qaratish
mumkinligini nazarda tutadi.
UNDIRUVNI QARZDORNING BOSHQA SHAXSLARDA
TURGAN MOL-MULKIGA, GAROVGA QO'YILGAN MOL
MULKKA, MULKIY HUQUQLARGA VA DEBITORLIK
QARZIGA QARATISH
Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish
qonunda qarzdorning boshqa shaxslarda - jismoniy yoki yuridik shaxslarda turgan
mol-mulkiga, shu jumladan pul mablag'lariga qaratish mumkinligini shuningdek
garzdor iro huiatlari bo'yicha undiruvchi sifatida kelajakda olishi mumkin bo'lgan
mol-mulk va pul mablag'lariga ham undiruv qaratilishi mumkinligini nazarda
tutadi. Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish,
ushbu mol mulkning qarzdorga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar
mavjud bo'lgan taqdirda davlat ijrochisining qaroriga asosan qarzdorning o'zga
shaxslarda turgan mol-mulkining unga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli
ma'lumotlar bo'lmaganda undiruvni mazkur mol-mulkka qaratish sudning qaroriga
ko'ra amalga oshiriladi.

Davlat ijrochisi qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki borligini
aniqlasa, uning qarzdorga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlari mavjud
bo'lsa, undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish
to'g'risida qaror chiqaradi. Qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki davlat
ijrochisi, ikkita xolis, qarzdor va undiruvchi ishtirokida xatlanadi.
Qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki xatlash bo'yicha harakatlar
belgilangan shaklda tuziladigan dalolatnoma bilan amalga oshiriladi. Masalan,
davlat ijrochisi Amirov Toshkent shahar iqtisodiy sudining 2019-yil 10-apreldagi
11-13211141-sonli, qarzdor "Baraka" mas'uliyati cheklangan jamiyatidan
undiruvchi "Xumo" xususiy firmasi foydasiga 10000000 so'm undirish to'g'risidagi
ijro hujjati yuzasidan 2019-yil 6-avgustda 43-sonli ijro ishi qo'zg'atadi. Davlat
ijrochisi qarzdor "Baraka" mas'uliyati cheklangan jamiyatiga Toshkent shahar IIB
YHXXB TRIBning 2019-yil 6-yanvardagi AAA Ne132234 sonli avtotransport
vositasini qayd etish guvohnomasiga asosan tegishli bo'lgan 2017-yilda ishlab
chiqarilgan, kuzov raqami ULV2L21BD2A216575, dvigatel raqami 433467 va
davlat raqam belgisi 01 Y 000 YA bo'lgan oq rangli Nexia rusumli yengil
avtomashina 11-avtokorxonaga ijara shartnomasiga asosan berilganligini
aniqlagach 2019-yil 23-avgustda undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan
mol-mulkiga qaratish to'g'risida qaror chiqarib 43-sonli ijro ishi bo'yicha undiruvni
qarzdor "Baraka" MChJga tegishli bo'lgan oq rangli Nexia rusumli yengil
avtomashinaga qaratadi. Qarzdorning avtokorxonadagi yengil avtomashinasi
dalolatnoma tuzilib xatlanadi.
Qarzdorning boshqa mol-mulki unga nisbatan qo'yilgan barcha garov bilan
ta'minlanmagan talablarni to'liq qanoatlantirish uchun yetarli bo'lmasa, garovga
oluvchining belgilangan huquqlariga, shuningdek "Sud hujjatlari va boshqa
organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining
6-bobida nazarda tutilgan qoidalarga rioya etilgan holda undiruv garovga qo'yilgan
mol-mulkka qaratilishi mumkin. Garovga qo'yilgan mol-mulk xatlab qo'yilganda
davlat ijrochisi xatlash amalga oshirilganidan keyin uch kunlik muddat ichida bu
haqda garovga oluvchiga bildirish yuboradi.

Garovga qo'yilgan mol-mulkni realizatsiya qilishdan tushgan summa mazkur
mol-mulkka undiruv qaratilishi, uning realizatsiya qilinishi munosabati bilan
qilingan xarajatlarning o'rnini qoplash uchun zarur summalar ushlab qolinganidan
va kreditorlarning garov bilan ta'minlangan undiruvga qaratilgan talablari
qanoatlantirilganidan keyin qonunchilikda belgilangan tartibda taqsimlanadi. Agar
garovga qo'yilgan mol-mulkni realizatsiya qilishdan tushgan summa
kreditorlarning garov bilan ta'minlangan talablarini to'liq qanoatlantirish uchun
yetarli bo'lmasa, u holda mazkur talablarning qolgan qismi belgilangan muddatda
qanoatlantiriladi. Agar undiruv garovga oluvchining garovga qo'yilgan mol-
mulkka talablarini qanoatlantirish uchun qaratilgan bo'lsa, u holda undiruv
qarzdorning boshqa mol-mulki bo'lishidan qat'i nazar, birinchi navbatda garovga
qo'yilgan mol-mulkka qaratiladi. Ushbu mol-mulkning qarzdorga tegishliligini
tasdiqlovchi hujjatlar mavjud bo'lgan taqdirda davlat ijrochisining qaroriga asosan
amalga oshiriladi. Qarzdorning o zga shaxslarda turgan mol-mulkining ungaʻ
tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar bo'lmaganda, undiruvni mazkur
mol-mulkka qaratish sudning qaroriga ko'ra amalga oshiriladi.
Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qarzni undirish to'g'risidagi
ijro hujjatlari bo'yicha mazkur mol-mulkni realizatsiya qilishda dastlabki kimoshdi
savdolari amalga oshmagan deb e'lon qilinganda mol-mulk arzonlashtirilmaydi va
birinchi baholangan narx bo'yicha takroriy auksion shaklidagi kimoshdi
savdolariga yoki savdo tashkiloti tomonidan takroran realizatsiya qilishga
qo'yiladi.
Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qurzni undirish to'g'risidagi
ijro hujjatlari bo'yicha ushbu mol-mulk realizatsiya qilinmasa, davlat ijrochisi
garovga oluvchiga mol-mulkni takroriy auksion shaklidagi kimoshdi savdolaridagi
yoki savdo tashkilotlar takroriy realizatsiya qilishidagi boshlang'ich sotish narxidan
10 foizga kamaytirilgan summada o'zida qoldirishni taklif qiladi.
Davlat ijrochisining realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida poldirish
haqidagi taklifi davlat ijrochisi tomonidan tegishli mol-mulk realizatsiya

qilinmaganligi to'g'risidagi xabarnoma olingan kundan e'tiboran uch ish kunidan
kechiktirmay undiruvchiga yuborilishi lozim.
Undiruvchi realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida qoldirish to'g'risidagi
qarori haqida davlat ijrochisini taklifni olgan kundan e'tiboran besh kun ichida
yozma shaklda xabardor qilishi shart. Undiruvchi garovga oluvchi realizatsiya
qilinmagan, garovga - qo'yilgan mol-mulkni o'zida qoldirishdan voz kechganda
yoxud belgilangan muddatda o'z qarorini yozma shaklda taqdim etmaganda, ijro
ishi yuritish ijro hujjatini undiruvchiga qaytarish bilan tamomlanadi. jro hujjatlari
bo'yicha undiruv qarzdorga tegishli mulkiy huquqlarga, xususan, quyidagi
huquqlarga qaratilishi mumkin:
- ko'chmas mulkni uzoq muddatli ijaraga olish huquqi;
- yer uchastkasiga doimiy yoki umrbod egalik qilish huquqi, yer
uchastkasidan doimiy foydalanish huquqi yoki yer uchastkasini uzoq muddatli
ijaraga olish huquqi;
- intellektual mulk obyektlariga nisbatan mutlaq huquq: qarzdorga litsenziat
sifatida oddiy nomutlaq litsenziya asosida tegishli bo'lgan intellektual faoliyat
natijalaridan va shaxsiylashtirish vositalaridan foydalanish huquqi.
O'zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksida belgilangan qoidalarga
rioya etgan holda qarzdorga tegishli bo'lgan boshqa shaxslarga nisbatan mulkiy
huquqlarga undiruv qaratiladi.
Qarzdorning debitorlik qarziga undiruvni qaratish amalda yetkazib berilgan
tovarlar, bajarilgan ishlar yoki ko'rsatilgan xizmatlar bo'yicha. shu jumladan mulk
ijarasi shartnomasi va boshqa shartnomalar bo'yicha. shuningdek qarzdor
undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan ijro hujjati bo'yicha qarzdorga to'lanishi
lozim bo'lgan pul mablag'larini debitor qarzdorning hisobvaraqlaridan nizosiz
tartibda hisobdan chiqarish orqali amalga oshiriladi.
Qarzdor undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan pul mablag'larini undirish
to'g'risidagi boshqa ijro hujjati mavjudligi davlat ijrochisi tomonidan aniqlansa,
undiruvni debitorning ijro hujjati bo'yicha qarzdorga to'lanishi lozim bo'lgan pul
mablag'lariga qaratish to'g'risida qaror chiqaradi. Davlat ijrochisi ushbu qaror

asosida debitorning hisobvaraqlariga qarzdorning qarzi summalarini undirish
to'g'risida dehitorning qarzdor oldidagi qarzidan oshib ketmaydigan miqdorda
inkasso topshiriqnomasini taqdim etadi.
Undiruvni qarzdorga amalda yetkazib berilgan tovarlar, bajarilgan ishlar yoki
ko'rsatilgan xizmatlar bo'yicha debitor to'lashi lozim bo'lgan pul mablag'lariga
qaratish qarzdor o'z debitori bilan o'zaro hisob kitoblarning solishtirma
dalolatnomasini taqdim etgan taqdirda amalga oshiriladi.
Debitor o'zaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasini imzolashdan
asossiz. bosh tortgan taqdirda, qarzdor bir tomonlama imzolangan solishtirma
dalolatnomalarini davlat ijrochisiga debitorlik qarzi mavjudligini tasdiqlovchi
hujjatlarni ilova qilgan holda taqdim etishga haqli. Bir tomonlama tartibda
imzolangan o'zaro hisob kitoblaring solishtirma dalolatnomasi qarzdor tomonidan
taqdim etilganda, davlat ijrochisi qarzdorning debitoriga uning kreditorlik qarzi
mavjudligi haqida imzolash uchun solishtirma dalolatnomani va qarzdor
tomonidan taqdim etilgan, ushbu qarzning mavjudligini tasdiqlaydigan
hujjatlarning ko'chirma nusxalarini ilova qilgan holda bildirish yuboradi.
Bildirishni olgan kundan e'tiboran qarzdorning debitori uch kunlik muddatda
ozaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasini imzolashi yoxud solishtirma
dalolatnomada korsatilgan qarzning mavjud emasligini asoslagan holda rad javobi
taqdim etishi shart. Agar debitor tomonidan tan olingan qarz summasi solishtirma
dalolatnomada korsatilganidan farq qilsa, debitor o'sha muddatda davlat ijrochisiga
o'zi tan olgan summani ko'rsatgan holda solishtirma dalolatnomani taqdim etishi
shart.
Quyidagilar qarzdor bilan uning debitori o'rtasidagi o'zaro hisob kitoblarning
solishtirma dalolatnomasida ko'rsatilishi kerak:
- qarzdorning va uning debitorining nomi, ularning bankdagi hisobvaraqlari
rekvizitlari:
- debitorning qarzdor oldidagi qarzi summasi;
- qarzdor va uning debitorining ular muhri bilan tasdiqlangan imzolari,
debitorning o'zi tan olgan summani davlat ijrochisiga korsatgan holda solishtirma

dalolatnomani taqdim etishida esa, debitorning o'z muhri bilan tasdiqlangan
imzosi;
- solishtirma dalolatnoma tuzilgan sana.
Qarzdor va uning debitori o'rtasidagi o'zaro hisob-kitoblarning solishtirma
dalolatnomasi u davlat ijrochisiga taqdim etilguniga qadar uch oydan o'tib
ketmagan sanaga tuziladi. O'zaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasi
asosida davlat ijrochisi debitorning hisobvaraqlariga qarzdorning qarz summasini
debitorning qarzdor oldidagi qarzidan oshmaydigan miqdorda undirish to'g'risida
inkasso topshiriqnomasini taqdim etadi. Quyidagi hollarda undiruv debitorlik
qarziga qaratilmaydi:
-uni undirish uchun da'vo muddati o'tgan bo'lsa.
-qarzdor undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan ijro hujjati MIB organining ish
yuritishida bo'lsa yoki uni ijroga taqdim etish muddati o'tgan bo'lsa yoxud ushbu
ijro hujjati bo'yicha ijro harakatlari belgilangan. tartibda to'xtatib turilgan,
tugatilgan yoki kechiktirilgan (bo'lib-bo'lib ijro etilgan) bo'lsa;
-debitor huquqiy yordam to'g'risida O'zbekiston Respublikasi bilan shartnoma
tuzilmagan chet davlatda turgan bo'lsa;
- debitor tugatilish jarayonida bo'lsa yoki unga nisbatan bankrotlik holati e'lon
qilingan bo'lsa:
- debitor o'z faoliyatini tugatgan va yuridik shaxslarning davlat reestridan
chiqarilgan bo'lsa.

A dabiyotlar
1.Tuxtasheva U.A. Ijro ishi yuritish: Darslik. 2-nashr Toshkent: TDYI, 2009.-308
h.
2.Yusupov B. Sud hujjatlarini bujurmaganlik uchun jinoiy javobgarlik
muammolari: Monografiya - T.TDYI, 2011.-173 b.
3.M.Q.O'razaliyev Ijro ishi yuritish Darslik. - T TDYU nashriyoti 2019. - 239 bet
4.O'zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. - T., O'zbekiston. 2018. - 80 b.
5.O'zbekiston Respublikasining 2001-yil 29-avgustdagi "Sud hujjatlari va boshqa
organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi № 258-II-sonli Qonuni // O zbekistonʻ
Respublikasi Qonun hujjatlari to'plami. 2001.-Ne 21. 145-modda.
6.O'zbekiston Respublikasi Fuqarolik-protsessual kodeksi. O'zbekiston
Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi.
7.O'zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi O'zbekiston
Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi.
8.O'zbekiston Respublikasi Iqtisodiy protsessual kodeksi. O'zbekiston
Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi.
9.O'zbekiston Respublikasi Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksi O'zbekiston
Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi
10.O'zbekiston Respublikasi Prezidentining "Sud hujjatlari va boshqa organlar
hujjatlarini ijro etishda mol-mulkni realizatsiya qilish tartib-taomillarini tubdan
takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida"gi 2017-yil 27-iyuldagi PQ-3149-son
qarori. O'zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari to'plami. 2007. No 45. 541-
modda.
11. O'razaliyev Murod Qorayevich. Ijro ishi yuritish. Darslik. T.: TDYU
nashriyoti, 2019.-239 bet.

Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish