Visual studio dasturlash muhitida matin muharriri dasturini tuzish

Информация о документе

Цена	10000UZS
Размер	1.1MB
Покупки	0
Дата загрузки	06 Ноябрь 2026
Расширение	docx
Раздел	Курсовые работы
Предмет	Информатика и ИТ

Visual studio dasturlash muhitida matin muharriri dasturini tuzish

Купить

1O`ZBEKISTON RESPUBLIKASI SHAROF RASHIDOV
NOMIDAGI SAMARQAND DAVLAT UNIVERSITETI
INTELLEKTUAL TIZIMLAR VA KOMPYUTER
TEXNALOGIYALARI FAKULTETI
DASTURIY INJINIRING YO ` NALISHI 304-GURUH
TALABASI YO ` LDOSHEV DAVRONBEKNING
DASTURLASH ASOSLARI FANIDAN
KURS ISHI
MAVZU : VISUAL STUDIO DASTURLASH MUHITIDA MATIN
MUHARRIRI DASTURINI TUZISH
Bajardi Yo’ ` ldoshev D .
Ilmiy raxbar Abdusalomova G .
Samarqand 2023

3Mundarija
KIRISH ........................................................................................................................................................................ 3
I. Nazariy qism ........................................................................................................................................................... 6
1.1.Visual C + + haqida .............................................................................................................................................. 6
1.2.Microsoft Visual C++ da forma yaratish .............................................................................................................. 9
II. Asosiy qism .......................................................................................................................................................... 12
2.1 Microsoft Visual Studioda IDE va WFA yaratish. ............................................................................................... 12
2.2 Matn muharriri dasturini loyihalash ................................................................................................................. 17
Xulosa ...................................................................................................................................................................... 23
1. ............................................................................................................................................................................. 23
2. ............................................................................................................................................................................. 23
3. ............................................................................................................................................................................. 23
1. ............................................................................................................................................................................. 23
2. ............................................................................................................................................................................. 23
3. ............................................................................................................................................................................. 23
1. ............................................................................................................................................................................. 23
2. ............................................................................................................................................................................. 23
3. ............................................................................................................................................................................. 23
4. ............................................................................................................................................................................. 23
5. ............................................................................................................................................................................. 23
1. ............................................................................................................................................................................. 23
2. ............................................................................................................................................................................. 23
................................................................................................................................................................................. 26
Internet saytlari: ...................................................................................................................................................... 26
I. KIRISH
Bugungi kunda axborot-kommunikatsiya sohasini rivojlantirish-ning asosi
hisoblangan dasturiy mahsulotlarni ishlab chiqarish milliy iqtisodiyot
rivojlanishining muhim sharti sifatida alohida ahamiyat kasb etmoqda.
Hayotimizning har jabhasida faol qo‘llanilayotgan axborot almashinuv
texnologiyalaridan samarali foydalanish ulardagi dasturiy ta’minotlarning o‘ziga
xosligi, ommabopligi va innovatsion yangiligiga bog‘liq. “Axborotlashtirish
to‘g‘risida”gi, “Telekommuni-katsiyalar to‘g‘risida”gi, “EHM dasturlari va
ma’lumotlar bazasini himoya qilish to‘g‘risida”gi qonunlar soha rivojida muhim
ahamiyat kasb etmoqda. Bugun yurtimizda axborot-kommunikatsiya
texnologiyalari kirib bormagan sohaning o‘zi yo‘q. Bu esa, o‘z navbatida,
softver sanoatining izchil rivojlanishiga keng yo‘l ochmoqda. Xususan, hozirgi
kunda mamlakatimizda dasturiy mahsulotlarni yaratish, ishlab chiqarish va joriy
qilish bilan shug‘ullanuvchi 260 dan ziyod tadbirkorlik sub’ektlari faoliyat
yuritmoqda.
Mamlakatimizda dasturiy ta’minot sanoatini shakllantirish va rivojlantirish

4uchun zarur shart-sharoitlar, sohaga daxldor mustahkam qonunchilik bazasini
yaratishga e’tibor qaratilmoqda. Hozirgacha 10 dan ziyod qonun, Prezident va
Vazirlar Mahka-masining qator farmon hamda qarorlari qabul qilindi.
Dasturchilarni qo‘llab-quvvatlash borasida muntazam chora-tadbirlar
amalga oshirilayotir.Prezidentimiz tomonidan joriy yilning 20 sentyabrida
imzolangan “Mamlakatimizning dasturiy ta’minot vositalari ishlab
chiquvchilarini rag‘batlantirishni yanada kuchaytirish chora-tadbirlari
to‘g‘risida”gi qarori bu yo‘ldagi navbatdagi muhim qadam bo‘ldi.
Hozirda davlat hokimiyati va boshqaruvi organlari dasturiy
mahsulotlarning faol iste’molchisi hisoblanadi. Keyingi vaqtda mamlakatimizda
vazirlik va idoralar, xo‘jalik birlashmalari, yirik korxonalarning xarajat smetasi
va biznes rejalarida ishlab chiqarish jarayonlarini avtomatlashtirish, axborot
tizimlari va resurslarini yaratish, dasturiy mahsulotlar hamda interfaol davlat
xizmatlarini joriy etishga qaratilgan xarajatlarni nazarda tutish yuzasidan tegishli
ishlar olib borilmoqda. Joriy yildan e’tiboran davlat hokimiyati va boshqaruvi
organlarining idoralararo integratsiyalashgan axborot tizimlarini joriy etish,
idoralararo ma’lumotlar uzatish tarmoqlarini yaratish, “Elektron hukumat”
tizimini hamda internet tarmog‘ining milliy segmentini shakllantirish bo‘yicha
loyihalarni ro‘yobga chiqarish uchun davlat buyurtmasini shakllantirish va
moliyalashtirish borasidagi ishlar boshlab yuborilgan. Mazkur hujjat dasturiy
ta’minot sanoatini rivojlantirish, davlat organlarida ixtisoslashtirilgan dasturiy
mahsulotlardan foydalanishni tartibga soluvchi me’yoriy-huquqiy bazani yanada
takomillashtirish, “Elektron hukumat” loyihasini amalga oshirishda mahalliy
kompaniyalarning faol ishtirokini rag‘batlantiradi.
2006 yildan buyon “Best Soft Uzbekistan” dasturiy mahsulotlar
ko‘rgazmasi tashkil etib kelinmoqda. Milliy dasturiy mahsulotlar ko‘rgazmasida
sohada erishilgan muvaffaqiyatlar namoyish etilib, mahorat darslari, taqdimotlar
va ta’lim seminarlarida respublikadagi soft industriyaning dolzarb loyihalari va
istiqbollari sohasining yetakchi mutaxassislari ishtirokida muhokama qilinadi.
Ko‘rgazmada xalqaro va mahalliy kompaniya — dasturiy mahsulotlarni ishlab

5chiqaruvchilar hamda integratorlar, kontent-ishlab chiqaruvchilar, provayderlar,
ilmiy va ta’lim muassasalari, vazirliklar, idoralar vakillari ham ishtirok etishadi.

6 I. Nazariy qism
1.1.Visual C + + haqida
Visual studio Microsoft uchun mo’ljallangan dasturlash muhiti
hisoblanadi. U console (boshqaruv paneli) va grafik interfeysli dasturlar, shu
bilan birga Windows tarkibidagi dasturlar, veb-saytlar, veb dasturlar, va veb
xizmatlarni tarkibidagi hamda boshqa kodlar yordamida Microsoft Windows,
Windows Phone, Windows CE, .Net Framework, .Net Compact Framework va
Microsoft Silverlight kabi dasturlar muhitlarini daturashda ishlatialdi. Visual
Studio muhitidada dast ur rur tuzish uchun bir qancha elementlar: menyular
paneli, standart uskunalar paneli, ochiq yoki ekranning o’ng, chap, yuqori, yoki
pastki qismida avtomatik yashiringan turli xildagi qo’shimcha uskunalar
joylashgan.
Visual Studioda Console Interfeys ilovada ishlashni hosil qilish uchun
quyidagi amallarni bajarish lozim. Dastlab asosiy oynadan “New Project” qismi
orqali,
“File” tugmasi orqali, “New” tugmasini tanlab, “Project” qismini
tanlanadi, yoki “Ctrl+Shift+A” tugmalarini bosishimiz mumkin.

7 1-rasm new poject
Visual C++ da dasturlar ilovalar deb nomlanadi. Ilovalar maxsus
konstruksiya ko’rinishidagi muhitda – foydalanuvchi uchun bir qancha fayllar
majmui ko’rinishidagi loyihada yaratiladi. C tilidagi dastur bu – belgilangan
talablarga javob beruvchi, maxsus dasturlash tuzilishiga ega funksiyalar
majmuidir. Ilova – bu ichida ilova algoritmini amalga oshiruvchi operatorlar
joylashtirilgan asosiy funksiyadir. Operatorlar ichida shundaylari ham borki,
ular algoritmni amalga oshishida talab qilinadigan boshqa funksiyalarni
chaqirishga xizmat qiladi. Ixtiyoriy dasturni ishga tushirish, dasturning qolgan
barcha qismini o’zida jamlagan asosiy funksiyani ishga tushirishdan boshlanadi.
Funksiyaning bir qismi dasturchi tomonidan, qolgan qismi – kutubxona
funksiyalari – foydalanuvchiga dasturiy muhit tomonidan taqdim qilinadi va
dasturni ishlab chiqish jarayonida foydalaniladi.
Yaratiluvchi ilovalarni 2 ta katta kategoriyaga ajratish mumkin. Ular
ishchi stol ilovalari va Windows 8 ilovalaridir. Ishchi stol ilovalari bu biz bilgan
va sevadigan ilovalardir. Ular menyu paneli, instrumentlar paneli va ko’pincha

8ilova oynasining pastki qismida joylashgan holatlar satriga ega bo’ladilar. Biz
ushbu fanda ishchi stol ilovalarini yaratishni maqsad qilib qo’ydik. Windows 8
ilovalari ishchi stol ilovalaridan ancha farqli. Ularda foydalanuvchi interfeysi
mavjud bo’lib u ishchi stol ilovalaridan butunlay farq qiladi. Foydalanuvchining
to’g’ridan to’g’ri ma’lumotlar bilan bog’lanishi diqqat markazidadir.

91.2.Microsoft Visual C++ da konsol ilova dasturlar forma yaratish
C/C++ ni o’rganishda biz maxsus ilovalar ko’rinishidan foydalanamiz –
shablonlarni tayyorlash muhitida oldindan tayyorlangan konsol ilovalar forma
asosida shakllantiriladi.
Konsol ilovalar Forma yaratish – bu grafik interfeys li siz ilovalar bo’lib,
ular foydalanuvchi bilan maxsus buyruqlar satri orqali o’zaro aloqada bo’ladi
yoki asosiy menyu muhitidagi maxsus buyruqlar bilan ishga tushiriladi. Bunday
ilovalar File/New Project buyrug’i bajarilishidan so’ng ochiluvchi dialog
oynasiga ega bo’lgan maxsus shablonlar yordamida yaratiladi. Konsol ilovalar
shabloni yaratiluvchi ilovaga barcha zarur elementlarni qo’shadi, shundan so’ng
dasturchi bu shablonga o’zining C/C++ tilidagi operatorlarini qo’shadi. Keyin
ilova avtonom ishga tushuvchi fayl sifatida kompilyatsiyalanadi va bajarish
uchun ishga tushirilishi mumkin. Foydalanuvchi bilan muloqot ilova ishga
tushirilgandan so’ng ochiluvchi maxsus konsol oynasi orqali amalga oshiriladi
(shu oynada dastur habarlari tasvirlanadi, u orqali hisoblash uchun ma’lumotlar
kiritiladi va uning o’ziga hisoblangan natijalar chop qilinadi). Kompilyatsiya va
proyektni bitta joyga jamlash asosiy menyuning Build buyrug’i orqali amalga
oshiriladi. Kompilyatsiya va proyektni bir joyga yig’ishdan so’ng uni bajarish
uchun ishga tushirish mumkin. Bajarilish uchun ishga tushurish asosiy
menyuning Debbug buyrug’i yordamida amalga oshiriladi.
Konsol ilovalar yaratish uchun quyidagi qadamlarni bajarish zarur:
1. Visual C++ ni ishga tushirish.
2. Asosiy menyuning File/New/Project buyrug’ini bajarish.
1.2 – rasmdagi dialog oynasi hosil bo’ladi. Unda quyidagilarni ketma – ket
bajaring: Strelka ko’rsatayotgan joyga clr debyozamiz. Pastda bizga bir qancha
proektlardan birini tanlash imkoni yaratiladi. Пустой проект CLR(.NET
fremwork) qismini tanlaymiz va Дале tugmasini bosamiz.

10 1.2-rasm
Proektimizning nomini yozamiz. So’ngra Создат tugmasi
bosiladi.
1.3-rasm

12 II. Asosiy qism
2.1 Microsoft Visual Studioda IDE va WFA yaratish.
C++ dasturlash muhitida eng keng tarqalgan IDE bu – Visual C++
hisoblanadi. Bu dastur o‘z ichiga dastur kodlarini yozishda juda muhim bo‘lgan .
NET klasslari, ishchi muhit va albatta kompilyator integrallashtirilgan bo‘ladi.
IDE(integrallashgan dasturlash muhiti) – Har bir dasturlash tilida o‘z
ishchi muhiti bo‘ladi. Bu muhitda kompilyator bilan birga kod yozishga
mo‘ljallangan joy bo‘ladi. Bu ishchi muhitda bir necha dastur kodlarini ham
yozsa bo‘ladi va bu muhit avtomat xatolarni ham ko‘rsatib beradi. Bu ishchi
muhitda ma’lum kutubxonalar joylashgan bo‘lib, kod yozishda kodni to‘g‘ri
tashkil qilish uchun ma’lum bir yordamlar ekranga chiqadi. Ishchi muhitga
oddiy bloknot misol bo‘ladi, lekin bu muhitning kompilyatori yo‘q, shuning
uchun alohida kompilyator o‘rnatiladi. Bunda 2 ta dastur o‘rnatib bir biriga
moslashtirish kerak bo‘ladi. Bu 2 ishni yengillashtirish uchun, juda ko‘p ishchi
muhit dasturlari yaratilgan va ular kompilyatorlar bilan integrallashgan bo‘ladi.
WFA (Windows Forms Application) yaratish :
Windows Forms Application (WFA), Windows operatsion tizimida ishlash
uchun grafik interfeysli ilovalarni yaratish uchun Microsoft Visual Studio-da
ishlatiladigan bir tekshiruv dasturlash kerakli turdir. Bu, Windows Forms
tekshiruv dasturi orqali yaratilgan ilovadagi komponentlarni va interfeys
elementlarini o'z ichiga oladi.
WFA yaratish uchun quyidagi qadamlar tugri keladi:
1. Microsoft Visual Studio-ni oching va yangi proyekt yaratish.
2. Proyekt turi sifatida "Windows Forms App (.NET Framework)" ni tanlang.
3. Proyekt nomini va saqlash joyini tanlang.
Forma yaratishimiz uchun Proektimiz nomi ustiga sichqonchani o’ng
tugmasini bosamiz, добавить ->c оздат елемент qismi tanlanadi.

13 2.1-rasm
ИП bandidan Форма windows Forms tanlanadi va добавить bosiladi.
2.2-rasm

14Cpp fayliga quyidagi kodni yozamiz:
#include <Windows.h>
using namespace matnMuharriri;
int WINAPI WinMain( HINSTANCE , HINSTANCE , LPSTR , int ) {
Application ::EnableVisualStyles();
Application ::SetCompatibleTextRenderingDefault( false );
Application ::Run( gcnew MyForm );
return 0;
}
2.3-rasm
MyForm.h faylida quyidagi form hosil bo’ladi.
2.4-rasm

15 Uskunalar paneli.
Uskunalar panelida hamma zaruriy, ya’ni sizga foydalanuvchi interfeysini
tuzishda kerak bo’ladigan buyruqlar joylashgan. Buni siz quyida ko’rishingiz
mumkin.
2.5-rasm

172.2 Matn muharriri dasturini loyihalash
Tabiyki barcha davlat va nodavlat idoralarida hujjatbozlik ya’ni matn
bilan ishlashga ehtiyoz sezadilar. Bu ishni amalga oshirish uchun matn
muharrirlariga ehtiyoj sezadilar. Matn muharrirlarining bir qancha turlari
mavjud. MS Word, WordPad shular jumlasidan. Men wordPad ilovasiga
o’xshash ilova yaratishga harakat qildim.
Quyidagi rasmda men yaratgan matn muharrining yaratish bosqichlari
bilan tanishasiz.
2.7-rasm
File, bosh sahifa va ko’rinish bo’limlarini toolStrip instrumenti orqali
amalga oshirdim.

18Ko’rib turganingizdek File bo’limini ichida yaratish, ochish, saqlash, print va
chiqish bo’limlari bor. Ularning vazifalari nomi bilan ma’lum.
Bosh safifa bo’limida ko’rib turganingizdek matnni tahrirlaydigan
bo’imlari mavjud.
Color bo’limini o’zida 2ta bo’limlar mavjud, ya’ni backcolor va forecolor.
Backcolor - matnning orqa fonini rangini o’zgartiradi.
Forecolor - matnning rangini o’zgartiradi.

19Ko’rinish bo’limida zoom+ va zoom- bo’limlari bo’lib, bular ishchi
oynamizni uzoq yoki yaqinlashtirishimiz mumkin.
Kod qismiga keladigan bo’lsak File bo’limidan ochish qismini tanlasak,
bizga kompyuterimizdagi txt faylni ma’lumotlarini ochib beradi. Buning uchun
kompyuterimizdagi txt faylini tanlashimiz kerak. Agar bo’lmasa yaratishimiz
kerak.

$20Ko’rib turganingizdek txt fayldagi ma’lumotlarni o’qidi. Kodi quyidagicha: private: System::Void ochishToolStripMenuItem_Click(System::Object^ sender, System::EventArgs^ e) { Stream^ Mystream; OpenFileDialog^ openfiledialog1 = gcnew OpenFileDialog; openfiledialog1->InitialDirectory = "c:\\"; openfiledialog1->Filter = "doc files (*.doc; *.docx)|*.doc;*.docx| Text files (*.txt)|*.txt|All files (*.*)|*.*"; openfiledialog1->FilterIndex = 0; openfiledialog1->RestoreDirectory = true; if (openfiledialog1->ShowDialog() == System::Windows::Forms::DialogResult::OK) { richTextBox1->LoadFile(openfiledialog1->FileName, RichTextBoxStreamType::PlainText); } } File bo’limining qolgan bo’limlari shunga o’xshash bo’ladi. Bosh sahifada font qismini ko’rib chiqsak.$ $21Ok tugmasini bossak quyidagicha yozuv fonti o’zgaradi. Kodi quyidagicha: private : System:: Void fontToolStripMenuItem_Click(System:: Object ^ sender , System:: EventArgs ^ e ) { FontDialog ^ fontdialog1 = gcnew FontDialog ; fontDialog1->ShowColor = true ; if (fontDialog1->ShowDialog() == System::Windows::Forms:: DialogResult :: OK ) { this ->fontDialog1->ShowDialog(); this ->Font = this ->fontDialog1->Font; } }$ $22Color bolimini ishlatsak quyidagicha bo’ladi. Ok tugmani bosamiz. Rangi qizilga o’zgardi Kodi quyidagicha: private : System:: Void forecolorToolStripMenuItem_Click_1(System:: Object ^ sender , System:: EventArgs ^ e ) { ColorDialog ^ colorDialog1 = gcnew ColorDialog ; colorDialog1->ShowDialog(); if (colorDialog1->ShowDialog() == System::Windows::Forms:: DialogResult :: OK ) { this ->richTextBox1->ForeColor= colorDialog1->Color; }$

23}
Xulosa
Men xulosa qilib aytishim kerakki matn muharrirlari davlat va nodavlat
tashkilotlariga juda kerak. Bu matn muharrirlarini qulayliklarini yanada
oshirishimiz kerak.Matn muharrirlaridan biri bo’lgan MS Word dasturi ham
yildan yilga takommillashib bormoqda.
Men yasagan matn muharriri juda sodda matn muharrir hisoblanadi.
Bu matn muharririda 3ta menyu bor.
1. File,
2. Bosh sahifa,
3. Ko’rinish.
File menyusida quyidagi bo’imlar bor.
1. Ochish;
2. Saqlash;
3. Print;
4. Chiqish.
Bosh sahifa menyusida quyidagi bo’limlar bor:
1. Copy;
2. Pase;
3. Cut;
4. Font;
5. Color(forecolor, backcolor).
Ko’rinishda 2ta bo’lim bor.
1. Zoom+;
2. Zoom-;
Bu bo’limlar orqali matnlar ustida asosiy tahrirlash ishlarini amalga
oshirishimiz mumkin.
Ushbu kurs ishi visual studioning form aplication muhitida qilingan
bo’lib, asboblar panelidagi richtextbox, button va toolstrip asboblaridan
foydalanilgan.

24Matn muharriri barcha joylarda , barcha davlat va nodavlat korxona , firmalarda
ishlatiladi. Ushbu loyihada matnlar ustida asosiy tahririy ishlarni olib borish
mumkin. Ya’ni matnni orqa fon va harflar rangini o’zgartirsa boladi. Harflarni
shiriftini yozuv turini o’zgartirsak bo’ladi. Asosiy xus usiyatlaridan biri text fayl
hosil qilib saqlaydi va mavjud text fayl ichidagi yozuvlar ni o`zining oynasiga
chaqirib oladi.
Matn muharriri loyihasida “ fayl”, “bosh sahifa” va “ko`rinish” menyiulari
bor. Ushbu menyular quyidagi ins trumentlardan iborat:
File menyusi:
1. Ochish,
2. Saqlash,
3. Print,
4. Chiqish .
Bosh sahifa menyusi:
1. Copy,
2. Past,
3. Cur,
4. Font,
5. Color
1. Forecolor,
2. Backcolor.

26Foydalanilgan adabiyotlar
1. К .Паппас, У. Мюррей “Программирование на С и С++”, Киев,2000.
2. Атымтаева Л.Б. “Объектге бағытталған программалау негиздери”. А:
«Қазақ университети», 2005
3. Бьярн Страуструп. “Язык программирования С++”. Киев: Диасофт,
1993-1,2 часть.
4. Павловская Т.А. “С/С++ программирование на языке высокого
уровня”. Санкт-Петербург, 2002г.
Internet saytlari:
http://lessons.itportal.uz/c/c-kompilyatorlari-va-muhiti/
http://lessons.itportal.uz/c/c-haqida-va-uning-tarixi/
http://software.uz/ru/software/view?id=1907
1. К .Паппас, У. Мюррей “Программирование на С и С++”, Киев,2000.
2. Атымтаева Л.Б. “Объектге бағытталған программалау негиздери”. А:
«Қазақ университети», 2005
3. Бьярн Страуструп. “Язык программирования С++”. Киев: Диасофт,
1993-1,2 часть.
4. Павловская Т.А. “С/С++ программирование на языке высокого
уровня”. Санкт-Петербург, 2002г.
Internet saytlari:
http://lessons.itportal.uz/c/c-kompilyatorlari-va-muhiti/
http://lessons.itportal.uz/c/c-haqida-va-uning-tarixi/
http://software.uz/ru/software/view?id=1907

Visual studio dasturlash muhitida matin muharriri dasturini tuzish

Купить

Похожие документы
3d-max dasturida obektlarni yaratish
Algoritm va ma’lumotlar strukturasi
3D-MAX dasturi haqida
3D Studio MAX dasturiga kirish. 3D Studio MAX dasturi haqida tushuncha
Adobe photoshop dasturida tasvirlarda ishlov berish,taqdimot yaratish

Информация о документе

Продавец

Visual studio dasturlash muhitida matin muharriri dasturini tuzish

Похожие документы