Z.M. Bobur ruboiylari tahlili - Adabiyot - Kurs ishlari

Dokument ma'lumotlari

Narxi	9000UZS
Hajmi	410.3KB
Xaridlar	0
Yuklab olingan sana	23 Mart 2026
Kengaytma	pptx
Bo'lim	Kurs ishlari
Fan	Adabiyot

Sotuvchi

Rajabov Yorbek

Ro'yxatga olish sanasi 19 Mart 2026

0 Sotish

Z.M. Bobur ruboiylari tahlili

Sotib olish

Z.M. Bobur ruboiy lari t ahlili

Zahiriddin Muhammad Bobur ruboiylari,
to‘rtliklari, tuyuqlari, qit’alari, fardlari va
masnaviylari to‘plami. Bobur oʻrta asr
Sharq madaniyati, adabiyoti va
sheʼriyatida oʻziga xos oʻrin egallagan
adib, shoir, olim boʻlish bilan birga yirik
davlat arbobi va sarkarda hamdir.


Bobur 18-19 yoshlarida ruboiy va gʻazallar yoza
boshlagan. Uning „ Topmadim “ radifli gʻazali va „
Yod etmas emish kishini gʻurbatda kishi “ misrasi
bilan boshlanuvchi ruboiysi oʻsha yillardagi
hayoti bilan bogʻliq.

Boburning ulkan sanʼatkorligi shundaki, shaxsiy
kechinmalarini jiddiy umumlashma darajasiga
koʻtara oladi va natijada asarlarida olgʻa surilgan
gʻoyalar umuminsoniy qadriyatlar darajasiga
koʻtariladi.

Bobur ijodida, xususan, sheʼriyatida kindik
qoni toʻkilgan ona yurtini dildildan qoʻmsash,
uning tuprogʻiga talpinish, gʻariblik
azoblaridan oʻtli hasrat, yor-u diyor sogʻinchi
va visol ilinji, takdir zarbalari va turmush
uqubatlari, zamona nosoʻzliklaridan nola
badiiy tahlil etiladi.

Bobur ijodida ishq-muhabbat, sevgi-sadoqat,
visol va hijron mavzusi ham salmoqli oʻrin
tutadi. Uning gʻazal va ruboiylarida, tuyuq va
masnaviylarida maʼshuqaning maftunkor
goʻzalligi, beqiyos husn-u latofati, sharqona
odob-u axloqi, noz-u karashmasi yengil va
oʻynoqi, musiqiy va ravon misralarda katta
mahorat bilan tarannum etiladi.


Boburning uz sheʼriy asarlarini toʻplab, devon holiga
keltirgan sanani koʻrsatuvchi aniq tarixiy maʼlumotlar
maʼlum emas. Ammo „ Boburnoma“ning 1518—1519-
yillar voqealari bayoniga bagʻishlangan faslida Bobur
devonini Kobuldan Samarqandga yuborganligi
toʻgʻrisida soʻz boradi. Demak, shu yillarda uning
devoniga tartib berilgan va mazkur devon
Movarounnahrda ham tarqalgan.

Hozirda uning 119 gʻazali, bir masnu sheʼri, 209
ruboiysi, 10 dan ortiq tuyuq va qitʼalari , 50 dan ortiq
muammo va 60 dan ziyod fardlari aniqlangan. Devoni
tarkibida umumiy hajmi 270 baytdan iborat 8
masnaviy ham oʻrin olgan.

1521-yil Hindistonga yurishlari davrida
Bobur „ Mubayyin “ asarini yaratdi.
Masnaviy tarzida yozilgan, islom
huquqshunosligi va shariat aqidalariga
bagʻishlangan bu asarda Movarounnahr
va Hindistonga oid oʻsha davr ijtimoiy-
iqtisodiy hayoti boʻyicha qiziqarli
maʼlumotlar ham jamlangan.

Valiahd Humoyun va Komron Mirzolarga dasturul-
amal sifatida moʻljallangan „Mubayyin“da, ayni
zamonda, namoz , zakot va haj ziyorati toʻgʻrisida
ham sharʼiy mezonlar bayon qilingan. Shu yillarda
Bobur Sharq sheʼriyatining asosiy masalalaridan
biri aruz vazni , uning nazariyasi va amaliyotiga
oid ilmiy risolasini yakunlaydi. Bobur nomini
dunyoga mashhur qilgan shoh asari „ Boburnoma “
ustidagi ijodiy ishini 1518—1519-yillarda
boshlagan.

Boburning yuqorida keltirilgan asarlaridan
tashqari, „ Xatti Boburiy “ , shuningdek musiqa
sanʼati va harb ishlariga maxsus bagʻishlangan
qator risolalari ham boʻlgan, ammo keyingi ikki
asar matni hanuz topilgan emas. „ Xatti Boburiy“da
muallif arab alifbosini tahrir etib, yozuvni
soddalashtirish va osonlashtirish maqsadida uni
turkiy til va talaffuz mezonlariga moslashtirgan.

E’TIBORINGIZ UCHUN RAXMAT

Sotib olish