Gorizontal rezervuarlarning maxsulot osti suvi orqali korroziyasidan - Геология - Курсовые работы

Информация о документе

Цена	9000UZS
Размер	736.6KB
Покупки	0
Дата загрузки	18 Декабрь 2024
Расширение	docx
Раздел	Курсовые работы
Предмет	Геология

Gorizontal rezervuarlarning maxsulot osti suvi orqali korroziyasidan

Купить

MUNDARIJA KIRISH ...................................................................................................................... 3 I. ASOSIY QISM ....................................................................................................... 5 1.1. Gorizontal rezervuarlarning tuzilishi va ekspluatatsion xususiyatlari ........... 5 1.2. Korroziya jarayoni va uning rezervuarlarga ta’siri ....................................... 10 1.3. Protektorli himoya usullari ........................................................................... 19 II. HISOB QISMI .................................................................................................... 24 XULOSA .................................................................................................................

KIRISH Zamonaviy sanoat tarmoqlarida, xususan, neft va gaz sanoatida mahsulotlarni saqlash va tashish uchun mo’ljallangan texnologik qurilmalar, jumladan, gorizontal rezervuarlar muhim o’rin tutadi. Ushbu rezervuarlarning texnik holati va uzoq muddatli ishlash qobiliyati ularning xizmat qilish sharoitlariga, shu jumladan, korroziya jarayonlariga sezilarli darajada bog’liqdir. Korroziya — metall konstruksiyalarining tashqi muhit ta’sirida yemirilish jarayoni bo’lib, u nafaqat texnik inshootlarning ekspluatatsion muddatini qisqartiradi, balki iqtisodiy zarar va ekologik muammolarni ham keltirib chiqaradi. Ayniqsa, mahsulot osti suvlari bilan bevosita aloqada bo’lgan metall rezervuarlar korroziyaga nisbatan zaif hisoblanadi. Ushbu suvlar metall yuzasida elektroximik va kimyoviy reaksiyalarni

ishlab chiqishdan iboratdir. Shuningdek, tadqiqot davomida mahsulot osti suvlari tarkibi, korroziyaning rivojlanish sharoitlari va ularni oldini olish uchun texnologik yondashuvlar ko’rib chiqiladi. Mazkur ishning ilmiy va amaliy ahamiyati shundaki, u sanoat ob’ektlarida korroziyaning oldini olish va metall rezervuarlarning ekspluatatsion barqarorligini ta’minlash uchun amaliy tavsiyalar ishlab chiqishga qaratilgan. Bunday yondashuv texnologik jarayonlarning uzluksizligini ta’minlash, iqtisodiy zararlarni kamaytirish va ekologik xavfsizlikni oshirish imkonini beradi. Shu bilan birga, korroziyaga qarshi kurashda zamonaviy yondashuvlarni joriy etish muammoning hal qilinishi uchun yangi imkoniyatlar ochadi. Ushbu tadqiqotda ishlab chiqilgan tavsiyalar sanoatda mavjud texnologiyalarni takomill

I. ASOSIY QISM 1.1. Gorizontal rezervuarlarning tuzilishi va ekspluatatsion xususiyatlari Gorizontal rezervuarlarning tuzilishi va ekspluatatsion xususiyatlari ularning ishlatilish maqsadiga va saqlanayotgan suyuqlikning fizik-kimyoviy xususiyatlariga qarab belgilanadi. Ushbu rezervuarlar neft mahsulotlari, kimyoviy moddalar, texnik suyuqliklar va boshqa mahsulotlarni saqlash uchun keng qo’llaniladi. Ularning asosiy konstruktsiyasi metaldan tayyorlangan qobiq, tom qismi, tayanch qismlar, kirish-chiqish quvurlari tizimi va qo’shimcha texnologik elementlardan iborat. Bunday rezervuarlarning shakli odatda silindrsimon bo’lib, bu geometrik shakl ichki bosimni teng taqsimlash va yuklanishni barqaror ushlab turish uchun maqbul hisoblanadi. Rezervuarlarning tashqi va ichki yuzalari, ularning korr

ular rezervuarning statik barqarorligini ta’minlaydi va tashqi mexanik yuklanishlarni qabul qiladi. Rezervuarni o’rnatishdan oldin asosni geologik va texnologik tahlil qilish, tayanchlarni beton yoki mustahkam metall strukturalar bilan ta’minlash talab etiladi. Rezervuarlarning ekspluatatsiyasi davomida texnik xavfsizlik talablari qat’iy nazorat qilinishi kerak. Rezervuar ichidagi bosimni nazorat qilish uchun maxsus o’lchov vositalari, masalan, bosim o’lchagichlar va daraja o’lchagichlar o’rnatiladi. Shuningdek, xavfsizlikni ta’minlash maqsadida portlashdan himoya qiluvchi ventilyatsiya tizimlari, havo filtrlari va zaharli gazlarni chiqarish tizimlari qo’llaniladi. Rezervuarlarning texnik xizmat ko’rsatish tartibi ham ularning ekspluatatsion xususiyatlarini belgilaydi. Masalan, muntazam di

Hozirgi vaqtda neft va gaz sanoatida gorizontal rezervuarlarning mahsulot osti suvi orqali yuzaga keladigan korroziya jarayonlari eng muhim muammolardan biri hisoblanadi. Ushbu jarayon rezervuarlarning texnik holatini yomonlashtirib, ularning ekspluatatsion muddatini qisqartiradi, shuningdek, atrof-muhitga salbiy ta’sir ko’rsatishi mumkin. Shu sababli, rezervuarlarni korroziyadan himoya qilishning samarali usullarini ishlab chiqish va joriy etish dolzarb masalalardan biri sifatida e’tirof etiladi. Korroziyaga qarshi kurashishda protektorli himoya usuli eng samarali va iqtisodiy jihatdan maqbul hisoblanadi. Ushbu texnologiya korroziya jarayonini nazorat qilish, rezervuarlarning texnik xizmat ko’rsatish xarajatlarini kamaytirish hamda ularning ekologik xavfsizligini ta’minlash imkonini berad

xavfsizlikni ta’minlash maqsadida maxsus nazorat va monitoring tizimlari, shu jumladan, bosim o’lchagichlar, daraja o’lchagichlar va termometrlar o’rnatiladi. Ushbu elementlar rezervuar ichidagi jarayonlarni kuzatish va kerak bo’lganda tezkor choralar ko’rish imkonini beradi. Tayanch qismlar esa rezervuarlarning barqarorligini ta’minlaydi va ularning harakatlanishini oldini oladi. Tayanchlar odatda beton asoslar ustiga o’rnatiladi va mexanik mustahkamlikni oshirish uchun maxsus mahkamlovchi elementlar bilan mustahkamlanadi. Gorizontal rezervuarlarning o’lchamlari va hajmi ishlatilish maqsadiga qarab farq qilishi mumkin. Masalan, katta hajmdagi sanoat rezervuarlari minglab kubometr mahsulotni saqlashga mo’ljallangan bo’lib, ularda bosimni barqarorlashtirish va to’g’ri havo aylanishini ta’mi

ham korroziya jarayonlarini tezlashtirishi yoki rezervuar devorlarining mexanik zarar ko’rishiga sabab bo’lishi mumkin. Saqlanayotgan mahsulotning fizik-kimyoviy xususiyatlari rezervuar materiallariga qo’yiladigan talablarni belgilab beradi. Masalan, yuqori kislotali yoki ishqoriy muhit saqlanayotganda, metall yuzalarda kimyoviy ta’sir kuchayib, tezroq korroziyaga olib keladi. Bunday sharoitda korroziyaga chidamli qoplamalardan yoki himoya tizimlaridan foydalanish zarur. Mahsulotning harorat darajasi ham muhim ahamiyatga ega, chunki yuqori haroratli suyuqliklar metallning termal xususiyatlariga ta’sir qilib, ichki bosimni oshiradi va deformatsiya jarayonlarini kuchaytiradi. Shu sababli, rezervuarlarning ishlash jarayonida ularning ichki muhitida barqaror haroratni saqlash uchun issiqlik iz

1.2. Korroziya jarayoni va uning rezervuarlarga ta’siri Korroziya — bu metallar va ularning qotishmalarining atrof-muhit bilan kimyoviy yoki elektroximik reaksiyalar natijasida yemirilish jarayoni bo’lib, bu jarayon ularning tashqi ko’rinishi, mexanik mustahkamligi va funksional xususiyatlarining o’zgarishiga olib keladi. Ushbu jarayonning fizik-kimyoviy mohiyati bir qancha asosiy mexanizmlarga asoslanadi va bu mexanizmlar metallning kimyoviy tarkibi, yuzasining holati va ta’sir qiluvchi muhitning xususiyatlariga bog’liq bo’ladi. Korroziya jarayoni metallning termodinamik jihatdan beqaror holatga ega ekanligini aks ettiradi, ya’ni metall tabiiy ravishda o’zining past energiyali holatiga qaytishga intiladi. Kimyoviy korroziya jarayoni, asosan, metallning gaz yoki suyuq muhit bilan bevosita

rivojlanishida muhim ahamiyat kasb etadi. Kislotali yoki xloridga boy muhitlar metallning yemirilishini sezilarli darajada tezlashtiradi. Bunday sharoitda, xususan, mahalliy korroziya o’choqlari hosil bo’lishi mumkin, bu esa metall yuzasida chuqurlashuvlar va teshiklar shaklida namoyon bo’ladi. Korroziya jarayonini oldini olish uchun metallarning himoya qoplamalari bilan qoplanishi, maxsus inhibitorlardan foydalanish, shuningdek, protektorli yoki katodik himoya texnologiyalarini qo’llash zarur. Himoya choralari metallning fizik-kimyoviy xususiyatlarini va muhitning agressivligini hisobga olgan holda tanlanadi. Shu tariqa, korroziya jarayonining fizik-kimyoviy mohiyatini chuqur tushunish metall konstruksiyalarning uzoq muddatli ishlashini ta’minlash va texnik xizmat ko’rsatish xarajatlarini

Mahsulot osti suvidagi sulfatlar ham korroziya jarayonining tezlashishida muhim rol o’ynaydi. Sulfat ionlari sulfat-reduksiyalovchi bakteriyalar uchun ozuqa bo’lib xizmat qiladi. Ushbu bakteriyalar anaerob muhitda faol bo’lib, sulfatlarni sulfidga aylantiradi, bu esa o’z navbatida metall yuzasida kimyoviy ta’sir kuchayishiga sabab bo’ladi. Natijada, metallar ko’proq yemirilib, ularning ekspluatatsion muddatini qisqartiradi. Harorat mahsulot osti suvi orqali yuzaga keladigan korroziya jarayoniga sezilarli ta’sir ko’rsatadi. Yuqori harorat suvda erigan gazlarning, jumladan, kislorodning ajralishini tezlashtirishi mumkin, bu esa korroziya jarayonini susaytirishi mumkin bo’lsa-da, yuqori harorat boshqa kimyoviy reaktsiyalarni tezlashtiradi. Shu bilan birga, past haroratlarda kislorod eruvchanl

Elementlarning davriy tizimining turli guruhlaridagi metallar D. I. Mendeleev boshqacha harakat qiladi. Korozyon jihatidan eng beqaror i va II guruhlarning asosiy kichik guruhidagi metallar — gidroksidi va gidroksidi tuproq. I guruh (Ag, Au) va VIII guruh (Os, Ir, Pt) ning yon kichik guruhidagi metallar qarama-qarshi qutbni ifodalaydi, ular eng korroziyaga chidamli metallardir. Boshqa guruhlarning metallari ular orasida oraliq pozisiyani egallaydi. Ularning aksariyati, shu jumladan texnik jihatdan (A1, Fe, Co, Ni kabi muhim metallar passivasiyaga qodir va shu bilan turli muhitlarga sezilarli qarshilik koʻrsatadi. Shaklda eritmalardagi turli metallarning pH (0 dan 14 gacha) ga qarab harakati koʻrsatilgan. Korroziyaga chidamliligi jihatidan 5 guruh aniq ajralib turadi. Metallarning korroziya

Atmosfera korroziyasi metallarni yoʻq qilishning eng keng tarqalgan turi hisoblanadi. Metall konstruksiyalarning taxminan 80% (qurilish inshootlari, mashinalar, transport vositalari) ochiq havoda ishlaydi. Atmosfera sharoitida korroziya havodan adsorbsiyalangan suv va adsorbsion qatlamga erkin kirib boradigan kislorod taʻsirida yuzaga keladi. Suv qatlamining elektr qarshiligi va shunga mos ravishda korroziya jarayonining tezligi uning qalinligi bilan bevosita bogʻliq, bu atrof-muhit namligining funksiyasi. Shunday qilib, korroziya darajasi namlik qanchalik yuqori boʻlsa, shuncha yuqori boʻladi. Atmosfera havosining namligi 60% dan yuqori boʻlganda korroziya ayniqsa tez rivojlanadi (rasm 2). 2-rasm. Korroziya tezligining muhitning pH darajasiga bogʻliqligi Ushbu tenglama nisbatan kichik ∆

3-rasm. Poʻlat korroziyasining 0,01% SO 2 boʻlgan havo namligiga bogʻliqligi Ichki omillarga metallning quyidagi xususiyatlari kiradi: termodinamik barqarorlik, davriy Mendeleev tizimidagi holat, qotishmaning tuzilishi va turi, aralashmalarning mavjudligi, ichki stresslar va boshqalar. Metallni oʻz – oʻzidan yoʻq qilish imkoniyatini baholash uchun ushbu jarayonning izobarik-izotermik potensialidagi oʻzgarish belgisini aniqlash yoki anod va katod jarayonlarining qaytariladigan potensiallari qiymatlarini taqqoslash kerak. Elektrokimyoviy korroziya ikki koʻp bosqichli ketma-ket jarayonlarning (anod va katod) konjugasiyasi boʻlganligi sababli, uning umumiy tezligi ushbu bosqichlarning tezligi bilan belgilanadi, bu eng sekin. Shunga koʻra, barcha korroziya jarayonlari katod nazorati jarayonlari

4-rasm . Korroziya tezligining sirt potensialiga bogʻliqligining umumiy koʻrinishi "Deyarli normal korroziya" sodir boʻladigan ab qismidan tashqari, egri chiziq passivasiyaning allaqachon tanish boʻlgan hodisasini — ∆ φ qismini aks ettiradi. Maʻlum boʻlishicha, umumiy holda, a doimiy emas, balki potensialga bogʻliq boʻlgan oʻzgaruvchidir va shu bilan BS qismida korroziyaning umumiy tezligi potensial bilan kamayadi va ∆ φ qismida unga bogʻliq boʻlmaydi. Uchastka ( ∆ φ qayta massaj deb ataladigan hodisani tavsiflaydi: juda katta potensiallarda kuchli oksidli plyonka hosil qiluvchi va metallning yoʻq qilinishiga toʻsqinlik qiladigan kislorodning oʻzi gaz shaklida yoki eruvchan anionlarning bir qismi sifatida sirtdan siljiy boshlaydi. Va p nuqtada oʻsadigan "quyruq" - bu pitt

boʻlgan korroziya mahsulotlarining xususiyatlariga bogʻliq. Erimaydigan birikmalar metall yuzasini himoya qiladi, natijada korroziya darajasi pasayadi. Nitratlar, xloridlar va sulfatlarning aksariyati metallar bilan eruvchan birikmalar hosil qiladi, ular metall yuzasini himoya qilmaydi, bu esa korroziya tezligini oshiradi. Faollashtiruvchi taʻsir keyingi qatorda oʻsadi: Ionid bromid xlorid ftorid Neytral tuzlarning konsentrasiyasi maʻlum qiymatlarga koʻtarilganda, eritmaning elektr oʻtkazuvchanligi oshishi tufayli korroziya tezligi, xloridlar holatida esa xlor ionlarining faollashtiruvchi taʻsiri tufayli ham oshadi. Konsentrasiyaning yanada oshishi bilan katod reaksiyasida ishtirok etadigan kislorodning eruvchanligi pasayadi va korroziya darajasi pasayadi. Yuqoridagilarni umumlashtirib ayt

Eng korroziyga moyil boʻlmagan metallar I va II guruhlarning asosiy kichik guruhlarida uchraydi. Ular gidroksidi va gidroksidi yer metallari. I va II guruhlarning yon kichik guruhlarida atom raqami (Cu – Ag – Au, Zn – Cd – Hg) oshgani sayin korroziyaga chidamlilik oshadi. IV va VI guruhlarning yon kichik guruhlarida va VIII guruhda osongina passivasiya qilinadigan metallar mavjud boʻlib, atom sonining koʻpayishi bilan birinchi yaqinlashishda passivasiya tendensiyasi pasayadi (Ti – Zr – Hf, Cr – Mo – W). Eng korroziyaga chidamli metallar VIII guruhning sakkizinchi qatorida (Os, Ir, Pt), shuningdek I guruhning yon kichik guruhida Au. Metallning tuzilishi korroziya tezligiga turli xil taʻsir koʻrsatadi. Shunday qilib, donning kattalashishi umumiy korroziyaning koʻpayishiga olib kelmaydi, ammo

1.3. Protektorli himoya usullari Protektor himoyasi – korroziyaga qarshi ishlov berishning bir varianti bo'lib, u himoya qilinadigan metall yuzaning Inhibitor protektori, faolroq metall bilan aloqasini o'z ichiga oladi. Havo ta'siri ostida Inhibitor asosiy mahsulotni (quvur liniyasi, suv ta'minoti yoki isitish tizimi, kema korpusi va boshqalar) yo'q qilishdan himoya qiladi. Metalllarni korroziyadan himoya qilish elektrokimyoviy zangdan oldin samarali katod himoyasini yaratish uchun maxsus elektr liniyalarini o'tkazish imkoniyati bo'lmagan taqdirda yoki ushbu usul maqsadga muvofiq bo'lmagan taqdirda maqbuldir. Kichkina o'lchamdagi ob'ektlarda yoki ishlov beriladigan strukturaning yuzasi izolyatsion material bilan qoplangan hollarda himoya himoyasini q

Protektor oksidlanib, asosiy tuzilmani korroziyadan himoya qiladi. Atrof-muhit va quvur liniyasi bilan faol ta'sir o'tkazish paytida protektor to'liq "eriydi" yoki shunchaki himoyalangan struktura bilan aloqani yo'qotadi, shuning uchun himoya mexanizmini vaqti-vaqti bilan tiklash kerak. 1-rasm. Yer osti quvurning korroziyadan himoyalash Metall konstruktsiyalarni bunday himoya qilishning fizik - kimyoviy xususiyatlarini hisobga olgan holda , agar struktura kislotali muhitda ishlatilsa , protektordan foydalanish maqsadga muvofiq emas degan xulosaga kelishimiz mumkin . Agar struktura neytral muhitda ( tuproq , suv , havo va boshqalar ) bo ' lsa , himoya himoyasi tavsiya etiladi . Temir quvurini himoya qilish uchun kadmiy , xrom , rux , magniy ( faolroq metallar ) p

Salbiy hodisalarning oldini olish uchun doping tarkibiy qismlari protektor bo'lib xizmat qiladigan toza moddaga kiritiladi. Aslida, protektor toza metall emas, balki uning boshqa moddalar bilan qotishmasi. Magniy himoyasi Ko'pincha magniy qotishmalari himoya sifatida ishlatiladi. Kompozitsiyaning qotishma tarkibiy qismlari alyuminiy (maksimal 7 %), rux (5% gacha), mis, qo'rg'oshin va nikel ham kiritiladi, ammo ularning umumiy ulushi kompozitsiyaning yuzinchi qismidan oshmaydi. Protektor sifatida bunday kompozitsiyalar kislotalilik ko'rsatkichi 10,5 dan yuqori bo'lmagan muhitda ishlatilishi mumkin. Qotishma tarkibida ham magniy tezda eriydi, so'ngra uning yuqori qatlamida erimaydigan birikmalar paydo bo'ladi. Magniy qotishmalari sezilarli kamchilikka ega-qo&#

Tuzli suvda joylashgan tuzilmalarni himoya qilish uchun magniy qotishmasiga alternativa sink kompozitsiyalardir . Kadmiy ( maksimal ko ' rsatkich 0,15 %), alyuminiy (0,5% dan kam ) va oz miqdordagi temir , qo ' rg ' oshin va mis ( jami 0,005% gacha ) sink uchun qotishma tarkibiy qismlarga aylanadi . Dengiz suvining ta ' siridan bunday protektor ideal bo ' ladi , ammo neytral muhitda sink qotishma protektorlari tezda oksidlar va gidroksidlar bilan qoplanadi va butun korroziyaga qarshi kompleksni bekor qiladi . 3- rasm . Sink qoplamalari Sink qotishmalari korroziyadan himoya qiluvchi vosita bo ' lib , maksimal portlash va yong ' in xavfsizligini ta ' minlaydi . Ushbu kompozitsiyalar bilan yonuvchan va portlovchi moddalar, masalan, gaz uchun quvurlarni qayta i

Alyuminiy aralashmalari odatda oqadigan sho'r suvga ta'sir qilish uchun ishlatiladi. Qotishma, shuningdek , sink (8% gacha), magniy (5% gacha) va indiyni kremniy, talliy va kadmiy bilan oz miqdorda (0,02% gacha) kiritadi. Qo'shimchalar alyuminiyda oksidlar paydo bo'lishining oldini oladi. Bundan tashqari, alyuminiy qotishmalari magniy himoyasi ishlatiladigan sharoitlarda mos keladi. Metall konstruktsiyalarning shikastlanishi tashqi va ichki tomondan sodir bo'ladi. Hatto neytral kislotalilik darajasi (suv) bo'lgan suyuqlik ham zangning sababi bo'lgan bikarbonatlar, karbonatlar, kislorod bo'lsa, quvur liniyasini tezda yo'q qilishi mumkin. Bunday tuzilmalarda ichki yuzalarni muntazam tozalash mumkin emas. Optimal chiqish suyuqlikka soda, natriy karbonat yok

II. HISOB QISMI Protektor himoyasi quvur liniyasini korroziyaga qarshi himoya qilishning elektrokimyoviy turiga ishora qiladi va galvanik elementning ishlash printsipiga asoslanadi. U avtonomdir, shuning uchun uni elektr energiyasi manbalari boʻlmagan joylarda qoʻllash mumkin. Protektor himoyasining asosiy afzalliklari: avtonomiya, past operatsion xarajatlar va ulanish qulayligi. Kamchilik - kam metallardan foydalanish. Himoyachi oʻrnatishni hisoblashda quyidagi parametrlar aniqlanadi: himoyachining qarshiligi va oqim kuchi, 1 km quvur liniyasini himoya qilish uchun zarur boʻlgan oqim kuchi, 1 km quvur liniyasi uchun himoyachilar soni, himoyachilar orasidagi masofa va ularga xizmat koʻrsatish. Protektor himoyasining sxematik diagrammasi 8-rasmda koʻrsatilgan. 8-rasm. Protektor himoyasining

ρа - aktivatorning solishtirma qarshiligi; dа,lа - mos ravishda, himoyachini oʻrab turgan aktivator ustunining diametri va balandligi; dп - protektor diametri; h - protektorni oʻrnatish chuqurligi (yer yuzasidan protektorning oʻrtasiga qadar), (9-rasm); N - guruhdagi himoyachilar soni; ηэ - guruhdagi vertikal himoyachilarning oʻzaro ekranlanishini hisobga olgan koeffitsient. 9-rasm . Protektor himoyachining quvur liniyasiga ulanish sxemasi. 1 - quvur liniyasi; 2 – drenaj kabeli; 3 – nazorat-oʻlchov ustuni; 4 – himoyachi (Mg, Zn, Al); 5 – faollashtiruvchi. 2. Potentsiallar boʻyicha oʻrnatiladi: Еп=−1,6 В - quvur liniyasiga ulashdan oldin himoyachining salohiyati; Езащ .min =−0,85 В - minimal himoya potentsiali; Еест =−0,55 B - himoyani yoqishdan oldin quvur liniyasining tabiiy salohiyati.

bu yerda Rиз= Rn πD н - uzunligi birlik uchun quvur liniyasi izolyatsiyasining qarshiligi. 4. Bogʻlanish kuchi: Iп= Езащ .min −Eест Rп (1− Езащ .min Eп ) , (3.27) 5. Anodik oqim zichligi: Jа=1000 Iп N (πd n⋅ln+1,57 dn2) , (3.28) bu yerda protektor oʻlchamlari dn Va ln dekimetrlarda almashtiriladi. 6. Protektorni oʻrnatishning xizmat qilish muddati: Т= G⋅ηи⋅ηп q⋅In , (3.29) bu yerda G - protektor birligining ogʻirligi; q - himoyalovchi materialning nazariy elektrokimyoviy ekvivalenti (magniy himoyachilari uchun q=3,95 кг /A⋅год ); ηи - protektordan foydalanish koeffitsienti, ( ηи=0,95 ); ηп - anod oqimining zichligiga qarab himoyachining samaradorligi (3- jadval). 3-jadval. Anod oqimining zichligiga bogʻliq holda protektor samaradorligi jа,мА /дм 2 6 12 18 24 30 36 42 48 ηп 0,51 0,54 0,55 0

Magniy protektorlar turi O ʻ lchamlari, mm Ogʻirligi, kg Elektrod Umumiy Elektrod UmumiyBalandl igi, mm Rejada Shartli diametr Balandl igi, mm Diametri, mm PM-5U 500 75x100 95 580 165 5 16 PM-10U 600 100x100 100 700 200 10 30 PM-20U 610 155x175 150 710 270 20 60 28

XULOSA Mazkur tadqiqot davomida gorizontal rezervuarlarning mahsulot osti suvlari orqali yuzaga keladigan korroziya jarayonlari va ularni himoya qilish usullari atroflicha o’rganildi. Rezervuarlarning mahsulot osti suvlari bilan to’g’ridan- to’g’ri o’zaro ta’siri natijasida yuzaga keladigan korroziya jarayonlari texnologik inshootlarning texnik holati va uzoq muddatli ishlash qobiliyatiga salbiy ta’sir ko’rsatishi aniqlandi. Bunday jarayonlarning asosi mahsulot osti suvlari tarkibida mavjud bo’lgan agressiv ionlar, masalan, xlorid va sulfat ionlari, hamda suvdagi kislorodning metall yuzalariga bevosita ta’siri bilan bog’liq. Ushbu ionlarning kimyoviy va elektroximik reaksiyalarda ishtirok etishi korroziya tezligini sezilarli darajada oshirib, metall konstruksiyalarining yemirilishiga olib

muntazam ravishda olib tashlash, suv tarkibini muntazam ravishda tahlil qilish va korroziyaga qarshi vositalarni o’z vaqtida qo’llash metall konstruksiyalarining uzoq muddatli xizmat ko’rsatishini ta’minlashda muhim omillardir. Rezervuarlarning texnik holatini muntazam monitoring qilish, shuningdek, ular uchun maxsus katodik himoya tizimlarini joriy etish korroziya jarayonlarini sekinlashtirishda katta rol o’ynaydi. Umuman olganda, ushbu ishda o’rganilgan ma’lumotlar va amaliy tavsiyalar sanoat rezervuarlarining ekspluatatsion barqarorligini oshirishga, texnik xizmat ko’rsatish xarajatlarini kamaytirishga va atrof-muhit xavfsizligini ta’minlashga qaratilgan. Kelajakda mahsulot osti suvlari bilan bog’liq korroziya jarayonlarini chuqurroq tahlil qilish, yangi himoya materiallari va texnologi

FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR 1. Semenova I. V., Florianovich G. M., Xoroshilov A. V. Korroziya va korroziyadan himoya qilish. 2014 yil. 336 b. 2. Xomchenko G. P. universitetlarga abituriyentlar uchun kimyo boʻyicha qoʻllanma / 4-nashr., ISPR. va qoʻshimcha-M.: yangi toʻlqin, 2002 yil. 480 b. 3. Kofanova N. K. Metalllarning korroziyasi va himoyasi / oʻquv qoʻllanma - Alchevsk, 2003 yil 4. B.SH.Akramov. “Neft va gaz konlarini loyixalashtirish va ishlatish” fanidan maʻruza matnlari toʻplami. Toshkent - 2000 yil. 5. A.B.Movlonov, B.SH.Akramov. “Qatlamlarning neft va gaz bera olishgini oshirish texnologiyasi va texnikasi” fanidan oʻquv qoʻllanma. Toshkent- 2002 yil. 6. Z.S.Ibroximov. “Neft va gaz soxalarining ruscha – oʻzbekcha atamalar lugʻati”. Toshkent, Nur-1992 yil. 7. E. Ergashev, A.V. Mavlon

13. R. L. Budkevich Tomonidan. Uskunani korroziyadan himoya qilish: oʻquv qoʻllanma. - Almetyevsk: Almetyevsk Davlat neft instituti bosmaxonasi, 2007 yil, 56 bet. 14. Nechval A. M. "neft va gaz quvurlarini loyihalash" / / Ufa davlat texnika universitetining" neft va gazni tashish va saqlash " kafedrasi – 2007 y il . 169 b. 15. Quvurlar va tanklarni korroziyaga qarshi himoya qilish / M. V. Kuznetsov, V. F. Novoselov, P. I. Tugunov va boshqalar: yer osti boyliklari, 1992. 238 b . Internet say t lar 16. www.geology.com 17. www. neftegaz .ru 18. www.gubkin.ru 19. www.ziyo. net . 20. www.nefte.ru 21. http://www.okorrozii.com/ximichiskakorrozia.html 32

Купить