Urug‘lanish - Педагогика - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	420.9KB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Педагогика

Urug‘lanish

Купить

MAVZU: URUGʻLANISH
Reja:
1. Urug ‘ lanish nima
2. Odamlarda Urug‘lanish
jaray oni
3. Hay v onlarda Urug‘lanish
jaray oni

Urugʻlanish, singamiy a — erk ak lik jinsiy
hujay ra (urugʻ hujay ra, spermat ozoid,
spermiy )ning urgʻochi t uxum hujay ra bilan
qoʻshilib, zigot a hosil
qilishi. Zigot adan y angi organizm riv ojlana
boshlay di.

Odam v a hay v onlarda U.dan oldin ot alanish
(urugʻ hujay raning urgʻochi hujay ra jinsiy y oʻliga
t ushishi) sodir boʻladi. U.da t uxum xujay ra
faollashadi, y aʼni t uxum v a urugʻ hujay ra
xromosomalari gaploid t oʻplami qoʻshilib,
xromosomalar diploid t oʻplami hosil boʻladi.
Koʻpchlik hay v onlarda U. bilan birga
riv ojlanadigan organizm jinsi ham anik danadi.
Ot a v a ona allellarining qoʻshilishi t ufay li irsiy
omillarning y angi k ombinat siy asi v ujudga
k eladi. U. t ufay li t abiiy t anlanish v a t ur
ev oly ut siy asi uchun mat erial boʻladigan genet ik
xilmaxillik k elib chiqadi. U. nat ijasida
t uxumhujay ra faollashib, boʻlinish jaray oni
(blast omerizat siy a) boshlanadi.

Hay v onlarda U.ning ik k i shak li m aʼlum;
monosperm iy ada t uxum hujay raga faqat bit t a urugʻ
hujay ra k irgandan soʻng, boshqa urugʻ hujay ralarning
k irishi blok ada qilinadi. Blok ada qilinish m exanizm i
t ux umhujay ra sirt iga v a uning poʻst iga k ort ik al
t anachalarning suy uqlik ajrat ishi, t uxum
plazmolemm asida roʻy beradigan qanday dir
oʻzgarishlar bilan y uzaga k elishi m um k in.
Monosperm iy a barcha t ashqi U. v a k oʻpchilik ichk i U.
xususiy at iga ega boʻlgan hay v onlar uchun xos;
polispermiy a da t uxum hujay raga bir necha (bir necha
oʻnt a) sperm at azoid k iradi; biroq bunday hollarda
ham urgʻochi pronuk leus bilan faqat bit t a urugʻ
hujay ra qoʻshiladi. U.ning bu xili ichk i urugʻlanadigan
ay rim guruh hay v onlar uchun xos boʻlib, ev oly ut siy a
dav om ida ik k ilam chi m art a k elib chiqqan.

U.ning har x il shak llarida gamet alarning oʻzaro y aqinlashuv i
v a qoʻshilishi, asosan, bir xil k echadi. Ay rim hay v onlar
t uxumhujay rasi poʻst ida spermat ozoid k irishi uchun
t eshik cha—mik ropile boʻladi. Koʻpchilik hay v onlar
t uxumhujay rasida mik ropile boʻlmay di. Spermat ozoid
t uxumhujay raga ak rosoma (spermat ozoid ichk i qismida
joy lashgan perforat or organ) y ordamida k irib oladi.
Spermat ozoid t uxumxujay raga y ak inlashganida
ak rosomadan ajraladigan ferment lar xujay ra poʻst ini
y umshat adi. Spermat ozoid ak rosomasi y ok i uning boshchasi
t uxum poʻst i orqali oʻt adi v a ik k ala gamet alar plazmolemmasi
k oʻshilib, y agona hujay ra — zigot a hosil boʻladi.
Odam v a sut emizuv chilarning ov uly at siy adan oʻt gan
t uxumhujay rasi bir necha qav at follik uly ar hujay ralar bilan
oʻralgan. Ak rosoma ferment i gialuronidaza follik uly ar
hujay ralarni bogʻlab t uradigan shilimshiq moddani y emirib,
spermat ozoidlarga y oʻl ochib beradi.

E ‘ TIBOR BERGANINGIZ
UCHUN RAHMAT!

Gamet alar plazmolemasining qoʻshilishi t uxum
hujay raning faollashuv iga olib k eladi. Spermat ozoid,
odat da, t uxum hujay ra sit oplazmasiga t oʻliq oʻt adi;
baʼzan uning bosh qismi oʻt ib, t ashqarida qolgan
xiv chini t ushib k et adi. Spermat ozoid sent rosomasi
at rofi da pay do boʻlgan nurlar "urugʻ y ulduzi" dey iladi.
Urugʻ y ulduzi ik k iga boʻlinadi v a birinchi boʻlinish
(may dalanish) boʻlinish duk ining shak llanishida
isht irok et adi. Spermat ozoid y adrosi urugʻ y ulduzi
bilan birga t uxum sit oplazmasida harak at lanib,
ast asek in pufak simon erk ak pronuk leusga ay lanadi;
uning xromat ini y oziladi; y adro membranasi may da
pufak chalarga parchalanadi; pronuk leus membranasi
qay t adan shak llanadi. Bunday oʻzgarishlar t uxum
hujay raning y et ilib, urgʻochi pronuk leus shak llanishi
bilan birga boradi.

Urgʻochi pronuk leus ham t uxumning y uza
qismidan uning mark aziga k oʻchadi. Tuxum
hujay rada ik k ala pronuk leus hujay ra
mark azida (sariqlik sit oplazmada bir t ek is
t arqalganida) y ok i ooplazmaning sariqlik
k am boʻlgan qismida birbiriga duch k elib,
qoʻshilishadi. Ay rim hay v onlarda ik k ala
pronuk leus oʻzaro qoʻshilib (k ariogamiy a),
y axlit y adro sink arion hosil k iladi. Lek in,
odat da, ular t uxum boʻlinishi boshlanib,
hujay ra poʻst i y emirilguncha alohida
t uradi. Pronuk leuslar qoʻshilishi bilan ot a
v a ona gamet alarning xromosomalari
birinchi boʻlinish — may dalanish duk iga
birlashadi. Ot aona genlarining birlashuv i
bilan U. jaray oni qiy omiga y et adi.

Urug‘lanish

Купить

Похожие документы
2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
Ahmad al-farg‘oniy
Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish