Войти Регистрация

Docx

  • Рефераты
  • Дипломные работы
  • Прочее
    • Презентации
    • Рефераты
    • Курсовые работы
    • Дипломные работы
    • Диссертациии
    • Образовательные программы
    • Инфографика
    • Книги
    • Тесты

Информация о документе

Цена 2000UZS
Размер 47.2KB
Покупки 0
Дата загрузки 07 Ноябрь 2026
Расширение docx
Раздел Рефераты
Предмет Педагогика

Продавец

Bohodir Jalolov

Yangi O‘zbekiston qadriyatlar tizimi

Купить
Y a ngi  O’zbekiston   qadriyatlar tizimi .
1. Mamlakatimizda  jahon sivilizatsiyasining  to‘laqonli  tarkibiy qismi  bo‘lgan
yangi   qadriyatlar   tizimi   shakllanishi   uchun   obyektiv   va   subyektiv
omillarning paydo bo‘lishi.
2. Y a ngi   O’zbekistonda   qadriyatlar   tizimining   vujudga   kelishi   va
takomillashuvi
3. Qadriyatlar   tizimi-jamiyat   a’zolarining   birligi   va   hamjihatligini
ta’minlovchi mezon va  milliy  g‘oya ning  asosi sifatida.  1. Mamlakatimizda jahon sivilizatsiyasining to‘laqonli tarkibiy qismi
bo‘lgan yangi qadriyatlar tizimi shakllanishi uchun obyektiv va
subyektiv omillarning paydo bo‘lishi.
Yangi   O'zbekiston,   o'zining   taraqqiyot   yo'lida   bo'lgan   davlat   sifatida,
o'zining   kelajagini   shakllantirishda,   o'zining   boy   tarixiy   merosi   va   yangilanishga
bo'lgan orzularidan kelib chiqqan, o'ziga xos qadriyatlar tizimidan foydalanmoqda.
Mamlakatning qadriyatlar tizimi uning jamiyatni rivojlantirishdagi yo'lini va yangi
milliy   identifikatsiyasini   shakllantirishda   asosiy   rol   o'ynaydi.   O'zbekiston   shu
o'zgarishlar   davrida   o'z   qadriyatlarini   yangilab,   ularni   nafaqat   jamiyatni
rivojlantirishda,   balki   milliy  qadriyatlarni   tiklashda   ham   yo'l-yo'riq   sifatida   ko'rib
chiqmoqda.
Yangi O'zbekistonning qadriyatlar tizimi uning tarixiy va madaniy merosiga
chuqur ildizlangan. Mamlakat o'zining qadimgi Ipak yo'li va Temuriylar davrining
ulkan   madaniyati   kabi   tarixiy   yutuqlaridan   ilhomlanadi,   shu   orqali   o'z   xalqining
boy   an'analari   va   madaniy   merosiga   bo'lgan   faxrni   oshiradi.   Ushbu   madaniy
qadriyatlarni   saqlash   va   rivojlantirish   Yangi   O'zbekistonning   milliy   kimligini
shakllantirishda   juda   muhim   o'rin   tutadi.   Milliy   faxr,   an'anaviy   qadriyatlar   va
vatanparvarlikni   rivojlantirish   orqali   mamlakat   o'zining   tarixiy   merosini
zamonaviy va kelajakdagi maqsadlar bilan uyg'unlashtirishni maqsad qilgan.
Yangi   O'zbekistonda   milliy   birlik   asosiy   qadriyatlardan   biri   hisoblanadi.
Mamlakatda turli etnik guruhlar, tillar va dinlar mavjud bo'lib, ijtimoiy hamjihatlik
mamlakatning   barqarorligi   va   taraqqiyoti   uchun   juda   muhimdir.   Hukumat   barcha
fuqarolarni   teng   huquqli   qilib,   ularning   madaniy   identifikatsiyasini   hurmat
qiladigan   inklyuziv   jamiyatni   targ'ib   qilmoqda.   Yagona   milliy   identifikatsiyani
rivojlantirish, etnik va hududiy farqlarga qarshi turish, o'zaro hurmat, bag'rikenglik
va ijtimoiy birdamlik kabi umumiy qadriyatlar asosida amalga oshiriladi.
Yangi   O'zbekistonning   qadriyatlar  tizimida  iqtisodiy  o'sish   va  farovonlikka
alohida   e'tibor   qaratilmoqda.   Farovon   va   gullab-yashnayotgan   iqtisodiyotni yaratish   maqsadida   mamlakat   mehnatsevarlik,   innovatsiya,   tadbirkorlik   va
barqarorlik kabi qadriyatlarni rag'batlantiradi. Ushbu qadriyatlar, bozor iqtisodiyoti
asosida   rivojlanishni   qo'llab-quvvatlash   bilan   birga,   davlat   tomonidan   strategik
sanoatlar va ijtimoiy dasturlarni qo'llab-quvvatlashning muhimligini tan oladi. Ish
o'rinlarini yaratish, yashash sharoitlarini yaxshilash va infratuzilmani rivojlantirish
orqali mamlakat iqtisodiy taraqqiyotini davom ettirishni maqsad qilgan.
Ijtimoiy adolat Yangi O'zbekistonning qadriyatlar tizimining yana bir asosiy
jihatidir.   Hukumat   barcha   fuqarolar   uchun   teng   huquq   va   imkoniyatlarni
ta'minlashni, shu jumladan gender, ijtimoiy qatlam yoki kelib chiqishiga qarab farq
qilmasdan,   muhim   deb   hisoblaydi.   Ijtimoiy   adolatni   ta'minlash,   ta'lim,   sog'liqni
saqlash   va   ijtimoiy   yordam   sohalaridagi   islohotlar   orqali   amalga   oshiriladi,   shu
bilan   birga   barcha   aholi   qatlamlariga   mamlakatning   o'sishidan   manfaat   olish
imkoniyatlarini   yaratadi.   Xususan,   ayollarni   qo'llab-quvvatlash   va   yoshlarni
rivojlantirishga katta e'tibor qaratiladi, bu esa tengsizlikni kamaytirishga va kelajak
avlodga yaxshiroq imkoniyatlar yaratishga xizmat qiladi.
Yangi   O'zbekistonning   zamonaviy   qarashlarida   atrof-muhitni
barqarorlashtirish   muhim   ahamiyatga   ega.   Iqlim   o'zgarishi   va   atrof-muhitning
buzilishi   haqida   tobora   ortib   borayotgan   xabardorlik   bilan   mamlakat   iqtisodiy
o'sish   bilan   birga   tabiiy   resurslarni   himoya   qilish   zaruratini   tushunadi.   Ekologik
mas'uliyatni   qadrlash,   yashil   energiya   tashabbuslarini   qo'llab-quvvatlash,   suv
resurslarini   mas'uliyatli   ishlatish   va   mamlakatning   boy   ekotizimlarini   saqlashni
rag'batlantirish davlat siyosatiga kiradi. Bu mamlakatning kelajak avlodlari uchun
yashash   uchun   mos   va   sog'lom   atrof-muhitni   ta'minlashga   bo'lgan   sadoqatini   aks
ettiradi.
Ta'lim   va   intellektual   o'sish   Yangi   O'zbekistonning   qadriyatlar   tizimida
markaziy   o'rin   tutadi.   Ta'lim   shaxsiy   va   milliy   taraqqiyotning   kaliti   sifatida
qaraladi.   Hukumat   ta'lim   tizimini   modernizatsiya   qilishga,   ta'lim   sifati   va   ilmiy
tadqiqotlarni   rivojlantirishga,   texnologik   innovatsiyalarni   ilgari   surishga   katta mablag'   sarflamoqda.   Mamlakat   zamonaviy   texnologiya,   sanoat,   madaniyat   va
san'at   sohalarida   rivojlangan   va   malakali   ishchi   kuchini   shakllantirishga   katta
e'tibor qaratadi.
Huquq   tartibi   va   yaxshi   boshqaruv   Yangi   O'zbekistonning   qadriyatlar
tizimining   asosiy   tamoyillaridir.   Huquqiy   tizimni   mustahkamlash,   adolatni
ta'minlash va korruptsiyaga qarshi kurashish mamlakatning ustuvor maqsadlaridan
biridir.   Hukumat   davlat   idoralari   va   boshqaruv   tizimining   oshkoraligini,
javobgarligini   va   samaradorligini   yaxshilashga   sodiqdir.   Huquqiy   tizim   orqali
fuqarolar   o'zlarining   huquqlariga   ishonch   hosil   qilishlari   va   adolatli   bo'lishlariga
kafolat beradi, bu esa davlat idoralariga bo'lgan ishonchni oshiradi.
Yangi O'zbekistonning qadriyatlar tizimida global hamkorlik va diplomatiya
ham   o'z   o'rniga   ega.   Mamlakat   o'zaro   hurmat   va   umumiy   manfaatlar   asosida
boshqa   davlatlar   bilan   kuchli   va   konstruktiv   munosabatlarni   rivojlantirishni
maqsad   qilgan.   O'zbekiston   xalqaro   tashkilotlarda   faol   ishtirok   etish,   savdo,
madaniy   almashinuv   va   hamkorlikni   kuchaytirishga   qaratilgan   qadamlar
tashlamoqda.  O'zbekiston   o'zini  global   hamjamiyatning mas'uliyatli  va  faol  a'zosi
sifatida   tanitishni   maqsad   qilgan   va   mintaqaviy   barqarorlik   hamda   global
tinchlikka hissa qo'shishni istaydi.
Vatanparvarlik   Yangi   O'zbekistonning   qadriyatlar   tizimida   chuqur
ildizlangan qadriyatdir. Fuqarolarni o'z mamlakatining yutuqlari bilan faxrlanishga
va uning rivojlanishiga  hissa  qo'shishga  undash  maqsad  qilinadi.  Milliy g'urur  va
vatanparvarlikni   rivojlantirish   milliy   loyihalarda   ishtirok   etish,   yagona
maqsadlarga erishish va mamlakatning taraqqiyotiga qo'shgan hissalarini ko'rsatish
uchun   muhimdir.   Vatanparvarlik   orqali   fuqarolar   o'zlarining   millatga   bo'lgan
burchlarini anglaydilar va umumiy maqsadlarga xizmat qilishga undaydilar.
Butun   jahon   xalqlariga,   xalqaro   tashkilotlarga   yangi   va   mustaqil   davlat
vujudga   kelganligini   bildiradigan   “Bayonot”   ham   qab u l   qilindi.   1992   yil   29
yanvarda   BMT   Havfsizlik   kengashi,     1992   yil   2   martda   esa   BMT   Bosh Assambleyasining   46   sessiyasi   qarorlariga   ko‘ra   O‘zbekiston   Respublikasi   bu
tashkilotning a’zosi bo‘ldi; 1992 yilning 8 dekabrida O‘zbekiston Respublikasining
Konstitutsiyasi qabul qilindi.  
Mustaqillik   sharoitida   shakllanayotgan   yangi   qadriyat   tizimi   tayanadigan
mezonlar nihoyatda muhim.
Tarixiy   tajriba   mustaqillikni   qo‘lga   kiritish   jamiyatda   umuminsoniy
qadriyatlarni   barqaror   qilish,   inson   qadrini   oshirish   asosida   turli   ijtimoiy
vazifalarni   amalga   oshirish   borasidagi   muhim   qadam   ekanligiii   isbotlaydi.   U
bugungi O‘zbekistonda ideal qadriyatdan amaliyotga aylandi. 
Xulosa qilib aytganda, Yangi O'zbekistonning qadriyatlar tizimi dinamik va
ko'p   qirrali   bo'lib,   tarixiy   an'analarning   zamonaviy   orzular   bilan   uyg'unligini
ta'minlashga   qaratilgan.   U   milliy   birlik,   iqtisodiy   farovonlik,   ijtimoiy   adolat   va
madaniy   faxr   kabi   qadriyatlar   asosida   qurilgan.   Ta'lim,   huquqiy   tartib   va   atrof-
muhitni   barqarorlashtirishga   bo'lgan   sadoqat   mamlakatning   zamonaviy
muammolariga yechim topishga bo'lgan tayyorligini ko'rsatadi. Yangi O'zbekiston
rivojlanish yo'lida davom etar ekan, ushbu asosiy qadriyatlar mamlakatni farovon
va   tinch   kelajakka   yetaklaydigan   asos   bo'lib   xizmat   qiladi.   Mustaqillik   tufayli
respublikamizda   yangi   demokratik   qadriyatlar   tizimini   shakllantirish   imkoni
tug‘ildi.   Mustaqillik   bugungi   O‘zbekistonda   ideal   qadriyatlardan   amaliyotga
aylanib bormoqda. 
2.Yangi O’zbekistonda qadriyatlar tizimining vujudga kelishi va
takomillashuvi
Jamiyatning tub burilish davrlarida qadriyatlar tizimi va odamlarning ularga
munosabati  shunchalik  tez o‘zgaradiki, bu jarayonni  tushunish  va  izohlash uchun
hatto   dialektik   tafakkur   usuli   ham   yetarli   bo‘lmaydi.   Tadqiqotlarimiz   davomida
bunday   fikrning   to‘g‘riligiga   ishonch   hosil   qildik.   Bu   davrda   sobiq   ittifoq   tizimi
o‘tmishga aylanib, zaminimizda yangi davr boshlandi. Yangi O‘zbekistonimizning milliy   istiqloliga   asoslangan   yangi   qadriyatlar   tizimini   shakllantirish,   ularning
dialektik   uyg‘unligini   ta’minlash,   inson   qadri,   qobiliyati   va   iste’dodini
rivojlantirish   uchun   keng   imkoniyatlar   yaratish   bugungi   avlodning   asosiy
vazifasiga aylanadi.                                                                                              
Xo‘sh,   yangi   qadriyatlar   tizimi   vujudga   kelishini   qanday   shart-   sharoitlar
tayyorladi? Bunda inkor, yangilanish dialektikasi qay tarzda namoyon bo‘lmoqda?
Bu savollarga har tomonlama javob bermoq uchun sobiq ittifoq hayotning so‘nggi
yillaridagi   tanazzul   davrini   atroflicha   tahlil   qilish   mumkin   edi.   Ammo   ishimiz
hajmi bunga imkon bermaydi. Qolaversa, bunday tahlilsiz ham natija ma’lum. Biz
bu   jarayonni   qadriyatlar   o‘ziga   xos   maqbo’llik   asosida   o‘rin   olgan   qadriyatlar
tizimi o‘zgarishining umumaksiologik jihatini qisqa tahlil qilamiz.
Avvalo   eski   tizimning   sobiq   jamiyat   umumiy   bo‘hron   holatiga   kirgan   80-
yillar oxirlaridagi manzarasi qanday bo‘lganligiga e’tibor berish lozim. O‘tgan asr
80-yillari oxirlarida,    ittifoqqa    xos    omonat bo‘lib qolgan tizimda ba’zi bo‘g‘inlar,
ularning   o‘rni,   mavqei   amaliyotdagi   ichki   va   tashqi   siyosat   jamiyat   a’zolari   va
ularning qadriga ham ana shular manfaati va ularni barqaror qilish nuqtai nazaridan
qaralar   edi.   Buning   oqibatida   mamlakatda   asosiy   qadriyatlar   mazmuni   mafkura
manfaatlari   talablariga   mos   ravishda   o‘zgartirildi,   umrguzaronlikning   asosiy
mezonlari bo‘lgan qadriyatlar omili haqiqiy mazmunidan ajralib qoldi. 
O‘zbekiston Prezidenti Islom Karimov alohida takidlagani kabi: “Bu tuzum
o‘z   xalqining   tarixini,   uning   ruhi   va   urf-odatlarini,   o‘z   avlod-ajdodlarini
bilmaydigan   manqurtlarga   tayanar   edi.   Huddi   shu     bois   bu     davlatning   ijtimoiy
tizimi   bilan   xalq   ehtiyojlari   o‘rtasida   jarlik   paydo   bo‘ldi.   Mazkur   istiqboli   yo‘q
bo‘lgan   davlatning   istiqbolsiz   tizimi   uzoq   yillar   ma’naviyatning   "tamal   toshlari"
sifatida asos qilib olindi va quyidagi xususiyatlar vujudga keldi:  
1.   Umuminsoniy   qadriyatlar   borasida :   a)   80   yillar   oxirigacha   partiyaviy
va   sinfiy   qadriyatlarni   ustivor   bilish,   ularni   butun   xalq   maqsadlariga   to‘la-to‘kis
javob   beradi,     deb   hisoblash   oqibatida   ko‘pgina   umuminsoniy   qadriyatlar   ataylab siyqalashtirildi   va   ularning   mazmuni   o‘zgarib   ketdi.   Mazmuni     o‘zgartirilgan
qadriyatlar   esa   nazariyada   ustivor   hisoblangani   bilan,   siyosatda   quruq   shiorlarga
aylanib qoldi;
 a) 80-yillar o‘rtalarida umuminsoniy qadriyatlar ustivorligi nazariy jihatdan
e’tirof   etilgani   bilan,   bu   hayotga   amaliy   tatbiq   qilinmadi,   eng   umumiy   bo‘hron
davriga   kirgan   jamiyat   esa   e’lon   qilingan   umuminsoniy   qadriyatlar   mezoni
talablarini bajara olmadi; 
b)   kishilarning   umuminsoniy   qadriyat   sifatida   e’tirof   etilgan   g‘oyalarga
nisbatan ishonchi va ertangi kunga bo‘lgan e’tiqodi yo‘qoldi; 
d)   umuminsoniylik   talablari   sifatida   qarab   kelingan   va   mafkuraviy   targ‘ib
qilingan   qator   mavhum   tushunchalar   va   ular   bilan   bog‘liq   faoliyat   shakllari   o‘z
mavqeini yo‘qotdi. Ushbo’lar oqibatida mavjud qadriyatlar tizimi tarkibiy qismlari
orasida   nomutanosiblik   zo‘rayib,   umuminsoniy   qadriyatlar   bilan   bog‘liq   xususiy
tizim amaliyotida esa zaruriy o‘zgarishlarga ehtiyoj kuchayib bordi.
2.   Milliy   qadriyatlar   borasida :     a)   millat,   elat   va   xalqlar   ustidan   hamda
ularning   tarixiy   etnik   makonlarida   turli   tajribalar   to‘xtovsiz   olib   borilishi
natijasida,   muayyan   millatlarda   nafaqat   Vatan   tuyg‘usi,   balki   o‘z   etnik   makonini
ham   yo‘qotib   qo‘yish   xavfi   paydo   bo‘ldi.   Bu   o‘sha   davrdagi   ijtimoiy   bo‘xronlar
oqibatida yanada kuchayib ketdi; 
b)   milliy   siyosatda   ham   aytarli   o‘zgarishlar   bo‘lmadi,   bir   qancha
respublikalardagi   xalq   harakatlari   kuch   bilan   bostirilishi   va   boshqalar   bu   sohada
umuminsoniylik   talablari   ustivorligi   haqidagi   fikrlar   quruq   shiorlar   bo‘lib
qolayotganligini namoyon qildi; 
d)   millatlar   orasida   milliy   o‘z-o‘zini   anglash,   holatlari   ittifoqdagi   milliy
qadriyatlar   tizimini   yangi   zamon   realliklariga   mos   keladigan   tarzda   o‘zgarish
jarayonini zaruratga aylantirdi.   3.   Shaxsiy   qadriyatlar   borasida :   a)   inson   hukuqlari,   erkinliklarini   oddiy
shakllariga yuzaki qarash oqibatida shaxs qadri umumjamiyat  miqyosida o‘zining
hakiqiy mavqeiga ega bo‘lmadi; 
b) mamlakatning intensiv hayoti sharoitida turli "asr qurilishlari", ommaviy
harakatlarga e’tibor ko‘proq bo‘lganligidan, imkoniyat cheklangan shaxslar uchun
to’liq imkoniyatlar yaratilmay qolganligi; 
d)   "Asosiy   qonunlarda   Konstitutsiyalarda   e’lon   qilingan   umuminsoniylik
talablariga   amal   qilmasligi   shaxslarning   ijtimoiy   qiyofasi,   ma’naviy-axloqiy
kamolotida   salbiy   xususiyatlar,   hayotga   befarq   munosabat   paydo   bo‘lishiga.   olib
keldi: 
e)   ushbu   holatlar   shaxs   qadri   va   qadriyatlarini   barqaror   qilishni   zaruriy
ehtiyojlari   bilan   bu   boradagi   jamiyatda   Mavjud   imkoniyatlar   o‘rtasidagi
nomutanosiblik va ziddiyatga sabab bo‘ldi.
Biz   sobiq   ittifoqda   mavjud   bo‘lgan   qadriyatlar   tizimida   o‘zgarishlar   qay
tariqa   uni   beqaror   holga   olib   kelganini,     bu   bilan   bir   vaqtda   esa   O‘zbekistonda
yangi   qadriyatlar   tizimini   vujudga   kelish   jarayoni   borganligini   nihoyatda   qisqa
tahlil   qildik.   Bu   jarayonda:   a)   yangilikning   vujudga   kelishi   va   takomillashish
keygayib borgani sari, eskilikning amal qilish imkoniyatlari kamayib bordi; b) eski
jihatlarga qarama-qarshi bo‘lsa-da zohiriylikka aylanayotgan yangining amal qilish
uchun shart-sharoitlar etilib borgani sari eski jihatlar inkor etila bordi; d) shu bilan
birga   yangi   tizimning   to‘liq   shakllanish,   eskidan   qolgan   jihatlarni   sarhisob   qilish
jarayoni   boshlandi;   e)   tug‘ilib   kelayotgan   yangi   tizim   jamiyatdagi   yangiliklarni
o‘zlashtirish bilan birga yangi ehtiyojlar, maqsadlar  va qiziqishlarni xam vujudga
keltirdi va aloqalar qay tariqa borishini ko‘p jihatdan belgilaydi.
O‘zbekistonda   yangi   qadriyatlar   tizimining   vujudga   kelishi,   bunda   eskini
o‘rniga   yangi   egallashi   va   navqironlikni   barqaror   tizimga   aylanishi   eski   tizimdan
yangisiga   o‘tish   davriga   mos   keladi.   Bu   jarayonda   qadriyatlarni   barqaror   qilish, ularni   amaliyotidagi   turli   davrlar.   Tafovutlar,   ziddiyatlar,   qarama-qarshiliklarni
bartaraf   etish,   bu   boradagi   rang-barang   ehtiyoj,   qiziqish,   maqsad   va   intilishlarni
hisobga olish zaruriyati paydo bo‘ldi. Aynan ana shu zaruriylik esa bu jarayonning
samarali   amalga  oshishish   yo‘llarini   va  usullarini   tanlashda   va   amalga   oshirishda
aldamaslik,    ehtiyot bo‘lish va sobitqadamlikni talab qildi.  
3.Qadriyatlar tizimi-jamiyat a’zolarining birligi va hamjihatligini
ta’minlovchi mezon va  milliy  g‘oya ning  asosi sifatida.
Qo‘lga   kiritilgan   yuksak   marralarning   ildizi,   zaminida   mustaqillik   deb
atalgan   bebaho   ne’mat   turibdi.   O‘z   taqdirimizni   qo‘lga   olib,   azaliy
qadriyatlarimizga   suyanib,   qadriyatlar   qadr   topgan   yurtda   rivolangan   dalatlar
erishgan   marralarga   erishish   yo‘lidan   bormoqdamiz.   Birinchi   Prezident   Islom
Karimov   iborasi   bilan   aytganda,   “Ayni   shu   yo‘l,   ya’ni   O‘zbekistonning   so‘nggi
yigirma yillik tarixida amalga oshirilgan islohotlar va o‘zgarishlar davri davomida,
turli   yo‘nalishlarda   o‘zining   to‘g‘riligini,   samaradorligini   va   amalga   oshirilgan
rejalarning   muvaffaqiyatliligini   ko‘rsatib,   barcha   sohalarda   o‘zini   isbotladi.   Bu
davrda   olib   borilgan   siyosiy,   iqtisodiy   va   ijtimoiy   islohotlar   nafaqat   ichki
rivojlanish   uchun,   balki   xalqaro   maydonda   ham   yuksak   e’tirofga   sazovor   bo‘ldi.
Shu   tariqa,   bu   yo‘lning   mohiyati   va   muvaffaqiyati   dunyo   miqyosida   “O‘zbek
modeli”   deb   atalib,   o‘zining   o‘ziga   xosligi,   xalq   manfaatlariga   asoslanganligi,   va
barqaror taraqqiyotga olib borishdagi samaradorligi bilan e’tirof etilmoqda” 1
dir. 
Taraqqiyotning   hozirgi   bosqichida   jahonda   g‘oyat   murakkab   va   tahlikali
jarayon   kechmoqda.   Bo’lar   dunyo   xaritasida   yangi   davlatlarning   vujudga   kelishi,
taraqqiyotning   yangi   bosqichiga   ko‘tarilish,   bu   taraqqiyotga   g‘ov   bo‘ladigan,
demokratik   rivojlanishini   izdan   chiqaradigan,   jamiyat   birligiga   rahna   soladigan
g‘oyaviy to‘siqlarning paydo bo‘lishi, globallashuv jarayonining jamiyat hayotiga
kirib kelishi bilan izohlanadi. 
Milliy istiqlol  g‘oyalarni  ma’naviy-ma’rifiy qadriyatlar  orqali  tarbiyalashda
yana   bir   muhim   omilni   e’tiborga   olishimiz   lozim.   Globallashuv   jarayonining
1
 Президент Ислом Каримовнинг Ўзбекистон Республикаси мустақиллигининг 20 йиллигига 
бағишланган тантанали маросимдаги табрик сўзи // Халқ сўзи. 2011. 1 сентябрь. o‘ziga   xos   jihati   shundan   iboratki,   mafkuraviy   tazyiqlar   o‘tkir   qurolga   aylanib
bormoqda.   Bu   ta’sir   asosan   insonning   ongini   zaharlaydi.   Insoniyat   rivoji   shuni
isbotlamoqdaki,  ayollar,  avvalo,  onalar  sifatida,  nafaqat  o‘sib  kelayotgan   avlodga
o‘zini   bag‘ishlovchi,   balki   tinchlik   va   barqarorlikni   ta’minlashga   intiluvchi   eng
muhim   kuchlardan   biridir.   Ular   bilan   birgalikda   nafaqat   davlat   miqyosida,   balki
global   ravishda   turli   muammolarni   hal   qilish   mumkin:   narkobiznes,   ayollar   va
bolalar   traffigi,   OITS,   yuqumli   kasalliklar,   yod   etishmasligi   natijasida   onalik   va
bolalik xastaligi va hokazo. Ijtimoiy masalalarni ko‘targan Kopengagen va Pekinda
(1995   y)gi   (Butunjahon   konferensiyasi)   bo‘lgan   anjumanlar   ham   buni   tasdiqladi.
Evropa   parlamenti   ham   ularga   qo‘shilgan   holda   1995   yilda   har   bir   davlat
strategiyasida ayollarga alohida o‘rin ajratish lozimligini taklif etdi.
Mamnuniyat   bilan   aytish   lozimki,   O‘zbekiston   davlati   mustaqillikni   qo‘lga
kiritgach, davlat strategiyasida ayollarga alohida e’tibor qarata boshladi.
Aytish   lozimki,   dunyoning   biror   bir   mamlakatida   ayollar   masalasi   davlat
siyosati darajasida shunday ko‘tarilmagan. Bo’larni amalga oshirish uchun kerakli
huquqiy hujjatlar ham asos bo‘lib xizmat qilmoqda. Jumladan, mustaqillik davrida
qabo’l   qilingan   O‘zbekiston   Respublikasi   Konstitutsiyasi   (46,63,66   moddalar)
unga   asoslanib,   1995   yil   2   martdagi   “O‘zbekiston   Respublikasining   davlat   va
jamiyat   qurilishida   xotin-qizlarning   rolini   oshirish   chora-tadbirlari   to‘g‘risida”gi
farmoni, 1999 yili “Ayollar yili” munosabati  bilan qabo’l qilingan Davlat dasturi,
2004   yildagi   “O‘zbekiston   xotin-qizlar   qo‘mitasi   faoliyatini   qo‘llab-quvvatlash
borasidagi qo‘shimcha chora tadbirlar to‘g‘risida”gi Prezidentning Farmoni va h.k.
Ayollar ,   onalarga     ko‘p   narsa   bog‘liq.   Ular   farzandlariga   nafaqat   hayot
hadya   etadilar,   balki   ma’naviy,   ma’rifiy,   siyosiy,   iqtisodiy   hayot   negizlarini
tushuntiradilar.
Amaliy   istiqlol   g‘oyalarini   tatbiq   etishda   yana   bir   muhim   omil:   bu
fuqarolarda tahdid  soluvchi   g‘oyalarga,  oqimlarga zarba  bera olish  qobiliyatlarini
tarbiyalash. Bu to‘g‘risida O‘zbekiston Respublikasi birinchi Prezidenti I. Karimov va  amaldagi  Prezident   Sh.Mirziyoyev  qator   nufuzli  anjumanlarda,  asarlarida  juda
ko’p   bora   ta’kidlangan.   Xususan,   “Y u ksak   ma’naviyat -   engilmas   kuch”   asarida
ma’naviyat to‘g‘risida quyidagi fikrlar bildirildi:
“Ma’naviyat  dunyosida mavjud bo‘lgan xavf-xatarlarga befarq bo‘lish, ular
haqida   ko‘z   yumish   mumkin   emas.   Xalqimiz,   o‘zining   ulug‘   va   sharafli   yo‘lida
intilayotgan,   yuksak   maqsadlar   sari   olg‘a   borayotgan   ulkan   bir   karvondir.   Biroq,
bu   karvonga   to‘sqinlik   qilishga,   uni   chalg‘itishga   urinishlar   bo‘lishi   mumkin,
ammo   bunday   harakatlar   faqat   xalqimizning   yuksak   ma’naviy   qadriyatlarini
zaiflashtirishga   va   jamiyatni   izdan   chiqarishga   olib   kelishi   mumkin.   Shuning
uchun,   xalqimizni   bu   xavf-xatarlardan   himoya   qilish,   ma’naviy   barqarorlikni
ta’minlash juda muhimdir” 2
.
Haqiqatdan,   taniqli   olim,   falsafa   fanlari   doktori,   professor   Q.   Nazarov   o‘z
“G‘oyalar   falsafasi”   qo‘llanmasida   ta’kidlaganidek:   “Hozirgi   davrda   geosiyosiy
maqsadlar   mafkuraviy   ta’sir   orqali   amalga   oshirilmoqda.   Yirik   davlatlar   yoshlar
ongi   va   qalbini   ta’sirlantirib,   o‘z   manfaatlarini   ilgari   surmoqda.   Shuning   uchun,
Prezident   mafkuraviy   poligonlar   yadro   poligonlaridan   xavfliroq   ekanligini
ta’kidlagan” 3
.
Xulosa   qilib,   shuni   aytish   joizki,   O‘zbekistonda   istiqomat   qiladigan   barcha
millat   va   elatlar   xotin-qizlarga   munosabatda   asosiy   qonunning   xalqaro   huquqqa
mos   qoidalariga   amal   qiladilar.   O‘zbeklar   ayolga,   avvalo,   Ona,   mehribon   opa-
singil, ardoqli qiz deb qaraydilar. Oilada ayolning o‘ziga xos mavqei va o‘rni bor.
Xalqning madaniy merosi, adabiyoti, san’ati va falsafasi milliy g‘oyasida aks etadi.
S h uningdek,   ayollarining   go‘zallik   va   nafosati,   ularning   vafo   va   sadoqati   timsoli
sifatida gavdalanadi.   Uning tayanchi, negizi bo‘lib ham xizmat qiladi. Chunki, bu
qadriyatlarda 
2
Каримов И. Юксак маънавият – енгилмас куч. – Т., Маънавият, 2008, 172 б.
3
К. Назаров. Ғоялар фалсафаси. –Т.: Академия, 2011, 274-275 б.б. ADABIYOTLAR:
1.Президент   Ислом   Каримовнинг   Ўзбекистон   Республикаси   мустақиллигининг   20
йиллигига   бағишланган   тантанали   маросимдаги   табрик   сўзи   //   Халқ   сўзи.   2011.   1
сентябрь.
2.Каримов И. Юксак маънавият – енгилмас куч. –Тошкент, Маънавият, 2008. –Б.17.
3.Назаров   Қ.   Маънавий   қадриятларнинг   янгиланиши   ва   уларни   асраб-авайлаш
масалалари//Маънавият   –жамият   тараққиётининг  бош   мезони.   Республика  илмий-амалий
конференцияси материаллари тўплами.–Тошкент,  2011. –Б.7.
4. К. Назаров. Ғоялар фалсафаси. –Т.: Академия, 2011, 274-275 б.б.
AXBOROT MANBALARI :
1. www    .   ziyonet    .   uz    .
2. www    .   edu    .   uz    .
3. www    .   google    .   uz    .
4. www    .   gov    .   uz

Yangi O‘zbekiston qadriyatlar tizimi

Купить
  • Похожие документы

  • 2001-yil sentabr voqealri va uning xalqaro munosabatlarga
  • 1945-1990-yillarda Buyuk Britaniya
  • 1918-1923 yillarda xalqaro munosabatlar, Versal Vashington siyetemasining tuzilishi
  • Ahmad al-farg‘oniy
  • Almashlab ekishni loyihalashtirish va joriy etish

Подтвердить покупку

Да Нет

© Copyright 2019-2026.

  • Инструкция по снятию с баланса
  • Контакты
  • Инструкция использования сайта
  • Инструкция загрузки документов
  • O'zbekcha