Информация о документе

Цена 12000UZS
Размер 97.0KB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение docx
Раздел Дипломные работы
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish. Qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to‘lovlarga nisbatan undiruv

Купить
Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish. Qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarga nisbatan undiruv. Reja: 1. Undiruvni qarzdorning so'mdagi va chet el valyutasidagi pul mablag'lari hamda boshqa mol-mulkiga qaratish tartibi. 2. Undiruvni ayrim yuridik shaxslarning, ular mulkdorlarining. muassislarining va a'zolarining (ishtirokchilarining) mol-mulkiga qaratish xususiyatlari. 3. Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga. garovga qo'yilgan mol-mulkka, mulkiy huquqlariga va debitorlik qarziga qaratish. 4. Undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol-mulk. 5. Qarzdorning mol-mulkini xatlash. Qimmatli qog'ozlarni xatlash. 6. Qurzdorning mol-mulkini baholash va saqlash. 7. Xatlangan mol-mulkni realizatsiya qilish. 8. Ijro hujjatida ko'rsatilgan ashyolarni undiruvchiga topshirish. 9. Undiruvni qarolarning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarga qaratish tartibi. 10. Qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlaridan ushlab qolinadigan simular miqdori. Undirur qaratilishi mumkin bo'lmagan surumalar. UNDIRUVNI QARZDORNING SO MDAGI VA CHET EL VALYUTASIDAGI PUL MABLAG'LARI HAMDA BOSHQA MOL- MULKIGA QARATISH TARTIBI Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish qarzdorning mol mulkini xatlash (ro'yxatga olish) va majburiy realizatsiya qilishdan iborat. Bu chora barcha qarzdorlarga nisbatan ham. jismoniy shaxslar va yuridik shaxslarga nisbatan ham qo'llaniladi. Undiriladigan summa eng kam oylik ish haqining ikki barobaridan oshgan barcha hollarda undiruv qarzdor jismoniy shaxsning mol-mulkiga qaratiladi. Undiruv qaratilishi mumkin bo'lgan mol-mulk deyilganda ashyolar. hoshqa moddiy qimmatliklar, shu jumladan pul mablag'lari, qimmatli qog'ozlar, mulkka bo'lgan huquqlar. shu jumladan ashyolarga bo'lgan huquqlar va majburiyatlar bo'yicha olinadigan mol-mulk tushuniladi. Qarzdor- jismoniy shaxsning undiruvchi talablarini qanoatlantirish uchun yetarli pul mablag'lari bo'lmasa, undiruv qarzdorga tegishli bo'lgan hoshqa mol- mulkiga qaratiladi. qonunga muvofiq undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol- mulk bundan mustasno. Jismoniy va yuridik shaxslardan undiruv ijro hujjatlari bo'yicha birinchi navbatda qarzdorning so'mdagi va chet el valyutasidagi pul mablag'lariga hamda boshqa qimmatliklariga, shu jumladan banklardagi va boshqa kredit tashkilotlaridagi pul mablag'lariga hamda o'zga qimmatliklariga qaratiladi. Qarzdor jismoniy shaxsdan topilgan so'mdagi va chet el valyutasidagi naqd pul mablag'lari darhol olib qo'yiladi. Olib qo'yilgan so'mdagi naqd pul mablag'lari keyingi ish kunidan kechiktirmay majburiy ijro byurosining depozit hisobvarag'iga o'tkazish uchun bankka topshiriladi. so'ng esa uch kunlik muddatda belgilangan tartibda taqsimlanadi. Banklardagi yoki boshqa kredit tashkilotlaridagi qarzdorning barcha hisobvaraqlarida hamda omonatlarida turgan yoki saqlashga qo'yilgan pul mablag'lari va o'zga qimmatliklari to'g'risida axborot bo'lganda, ular xatlanadi. Aniqlangan tegishlicha so'mdagi naqd puli yoxud banklardagi yoki boshqa kredit tashkilotlaridagi qarzdorning so'mdagi mablag'lari yetarli bo'lmasa, undiruv qarzdordagi aniqlangan naqd chet el valyutasiga yoxud uning banklardagi yoki yoki o'zga kredit tashkilotlaridagi hisobvaraqlarida. omonatlarida turgan yoki saqlanayotgan valyutasiga qaratiladi. Davlat ijrochisida qarzdorning xatlash mumkin bo'lgan hisobvarag'i mavjudligi to'g'risida axborot bo'lmaganda. davlat ijrochisi bunday hisobvaraqni aniqlash to'g'risida bank yoki boshqa kredit tashkilotiga yozma so'rov yuboradi. Davlat ijrochisining yozma so'rovi kelib tushganda bank yoki boshqa kredit tashkiloti qonun hujjatlariga muvofiq tegishli hisobvaraqni aniqlaydi va bu haqda keyingi ish kunidan kechiktirmay davlat ijrochisiga ma'lum qiladi. Qarzdor undiruv birinchi navbatda qaratilishi lozim bo'lgan mol-mulk turlari yoki ashyolari o'zi ko'rsatishga haqli. Qarzdor mol-mulkining ut yoki bu turiga undiruvni qaratish navbati davlat ijrochisi tomonidan mazkur mol-mulkning likvidligini inobatga olgan holda belgilanadi. Qarzdorning undiruvchi talablarini qanoatlantirish uchun yetarli pul mablag'lari bo'lmasa, davlat ijrochisi o'z qarori bilan qarzdor hisobvaraqlarining xarajatlar qismini qarz to'liq uzilguniga qadar qonun hujjatlarida belgilangan tartibda xatlaydi. Bank yoki boshqa kredit tashkiloti qarzdorming pul mablag'larini xatlash haqidagi qarorni darhol ijro etadi va davlat ijrochisiga qarzdorning hisobvaraqlari rekvizitlari hamda har bir hisobvaraq bo'yicha xatlangan pul mablag'lari miqdorini ma'lum qiladi. Ayni vaqtda undiruv qarzdorga tegishli bo'lgan boshqa mol-mulkka qaratiladi. "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 52-moddasiga muvofiq ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol-mulk bundan mustasno. Qarzdorning mol-mulkiga, shu jumladan naqd pul mablag'lariga va banklardagi yoki boshqa kredit tashkilotlaridagi hisobvaraqlarida hamda omonatlarida turgan yoki saqlashga qo'yilgan pul mablag'lariga undiruv ijro yig'imi, davlat ijrochisi tomonidan qarzdorga solingan jarimalar va ijro xarajatlari hisobga olingan holda, ijro hujjatini ijro etish uchun zarur bo'lgan miqdorda va hajmda qaratiladi. Qarzdor boshqa shaxslar bilan umumiy mulk huquqi asosida tegishli mol-mulkka ega bo'lgan hollarda undiruv uning qonun hujjatlariga muvofiq aniqlanadigan ulushiga qaratiladi. Davlat ijrochisi o'z ish yurituvidagi ijro ishi yuzasidan ijro harakatlari amalga oshiriladigan joyga chiqqach qarzdorga unda mavjud bo'lgan so'mdagi va chet el valyutasidagi naqd pul mablag'larini ko'rsatishni talab etadi. Qarzdor bu talabni rad etgan taqdirda davlat ijrochisi qonunda nazarda tutilgan vakolatlarini amalga oshirib, qarzdorlar egallab turgan yoki ularga qarashli bo'lgan, qarzdorga qarashli bo'lgan mol-mulk borligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar mavjud bo'lganda esa boshqa shaxslar egallab turgan yoki ularga qarashli bo'lgan joylarga, shu jumladan turar joylarga va omborlarga kirish, zarur bo'lgan hollarda joylar hamda omborlarni majburan ochish va xolislar ishtirokida ko'zdan kechirish. o'zga shaxslarda qarzdorga tegishli bo'lgan mol-mulk borligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar mavjud bo'lmaganda esa bunday harakatlarni boshqa shaxslar egallab turgan yoki ularga qarashli bo'lgan joylar va omborlarda sud ajrimi asosida amalga oshirib, aniqlangan qarzdorning mol-mulkni ijro hujjati talabini bajarish uchun xatlaydi. "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 52-moddasiga muvofiq ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan mol-mulk bundan mustasno. Davlat ijrochisi qarzdorning ma'lum bo'lib qolgan va olib qo'yilgan chet el valyutasidagi naqd pul mablag'ini u olib qo'yilgan kunning ertasidan kechiktirmay O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanuvchi bankka sotish uchun topshiradi. Qarzdorning chet el valyutasidagi xatlangan pul mablag'lari O'zbekiston Respublikasi ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanuvchi bankdagi bank hisobvarag'ida, omonatida turgan yoki saqlanayotgan bo'lsa, davlat ijrochisi o'z qarori bilan bank zimmasiga ijm yig'imini, davlat ijrochisi tomonidan qarzdorga solingan jarimalarni ro xarajatlarini inobatga olgan holda ijro hujjatini ijro etish uchun zarur hajmda chet el valyutasini sotish majburiyatini yuklaydi. Agar bank O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanmasa, davlat ijrochisi uning immasiga chet el valyutasini shunday huquqdan foydalanuvchi bankka o'tkazish majburiyatini yuklaydi. Qarzdorning ma'lum bo'lib qolgan tegishlicha so'mdagi naqd puli yoki banklardagi yoxud kredit tashkilotlardagi so'mlari qarzdorlikni qoplash uchun yetarli bo'lmaganligi sababli undiruvni qarzdorning chet el valyutasidagi pul mablag'larini O'zbekiston Respublikasi ichki valyuta bozorida bank (agarda bank sotish huquqiga ega bo'lmasa, mahlag'larni chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanuvchi bankka o'tkazishi shart) tomonidan sotilih, sotuvdan tushgan pul mablag'lari hisobidan qoplanishi lozim. Bank yoki boshqa kredit tashkiloti qarzdorning pul mablag'larini xatlash haqidagi qarorni darhol ijro etishi va davlat ijrochisiga qarzomning hisobvaraqlari rekvizitlari hamda bir hisobvaraq bo'yicha xatlangan pul mablag'lari miqdorini ma'lum qilishi, ushbu hisob raqamlardagi pul mablag'larni tasarruf qilish va foydalanish huquqini cheklashi, shuningdek davlat ijrochisining qaroriga muvofiq qarzdorning chet el valyutasini sotishi yoki sotib olishi mumkin. Masalan, Mirobod tuman MIB hududiy bo'limi davlat ijrochisi Goipov. Toshkent shahar iqtisodiy sudining 2019-yil 10-apreldagi 10-1162/143-sonli, qarzdor "Malika" mas'uliyati cheklangan jamiyatidan undiruvchi "Setora" xususiy firmasi foydasiga 10000000 so'm undirish haqidagi ijro hujjati yuzasidan ijro ishi qo'zg'atib. ijro hujjatida ko'rsatilgan talablarni ijrosini ta'minlashga kirishib qarzdorning O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasida. MFO 12745. STIR 123456777, 12345678901234567890 valyuta hisob raqami mavjudligi aniqlagach undiruvni qarzdor "Malika" mas'uliyati cheklangan jamiyatining. O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasidagi valyuta hisob raqamlaridagi chet el valyutasidagi pul mablag'lariga qaratib, qarzdorning hisob rapanlaridagi chet el valyutasidagi pul mablag'larini tasarruf qilish va foydalanish huquqi qarzdorlik to'liq qoplanguniga qadar cheklaydi. Davlat ijrochisi O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki Toshkent shahar boshqarmasiga qaror kelib tushgan kundan boshlab, kelib tushadigan cher el valyutasini 10000000 so'mlik qarzdorlik to'liq qoplanguniga qadar yetarli miqdordagi qismini sotish, agar bank O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasini sotish huquqidan foydalanmasa, uning zimmasiga chet el valyutasini shunday huquqdan foydalanuvchi bankka o'tkazish majburiyatini yuklaydi. Bankka sotuvdan tushgan pul mablag'larini undiruvchi "Setora" xususiy firmasining OATB "Agrobank"ning Mirobod tuman filiali, MFO-54321. STIR-987654321. 20204000111234567890 hisob raqamiga o'tkazish majburiyati yuklatilib. jro hujjati topshirilgan bank yoki kredit tashkiloti pul mablag'larini undirish to'g'risidagi ijro hujjatini ijro etmaganligi uchun ularga sud tomonidan undirilishi lozim bo'lgan summaning ellik foizigacha miqdorda jarima solinishi hamda O'zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksining 233-moddasiga asosan bank yoki boshqa kredit tashkiloti xodimi tomonidan band solingan pul mablag'lari (omonatlari) bilan bank operatsiyalarini amalga oshirgan taqdirda jinoiy javobgarlik mavjudligi haqida ogohlantiradi. O'zbekiston Respublikasi Fuqarolik kodeksining 245-moddasida pul majburiyatida u so'mlar bilan chet el valyutasidagi muayyan summaga ekvivalent bo'lgan summada yoki shartli pul birliklari bilan (ekyu. "maxsus qarz olish huquqlari" va boshqalar) to'lanishi lozimligi nazarda tutilishi mumkin. Bunday hollarda so'mlar bilan to'lanishi lozim bo'lgan summa tegishli valyutaning yoki shartli pul birliklarining to'lov kunidagi rasmiy kursi bo'yicha helgilanadi. Uni belgilashning boshqacha kursi yoki boshqa sanasi qonun hujjatlarida yoki taraflarning kelishuvida belgilab qo'yilgan bo'lmasa, O'zbekiston Respublikasi hududida majburiyatlar bo'yicha hisob-kitoblarni amalga oshirish chog'ida chet el valyutasidan. shuningdek chet el valyutasidagi to'lov hujjatlaridan foydalanishga qonun hujjatlarida belgilangan hollar, tartib va shartlar asosida yo'l qo'yiladi. Pul majburiyatlarida ikkita element mavjud bo'ladi: qarz valyutasi majburiyat summasi hisoblanadigan pul birligi va to'lov valyutasi - qarz bevosita to'lanadigan pul birligi. Qarzni chet el valyutasida hisoblab chiqarishda ijro hujjatlari bo'yicha undiruvni qarzdorning pul mablag'lariga qaratishning uchta varianti bo'lishi mumkin: - qarz ijro hujjatida ko'rsatilgan chet el valyutasida hisoblanishi; - qarz ijro hujjatida ko'rsatilmagan boshqa chet el valyutasida hisoblanishi; - qarz so'mda hisoblanishi. Bunday undiruv davlat ijrochisining qaroriga asosan amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi o'z qarorida qaysi variant qo'llanilayotganligiga qarab vakolatli bankka qanday harakatlarni amalga oshirishi lozimligini ko'rsatadi. Bank yoki boshqa kredit tashkiloti davlat ijrochisining qaroriga asosan qarzdorning chet el valyutasidagi pul mablag'larini MIBning tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta hisobvarag'iga o'tkazadi. Agarda qarzdor hank yoki boshqa kredit tashkilotlarida so'mdagi pul mablag'lariga ega bo'lsa, vakolatli hank ijro hujjatidagi talablarni bajarish chun zarur miqdordagi chet el valyutasini sotib olishi kerak. Chet el valyutasini sotib olish davlat ijrochisining qaroriga asosan amalga oshiriladi va sotib olingan chet el valyutasi majburiy ijro byurosining tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta hisobvarag'iga o'tkaziladi. Qarzdorning bank yoki boshqa kredit tashkilotdagi hisobvarag'ida. omonatda turgan yoki bankda saqlanayotgan ijro hujjatida ko'rsatilganidan boshqa chet el valyutasidagi yoki so'mdagi pul mablag'lari bo'lgan taqdirda bu valyuta yoki so'mdagi mablag'lar ijro hujjatini ijro etish uchun zarur miqdorda ijro hujjatida ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasi sotib olishga yuqorida ko'rsatilgan tartibda yo'naltiriladi. Bunday holatda uchta operatsiya o'tkaziladi: - chet el valyutasini qarz miqdorida sotish; - ijro hujjatida ko'rsatilgan chet el valyutasini sotib olish: - pul mablag'larini MIBning tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta hisobvarag'iga o'tkazish'. Qarzdordan topilgan va olib qo'yilgan, ijro hujjatida ko'rsatilgan naqd chet el valyutasini davlat ijrochisi olib qo'yilgan kundan keyingi ish kunidan kechiktirmay MIB organining depozit hisobvarag'iga topshiradi. ijro hujjatida ko'rsatilganidan boshqa chet el valyutasini yoki so'mdagi naqd pul mablag'larini sotish (ijro hujjatida ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasini sotib olish) uchun chet el valyutasida operatsiyalarni amalga oshirish huquqidan foydalanuvchi bankka topshiradi. Qarzdorning bank hisobvarag'ida, omonatida turgan yoki bankda saqlanayotgan, ijro hujjatida ko'rsatilganidan boshqa chet el valyutasidagi yoki so'mdagi pul mablag'lari xatlanganida, davlat ijrochisi o'z qarori bilan vakolatli bank zimmasiga ijro hujjatini ijro etish uchun zarur bo'lgan miqdorda ijro hujjatida ko'rsatilgan tegishli chet el valyutasini sotib olish majburiyatini yuklaydi. Agar bank O'zbekiston Respublikasining ichki valyuta bozorida chet el valyutasi sotish yoki sotib olish huquqidan foydalanmayotgan bo'lsa. davlat ijrochisi uning zimmasiga chet el valyutasi yoki so'mni shunday huquqdan foydalanuvchi bankka o'tkazish majburiyatini yuklaydi. Vakolatli banklar tomonidan chet el valyutasida sotib olingan pul mablag'lari ular tomonidan MIBning tegishli hududiy boshqarmasi depozit valyuta hisobvarag'iga o'tkaziladh. Qarz chet el valyutasida hisoblab chiqarilayotganda, davlat ijrochisi ijro yig'imi, shuningdek u tomonidan qarzdorga solingan jarimalarni va jro xarajatlarini tegishli qaror chiqarilgan kundagi O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki tomonidan belgilangan chet el valyutası kursidan kelib chiqqan holda hisoblab chiqilgan miqdorda so'mda hisoblab chiqaradi. UNDIRUVNI AYRIM YURIDIK SHAXSLARNING, ULAR MULKDORLARINING, MUASSISLARINING VA A'ZOLARI (ISHTIROKCHILARINING) MOL-MULKIGA QARATISH XUSUSIYATLARI Yuridik shaxsning (xo'jalik shirkatlari va jamiyatlari, ishlab chiqarish kooperativlari, matlubot kooperativlari, muassasalar) qarzlari bo'yicha. shu jumladan uning mol-mulki ijro hujjatidagi talablami ijro etish uchun yetarli bo'lmaganda undiruv sud hujjati asosida qonunda belgilangan shartlarda va shaxs mulkdorlarining. tartibda ushbu yuridik shaxs muassislarining va a'zolarining (ishtirokchilari) pul mablag'lariga hamda boshqa mol-mulkiga qaratilishi mumkin. Ijro harakatlarini tegishli qarzdor yuridik shaxslarga nisbatan amalga ashirishda undiruvni xususiy korxona mulkdori, muassasa mulkdori, fermer xo'jaligining rahbari, dehqon xo'jaligining a'zolari, ishlab chiqarish kooperativining a'zolari, qo'shimcha mas'uliyatli jamiyat ishtirokchilari, to'liq shirkat ishtirokchilari, shuningdek kommandit shirkatdagi to'liq sheriklar pul mablag'lariga va boshqa mol-mulkiga qaratish ijro hujjatini ijro etish tartibi hamda usulini o'zgartirish orqali amalga oshiriladi. Qarzdorning ijro hujjatidagi talablarni ijro etish uchun yetarli mol-mulki bo'lmaganda, undiruv sud qarori asosida qarzdorning mas'uliyati cheklangan jamiyat, qo'shimcha mas'uliyatli jamiyat, to'liq shirkat, kommandit shirkat ustav fondidagi (ustav kapitalidagi) ulushiga, qarzdorning ishlab chiqarish kooperatividagi payiga qaratiladi. Undiruv qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga ham qaratilishi mumkin. Qonun undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda jismoniy yoki yuridik shaxslarda turgan mol-mulkiga, shu jumladan pul mablag'lariga qaratish mumkinligini nazarda tutadi. UNDIRUVNI QARZDORNING BOSHQA SHAXSLARDA TURGAN MOL-MULKIGA, GAROVGA QO'YILGAN MOL MULKKA, MULKIY HUQUQLARGA VA DEBITORLIK QARZIGA QARATISH Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish qonunda qarzdorning boshqa shaxslarda - jismoniy yoki yuridik shaxslarda turgan mol-mulkiga, shu jumladan pul mablag'lariga qaratish mumkinligini shuningdek garzdor iro huiatlari bo'yicha undiruvchi sifatida kelajakda olishi mumkin bo'lgan mol-mulk va pul mablag'lariga ham undiruv qaratilishi mumkinligini nazarda tutadi. Undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish, ushbu mol mulkning qarzdorga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar mavjud bo'lgan taqdirda davlat ijrochisining qaroriga asosan qarzdorning o'zga shaxslarda turgan mol-mulkining unga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar bo'lmaganda undiruvni mazkur mol-mulkka qaratish sudning qaroriga ko'ra amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki borligini aniqlasa, uning qarzdorga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlari mavjud bo'lsa, undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish to'g'risida qaror chiqaradi. Qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki davlat ijrochisi, ikkita xolis, qarzdor va undiruvchi ishtirokida xatlanadi. Qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulki xatlash bo'yicha harakatlar belgilangan shaklda tuziladigan dalolatnoma bilan amalga oshiriladi. Masalan, davlat ijrochisi Amirov Toshkent shahar iqtisodiy sudining 2019-yil 10-apreldagi 11-13211141-sonli, qarzdor "Baraka" mas'uliyati cheklangan jamiyatidan undiruvchi "Xumo" xususiy firmasi foydasiga 10000000 so'm undirish to'g'risidagi ijro hujjati yuzasidan 2019-yil 6-avgustda 43-sonli ijro ishi qo'zg'atadi. Davlat ijrochisi qarzdor "Baraka" mas'uliyati cheklangan jamiyatiga Toshkent shahar IIB YHXXB TRIBning 2019-yil 6-yanvardagi AAA Ne132234 sonli avtotransport vositasini qayd etish guvohnomasiga asosan tegishli bo'lgan 2017-yilda ishlab chiqarilgan, kuzov raqami ULV2L21BD2A216575, dvigatel raqami 433467 va davlat raqam belgisi 01 Y 000 YA bo'lgan oq rangli Nexia rusumli yengil avtomashina 11-avtokorxonaga ijara shartnomasiga asosan berilganligini aniqlagach 2019-yil 23-avgustda undiruvni qarzdorning boshqa shaxslarda turgan mol-mulkiga qaratish to'g'risida qaror chiqarib 43-sonli ijro ishi bo'yicha undiruvni qarzdor "Baraka" MChJga tegishli bo'lgan oq rangli Nexia rusumli yengil avtomashinaga qaratadi. Qarzdorning avtokorxonadagi yengil avtomashinasi dalolatnoma tuzilib xatlanadi. Qarzdorning boshqa mol-mulki unga nisbatan qo'yilgan barcha garov bilan ta'minlanmagan talablarni to'liq qanoatlantirish uchun yetarli bo'lmasa, garovga oluvchining belgilangan huquqlariga, shuningdek "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 6-bobida nazarda tutilgan qoidalarga rioya etilgan holda undiruv garovga qo'yilgan mol-mulkka qaratilishi mumkin. Garovga qo'yilgan mol-mulk xatlab qo'yilganda davlat ijrochisi xatlash amalga oshirilganidan keyin uch kunlik muddat ichida bu haqda garovga oluvchiga bildirish yuboradi. Garovga qo'yilgan mol-mulkni realizatsiya qilishdan tushgan summa mazkur mol-mulkka undiruv qaratilishi, uning realizatsiya qilinishi munosabati bilan qilingan xarajatlarning o'rnini qoplash uchun zarur summalar ushlab qolinganidan va kreditorlarning garov bilan ta'minlangan undiruvga qaratilgan talablari qanoatlantirilganidan keyin qonunchilikda belgilangan tartibda taqsimlanadi. Agar garovga qo'yilgan mol-mulkni realizatsiya qilishdan tushgan summa kreditorlarning garov bilan ta'minlangan talablarini to'liq qanoatlantirish uchun yetarli bo'lmasa, u holda mazkur talablarning qolgan qismi belgilangan muddatda qanoatlantiriladi. Agar undiruv garovga oluvchining garovga qo'yilgan mol- mulkka talablarini qanoatlantirish uchun qaratilgan bo'lsa, u holda undiruv qarzdorning boshqa mol-mulki bo'lishidan qat'i nazar, birinchi navbatda garovga qo'yilgan mol-mulkka qaratiladi. Ushbu mol-mulkning qarzdorga tegishliligini tasdiqlovchi hujjatlar mavjud bo'lgan taqdirda davlat ijrochisining qaroriga asosan amalga oshiriladi. Qarzdorning o zga shaxslarda turgan mol-mulkining ungaʻ tegishliligini tasdiqlovchi hujjatli ma'lumotlar bo'lmaganda, undiruvni mazkur mol-mulkka qaratish sudning qaroriga ko'ra amalga oshiriladi. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qarzni undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha mazkur mol-mulkni realizatsiya qilishda dastlabki kimoshdi savdolari amalga oshmagan deb e'lon qilinganda mol-mulk arzonlashtirilmaydi va birinchi baholangan narx bo'yicha takroriy auksion shaklidagi kimoshdi savdolariga yoki savdo tashkiloti tomonidan takroran realizatsiya qilishga qo'yiladi. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qurzni undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha ushbu mol-mulk realizatsiya qilinmasa, davlat ijrochisi garovga oluvchiga mol-mulkni takroriy auksion shaklidagi kimoshdi savdolaridagi yoki savdo tashkilotlar takroriy realizatsiya qilishidagi boshlang'ich sotish narxidan 10 foizga kamaytirilgan summada o'zida qoldirishni taklif qiladi. Davlat ijrochisining realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida poldirish haqidagi taklifi davlat ijrochisi tomonidan tegishli mol-mulk realizatsiya qilinmaganligi to'g'risidagi xabarnoma olingan kundan e'tiboran uch ish kunidan kechiktirmay undiruvchiga yuborilishi lozim. Undiruvchi realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida qoldirish to'g'risidagi qarori haqida davlat ijrochisini taklifni olgan kundan e'tiboran besh kun ichida yozma shaklda xabardor qilishi shart. Undiruvchi garovga oluvchi realizatsiya qilinmagan, garovga - qo'yilgan mol-mulkni o'zida qoldirishdan voz kechganda yoxud belgilangan muddatda o'z qarorini yozma shaklda taqdim etmaganda, ijro ishi yuritish ijro hujjatini undiruvchiga qaytarish bilan tamomlanadi. jro hujjatlari bo'yicha undiruv qarzdorga tegishli mulkiy huquqlarga, xususan, quyidagi huquqlarga qaratilishi mumkin: - ko'chmas mulkni uzoq muddatli ijaraga olish huquqi; - yer uchastkasiga doimiy yoki umrbod egalik qilish huquqi, yer uchastkasidan doimiy foydalanish huquqi yoki yer uchastkasini uzoq muddatli ijaraga olish huquqi; - intellektual mulk obyektlariga nisbatan mutlaq huquq: qarzdorga litsenziat sifatida oddiy nomutlaq litsenziya asosida tegishli bo'lgan intellektual faoliyat natijalaridan va shaxsiylashtirish vositalaridan foydalanish huquqi. O'zbekiston Respublikasining Fuqarolik kodeksida belgilangan qoidalarga rioya etgan holda qarzdorga tegishli bo'lgan boshqa shaxslarga nisbatan mulkiy huquqlarga undiruv qaratiladi. Qarzdorning debitorlik qarziga undiruvni qaratish amalda yetkazib berilgan tovarlar, bajarilgan ishlar yoki ko'rsatilgan xizmatlar bo'yicha. shu jumladan mulk ijarasi shartnomasi va boshqa shartnomalar bo'yicha. shuningdek qarzdor undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan ijro hujjati bo'yicha qarzdorga to'lanishi lozim bo'lgan pul mablag'larini debitor qarzdorning hisobvaraqlaridan nizosiz tartibda hisobdan chiqarish orqali amalga oshiriladi. Qarzdor undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan pul mablag'larini undirish to'g'risidagi boshqa ijro hujjati mavjudligi davlat ijrochisi tomonidan aniqlansa, undiruvni debitorning ijro hujjati bo'yicha qarzdorga to'lanishi lozim bo'lgan pul mablag'lariga qaratish to'g'risida qaror chiqaradi. Davlat ijrochisi ushbu qaror asosida debitorning hisobvaraqlariga qarzdorning qarzi summalarini undirish to'g'risida dehitorning qarzdor oldidagi qarzidan oshib ketmaydigan miqdorda inkasso topshiriqnomasini taqdim etadi. Undiruvni qarzdorga amalda yetkazib berilgan tovarlar, bajarilgan ishlar yoki ko'rsatilgan xizmatlar bo'yicha debitor to'lashi lozim bo'lgan pul mablag'lariga qaratish qarzdor o'z debitori bilan o'zaro hisob kitoblarning solishtirma dalolatnomasini taqdim etgan taqdirda amalga oshiriladi. Debitor o'zaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasini imzolashdan asossiz. bosh tortgan taqdirda, qarzdor bir tomonlama imzolangan solishtirma dalolatnomalarini davlat ijrochisiga debitorlik qarzi mavjudligini tasdiqlovchi hujjatlarni ilova qilgan holda taqdim etishga haqli. Bir tomonlama tartibda imzolangan o'zaro hisob kitoblaring solishtirma dalolatnomasi qarzdor tomonidan taqdim etilganda, davlat ijrochisi qarzdorning debitoriga uning kreditorlik qarzi mavjudligi haqida imzolash uchun solishtirma dalolatnomani va qarzdor tomonidan taqdim etilgan, ushbu qarzning mavjudligini tasdiqlaydigan hujjatlarning ko'chirma nusxalarini ilova qilgan holda bildirish yuboradi. Bildirishni olgan kundan e'tiboran qarzdorning debitori uch kunlik muddatda ozaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasini imzolashi yoxud solishtirma dalolatnomada korsatilgan qarzning mavjud emasligini asoslagan holda rad javobi taqdim etishi shart. Agar debitor tomonidan tan olingan qarz summasi solishtirma dalolatnomada korsatilganidan farq qilsa, debitor o'sha muddatda davlat ijrochisiga o'zi tan olgan summani ko'rsatgan holda solishtirma dalolatnomani taqdim etishi shart. Quyidagilar qarzdor bilan uning debitori o'rtasidagi o'zaro hisob kitoblarning solishtirma dalolatnomasida ko'rsatilishi kerak: - qarzdorning va uning debitorining nomi, ularning bankdagi hisobvaraqlari rekvizitlari: - debitorning qarzdor oldidagi qarzi summasi; - qarzdor va uning debitorining ular muhri bilan tasdiqlangan imzolari, debitorning o'zi tan olgan summani davlat ijrochisiga korsatgan holda solishtirma dalolatnomani taqdim etishida esa, debitorning o'z muhri bilan tasdiqlangan imzosi; - solishtirma dalolatnoma tuzilgan sana. Qarzdor va uning debitori o'rtasidagi o'zaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasi u davlat ijrochisiga taqdim etilguniga qadar uch oydan o'tib ketmagan sanaga tuziladi. O'zaro hisob-kitoblarning solishtirma dalolatnomasi asosida davlat ijrochisi debitorning hisobvaraqlariga qarzdorning qarz summasini debitorning qarzdor oldidagi qarzidan oshmaydigan miqdorda undirish to'g'risida inkasso topshiriqnomasini taqdim etadi. Quyidagi hollarda undiruv debitorlik qarziga qaratilmaydi: -uni undirish uchun da'vo muddati o'tgan bo'lsa. -qarzdor undiruvchi sifatida ishtirok etayotgan ijro hujjati MIB organining ish yuritishida bo'lsa yoki uni ijroga taqdim etish muddati o'tgan bo'lsa yoxud ushbu ijro hujjati bo'yicha ijro harakatlari belgilangan. tartibda to'xtatib turilgan, tugatilgan yoki kechiktirilgan (bo'lib-bo'lib ijro etilgan) bo'lsa; -debitor huquqiy yordam to'g'risida O'zbekiston Respublikasi bilan shartnoma tuzilmagan chet davlatda turgan bo'lsa; - debitor tugatilish jarayonida bo'lsa yoki unga nisbatan bankrotlik holati e'lon qilingan bo'lsa: - debitor o'z faoliyatini tugatgan va yuridik shaxslarning davlat reestridan chiqarilgan bo'lsa. . UNDIRUV QARATILISHI MUMKIN BO'LMAGAN MOL-MULK Undiruv qarzdor jismoniy shaxsga ijro hujjatlari bo'yicha mulk huquqi asosida tegishli bo'lgan yoki uning umumiy mulkdagi ulushi bo`lgan yagona uyga (kvartiraga), agar qarzdor va (yoki) uning oila a'zolari unda doimiy ravishda yashayotgan bo'lsa, qaratilmaydi, ijro hujjatida undiruvai mazkur uyga (kvartiraga), qaratish nazarda tutilgan yoxud ushbu mol-mulk majburiyat bo'yicha garov narsasi bo'lgan hollar bundan mustasno. Undiruv boshqa uylarga (kvartiralarga) ularda qarzdor va (yoki) uning oila a'zolari yoxud o'zga shaxslar doimiy ravishda yashab turgan-turmaganligidan qat'i nazar, qaratilishi mumkin. Undiruv sud tomonidan undiruvchi yoki davlat ijrochisining arizasiga ko'ra qarzdorning yagona uyiga (kvartirasiga) yoxud uy hududidagi alohida turgan binoga yoki uyning muayyan qismiga, agar sud uyni (kvartirani), shu jumladan unga tutash hududni "qismlarga bo'lish mumkin, qarzdor tasarrufida qolgan qismi esa qarzdor va uning oila a'zolari normal turmush kechirishi uchun yetarli", deb topgan taqdirda qaratilishi mumkin. Ro'yxati O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadigan, qarzdor va uning oila a'zolari normal turmush kechirish; uchun zarur bo'lgan uy anjomlari va jihozlariga, kiyimlar hamda boshqa buyumlarga ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin emas. Investor bilan davlat mulkini boshqarish bo'yicha vakolatli davlat organi o'rtasida tuzilgan investitsiya shartnomasiga muvofiq investitsiya majburiyatlari sifatida kiritilayotgan mablag'lar va boshqa mol-mulk investitsiya davri mobaynida qarzdorning ilgari yuzaga kelgan qarzini uzish hisobiga majburiy tartibda undirib olinmaydi.. Bu o'rinda ta'kidlash joizki, O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2009-yil 14-apreldagi 110-son qarori bilan Qarzdor va uning oilasining normal turmush kechirishi uchun zarur bo'lgan, ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin bo'lmagan uy anjomlari va jihozlari, kiyimlar hamda boshqa buyumlar ro'yxati tasdiqlangan bo'lib, mazkur ro'yxatga muvofiq qarzdor- jismoniy shaxsga mulk huquqi asosida tegishli bo'lgan yoki uning umumiy mulkdagi ulushi bo'lgan mol-mulk va buyumlarining quyidagi turlariga undiruv qaratilishi mumkin emas. 1. Asosiy mashg'uloti qishloq xo'jaligi hisoblangan shaxslarning: yagona sigiriga. sigiri bo'lmaganda yagona g'unajiniga. xo'jaliklarida sigir ham, g'unajin ham bo'lmaganda yagona echkisiga. qo'yi yoki cho'chqasiga, shuningdek uy parrandasiga (uy tovug'i, o'rdak. g'oz, kurka va sesarkaga); qoramol uchun yangi yem-xashak yig'ib olinguniga yoki yaylovga chiqarguniga qadar (agar qoramolga undiruv qaratilmagan bo'lsa) yem-xashakka navbatdagi ekish uchun zarur bo'lgan urug'larga. 2. Qarzdor va uning qaramog'idagi shaxslar normal turmush kechirishi uchun zarur bo'lgan quyidagi uy anjomlari, jihozlar, kiyimlarga: har bir shaxsga kiyimlar: kuzgi yoki bahorgi palto yoki plash, bitta qishlik palto (yoki chopon, po'stin), bitta qishlik kostyum (ayollar uchun ikkita qishlik ko'ylak), erkaklar uchun bitta yozlik kostyum yoki chopon (ayollar uchun ikkita yozlik ko'ylak). har bir mavsum uchun bittadan bosh kiyim (bundan tashqari, ayollar uchun ikkita yozlik ro'mol va bitta issiq ro'mol yoki sholro'mol), uzoq muddat foydalanilgan va qiymatga ega bo'lmagan boshqa kiyim-kechaklar va bosh kiyimlarga; - foydalanilgan oyoq kiyimlari. ichki kiyimlar, choyshablar, oshxona va yemakxona jihozlariga (qimmatbaho metallardan tayyorlangan. qimmatbaho va yarim qimmatbaho toshlardan yasalgan qadama naqshli buyumlar, shuningdek badiiy san'at qiymatiga ega bo'lgan buyumlardan tashqari): - har bir shaxs uchun mebel: bittadan karavot va stul yoki kursi, oila uchun hitta stol, bitta shkaf va bitta sandiqga: - bolalarning barcha jihozlariga. 3. Nogiron shaxslarda foydalanishda bo'lgan reabilitatsiya qilishning nogironlarni texnik vositalari va protez-ortopediya buyumlariga. 4. Qarzdorning asosiy mashg'uloti qishloq xo'jaligi bo'lsa, yangi hosilga qadar qarzdor va uning oilasi uchun zarur bo'lgan miqdorda oziq-ovqat mahsulotlariga, boshqa hollarda esa - qarzdor oilasining har biri uchun eng oylik ish haqi miqdorida oziq-ovqatlarga kum oylik (pul mablag'lariga). 5. Qarzdor va uning oilasi ovqat tayyorlashi va isitish mavsumi mobaynida uy-joyini isitishi uchun zarur bo'lgan yoqilg'iga ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qaratilishi mumkin emas. QARZDORNING MOL-MULKINI XATLASH TARTIBI QIMMATLI QOG'OZLARNI XATLASH Qarzdorning mol-mulkini xatlash mol-mulkni ro'yxatga olishdan, uni tasarruf qilish man etilganligini e'lon qilishdan, zarur hollarda esa mol-mulkdan foydalanish huquqini cheklashdan, uni olib qo'yish yoki saqlashga topshirishdan iborat. Qarzdorning mol-mulki ijro ishi yuritishni qo'zg'atish to'g'risidagi qaror qarzdorga topshirilgan kundan e'tiboran bir oy muddatdan kechiktirmay xatlanadi. Undiruvchining arizasiga yoki o'z tashabbusiga ko'ra davlat ijrochisi ijro ishi yuritishni qo'zg'atish to'g'risidagi qarorni chiqarish (topshirish) bilan bir vaqtda qarzdorning mol-mulkini ro'yxatga olib, ularni xatlashga haqli bo'lib, bu haqda mazkur qarorda ko'rsatib o'tadi. Davlat ijrochisi tomonidan qaror chiqarish (topshirish) bilan bir vaqtda xatlash, qoidaga ko'ra qarzdor yoki boshqa shaxslar mol-mulkini yashirishi, yo'qotishi, boshqa shaxsga berishi yoxud mol-mulkning iste'mol xususiyatlari tubdan o'zgartirilishi yoki yo'qotilishi mumkin deb taxmin qilingan hollarda amalga oshiriladi. Cheklashning turlari, hajmi va muddatlarini har bir muayyan holda mol-mulkning xususiyatini, uning mulkdori yoki egasi uchun ahamiyatini hisobga olib davlat ijrochisi belgilaydi. Davlat ijrochisiga muayyan ijro ishi yuritish holatlaridan kelib chiqib. mol- mulkni xatlash bilan bir vaqtda ushbu mol-mulkni yoki uning ayrim ashyolarini olib qo'yish huquqi berilgan. Davlat ijrochisi bu huquqdan odatda xatlangan mol- mulkning yo'q bo'lib ketishi yoki yaroqsiz bo`lib qolishi ehtimoli bor hollarda foydalanadi. Qonunga ko'ra, tez buziladigan oziq-ovqat mahsulotlari va boshqa ashyolar olib qo'yiladi va darhol realizatsiya qilish uchun topshiriladi. Qarzdorning mol-mulkini ro'yxatga olish paytida aniqlanib, xatlangan so'mlar va chet el valyutasidagi pul mablag'lari, qimmatli qog'ozlar. qimmatbaho toshlar, oltin, kumush, platina va platina guruhidagi metallardan, qimmatbaho toshlardan, marvariddan yasalgan zargarlik buyumlari va boshqa buyumlar, shuningdek ana shunday buyumlarning rezgilari va alohida qismlari (bo'laklari) olib qo'yilishi shart. Ko'rsatilgan qimmatliklar dalolatnoma tuzilgan holda olib qo'yiladi va saqlash uchun Markaziy bankning tegishli muassasasiga topshiriladi. Qarzdorning mol-mulki xolislar ishtirokida. qarzdor-jismoniy shax bo'lmaganda voyaga yetgan oila a'zolaridan birining ishtirokida, agar ula ham bo'lmasa, fuqarolarning o'zini o'zi boshqarish organi vakillari ishtirokida ro'yxatga olinadi. Qarzdor - jismoniy shaxsning mol-mulkini xatlash uning vakolati tegishli tarzda rasmiylashtirilgan vakili (qonuniy vakili yoki ishonchnoma bilan qatnashayotgan vakili) ishtirokida ham amalga oshirilishi mumkin. Qarzdorning mol-mulkini xatlash bo'yicha harakatlar mol-mulkni ro'yxatga olish va xatlash to'g'risidagi belgilangan shaklda tuziladigan dalolatnoma bilan amalga oshiriladi. Mol-mulkni ro'yxatga olish va xatlash dalolatnomasida quyidagilar ko'rsatilishi lozim: - dalolatnomani tuzish vaqti va joyi: - dalolatnomani tuzayotgan davlat ijrochisining hamda dalolatnoma tuzish chog'ida ishtirok etgan shaxslarning familiyasi, ismi va otasining ismi; ijro hujjatining rekvizitlari va mazmuni; - qarzdor va undiruvchining nomlari: - dalolatnomaga kiritilgan har bir ashyoning nomi, o'ziga xos xususiyatlari (og'irligi, o'lchovi, eskirganlik darajasi va h.k.). har bir ashyoning alohida bahosi va barcha mol-mulkning qiymati -ashyolarning muhrlanganligi (agar u amalga oshirilgan bo'lsa): agar mol- mulkni saqlash qarzdorning o'ziga yuklatilmagan bo'lsa, mol-mulk saqlash uchun berilgan shaxsning nomi va manzili; - qarzdor va boshqa shaxslarga davlat ijrochisining harakatlari yuzasidan shikoyat qilish tartibi va muddati, shuningdek qarzdor yoki mol mulkni saqlovchiga saqlash bo'yicha majburiyatlari va saqlashga berilgan mol-mulkni talon-toroj qilish, boshqa shaxsga berish yoki yashirganlik uchun javobgarlik haqida tushuntirilgani to'g'risida belgi: - undiruvchi, qarzdor va xatlashda ishtirok etgan shaxslarning e'tiroz va bayonotlari hamda ular bo'yicha davlat ijrochisining ko'rsatmalari. Mol-mulkni ro'yxatga olish va xatlash dalolatnomasida qarzdorning ro'yxatga olingan mol- mulkning materiali, o'lchamlari. vazni, savdo belgisi, ishlab chiqarilgan sanasi va raqami, sotib olingan sanasi va uni tavsiflovchi boshqa belgilar qayd qilinadi. Davlat ijrochisi mol-mulkni tasarruf etish, olib qo'yish yoki undan foydalanishni cheklab kuygan bo'lsa, mol-mulkni ro'yxatga olish va xatlash dalolatnomasida bu haqida helgi qo'yadi. Qarzdorning mol mulkini xatlash vaqtida davlat ijrochisi xatlangan mol-mulk pastroq qiymatlisiga almashtirilish xavfi bo'lganda yoki saqlovchiga mol-mulkdan foydalanish taqiqlanganda muhrlah qo'yishi mumkin. Qarzdorga tegishli bo'lgan qimmatli qog'ozlarning xatlanishi qarzdorga ularni tasarruf etish, sotish, foydalanish, shuningdek bunday qimmatli qog'ozlarni huquqlarni hisobga olish uchun boshqa depozitariyga topshirish taqiqlanganligini anglatadi. Qimmatli qog'ozlar (obligatsiya. veksel, chek, depozit va jamg'arma sertifikatlari. bankning taqdim qiluvchiga pul beriladigan jamg'arma daftarchasi, konosament, aksiya) xatlanganda davlat ijrochisi qaror chiqaradi. Davlat ijrochisining qimmatli qog'ozlar xatlanganligi to'g'risidagi qarorida yoki dalolatnomasida xatlangan qimmatli qog'ozlarning umumiy soni, ularning turi va qimmatli qog'ozlar emitentlari to'g'risidagi ma'lumotlar, qimmatli qog'ozlar chiqarilgan sana. ularni identifikatsiya qilish, shuningdek qimmatli qog'ozlarning qarzdorga tegishliligini aniqlash imkonini beruvchi boshqa ma'lumotlar ko'rsatiladi. Qarzdorning mol-mulkini ro'yxatga olish paytida aniqlangan qimmatli qog'ozlar olib qo'yiladi. Hujjatli qimmatli qog'ozlar ularning turgan joyi bo'yicha, hujjatsiz qimmatli qog'ozlar esa ushbu qog'ozlar egasining huquqlari ro'yxatga olingan joy bo'yicha xatlanadi. Davlat ijrochisi qimmatli qog'ozlar xatlanganda qaror chiqaradi. Davlat ijrochisi hujjath qimmatli qog'ozlar xatlanganligi to'g'risida xatlangan qimmatli qog'ozlarning xatlov dalolatnomasini ham tuzadi. Qimmatli qog'ozlar xatlanganligi to'g'risidagi davlat ijrochisining qarorida yoki dalolatnomasida xatlangan qimmatli qog'ozlarning umumiy soni, ularning turi va qimmatli qog'ozlar emitentlari to'g'risidagi ma'lumotlar, qimmatli qog'ozlar chiqarilgan sana, ularni identifikatsiya qilish, shuningdek qimmatli qog'ozlarning qaralorga tegishliligini aniqlash imkonini beruvchi boshqa ma'lumotlar ko'rsatiladi. Qarzdorga tegishli bo'lgan qimmatli qog'ozlarning xatlanishi qarzdorga ularni tasarruf etish, shuningdek bunday qimmatli qog'ozlarni huquqlarni hisobga olish uchun boshqa depozitariyga topshirish taqiqlanganligini anglatadi. O'zga turdagi cheklovlarni belgilashda, shu jumladan qarzdorning qimmatli qog'ozlarda mustahkamlab qo'yilgan daromad olish huquqi va boshqa huquqlarini cheklashda davlat ijrochisi belgilangan cheklovlarni qimmath qog'ozlarni xatlash to'g'risidagi qarorda sanab o'tishi shart. QARZDORNING MOL-MULKINI BAHOLASH VA SAQLASH Qarzdorning mol-mulkini baholash tartibi "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi Qonumming 54-moddasi ko`rsatilgan. Davlat grochisi mol-mulkni sotish uchun uning dastlabki narxim belgilash maqsadida qarzdorning ro'yxatga olingan mol-mulkin baholash to'g'risida qaror chiqaradi va bu qarorga asosan jo hujjatlariga asosan realizatsiya qilinadigan mol-mulkni baholash huquqiga ega bo'lgan baholovchi tashkilotni jalb etadi. Baholovchi sifatida baholash faoliyatini amalga oshirish huquqini beruvchi litsenziyaga ega bo'lgan yuridik shaxs jalb etiladi. Ro'yxatga olingan mol-mulkni baholashni tashkil etish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda davlat ijrochisi tomonidan bozor qiymati bo'yicha amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi alohida ko'char mol-mulkning shartnomaviy narxini faqat alohida olingan mol-mulkning qiymati eng kam ish haqining yigirm baravaridan, mol-mulkning jamni qiymati esa eng kam ish haqining y baravaridan oshmagan taqdirdagina. baholovchi tashkilotni jalb etmagan holda mustaqil belgilashi mumkin. avtomototransport vositalari bundan mustasno. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan majburiyatlarni ijro etishda undiruv ushbu mol-mulkka qaratilgan taqdirda garovga qo'yilgan mol-mulkning kimoshdi savdosi boshlanadigan boshlang'ich realizatsiya qilish narxi sud qarori bilan belgilanadi. Qimmatli qog'ozlar, valyuta qimmatliklari. qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik buyumlari va boshqa ro'zg'or buyumlari, nodir buyumlar. asl tasviriy san'at hamda haykaltaroshlik asarlari mutaxassislar, albatta. ishtirok etgan holda qonun hujjatlarida belgilangan tartibda baholanishi, keyin tuch ish kuni ichida) mas'uliyatli saqlash uchun bankka yoki qimmatli qog'ozlar markaziy depozitariysiga yoxud investitsiya vositachisiga topshirilishi kerak. muayyan turdagi qimmatliklar muzeyga yoki ulaming saqlanish sharoitlarini ta'minlovchi boshqa ixtisoslashtirilgan muassasaga topshirilishi lozimligi to'g'risida qonun hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno. Fond birjasining birja kotirovkasi varag'iga kiritilgan qimmatli qog'ozlarning qiymati tegishli qimmatli qog'ozlar o'zida birja kotirovkasi varag'iga kiritilgan va qonun hujjatlariga muvofiq kotirovka qilinadigan fond birjasiga qimmatli qog'ozlar kotirovkalariga doir so'rov berish orqali davlat ijrochisi tomonidan aniqlanadi. Agar davlat ijrochisi tomonidan ro'yxatga olingan qimmatli qog'ozlar fond birjasining birja kotirovkasi varag'iga kiritilmagan bo'lsa, davlat jrochisi qimmatli qog'ozlarni baholash uchun qonun hujjatlarida nazarda tutilgan tartibda baholovchi tashkilotni jalb etadi. Davlat ijrochisi tomonidan mol-mulkni yoki mulkiy huquqni baholash to'g'risidagi hisobot olingan (chiqarilgan) paytdan e'tiboran uchish kunidan kechiktirmay uro ishi yuritishdagi taraflarga baholash natijalari haqida bildirishnoma yuboriladi. Baholash to'g'risidagi hisobotda ko'rsatilgan baholash obyektining qiymati xususida ijro ishi yuritishdagi taraflar o'tkazilgan baholash to'g'risida o'zlari xabardor qilingan kundan e'tiboran o'n kundan kechiktirmay sudda nizolashishi mumkin. Davlat ijrochilari tomonidan ijro harakatlarini amalga oshirishda xatlangan mol-mulkni baholash tartibi davlat ijrochilari tomonidan ijro harakatlarini amalga oshirishda xatlangan mol-mulkni baholash tartibi to'g'risidagi nizom' bilan tartibga solinadi. Davlat ijrochisi avtotransport vositalari, ko'chmas mulk va fond birjasining rasmiy listingiga kiritilmagan va markazlashtirilgan tartibda kodirovka qilinmayotgan qimmatli qog'ozlarni baholash uchun baholovchi tashkilotni jalb qiladi. Fond birjasining rasmiy listingiga kiritilgan qimmatli qog'ozlarning qiymati davlat ijrochisi tomonidan ushbu qimmatli qog'ozlar bo'yicha fond hirjasiga vezmu so'rovnoma yuborish orqali belgilanadi. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan majburiyatlarni ijro etishda undiruv ushbu mol-mulkka qaratilgan taqdirda, garovga qo'yilgan mol-mulkning kimoshdi savdosi boshlanadigan boshlang'ich realizatsiya qilish narxi sud qarori bilan belgilanadi. Davlat ijrochisi mol-mulkni mustaqil baholanganda mol-mulkni baholash to'g'risida qaror chiqaradi. Agar mol-mulk baholovchi tashkilot tomonidan baholangan hollarda baholash natijalarini qabul qilish va ijro ishi hujjatlariga biriktirish to'g'risida qaror chiqaradi. Mol-mulk davlat ijrochisi tomonidan mustaqil baholanganda mol mulkning alohida olingan shartnomaviy narxi uning ichki bozorda talab va taklif konyunkturasining mavjud ma'lumotlari asosida baholash kunida amal qilib turgan narxining 70 foizidan kam bo'lmagan miqdorda belgilanadi. Davlat ijrochisi mol-mulkning narxini aniqlashda bozordagi mavjud talab va takliflar to'g'risidagi ochiq ma'lumotlar (bozor ma'muriyatidan olingan ma'lumot, internetdan olingan axborot va mutaxassis xulosasi)ga asoslanadi. Davlat ijrochisi tomonidan mustaqil baholanishi mumkin bo'lgan mol- mulkning shartnomaviy narxi mol-mulk xatlangandan keyin o'n kundan kechiktirmasdan belgilanishi lozim. Mol-mulkni baholash to'g'risida qaror qabul qilingandan e'tiboran mazkur qarorning nusxasi uch ish kunidan kechiktirmasdan taraflarga yuboriladi. Davlat ijrochisi tomonidan mol-mulkni yoki mulkiy huquqni baholash to'g'risidagi hisobot olingan (chiqarilgan) paytdan e'tiboran uch ish kunidan kechiktirmay ijro ishini yuritishdagi taraflarga baholash natijalari haqida bildirgi yuboriladi. Baholash to'g'risidagi hisobotda ko'rsatilgan baholash obyektining qiymati xususida ijro ishini yuritishdagi taraflar o'tkazilgan baholash to'g'risida o'zlari xabardor qilingan kundan e'tiboran o'n kundan kechiktirmay sudda nizolashishi mumkin. Ijro harakatlarini amalga oshirishda davlat ijrochisi tomonidan xatlangan mol-mulkni baholashni amalga oshiruvchi, baholovchi tashkilotlarni tanlab olish tartibini Majburiy ijro byurosi belgilaydi. Qarzdorning mol-mulki saqlash uchun qarzdorga yoki davlat ijrochisi tayinlagan boshqa shaxslarga (bundan buyon matnda saqlovchi deb yuritiladi) mol- mulkni xatlash dalolatnomasiga imzo qo'ydirgan holda topshiriladi. Davlat ijrochisi xatlangan mol-mulkni saqlash uchun qaysi saqlovchiga topshirgan bo'lsa, o'sha saqlovchi davlat ijrochisining yozma ravishdagi roziligisiz bu mol-mulkdan foydalanishi mumkin emas. Qimmatli qog'ozlar markaziy depozitariysiga yoki investitsiya vositachisiga saqlash uchun topshirilgan qimmatli qog'ozlar bo'yicha, shuningdek mol-mulkning xossalariga ko'ra undan foydalanish uning yo'q bo'lib ketishiga yoki qimmati pasayishiga olib kelgan taqdirda, davlat ijrochisi bunday rozilikni berishga haqli emas. Agar mazkur mol-mulkdan foydalanish uning saqlanishini ta'minlash uchun zarur bo'lsa, davlat ijrochisining roziligi talab etilmaydi. Saqlovchi, agar qarzdor uning o'zi yoki uning oila a'zolari (qarzdor yuridik shaxs bo'lsa, uning xodimi) bo'lmasa, saqlaganligi uchun tegishli haq oladi. Saylovchining mol-mulkni saqlash uchun qilgan zarur xarajatlari ham mazkur mol- mulkdan foydalanish orqali amalda olgan foydasi chegirih tashlangan holda qoplanadi. Xatlangan avtotransport vositasi auksion o'tkazilguniga qadar davlat ijrochisi tomonidan belgilanadigan, uning asralishi uchun tegishli sharoitlar ta'minlanadigan maxsus ajratilgan joylarda (saqlash joylarida. omborlarda. vakolatli organlar va boshqa tashkilotlarning jarima maydonlarida saqlanadi. Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini majburiy ijro etishda xatlangan va olib qo'yilgan mol-mulkni saqlash tartibi hamda shartlari Vazirlar Mahkamasining 2009-yil 8-maydagi 132-son qarori bilan tasdiqlangan "Sud hujjatlari va boshqa organ hujjatlarini majburiy ijro etishda xatlangan va olib qo'yilgan mol-mulkni saqlash tartibi hamda shartlari to'g'risida"gi nizomi' asosida amalga oshiriladi. Ushbu nizom "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 55-moddasiga muvofiq sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini majburiy ijro etishda xatlangan va olib qo'yilgan mol-mulkni saqlash tartibi hamda shartlarini belgilaydi. Mol-mulkni xatlash mol-mulkni ro'yxatga olishdan, uni tasarruf qilish man etilganligini e'lon qilishdan, zarur hollarda esa mol-mulkdan foydalanish huquqini cheklashdan, uni olib qo'yish yoki saqlashga topshirishdan iboratdir. Cheklashning turlari, hajmi va muddatlarini har bir muayyan holda mol-mulkning xususiyatini, uning mulkdori yoki egasi uchun ahamiyatini hisobga olib, davlat ijrochisi belgilaydi. Xatlash: - undiruvchiga olib beriladigan yoki realizatsiya qilinadigan qarzdorning mol- mulki saqlanishini ta'minlash maqsadida; -javobgarga tegishli bo'lib, uning o'zida yoki boshka shaxslarda turgan mol- mulkni xatlash to'g'risidagi sud ajrimi ijro etilayotganda qo'llanadi. Xatlangan mol- mulkni olib qo'yib, realizatsiya qilish uchun topshirish davlat ijrochisi tomonidan belgilangan muddatda, biroq xatlangandan keyin kamida uch ish kunidan so'ng amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi muayyan ijro ishini yuritish holatlaridan kelib chiqib mol- mulkni xatlash bilan bir vaqtda ushbu mol-mulkni yoki uning ayrim ashyolarini olib qo'yishga haqli. Qarzdorning xatlangan mol-mulkini tasarruf qilish yuzasidan davlat ijrochisining ta'qiqini buzish yoki undan foydalanish huquqining cheklanganligiga rioya qilmaslik qonun hujjatlarida nazarda tutilgan javobgarlikka sabab bo ladi. Xatlangan va olib qo'yilgan mol-mulk sifatida quyidagilarniʻ saqlovchi belgilagan holda saqlash uchun topshirilishi mumkin: - qarzdorni, undiruvchini, ularning vakillarini, qarzdor yoki undiruvchinining voyaga yetgan oila a'zolarini (jismoniy shaxs bo'lgan qarzdor yoki undiruvchi uchun). yuridik shaxsning xodimini (yuridik shaxs bo'lgan qarzdor yoki undiruvchi uchun); - fuqarolarning o'zini o'zi boshqarish organi vakilini: saqlash uchun maxsus shart-sharoitlarni talab qiladigan mol-mulkni (avtotransport vositasi. dori- darmonlar. zargarlik buyumlari va boshqalarni xatlab qo'yishda mol-mulkni mas'uliyatli saqlashning belgilangan normalariga muvofiq maxsus omborxona binolari, asbob uskunalar va shart-sharoitlarga ega bo'lgan boshqa tashkilotlarning vakilini: - O'zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosi (keyingi o'rinlarda Byuro deb ataladi) organlarining mol mulkni realizatsiya qilish bo'yicha xizmatlar ko'rsatish yuzasidan shartnomalar tuzilgan va mol-mulkni saqlash uchun tegishli binolarga ega bo'lgan savdo tashkilotlarini. Xatlangan mol-mulkni muayyan saqlovchiga saqlashga berish masalasi davlat ijrochisi tomonidan har bir holatda uni ro'yxatga olishda. eng avvalo, mol- mulkning saqlanishini ta'minlash uchun zarur shart sharoitlar mavjudligidan, mol- mulkning o'zlashtirilishiga. rastrata qilinishiga, yashirilishiga. nobud qilinishiga, unga shikast yetkazilishiga yo'l qo'ymaslikdan yoki boshqacha tarzda mol- mulkning miqdor, sifat va qiynan tavsifining o'zgarishidan, shuningdek ushbu mol- mulk bilan bog'liq keyingi ijro xatti-harakatlarini amalga oshirishda yetkazilishi mumkin bo lgan har xil to'siqlarning oldini olishdan kelib chiqqan holda halʻ qilinadi. Qarzdoming mol-mulki saqlash uchun saqlovchiga mol-mulkning xatlash dalolatnomasiga imzo qo'ydirilgan holda topshiriladi. Avtotransport vositasi xatlangan taqdirda davlat ijrochisi ushbu mol mulkdan boshqa shaxslarning foydalanishini va boshqacha tarzda tegilishini cheklashni (muhrlab qo'yishni) ta'minlashi shart. Avtotransport vositalari davlat ijrochisi tomonidan belgilanadigan ularning saqlanishi uchun tegishli shart-sharoitlar bilan ta'minlanadigan (vakolatli organlar. DYHXX organlari va boshqa tashkilotlarning to'xtash joylari, omborlari, jarima maydonchalari va hokazolar) maxsus ajratilgan joylarga qo'yiladi. Davlat rochisi savdoga qo'yilgan avtomototransport vositasini saqlash joyini o'zgartirishga va ularning saqlanishini ta'minlash uchun Zarur shart-sharoitlarga ega bo`lgan ixtisoslashtirilgan savdo tashkilotlarida avtotransport vositalarini saqlash joylari mavjud bo'lgan taqdirda uni unga saqlash uchun berishga haqlidir. Bunday vaziyatda qabul qilish-topshirish dalolatnomasi tuzilib, davlat ijrochisi, mol-mulkning saqlanishi uchun mas'ul bo'lgan shaxs, shuningdek mol-mulkning saqlanishi uchun yangidan tayinlangan mas'ul shaxs tomonidan imzolanadi. Qarzdorning ko'chmas mulkini xatlashda mol-mulk qo'riqlashga topshirilishi mumkin. Byuro organlarida qarzdorning xatlangan mol-mulkka bo'lgan huquqlari mavjudligini va hajmini tasdiqlovchi hujjatlarning txonalarda, seyflarda va shu kabilarda), ularning saqlanishi ta'minlanadigan shartlarda saqlanishiga yo'l qo'yiladi. Xatlangan mol-mulk, uning egasi, qarzdor yoki boshqa shaxslarning xohishidan qat'i nazar, xatlangan joyda quyidagi hollarda mumkin: qoldirilishi - davlat ijrochisida mol-mulk joyini o'zgartirish uning shikastlanishiga, qiymatining kamayishiga olib kelishi mumkin bo'lgan asoslar mavjud bo'lganda: - davlat ijrochisida yoki saqlovchida ushbu mol-mulkni joyini o`zgartirish imkoniyatining obyektiv sabablari mavjud bo'lmaganda. Ushbu holatda saqlovchi xatlangan mol- mulkning saqlanishini ta'minlash uchun zarur bo'lgan. qonun hujjatlariga zid bo'lmagan har qanday xatti-harakatni amalga oshirishga haqli. Bunda davlat ijrochisi mol-mulkni xatlash dalolatnomasida xatlangan mol-mulkning egasiga. qarzdorga yoki uchinchi shaxsga xatlangan va saqlash uchun saqlovchiga topshirilgan mol-mulkdan saqlovchining to'sqinliksiz foydalanishini ta'minlash majburiyatini yuklaydi. Saqlovchi mol-mulkning saqlanishi uchun tegishli shart-sharoitlarga rioya qilishi va ularni ta'minlashi shart, mol-mulkni o'zlashtirgan, rastrata qilgan, yashirgan, nobud qilgan yoki unga shikast yetkazishga yo'l qo'ygan taqdirda javobgar bo'ladi, shu jumladan jinoiy javobgar bo'ladi. bu to'g'risida mol-mulkni saqlashga qabul qilib olgan shaxsning imzosi bilan xatlash to'g'risidagi dalolatnomada (qarorda) yozuv qayd etiladi yok saqlovchidan tegishli tilxat olinadi. Saqlovchi, shuningdek mol-mulkka nisbatan ijro xatti-harakatlarini amalga oshirish, shu jumladan ko'zdan kechirish, tanishish, baholash yoki olib qo'yish uchun davlat ijrochisining xatlangan mol-mulkdan foydalanishini ta'minlashi shart. Qarzdorning mol-mulkini ro'yxatga olish paytida aniqlanib, xatlangan so'mlar va chet el valyutasidagi pul mablag'lari, qimmatli qog'ozlar. qimmatbaho toshlar. oltin. kumush. platina va platina guruhidagi metallardan. qimmatbaho toshlardan. marvariddan yasalgan zargarlik buyumlari va boshqa buyumlar, shuningdek ana shunday buyumlarning rezgilari va alohida qismlari (bo'lakları) olib qo'yilishi shart. Olib qo'yilgan so'mdagi naqd pul mablag'lari keyingi ish kunidan kechikmay Byuro organining depozit hisob raqamiga o'tkazish uchun bankka topshiriladi. Qimmatli qog'ozlar, valyuta qimmatliklari, qimmatbaho metallar va qimmatbaho toshlardan yasalgan zargarlik buyumlari va boshqa ro'zg'or buyumlari, nodir buyumlar, asl tasviriy san'at hamda haykaltaroshlik asarlari uch ish kuni mobaynida mas'uliyatli saqlash uchun bankka yoki Qimmatli qog'ozlar markaziy depozitariysiga yoki investitsiya vositachisiga topshirilishi kerak, nwuayyan turdagi qimmatliklar muzeyga yoki ularning saqlanish sharoitlarini ta'minlovchi boshqa ixtisoslashtirilgan muassasaga topshirilishi lozimligi to'g'risida qonun hujjatlarida belgilangan hollar bundan mustasno. Pochta markalari, shu jumladan kolleksiya pochta markalari saqlash uchun pochta aloqa tashkilotlariga topshiriladi. Tez huziladigan, shu jumladan saqlash muddati 72 soatgachani tashkil qiladigan oziq-ovqat mahsulotlari, shuningdek yaroqlilik muddati bir oy mobaynida tugaydigan tovarlar olib qo'yilib, iste'molga (foydalanishga, qayta ishlashga) yaroqliligini aniqlash uchun o'tkazilgan ekspertiza xulosasi olingan va baholangan vaqtdan boshlab bir sutka davomida realizatsiya qilish uchun topshiriladi. Bunda tez buziladigan tovarlarni ekspertizadan o'tkazish va baholash bir kun muddatda amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi tomonidan ijro xatti-harakatlarini amalga oshirishda qarzdorda qurol-yarog'lar, o'q-dorilar, narkotik vositalar, ularning analoglari psixotrop moddalar va radioaktiv materiallar borligi aniqlangan taqdirda davlat ijrochisi darhol tegishli huquqni muhofaza qilish organi vakilini ushbu holat yuzasidan qaror qabul qilish uchun chaqiradi va u yetib kelgunga qadar bunday mol-mulkning qo'riqlanishini ta'minlaydi. Saylovchining javobgarligi: - mol-mulk realizatsiya qilingan hollarda: ko'chmas mulk va avtomototransport vositalari realizatsiya qilinganda-mol-mulkni qabul qilib xaridorga topshirgandan keyin, - mol-mulk belgilangan tartibda egasiga qaytarilgan hollarda; - qonun hujjatlarida nazarda tutilgan boshqa hollarda tugatiladi. Davlat ijrochisi mol-mulkni saqlashga topshirishda mol-mulkni tasarruf etishni taqiqlash va mazkur mol-mulkdan foydalanish yuzasidan muayyan cheklashlarni belgilash yo'li bilan saqlashning maxsus rejimini belgilaydi. Davlat ijrochisi xatlangan mol-mulkni saqlash uchun qaysi saqlovchiga topshirgan bo'lsa, o'sha saqlovchi davlat ijrochisining yozma ravishdagi roziligisiz ushbu mol mulkdan foydalanishi mumkin emas. Bankka yoki Qimmatli qog'ozlar markaziy depozitariysiga yoki investitsiya vositachisiga mas'uliyatli saqlash uchun topshirilgan mol-mulk bo'yicha, shuningdek mol-mulkning xossalariga ko'ra, undan foydalanish uning yo'q bo'lib ketishiga yoki qimmati pasayishiga olib kelgan taqdirda, davlat ijrochisi bunday rozilikni berishga haqli emas. Agar mazkur mol-mulkdan foydalanish uning saqlanishini ta'minlash uchun zarur bo'lsa, davlat ijrochisining roziligi talab etilmaydi. Xatlangan va olib qo'yilgan mol- mulkni uni buzilishiga va (yoki) keyinchalik sotib bo'lmaydigan ahvolga olib kelishi mumkin bo'lgan holatda saqlashga qo'yish taqiqlanadi. Bu holda davlat ijrochisi mol mulkni zarur holatda saqlash bo'yicha kechiktirib bo'lmaydigan chora tadbirlar ko'radi. Davlat ijrochisi xatlangan va saqlashga topshirilgan mol-mulkni lentalardan, shu jumladan o'zi yopishuvchi lentalardan foydalanib. qulflarni almashtirib va boshqa usullar bilan multrlab qo'yish yo'li bilan. boshqa shaxslar tomonidan foydalanishni va boshqacha tarzda u bilan munosabatda bo'lishni cheklab qo'yilishini ta'minlash chora-tadbirlarini ko'rishga haqli. Mol-mulkka uning xatlashda turganligini bildiruvchi maxsus ma'lumotlar, shuningdek farqlovchi belgilar qo'yilishiga yo'l qo'yiladi. Zarur hollarda davlat ijrochisi xona va omborlarni, shu jumladan ularga xatlangan mol-mulk saqlash uchun joylashtirilganda yoki davlat ijrochisi tomonidan mazkur xonalar va omborlardan foydalanishni taqiqlash to'g'risida qaror qabul qilingan hollarda muhrlab qo'yishga haqli. Xona va omborlarni muhrlab qo'yish to'g'risida yoki ulardan foydalanishni taqiqlash to'g'risida qaror qabul qilishda davlat ijrochisi qarzdorning yoki boshqa shaxsning ushbu xonadagi xatlanmagan boshqa mol-mulkdan foydalanish imkoniyatini hisobga oladi. Davlat ijrochisi va boshqa shaxslar xatlangan mol-mulkka saqlovchi ishtirokida yo'l qo'yilishi mumkin. Xatlangan mol-mulkka nisbatan ijro xatti- harakatlarini anualga oshirish paytida, shu jumladan mol-mulkni ko'zdan kechirish, tanishish, baholash va olib qo'yish vaqtida saqlovchining ishtirok etishi mumkin bo'lmagan taqdirda mol-mulkka va xonani ochishga davlat ijrochisining va ikki nafar guvohning ishtirokida ruxsat etiladi. bu haqda tegishli dalolatnoma tuziladi. Saqlovchi, agar qarzdor uning o'zi yoki uning oila a'zolari (qarzdor yuridik shaxs bo`lsa. - uning xodim) bo'lmasa, saqlaganligi uchun tegishli haq oladi. XATLANGAN MOL-MULKNI REALIZATSIYA QILISH Xatlangan mol-mulkni realizatsiya qilish tartibi "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi Qonunining 56-moddasida ko`rsatilgan. Qarzdorning xatlangan mol-mulkini realizatsiya qilish, agar qonun hujjatlarida boshqacha hol nazarda tutilgan bo'lmasa, xatlash asoslari va mol-mulk turlaridan qat'i nazar, xatlangan kundan e'tiboran ikki oy ichida uni sotish orqali amalga oshiriladi. qonunga muvofiq muomaladan chiqarilgan mol-mulk bundan mustasno. Qarzdorning mol-mulkini realizatsiya qilish shartnoma-vositachilik asoslarida sotishga topshiriladigan mol-mulkni internet-do'konlar orqali sotish yoxud elektron onlayn-auksionlarda "E-IJRO AUKSION" yagona elektron savdo maydonchasida amalga oshiriladi. Avtotransport vositalarini. ko'chmas mulkni, shu jumladan yer uchastkasini, qurilishi tugallanmagan obyektlarni, ko'chmas mulkni uzoq muddatli ijaraga olish huquqlarini, yer uchastkasiga nisbatan mulkiy huquqlarni, intellektual faoliyat natijalariga va xususiy alomatlarini aks ettiruvchi vositalarga bo'lgan mulkiy huquqlarni realizatsiya qilish qonun hujjatlarida belgilangan tartibda vakolatli operator tomonidan elektron onlayn-auksionlarda amalga oshiriladi. Mol-mulkni shartnoma-vositachilik asoslarida realizatsiya qiladigan savdo tashkilotlarini tanlash O'zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi tomonidan belgilangan tartibda o'tkaziladigan tanlov asosida amalga oshiriladi. Agar savdo tashkilotlariga realizatsiya qilish uchun topshirilgan mol mulk u topshirilgan kundan e'tiboran o'ttiz kun ichida realizatsiya qilinmasa, mazkur mol- mulk davlat ijrochisi tomonidan quyidagi tartibda arzonlashtirilishi kerak: - davlat soliq xizmati organi va moliya organi vakillari ishtirokida mol-mulk qiymatining 10 foizidan oshmagan miqdorda davlat daromadiga undirishni nazarda tutuvchi ijro hujjatlari bo'yicha. mol-mulk qiymatining 10 foizi miqdorida boshqa ijro hujjatlari bo'yicha Mol-mulk arzonlashtirilganda davlat ijrochisi belgilangan tartibda dulolatnoma tuzadi, shundan so'ng arzonlashtirilgan mol-mulk savdo tashkilotlariga takroran realizatsiya qilish uchun topshiriladi. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qarzni undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha mazkur mol-mulkni realizatsiya qilishda mol-mulk arzonlashtirilmaydi va u birinchi baholangan narx bo'yicha savdo tashkiloti tomonidan takroran realizatsiya qilishga topshiriladi. Mol-mulk takroriy elektron onlayn-auksionlarda realizatsiya qilinmaganligi munosabati bilan vakolatli operator tomonidan qaytarilgan taqdirda yoki takroran realizatsiya qilish uchun savdo tashkilotlariga topshirilgan boshqa mol-mulk o'ttiz kun mobaynida realizatsiya qilinmagan taqdirda, u mol-mulk narxining 10 foiziga arzonlashtirilgan narxda undiruvchiga taklif qilinadi. davlat daromadiga ijro hujjatlari bo'yicha undirish qaratilgan mol-mulk esa ushbu moddada belgilangan tartibda yuna arzonlashtirilishi va realizatsiya qilishga topshirilishi lozim. Garovga qo'yilgan mol-mulk bilan ta'minlangan qarzni undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha ushbu mol-mulk realizatsiya qilinmagan taqdirda, davlat ijrochisi garovga oluvchiga mol-mulkni takroriy auksion shaklidagi kimoshdi savdolaridagi yoki savdo tashkilotlarining takroriy realizatsiya qilishidagi boshlang'ich sotish narxidan 10 foizga kamaytirilgan summada o'zida qoldirishni taklif qiladi. Qimmatli qog'ozlar qimmatli qog'ozlarning birja bozorlarida va uyushgan birjadan tashqari bozorlarida realizatsiya qilinishi kerak. Ular davlat ijrochisi bilan tuzilgan shartnoma asosida faoliyat yurituvchi investitsiya vositachisi - broker tomonidan kimoshdi savdosiga qo'yiladi. Qimmatli qog'ozlar arzonlashtirilmaydi va ikki oy mobaynida bir necha marta kimoshdi savdosiga qo'yiladi. Qimmatli qog'ozlar mazkur muddatda realizatsiya qilinmagan taqdirda, davlat ijrochisi undiruvchiga ushbu qimmatli qog'ozlarni ularning broker tomonidan kimoshdi savdosiga qo'yilgan oxirgi kimoshdi savdosi kunining oxirgi kimoshdi savdosi soatidagi o'rtacha narxida o'zida qoldirishni taklif etadi. Davlat ijrochisining realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida qoldirish haqidagi ushbu "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi Qonun 56-moddasining yettinchi va sakkizinchi qismlarida nazarda tutilgan taklifi davlat ijrochisi tomonidan tegishli mol mulk realizatsiya qilinmaganligi to'g'risidagi xabarnoma olingan kundan e'tiboran uch ish kunidan kechiktirmay undiruvchiga yuborilishi kerak. Bir navbatdagi talablar bo'yicha bir nechta undiruvchi mavjud bo'lgan taqdirda, takliflar davlat ijrochisi tomonidan O'zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosi organlariga ijro hujjatlarining kelib tushishi navbatiga kora undiruvchilarga yuboriladi. Agar mol-mulkning davlat ijrochisi tomonidan taklif qilingan bahosi ijro hujjati bo'yicha undiruvchiga to'lanishi lozim bo'lgan summadan ortiq bolsa, undiruvchi realizatsiya qilinmagan mol-mulkni o'zida qoldirishga tegishli farqni bir vaqtning o'zida O'zbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Majburiy ijro byurosi organining depozit hisobvarag'iga to'lagan (o'tkazgan) taqdirda haqli, bu haqida taklifda ko'rsatib o'tiladi. Undiruvchi realizatsiya qilinmagan mol- mulkni o'zida qoldirish to'g'risidagi qarori haqida davlat ijrochisini taklifni olgan kundan e'tiboran besh kun ichida yozma shaklda xabardor qilishi shart. Undiruvchi mol-mulkni o'zida qoldirishdan voz kechgan yoxud bu haqdagi o'z qarorini belgilangan muddatda yozma shaklda taqdim etmagan taqdirda mol- mulk ijro xarajatlari, shu jumladan mol-mulkni olib qo'yish, baholash va realizatsiya qilish bo'yicha qilingan xarajatlar undirilgan holda qarzdorga qaytariladi. Undiruvchi garovga oluvchi realizatsiya qilinmagan garovga qo'yilgan mol-mulkni o'zida qoldirishdan voz kechganda yoxud belgilangan muddatda o'z qarorini yozma shaklda taqdim etmaganda, ijro ishi yuritish ijro hujjatini undiruvchiga qaytarish bilan tamomlanadi, realizatsiya qilinmagan boshqa mol- mulk bo'yicha ijro ishi yuritish esa qarzdorda undiruvga qaratilishi mumkin bo'lgan o'zga mol-mulk mavjud bolmasa. ijro hujjatini undiruvchiga qaytarish bilan tamomlanadi. Olib qo'yilgan va realizatsiya qilinmagan mol-mulk qarzdor qarzini va davlat ijrochisi mol-mulkni olib qo'yish, baholash va realizatsiya qilish bilan bog'liq holda qilgan xarajatlarning o'rni to'liq qoplanganligini tasdiqlovchi hujjatlarni undiruvni amalga oshirayotgan davlat ijrochisiga taqdim etgan taqdirda ham qarzdorga qaytariladi. Realizatsiya qilingan mol-mulkni, ya'ni mol-mulkning bahosi to'liq to languniga qadar xaridorlarga berib yuborish, shuningdek to'lovni kechiktirish (bo'lib-bo'lib to'lash) sharti bilan realizatsiya qilish savdo tashkilotlariga va davlat ijrochilariga taqiqlanadi. Davlat daromadiga o'tkaziladigan mol-mulkni realizatsiya qilish xususiyatlari, shuningdek ko'chmas mulkni uzoq muddatga ijaraga olish huquqlarini, qarzdorning yer yer uchastkalariga, intellektual faoliyat natijalariga va xususiy alomatlarini aks ettiruvchi vositalarga bolgan mulkiy huquqlarini realizatsiya qilish tartibi ushbu qonun talablari hisobga olingan holda O'zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi tomonidan belgilanadi. IJRO HUJJATIDA KO'RSATILGAN ASHYOLARNI UNDIRUVCHIGA TOPSHIRISH Davlat ijrochisi ashyolarni undiruvchiga topshirish to'g'risidagi ijro hujjatlarini lozim darajada ijro etish uchun ijro hujjatida ko`rsatilgan ashyolarini qidirib topish va ularni olib qo'yish uchun qonunda nazarda tutilgan barcha choralarini ko'rishi kerak. Davlat ijrochisi ijro hujjatida ko'rsatilgan ashyolarni aniqlash va olib qo'yish maqsadida qarzdor egallab turgan yoki unga qarashli bo'lgan binolar va omborlarga kirish, mazkur binolar va omborlarni ko'zdan kechirish. zarurat bo'lganda ularni ochish huquqiga ega. Ijro hujjatida ko'rsatilgan ashyolari undiruvchiga topshirish to'g'risidagi qarorga ko'ra davlat ijrochisi bu ashyolarni qarzdordan olib qo'yadi va topshirish dalolatnomasini tuzib, ularni undiruvchiga topshiradi. Undiruvchiga topshirilishi lozim bo'lgan ashyolarni olib qo'yish davlat ijrochisi tomonidan xolislar ishtirokida amalga oshiriladi. Qarzdordan ashyolarni olib qo'yish va uni undiruvchiga topshirish dalolatnoma asosida amalga oshirilib. uch nusxada tuziladi, uning bir nusxasi qarzdorga, ikkinchi nusxasi undiruvchiga beriladi, uchinchisi esa ijro ishi yuritishi hujjatlarida qoladi. Ashyolarni qabul qilish va undiruvchiga topshirish dalolatnomasining barcha nusxalari davlat ijrochisi va undiruvchining imzosi bilan tasdiqlanadi. Ashyolarni undiruvchiga topshirish dalolatnomasi quyidagi shartli rekvizitlarni o'z ichiga oladi: - dalolatnomani tuzish sanasi va joyi: - davlat ijrochisining familiyasi, ismi, otasining ismi va manzillari: xolislarning familiyasi, ismi, otasining ismi va manzillari: - ijro hujjatining to'liq nomi, rekvizitlari va mazmuni, olib qo'yilgan ashyolarning ro'yxati va ularning qisqacha tavsifi: - ko'rsatib o'tilgan ashyolarni undiruvchining inosi orqali topshirilganligi to'g'risidagi ma'lumotlar, - davlat ijrochisining imzosi. Agar undiruvchiga topshirilishi lozim ashyolarni hajmi va vazni kattaligi sababli va boshqa xususiyatlariga ko`ra darhol olib qo'yishning imkoni bo'lmasa, davlat ijrochisi hu ashyolarni xatlab, keyin ularni bevosita olib qo'yishga haqli. Agar qarzdor undiruvchiga topshirilishi lozim bo'lgan ashyolari yo'qotilganligini bildirsa, davlat ijrochisi ashyolarning haqiqatda yo'qotilganiga ishonch hosil qilgach, ashyolarni yo'qotilganligi holati qayd etilgan dalolatnoma tuzadi. Mazkur dalolatnoma xolislar ishtirokida to'rt nusxada tuzilib, uning bir nusxasi qarzdorga, ikkinchi nusxasi undiruvchiga beriladi, uchinchisi sudga yoki ijro hujjatini bergan boshqar organga yuboriladi. to'rtinchist esa ijro ishi yuritishida qoladi Ashyolarning yo'qotilganligi holati qayd etilgan dalolatnoma O'zbekiston Respublikasi "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi Qonunining 32-moddasiga muvofiq davlat ijroclusming ijro hujjatining ijro etish usuli va tartibini o'zgartirish to'g'risida arızası hilan birga ijro hujjatini chiqargan sud yoki boshqa organga yuboriladi. Undiruvchi mol-mulkni olishdan voz kechgan holatda, u qarzdorga xolislar ishtirokida to'rt nusxada tuzilgan topshirish dalolatnomasiga asosan qaytariladi. Dalolatnomaning nusxalari taraflarga, ijro hujjatini chiqargan sud yoki boshqa organga yuboriladi, to'rtinchi nusxasi esa ijro ishi yuritishda qoladi. Agar undiruvchiga topshirilishi lozim bo'lgan ashyolarning hajmi va vazni kattaligi sababli va boshqa xususiyatlariga ko'ra darhol olib qo'yishning imkoni bo'lmasa, davlat ijrochisi bu ashyolari xatlab, keyin ularni bevosita olib qo'yishga haqli. Agar qarzdor undiruvchiga topshirish lozim bo'lgan ashyolar yo'qolganligi to'g'risida arz qilsa, davlat ijrochisi ashyolarning haqiqatda yo'qotilganiga "Sud hujjatlari va boshqa organ hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 84-moddasiga muvofiq bino va omborlarni ochib, ko'zdan kechirish yo'li bilan ishonch hosil qilgach, ashyolarning yo'qotilganligi holati qayd etilgan dalolatnoma tuzadi. Mazkur dalolatnoma xolislar ishtirokida to'rt nusxada tuzilib, uning bir nusxasi qarzdorga, ikkinchisi undiruvchiga beriladi, uchinchisi ijro hujjatini bergan sud yoki boshqa organga yuboriladi, to'rtinchisi esa ijro ishini yurituv materiallarida qoladi. Qarzdor tomonidan ashyolarning yo'qotilganligi holati qayd etilgan dalolatnoma "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi O'zbekiston Respublikasi Qonunining 32-moddasiga muvofiq davlat ijrochisining ijro etish usuli va tartibini o'zgartirish togrisidagi arizasi bilan birga ijro hujjatini bergan sud yoki boshqa organga yuboriladi. Undiruvchi mol-mulkni olishdan voz kechgan taqdirda, u qarzdorga xolislar ishtirokida to'rt nusxada tuzilgan topshirish dalolatnomasiga asosan qaytariladi. Dalolatnoma nusxalari taraflarga, ijro hujjatini bergan sud yoki boshqa organga yuboriladi, to'rtinchi nusxasi ijro ishi materiallarida qoladi. Undiruvchining mol- mulkdan voz kechish haqidagi ixtiyori uning arizasida aks ettirilib, yuqorida ta'kidlangan topshirish dalolatnomasiga ilova qilinadi. Undiruvchi ko'rsatilgan ashyolarni olishai rad etsa, ular qarzdorga qaytariladi, ijro ishini yuritish esa tugatiladi. UNDIRUVNI QARZDORNING ISH HAQI VA UNGA TENGLASHTIRILGAN TO'LOVLARIGA QARATISH TARTIBI Qonunga ko'ra qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarga nisbatan undiruv quyidagi holatlardagina amalga oshiriladi: - davriy to'lovlar (alimentlar, sog'liqni yo'qotilgani yoki - boquvchisining vafot etgani munosabati bilan yetkazilgan zararni qoplash ini undirishda: eng kam ish haqining ikki baravaridan oshmagan miqdordagi summani undirishda; undiriladigan summani to'liq uzish uchun qarzdorning mol-mulki bo'lmasa yoki mol-mulki yetarli bo'lmaganda. Qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot davlat ijrochisining ijro hujjati ilova qilingan talabnomasini olgach, belgilangan tartibda ro'yxatga oladi va qarzdorning ish haqidan ushlab qolishni amalga oshiradi. Davlat ijrochisi qarzdorning ish, o'qish, pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqida ma'lumot mavjud bo'lganda. davlat ijrochisi undiruvni ish haqiga qaratishni ijro hujjatining aslini ilova qilgan holda ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlardan ushlab qolish to'g'risidagi talabnomani qaradorga ish haqini to'layotgan tashkilotlarga taqdim etadi. Davlat ijrochisi qarzdorning ish. o'qish. pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqidagi ma'lumotlar to'g'riligini mazkur tashkilotlarga so'rovnoma yuborish orqali tekshirishga haqli. Qarzdor jismoniy shaxsga ish haji yoki boshqa unga tenglashtirilgan. to'lovlari to'layotgan tashkilotlar yoki o'zga shaxslar undiruvchidan yoxud davlat ijrochisidan ijro hujjatini olgan kundan e'tiboran qarzdor jismoniy axsning ish haqi va boshqa daromadlaridan pul mablag'larini ijro hujjatidagi talablarga muvofiq ushlab qolishi shart. Qarzdorga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilot yoki o'zga shaxs ushlab qolingan pul mablag'larini undiruvchiga to'lov amalga oshirilgan kundan e'tiboran uch kun ichida to'lashi yoki o'tkazishi shart. Pul mablag'larini to'lash va o'tkazish qarzdor hisobidan amalga oshiriladi. Qarzdor bilan tuzilgan mehnat shartnomasi bekor qilinganda. U o'qishni bitirganda thoshqa joyga o'tkazilganda). pensiya va boshqa daromadlar olish joyidan ketganda, qarzdor jismoniy shaxsga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilot yoki o'zga shaxs bu haqida darhol davlat ijrochisiga xabar berishi va amalga oshirilgan undiruvlar to'g'risida belgi qo'yilgan ijro hujjatini unga qaytarishi shart. Qarzdor jismoniy shaxs yangi ish, o'qish joyi, pensiya va boshqa daromadlar olish joyi to'g'risida darhol davlat ijrochisiga va undiruvchiga xabar berishi shart. Qarzdorga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilot yoki o'zga shaxs ijro hujjatlarining o'z vaqtida va to'g'ri ijro etilishini, ularning hisobini va saqlanishini "Qarzdor jismoniy shaxsga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilotlar yoki o'zga shaxslar tomonidan ijro hujjatlarining ijro etilishi qoidalariga muvofiq holda ta'minlaydi. Ijroga kelib tushgan ijro hujjatlarini ro'yxatga olish kitobida ro'yxatga olinadi. Tashkilot ijro hujjati ro'yxatga olingan kunning ertasidan kechiktirmay bu haqda davlat ijrochisi va undiruvchini ro'yxatga olish ma'lumotlarini ko'rsatgan holda xabardor qiladi. Ijroga kelib tushgan ijro hujjatlarini ro'yxatga olish kitobi tikilgan. raqamlangan, qarzdorga ish haqini to'layotgan tashkilot rahbarining imzosi bilan tasdiqlangan va sana ko'rsatilgan holda muhrlangan bo'lishi lozim. Qaralorga ish haqini to'layotgan tashkilotlarda qat'iy hisobda turadigan ijro hujjatlari po'lat seyflarda yoki maxsus temir shkaflarda saqlanishi lozim. Davlat ijrochisi qarzdor jismoniy shaxsga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilot yoki o'zga shaxs tomonidan ijro hujjati talablari bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi, shu jumladan ijro hujjati bo'yicha pul mablag'larining to'g'ri ushlab qolinishi va o'z vaqtida o'tkazilishi, ularning saqlanishiga va hisobga olinishiga doir belgilangan talablarga rioya etilishi yuzasidan undiruvchining arizasiga ko'ra yoki o'z tashabbusi bilan tekshirish o'tkazadi. Bunday tekshirishni o'tkazishda qarzdor jismoniy shaxsga ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlarni to'layotgan tashkilot yoki o'zga shaxs tegishli buxgalteriya hujjatlarini va boshqa hujjatlarni davlat ijrochisiga taqdim etishi shart. Undiruvni ish haqiga qaratishni nazarda tutuvchi ijro hujjati qarzdor ishdan bo'shagandan so'ng taqdim etilganda, ijro hujjatini olgan tashkilot ijro hujjatini, qarzdorga oxirgi olti oy mobaynida to'langan ish haqini ko`rsatgan holda, buyruqdan ko'chirmani, shuningdek qarzdorning yangi yashash va ish joyi haqidagi ma'lumotlar mavjud bo'lsa, ularni ilova qilgan holda qaytaradi. Jinoiy jarimani undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarga qaratilmaydi. Bir necha ijro hujjati bo'yicha undiruv ish haqiga va unga tenglashurilgan to'lovlarga qaratilganda, xodimda ish haqining ellik foizi saqlanishi lozim. Davlat ijrochisi tomonidan qarzdorning undiruv qaratilishi mumkin ho lganʻ mol-mulki va daromadlarining mavjud emasligi aniqlanganda. tegishli dalolatnoma tuziladi va bu dalolatnoma undiruvni qarzdorning ish haqiga qaratish uchun asosiy hujjat hisoblanadi. Undiruv qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarga qaratilganda, davlat ijrochisi bu haqida qaror chiqaradi, qaror nusxasi qarzdor, undiruvchi va sudga ma'lumot uchun yuboriladi. Aliment undirish to'g'risidagi ijro hujjatlari bo'yicha undiruv qarzdorning ish haqiga qaratilganda, bu haqida qaror chiqarilmaydi, ijro hujjati talabnoma orqali qarzdorni ish joyiga yuborilib, uning nusxasi ma'lumot uchun undiruvchi va sudga yuboriladi. Agar qarzdor bir vaqtning o'zida ikki yoki undan ortiq joyda ishlab, ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlar olsa, u holda ijro hujjatining nusxasi qarzdorni tegishli ish joylariga yuborilib, qarorda yoki talabnomada ijro hujjatining aslisi qarzdorning qaysi ish joyiga yuborilganligi ko'rsatiladi. Miqdori sud tomonidan o'rnatilgan va jamlanmasi ish haqining ellik foizidan oshadigan bir necha ijro hujjati ijroga taqdim qilinganda. qarzdorga ish haqini to'layotgan tashkilot bu haqida qarzdor va davlat ijrochisini yozma ravishda xabardor qiladi. Bunda qarzdorga uning belgilangan undiruv miqdorini kamaytirish to'g'risida sudga da'vo arizasi bilan murojaat qilish huquqi yozma ravishda tushuntiriladi. Ushbu hollarda qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot keyingi ijro harakatlarini amalga oshirish uchun davlat ijrochisiga ish haqi to'lanadigan kunlar haqida yozma ma'lum qiladi. Ijro hujjati, shuningdek ijro hujjati ijrosini ta'minlash bo'yicha taqdim etilgan davlat ijrochisi talabnomasining bajarilishi majburiydir va faqat sad yoki davlat ijrochisi tomonidan qonun hujjatlarida belgilangan tartibda to'xtatilishi mumkin. . QARZDORNING ISH XAQI VA UNGA TENGLASHTIRILGAN TO'LOVLARIDAN USHLAB QOLINADIGAN SUMMALAR MIQDORI. UNDIRUV QARATILISHI MUMKIN BO'LMAGAN SUMMALAR Qarzdorning ish haqidan ushlab qolinadigan miqdor soliqlar ushlab qolinganidan so'ng qolgan summadan hisoblab chiqariladi. Agar ijro hujjatida ish haqidan undirish miqdori ko'rsatilmagan bo'lsa, davlat ijrochisi har bir alohida holatda undiruv miqdorini belgilashga haqli. Qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlardan ushlab qolinadigan sunimalar miqdori ijro hujjatlari bo'yicha qarz to'liq uzilgunga qadar, qarzdorga to'lanadigan ish haqi va unga tenglashtirilgan to'lovlarning ko'pi bilan ellik foizi ushlab qolinishi mumkin. Bir necha ijro hujjati bo'yicha undiruv ish haqiga va unga tenglashtirilgan to'lovlarga qaratilganda, xodimda ish haqining ellik foizi saqlanishi lozim. Qarzdorning ish, o'qish, pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqida ma'lumot mavjud bo'lganda. davlat ijrochisi undiruvni ish haqiga qaratishni ijro hujjatining aslini ilova qilgan holda, ish haqi yoki boshqa unga tenglashtirilgan to'lovlardan ushlab qolish to'g'risidagi talabnomani (bundan keyingi o'rinlarda talabnoma deb yuritiladi) qarzdorga ish haqini to'layotgan tashkilotlarga taqdim etadi. Davlat ijrochisi qarzdorning ish. o'qish, pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqidagi ma'lumotlar to'g'riligini mazkur tashkilotlarga so'rovnoma yuborish orqali tekshirishga haqli. Tashkilotga ijro hujjatining asli ijro etish uchun yuborilganda, davlat ijrochisi ijro ishini yurituvda uning nusxasini saqlaydi. Ijro hujjatining asli ilova qilingan talabnomani taqdim qilish qo'kda, reyestr bo'yicha pochta yoki kurerlik xizmati orqali amalga oshiriladi. Davlat ijrochisi qarzdorning ish, o'qish, pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqida qo'shimcha ma'lumot olish uchun qarzdorning yashash joyidagi O'zbekiston Respublikasi Xalq bunkining filialiga yagona ma'lumotlar huzasidan jamg'arib boriladigan pensiya tizimidagi qarzdorning shaxsiy hisobi bo'yicha maxsus ma'lumotni olish uchun so'rovnoma yuboradi. Qurzdorning ish, o'qish. pensiya va boshqa daromadlar olish joyi haqida ma'lumotlar mavjud bo'lgan taqdirda, tashkilot bu haqida davlat ijrochisini darhol xabardor qiladi. Mazkur bandning birinchi va ikkinchi xatboshilarida ko'rsatilgan ma'lumotlar olingandan so'ng davlat ijrochisi undiruvni qarzdorning boshqa daromadlariga qaratish to'g'risida qaror chiqaradi, keyinchalik quyidagilarni ilova qilgan holda talabnoma yuboradi: *undiruvni qarzdorning boshqa daromadlariga qaratish to'g'risidagi qaror; *ijro hujjatining nusxasi. Qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot davlat ijrochisining ijro hujjati ilova qilingan talabnomasini olgach, qarzdorning ish haqidan ushlab qolishni amalga oshiradi. Qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot ushlab qolingan pul mablag'larini undiruvchiga to'lov amalga oshirilgan kundan e'tiboran uch kun ichida to'lashi yoki o'tkazishi shart. Pul mablag'larini to'lash va o'tkazish qarzdor hisobidan amalga oshiriladi. Pul mablag'larini pochta xizmatlari orqali O'zbekiston Respublikasidan tashqaridagi shaxslarga o'tkazish faqat ikki tomonlama kelishuv tuzilgan davlatlarga nisbatan amalga oshiriladi. Pul mablag'larining pochta o'tkazmalari uni o'tkazgan manzilga qaytarilganda. ular qarzdorga ish haqini to'lagan tashkilotning hisob raqamiga. undiruvchining (qabul qiluvchining) manzilini aniqlashtirish holatlaridan tashqari ijro hujjatini roga taqdim etgan MIB hududiy bo'limining depozit hisob raqamiga ko'chirish uchun o'tkaziladi. Bunda jo'natmalarni o'tkazish uchun olingan to'lov qaytarilmaydi. MIB hududiy bo'limining depozit hisob raqamiga kelib tushgan pul mablag'lari undiruvchi tomonidan qonunchilikda o'matilgan muddatlarda talab qilib olinmagan holda, davlat ijrochisi ushbu pul mablag'larini davlat daromadiga o'tkazish choralarini ko'radi. Undiruvchi yoki ijro hujjati bo'yicha ish haqidan ushlab qolingan qarzdorning talahi bo'yicha tashkilot amalga oshirilgan undiruvlar yuzasidan ma'lumotnoma berishga majburdir. Ijro hujjatlari qat'iy hisobda turadigan hujjatlar hisoblanadi va ro'yxat raqamiga ega bo'ladi. Ijro hujjatlari ijroga kelib tushgan ijro hujjatlarining hisobi yuritiladigan "Ijroga kelib tushgan ijro hujjatlarini ro'yxatga olish kitobi"da ro'yxatga olinadi. Tashkilot ijro hujjati ro'yxatga olingan kunning crtasidan kechiktirmay bu haqida davlat ijrochisi va undiruvchini, ro'yxatga olish ma'lumotlarini ko`rsatgan holda xabardor qiladi. Ijro hujjatlari bo'yicha ish haqidan ushlab qolishni tugallash ijro hujjati Qonunda belgilangan tartibda tugatilgan yoki tamomlanganda. shuningdek aliment majburiyatlari tugaganida amalga oshiriladi. Qarzdor bilan mehnat shartnomasi (kontrakti) bekor qilinganda, o'qish tamomlanganda (boshqa o'quv yurtiga o'tkazilganda). u pensiya va boshqa daromadlarni olish joyidan ketganda, qarzdorga ish haqini to'layotgan tashkilot bu haqida davlat ijrochisini darhol xabardor qilishi va unga amalga oshirilgan undiruvlar bo'yicha belgi qo'yilgan ijro hujjatin qaytarishi lozim. Qarzdorga ish haqi to'lagan tashkilot kuzatuv xatida barcha ushlab qolingan va qolgan qarzdorlik summasini ko'rsatib, muhri bilan tasdiqlaydi, shuningdek qarzdorning yangi yashash va ish joyi haqidagi ma'lumotlar mavjud bo'lsa, ularni ko rsatadi.ʻ Qarzdorning ish haqidan undiruvni nazarda tutuvchi ijro hujjatlari ijrosini ta'minlash maqsadida MIB hududiy bo'limlarida "Ijroga qaratilgan ijro hujjatlarini hisobga olish kitobi" yuritiladi. Ushbu kitobning yuritilishini nazorat qilish MIB hududiy bo'limlarining katta davlat ijrochilariga yuklatiladi. Qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot keyingi oyning beshinchi sanasidan kechiktirmay, davlat ijrochisiga ijro hujjatlari bo'yicha pul mablag'larini undirish to'g'risidagi ma'lumotlarni taqdim etadi. Davlat ijrochisi qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilot tomonidan ijro hujjati talablari bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshiradi, shu jumladan, ijro hujjati bo'yicha pul mablag'larining to'g'ri ushlab qolinishi va o'z vaqtida o'tkazilishi, ularning saqlanishi va hisobga olinishiga doir belgilangan talablarga rioya culishi yuzasidan undiruvchining arizasiga ko'ra yoki o'z tashabbusi bilan, shuningdek MIB hududiy bo limi ish rejasiga ko'ra tekshirish ʻ o'tkazadi. Bunday tekshirishni o'tkazishda qarzdorga ish haqi to'layotgan tashkilotlar tegishli buxgalteriya va boshqa hujjatlarni davlat ijrochisiga taqdim etishi shart. Tekshiruv natijalari yuzasidan ijro hujjati bo'yicha undiruvning to'g'riligini tekshirish dalolatnomasi tuziladi va davlat ijrochisi, qarzilorga ish haqi to'layotgan tashkilot rahbari va mas'ul xodimi tomonidan imzolanadi. Tekshirish jarayonida ish haqidan ushlab qolish tartibi buzilganligi aniqlanganda, davlat ijrochisi mas'ul shaxslarga qonunchilikda nazarda tutilgan choralari ko'radi. Davlat ijrochisi ijro ishi yurituviga kelib tushgan ijro hujjati yuzasidan majburiy ijro harakatlarini olib borish jarayonida "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi Qonunning 69-moddasida ko'rsatilgan sammalarga undiruvni qaratish mumkin emas. Undiruv quyidagi pul summalariga qaratilishi mumkin emas: mayib bo'lganlik yoki sog'liqqa boshqacha tarzda shikast yetganlik, shuningdek boquvchisining vafot etganligi sababli ko'rilgan zarami to'lash summalariga: -xizmat majburiyatlarini bajarish chog'ida mayib bo'lgan (yaralangan, shikastlangan, kontuziyaga uchragan) shaxslarga va mazkur shaxslar halok bo'lgan (vafot etgan) taqdirda ularning oila a'zolariga to`lanadigan summalarga: - hola tug'ilganligi munosabati bilan to'lanadigan summalarga; - aliment majburiyatlari bo'yicha to'lanadigan summalarga; - mehnat sharoiti noqulay va o'ziga xos bo'lgan ishlar uchun to'lanadigan summalarga, shuningdek radiatsiya ta'siriga uchragan shaxslarga va qonun hujjatlarida belgilangan boshqa hollarda to'lanadigan summalarga: - homiladorlik va tug'ish bo'yicha to'lanadigan nafaqa summalariga - dafn etish marosimi uchun beriladigan nafaqa summalariga: qisman haq to'lanadigan ta til davrida bolani parvarishlash uchun to'lanadigan summalarga; - bola tug'ilishi, qarindoshlar vafot etishi, nikoh tuzish munosabati bilan korxonaa. muassasa yoki tashkilot tomonidan to'lanadigan summalarga: - xizmat safari, boshqa joyga ishga o'tkazilganligi, qabul qilinganligi yoki yuborilganligi munosabati bilan to'lanadigan summalarga; mehnatga oid munosabatlar bekor qilinganda ishdan bo'shatish nafaqasi tariqasida to'lanadigan summalarga. Adabiyotlar: 1.Tuxtasheva U.A. Ijro ishi yuritish: Darslik. 2-nashr Toshkent: TDYI, 2009.-308 h. 2.Yusupov B. Sud hujjatlarini bujurmaganlik uchun jinoiy javobgarlik muammolari: Monografiya - T.TDYI, 2011.-173 b. 3.M.Q.O'razaliyev Ijro ishi yuritish Darslik. - T TDYU nashriyoti 2019. - 239 bet 4.O'zbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi. - T., O'zbekiston. 2018. - 80 b. 5.O'zbekiston Respublikasining 2001-yil 29-avgustdagi "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etish to'g'risida"gi № 258-II-sonli Qonuni // O zbekistonʻ Respublikasi Qonun hujjatlari to'plami. 2001.-Ne 21. 145-modda. 6.O'zbekiston Respublikasi Fuqarolik-protsessual kodeksi. O'zbekiston Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi. 7.O'zbekiston Respublikasi Jinoyat-protsessual kodeksi O'zbekiston Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi. 8.O'zbekiston Respublikasi Iqtisodiy protsessual kodeksi. O'zbekiston Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi. 9.O'zbekiston Respublikasi Ma'muriy javobgarlik to'g'risidagi kodeksi O'zbekiston Respublikasining Qonun hujjatlari ma'lumotlari milliy bazasi 10.O'zbekiston Respublikasi Prezidentining "Sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlarini ijro etishda mol-mulkni realizatsiya qilish tartib-taomillarini tubdan takomillashtirish chora-tadbirlari to'g'risida"gi 2017-yil 27-iyuldagi PQ-3149-son qarori. O'zbekiston Respublikasi Qonun hujjatlari to'plami. 2007. No 45. 541- modda. 11. O'razaliyev Murod Qorayevich. Ijro ishi yuritish. Darslik. T.: TDYU nashriyoti, 2019.-239 bet.

Undiruvni qarzdorning mol-mulkiga qaratish. Qarzdorning ish haqi va unga tenglashtirilgan to‘lovlarga nisbatan undiruv

Купить