Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 3000UZS
Размер 1.5MB
Покупки 0
Дата загрузки 04 Август 2023
Расширение pptx
Раздел Презентации
Предмет Информатика и ИТ

Продавец

Bohodir Jalolov

Хисоблаш техникасининг ривожланиш тарихи

Купить
Хисоблаш техникасининг ривожланиш тарихи. • Хисоблаш ишларининг тарихи одамзод пайдо булишидан бошланади. Ер юзидаги энг биринчи хисоблаш асбоби ибтидоий одамларнинг бармоқлари эди. • Қўл ва оёқ бармоқлари ибтидоий “хисоблаш воситаси” вазифасини ўтаган. Бинобарин ўша қадим замонлардаёқ хисоблашнинг энг биринчи ва энг оддий усули - бармоқ хисоби пайдо бўлган. У қадимий қабилаларда хисобни 20 гача олиб боришни таъминлаган. Хисоблашнинг бу усулида бир қўл бармоқлари “беш”ни, икки қўл бармоклари - “ўнни”, қўл ва оёқ бармоқлари биргаликда “йигирмани” билдирган. Дастлабки ва энг содда сунъий хисоб асбобларидан бири биркадир. Бирка 10 ёки 12 та таёкчадан иборат булиб, таёкчалар турли-туман шакллар билан уйилгандир. Кишилар бирка ёрдамида подадаги моллар сонини, йигиб олинган хосил микдорини, карз ва хакозоларни хисоблашган. Хисоблаш ишларининг мураккаблашуви эса янги хисоблаш асбоблари ва усулларини излашни такозо этарди. Ана шундай эхтиёж туфайли бунёдга келган ва куринишдан хозирги чутни эслатувчи абак асбоби хисоблаш ишларини бирмунча осонлаштирди. Дастлабки хисоб асбобларидан яна бири ракамлар ёзилган бир канча таёкчалардан иборат булиб, шотландиялик математик Жон Непер номи билан аталган. Непер таёкчалари ёрдамида кушиш, айириш ва купайтириш амаллари бажарилган. Кейинрок бу асбоб анча такомиллаштирилди ва нихоят логарифмик чизгич яратилишига а Хисоблаш техникасида механик мосламалар даврини бошлаб берган машиналардан бири немис олими Вильгельм Шиккард томонидан 1623 йили ихтиро килинди. Бирок бу хисоблаш машинаси жуда тор доирадаги кишиларгагина маълум булганлиги сабабли узок вактларгача бу борадаги биринчи ихтирочи 1645 йили арифмометр ясаган француз математиги Блез Паскаль деб хисобланиб келинган. Лекин 1958 йилда Штутгард шахри кутубхонасида И.Кеплернинг кулёзма ва хужжатлари орасидан топилган хисоблаш машинаси чизмаси бу борадаги биринчи ихтирочи Шиккард эканлигини узил-кесил тасдиклади. Лекин карангки, Шиккарднинг машинаси хам биринчи эмас экан. 1967 йили Мадриддаги миллий кутубхонада Леонардо да Винчининг нашр килинмаган икки жилдли кулёзмаси топилди. Кулёзманинг биринчи жилди деярли бошдан-оёк механикага багишланган булиб, ундаги чизмалар орасида хисоблаш курилмасининг чизмаси хам чиккан. Шу чизма асосида машина яратилганда, у кушиш ва айириш амалларини бажарувчи курилма эканлиги маълум булди. Шунга карамай, Леонардо да Винчи XV- XVI асрларда ясалган хисоблаш машиналарининг номаълум ихтирочиларидан бири деб хисобланиб келинмокда. Механик машиналарининг тарихи эса, юкорида айтиб утилганидек, Паскаль машинасидан бошланади. Блез Паскальнинг отаси Этьен Паскаль молия ишларига боглик турли вазифаларда хизмат килар эди ва табиийки хисоб-китоб унинг куп вактини оларди. Ёш Паск Паскалнинг машинаси буйи 30-40, эни 15, баландлиги 10 смгача булган жез кутичадан иборат эди. Асримиз бошларида француз журналларидан бири “Паскалнинг 50дан ортик машинаси мавжуд.... Уларнинг барчаси шакли, кандай материалдан ясалгани ва кай хилда ишлашига кура турлича”, - деб ёзган эди. Паскалнинг машинаси немис математиги, механиги ва файласуфи Готфрид Лейбницни ихтирочиликка ундади. Аммо у факат кушиш ва айиришнинг узигина эмас, балки у туртала арифметик амални бажара оладиган машина яратишни истарди. Лейбниц 1673 йили шундай машинани яратди ва уни Париж академиясига такдим килди. Бу хисоблаш машинасидаги янгилик шунда эдики, Лейбниц биринчи булиб, ракамлар терадиган гилдиракни погонали валик атрофида турли узунликдаги 10 та зинаси булган цилиндр билан алмаштирди. У машиналардан бирини Механик машиналарнинг тараккиётида рус олимларининг хизматлари каттадир. Масалан, 1845 йилда З.Слонимский туртта арифметик амални ва илдиз чикариш амалини бажара оладиган хисоблаш асбоби схемасини чизиб, матбуотда эълон килди. Бу асбоб Россия фанлар Академияси томонидан иккинчи даражали Демидов мукофоти билан такдирланди. Атокли рус математиги В.Я.Буняковский 1867 йилда 12 хонали сонларни кушиш ва айириш учун ишлатиш мумкин булган хисоблаш машинасини яратди ва ушбу хисоблаш воситаси ёрдамида куп хисоблашларни муваффакиятли бажарди. Хисоблаш машиналарида погонали валикнинг кулланилиши механик машиналарни такомиллаштиришга кучли туртки берди, бир канча олимлар хисоблаш машиналарини купгина хилларини яратишди. Булар орасида рус математиги П.Л.Чебишевнинг арифмометри алохида эътиборга лойикдир Электр энергияси билан ишловчи хисоблаш машиналари асосан кулда харакатлантириладиган механик курилмаларни урнини эгаллади. Электромеханик хисоблаш машиналарининг деярли хаммасида сонлар машинага тугма (клавиш)лар ёрдамида киритилади. Бу боскичда тугма Однер гилдираги принципида ишлайдиган ун тугмали “ВК-1” машинаси ишлаб чикилди. Кейинрок эса барча арифметик амаллар учун етарли тугмалари булган “КСМ -1” ва “КСМ-2” хисоблаш машиналари яратилди. Бу хил машиналарни янада такомиллаштириш туфайли “САЛ- 2С”, “САР”, “ВМА-2”, “ВММ-2” ва бошка хисоблаш машиналари дунёга келди. Электромеханик машиналар хам, уз навбатида, XX аср фан ва техникаси тараккиёти эхтиёжларини кониктира олмай колди. Бу машиналарда хисоблаш жараёни куп вакт талаб килиши сабабли янада тезрок хисоблайдиган янги хил машиналар я 1942-1945 йилларда биринчи булиб АКШдаги Пенсильвания университетида электрон лампали ракамли хисоблаш машинаси яратилди. 30 тонна огирликдаги, 150 квадрат метрли зални эгаллаган ва 18 минг электрон лампали бу бахайбат электрон хисоблаш машинаси “ЭНИАК” деб ном олди. 1946 йили америка олими Дж. Нейман (1803-1957) шундай электрон хисоб машиналарини куришнинг асосий математик принципини баён килди. Бу принцип дастур асосида кетма-кет автоматик бошкариш принципидир. Бу хил машиналар хисоблаш техникаси тарихида кескин бурилиш ясади, фан-техниканинг турли сохалари жадал ривожланишига туртки берди. Кейинрок АКШда ва Буюк Британияда “ЭДВАК”, “ЭДСАК”, “СЕАК”. “БИНАК”, “УНИВАК” ва бошкалар яратилди. Умуман 1950 йил электрон хисоблаш машиналари тараккиётининг бошланиши булди. Биринчи электрон хисобл ЭДВАКЭНИАК Тарихан киска вакт мобайнида (35-40 йил орасида) ЭХМнинг турт авлоди яратилиб, бешинчи авлод машиналари лойихаланмокда. ЭХМларни авлодларга булиш элемент базаси, конструктив- технологик, мантикий тузилиши, математик таъминоти, техник характеристикалари, фойдаланувчиларнинг ЭХМни ишлата олиш даражаси билан фаркланади. Айникса, Японияда 1981 йилда ЭХМларнинг бешинчи авлодини яратиш лойихасининг эълон килиниши бутун дунёда катта шов-шувга сабаб булди. Хозирги вактда электрон хисоблаш машиналари (ЭХМ) замонавий фанларнинг ва барча халк хужалик булимининг ривожланишида катта роль уйнаб келмокда. Шу сабабли ЭХМ дан фойдаланиш учун купчилик программалаштириш алгоритмик тилларни тезрок узлаштиришга харакат килмокдалар. Хозир инсоният ташаббусидаги хар бир ишда ЭХМнинг кулланилаётгани яккол кузга т Улар узлуксиз булмай дискрет буладилар. Бундай турдаги машиналар барча ахборотлар ракамли кодлар куринишида булади. ЭХМларнинг куйидаги характеристикасига караб уларни солиштирадилар. ЭХМ тез хисоблайдиган хотираси катта ва ишончли булиши керак. Булардан ташкари ЭХМлар бир-биридан элемент базаси, конструктив технологик бажарилиши, логик шакллантирилиш программанинг таъминоти, техник характеристикаси, фойдаланувчи томонидан ЭХМни тезда ишга таёрлаш томонлари билан фаркланади. Юкорида кайд этилганларга караб ЭХМ ни куйидаги авлодларга буладилар. Информатика фанини компьютерсиз тасаввур килиш кийин. Ахборотларни тез, сифатли йигиш, саклаш, кайта ишлаш ва узатиш каби вазифаларни бажаришда унинг хизмати бекиёсдир. Тарихан киска вакт давомида ЭХМ нинг беш авлоди яратилиб, улар нималарга асосланг Биринчи авлод га мансуб булган ЭХМ ларнинг актив элементи электрон лампа хисобланади. Уларнинг тезлиги 10-20 минг амалдир. Булар 1950-йиллардан бошлаб пайдо булган. Бу авлоднинг куйидаги турлари мавжуд: БЭСМ-1, МИНСК-1,УРАЛ- 1,УРАЛ-2, УРАЛ-4, М-1, М-3, БЭСМ-2, СТРЕЛА ва х.к. Буларнинг хажми катта, ишлашда ишончли эмас, программа таъминотида кучсиз булган. Ишлаш тезлиги 1 секундда 2-3 минг операция булган, оператив хотирасининг хажми 2к ёки 2048 машина сузида (1к=1024)48 иккилик белгиларидан иборат булган 1958 йилда М-20 вужудга келди, унинг тезлиги 20-минг К операция булиб, хотираси 4к га тенг булган. Биринчи авлод ЭХМларидан фойдаланиш “очик” холатда булиб, унга кура хар бир дастурчи ЭХМни узи бошкарар эди. Шунинг учун хам ЭХМнинг фойдали иш вакти купрок фойдаланувчининг малакасига боглик Биринчи ЭҲМ Иккинчи авлод ЭХМ ларнинг элемент базаси булиб, транзисторлар хизмат килади. Оператив хотиранинг кескин усишига ярим утказгичларнинг пайдо булиши жуда фойда берди. Бу ЭХМлар ёрдамида мутахассислик буйича ишлаш мумкин булади. Бу авлод ЭХМларида киритиш-чикариш курилмаларининг имкониятлари, ички хотиранинг хажми оширилган ва дастурлаш системалари ривожланган. Уларда дастурлар асосан алгоритмик тилларда тузилиб, уларни тушиниш учун таржимачи дастурлар — трансляторлар яратилади. Бу дастурлаш жараёни автоматлаштиришдаги мухим кадамлардан бири булди. Бу даврга келиб дастурчилар учун “ёпик” холат жорий этилди ва унга кура энди дастурчилар ЭХМ жойлашган хоналарга киритилмасдан, улар узларининг дастурларини “операторларга” топширар ва натижани кутиб турар эдилар. Бу уз навбатида машинанинг фойдала Учинчи авлод нинг элемент базаси микроэлектроникага асосланган булиб, бунда интеграл схемалар кучланиши билан характерланади. Бу авлоднинг машиналари ягона системага карашли булиб, куйидагилардан иборат: ЕС (Единая система)-1010; ЕС-1020; ЕС1030; ЕС-1040; ЕС-50; ЕС-60; ва бошкалардир. Булар хар-хил тезликка эга. Уртача тезлиги I-500минг 1 секундда, 1,0-1,3 млн операция секундига, уларнинг оператив хотираси, 256К дан 1204К байт ва 2048К дан 8192К байтгача. Иккинчи авлод ЭХМларида дастур йули билан хал килинадиган куп масалалар учинчи авлод ЭХМларида аппаратура ёрдамида амалга оширилади. Учинчи авлод машиналарини яратишдан куйилган асосий максадлардан бири ЭХМлар орасида дастурли мосликни урнатишдир. Учинчи авлод ЭХМларининг мухим кулайликларидан яна бири, уларнинг мультидастурли ва вакт та Тўртинчи авлод ЭХМлари катта интеграл схемаларда курилган, куп процессорли машиналардир. Бу турдаги ЭХМларнинг тезлиги 10 миллион амал амал/секундан ортикдир. Туртинчи авлодга тегишли булган хисоблаш машиналаридан бири куп процессорли хисоблаш комплекси — "Э Л Б Р У С"дир. Унинг тезлиги бир неча ун млнга етиб, 16 минг Кбайт хотираси бор. 4-авлод. Катта интеграл схемали ҳисоблаш машиналари Бешинчи авлод машиналарини элемент базаси булиб оптик-электрон элементлар хизмат килади. Бу авлоднинг тезлиги секундига юз млн. операция бажаради. Охирги авлодларга мансуб булган ЭХМ ларнинг тезлиги секундиги 1 млярдгача булади. ЭХМ ёрдами билан ишнинг эффекти хисоблашларнинг эффектлиги бир неча ун мингларга купайди. Хозирги кунда ишлатилаётган энг замонавий IBM PC типидаги компьютерлар –5– авлод ЭХМларидир. Кейинги йилларда ЭХМнинг тез ривожланиб бориши сабабли уларнинг турли хил элемент бозорларига булган хар-хил ЭХМ дунёга келмокда. Улардан узимизнинг республикада кенг таркалган ЭХМлардан: "АГАТ-9"; "IBM-286"; "IBM- 386""ЯМАХА" жуда катта имкониятга эга булган машиналардан иборатдир. Бундан ташкари кейинги йилларда шахсий электрон хисоблаш машиналари турл Хозир ишни микроЭХМларнинг кандай ривожланиб бораётганининг маълумотини берайлик. ЮНЕСКОнинг маълумотларига караганда 1980 йилнинг охирида бутун дунёда 250млн микропроцессорлар (МП)техникаси ва курилмаси ишлатилган булса, 1987 йилга келиб факат АКШнинг узидагина 1млрд МПлар, 50 млн шахсий (ШЭХМ) ва персонал ва автоматик иш жойлари 1млн. ишни ЭХМлар 300 минг унверсал, ЭХМлар ишлатилган. ЭХМлар ёрдамида амалга оширилган молия-кредит, хисоблаш ва бошкарув операциялари ва уларнинг комбинацияларининг умумий салмоги 60%-ни ташкил этган. Шу йилларда ер юзида ЭХМ ва бошка ахборот воситаларга сарфланган харажат 2*1012 долларни ташкил этилган, лекин уларнинг келтирган фойдалари килинган харажатдан бир неча бор купдир. Академик Ермовник маълумотларига караганда 2020-2030 йилларга келиб юксак ривожлан Шахсий компьютер Сервер компьютер Суперкомпьютерлар • Суперкомпьютерлар – жуда катта тезликни талаб қиладиган ва катта ҳажмдаги масалаларни ечиш учун мўлжалланган тизимдир. Бу компьютер тизимлари 1 секундда ўн триллион амал бажаради.
Купить
  • Похожие документы

  • Operatsion tizimlarda journaling file system
  • I/O scheduling algoritmlari
  • O‘rta Osiyo kutubxonalarining o‘rganilish masalalari
  • Funksiyalar va arrow function
  • Tashkilot xodimlari ma’lumotlarini jamlovchi tizim

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha