Buxoro xonligida harbiy ish - Pedagogika - Slaydlar

Dokument ma'lumotlari

Narxi	3000UZS
Hajmi	2.2MB
Xaridlar	0
Yuklab olingan sana	07 Noyabr 2026
Kengaytma	pptx
Bo'lim	Slaydlar
Fan	Pedagogika

Buxoro xonligida harbiy ish

Sotib olish

MAVZU: BUXORO XONLIGIDA
HARBIY ISH

HIMOYA ASLAHALARI
Manbalarda ma’lum bo‘lishicha, Buxoro xonligi
jangchilarining deyarli barchasi qurol-aslaha va harbiy kiyim-
bosh bilan ta’minlangan. Ammo ilk davrlarda, ya’ni dashti
qipchoq askarlari Movarounnahrga endigina kirib kelganlarida
ularning hammasida ham sovut va himoya kiyimlari
bo‘lmagan. Oddiy jangchilar metall sovutlarni sotib olishga
qurbi yetmaganligi uchun himoya kiyimlarini charm yoki
namatdan tayyorlaganlar. Nomdor jangchilarning himoya
aslahalari halqa-parchinli sovutlar, yumaloq dubulg‘alar, burqa
– yuzni himoya qiluvchi niqoblar, tirsakbandlar, oyoqni
himoya qiluvchi vositalar va qalqonlardan iborat bo‘lgan.
Keyinchalik hunarmand ustalarning mehnati tufayli qo‘shin
barcha zarur himoya vositalari bilan ta’minlangan. Bu haqda
Hofiz Tanish al-Buxoriyning «Abdullanoma»sida va boshqa
asarlarda ma’lumotlar uchraydi.

Neft
O‘t otuvchilarning yoqilg‘isi neft edi. O‘sha davr tarixchilarining
xabar berishicha, bu ish bilan neft savdogarlari shug‘ullangan. Ular
neftni echki terisidan tikilgan meshlarda olib kelishgan. Qo‘shin
safidagi neft va tosh uloqtiruvchi to‘plar shahar devorlari va
qal’alarni ishg‘ol yoki qamal qilishda qo‘llanilgan.
Doruxona – porox ombori
«Abdullanoma»da o‘tochar qurollarga doir yana bir muhim
ma’lumot keltiriladi. Muallif ikki qavatli hujralardan iborat porox
ombori – doruxonada kutilmaganda o‘t tushib yirik portlash sodir
bo‘lgani va bu hodisa dahshatli halokatga olib kelganini tasvirlaydi.
Bu 1586 yilda sodir bo‘lgan edi. Porox ombori bozor yonida
joylashganligi tufayli ko‘plab odamlar, shu jumladan hunarmandlar
halok bo‘ladi.

•
QUROL-YAROG‘ USTAXONALARI
•
XVI ASRGA OID YOZMA MANBALARDA QUROL-YAROG‘ VA HIMOYA VOSITALARI TAYYORLASHGA, ISHLAB
CHIQARISHGA IXTISOSLASHGAN BIR NECHA SAMARQANDLIK USTALAR NOMLARI KELTIRILADI. QUROLSOZ
USTALARGA BOLALARNING SHOGIRD TUSHISHI MUNOSABATI BILAN TUZILGAN «MAJMUAI VASOYIQ» DEB
ATALGAN BITIMLAR TO‘PLAMIDA JIBATOB USTA VA SHOGIRDLAR ORASIDA TUZILGAN BIR QANCHA
SHARTNOMALAR MAVJUD. SAMARQANDDA IMZOLANGAN USHBU BITIMLARDAN BIRIDA MULLA TEMUR
MULLA JONMUHAMMAD O‘G‘LI UKASI IBODULLANI IKKI YIL ICHIDA QUROLSOZ USTALAR UNING
MUVAFFAQIYATLARINI E’TIROF ETADIGAN DARAJADA QUROL-ASLAHA TAYYORLASH SAN’ATINI O‘RGATISH
SHARTI BILAN USTOZ MUHAMMAD MO‘MIN JIBATOB (SOVUT YASOVCHI USTA)GA SHOGIRDLIKKA BERADI.
YANA BIR BITIMDA USTOZ NAVRO‘Z JIBATOB TO‘RT YIL ICHIDA O‘Z HUNARINI SHOHMUHAMMAD USTOZ
RAMAZON O‘G‘LIGA O‘RGATISHI YOZILGAN.
•
SAMARQANDLIK QUROLSOZ USTALARNING BOLALAR VA O‘SPIRIN YIGITLARNI SHOGIRDLIKKA OLISHI BU
SHAHARDA VA KATTA EHTIMOL BILAN MOVAROUNNAHRNING BOSHQA YIRIK SHAHARLARIDA KO‘PLAB
QUROL-YAROG‘ USTAXONALARI BO‘LGANI VA QUROL ISHLAB CHIQARISH SEZILARLI DARAJADA
RIVOJLANGANIDAN DALOLAT BERADI.

Buxoro xonligida harbiy ish

Sotib olish