Huquqshunos kadrlarning yurtimizda adolatli jamiyat - Юриспруденция - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	1.1MB
Покупки	0
Дата загрузки	07 Ноябрь 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Юриспруденция

Huquqshunos kadrlarning yurtimizda adolatli jamiyat

Купить

HUQUQSHUNOS KADRLARNING
YURTIMIZDA ADOLATLI JAMIYAT
BARPO ETISH VA
MAMLAKATIMIZNNING XALQARO
OBRO‘SI
YUKSALISHIDAGI ROLI

O’zbekiston demokratik huquqiy davlat qurish va adolatli fuqarolik
jamiyatini
shakllantirish yo’lidan dadil borib, jahon hamjamiyatida mustahkam o’rin
egallamoqda. Barqarorlik va millatlararo totuvlik va fuqarolar ahilligi tufayli
yosh davlatimiz ishonch va hurmatga sazovor bo’lmoqda. Mamlakatimizda
iqtisodiyot, siyosat, davlat qurilishi, huquqiy tizim va jamiyatni ma’naviy
o’zgartirish sohasida keng ko’lamli islohotlar o’tkazilmoqda.
Hokimiyatning bo’linish prinsipini amalga tatbiq qilish natijasida sud
hokimiyatini mustaqil hokimiyat sifatida shakllantirishga ham katta
e’tibor berilmoqda. Hokimiyatning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi
va sud hokimiyatiga bo’linish prinsipiga asosan sud hokimiyatiga
odil sudlovni jinoyat, fuqaroviy va xo’jalik ishlari bo’yicha amalga
oshirish bilan birgalikda chiqariladigan qonuniy aktlarni
O’zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasiga mos bo’lishi ustidan
nazorat olib boorish vazifasi yuklangan.

Mamlakatimizda sud-huquq sohasidagi islohotlar jadallik bilan olib borilmoqda.
Bu sohadagi islohotlar demokratik davlat va fuqarolik jamiyati qurishning zamonaviy
strategiyasini shakllantirishga xizmat qilmoqda. O’zbekistonda amalga oshirilayotgan
demokratik islohotlar ijtimoiy, siyosiy va davlat-huquqiy hayotning barcha sohalarini
qamrab olib, pirovard maqsadi huquqiy davlatchilikni barpo etish bo’lgan ushbu
islohotlar Respublikaning sudlov tizimini ham qamrab olmoqda. Sud islohoti huquqiy
davlat va fuqarolik jamiyati umumiy shakllanish jarayonining ajralmas zarur tarkibiy
qismidir. Sud-huquq islohoti mamlakatda qonun chiqaruvchi va ijro etuvchi
hokimiyat tarmoqlari bilan teng, mustaqil, kuchli sud hokimiyatini vujudga
keltirishning muhim omilidir.
Huquqiy demokratik davlat qurilishi, qonunchilikni mustahkamlash va ijtimoiy
adolat qaror topishini ta’minlash, ma’naviy va madaniy rivojlanishning ustuvor
yo‘nalishlarini belgilash, amalga oshirilayotgan islohotlarni yangi mazmun bilan
boyitish, aholining huquqiy bilimi va ongini yuksaltirish, jamiyatni siyosiy faolligini
oshirish, huquqshunos kadrlarni tayyorlash tizimini takomillashtirish va jamoatchilik
fikrini o‘rganish borasidagi ishlarni yaxshilash maqsadida bugungi kunda ko`plab
ishlar amalga oshirilmoqda.

MUHOKAMA VA NATIJALAR
Har qanday jamiyatda o’z fuqarolarning huquq va erkinliklarini ishonchli
himoya doim birinchi vazifa sanalgan. Chunki, Sh.Monteskye keltirib
o’tganidek,fuqarolik jamiyatida siyosiy erkinlik zarurati huquqiy davlatchilikni
barpo etishning muhim sharti bo’lib, bu erkinlik huquqiy davlat fuqarolarining
xavfsizligida ifodalanadi. Xususan, “Ozodlik qonun yo’l qo’yadigan hamma
narsani qilish huquqidan iborat. Mabodo, fuqaro ushbu qonunlarda
ta’qiqlangan narsalarni qiladigan bo’lsa, u ozod bo’lmasdi, zero, boshqa
fuqarolar ham xuddi shunday qilgan bo’lardilar”. 1 Demak, Monteskyening
fikricha huquqiy davlatga siyosiy qonuniylik va xavfsizlikni qaror toptirishga,
hokimiyatni bir-birini cheklab muvozanatga solib turuvchi qonun chiqaruvchi,
ijro etuvchi va sud hokimiyatlariga bo’lish yo’li bilan erishiladi. Zero
huquqiy davlat suveren bo’lgan xalqning irodasiga
bog’langach,“faqat millat chinakam suverendir. Faqat xalqqina
chinakkam qonun chiqaruvchibo’la oladi. Faqat xalq irodasigina
siyosiy hokimiyat hisoblanadi”

O zbekistonda kadrlar malakasini oshirish va qayta tayyorlash ʼ
uzluksiz ta lim tizimining mustaqil bosqichi hisoblanadi. Yurist
ʼ
kadrlarni qayta tayyorlash va malakasini oshirish sohasida
O zbekiston Respublikasi Adliya vazirligi qoshidagi Yuristlar
ʼ
malakasini oshirish markazi muhim o rin egallaydi.O zbekiston
ʼ ʼ
davlat mustaqilligiga erishgandan so ng yurist kadrlarga bo lgan
ʼ ʼ
ehtiyoj yanada ortib, zamonaviy yurist kadrlarga qo yiladigan talab
ʼ
ham o zgardi. Istiqlolning dastlabki yillarida bozor iqtisodiyotiga
ʼ
asoslangan demokratik huquqiy
davlat qurish va erkin fuqarolik jamiyati barpo etishdek murakkab
jarayonlarning huquqiy jihatlarini ta minlab berishga qodir bo lgan
ʼ ʼ
mutaxassislar kerak edi.

Shu sababli O zbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 1994 yil 19ʼ
yanvardagi “O zbekiston Respublikasi adliya opganlapi va sudlapi faoliyatini tashkil etish
ʼ
masalalapi to g risida”gi 18-sonli qarori bilan adliya xodimlari malakasini oshirish
ʼ ʼ
respublika kurslari negizida Sud va adliya organlari xodimlari malakasini oshirish
instituti tashkil qilindi. Davlat hokimiyati va huquqni muhofaza qiluvchi idoralarning
yuqori malakali kadrlarga bo lgan ehtiyojini qondirish, zamonaviy bilimlar asosida
ʼ
huquqshunos xodimlarning kasbiy tayyorgarligini hamda ularni qayta tayyorlashni tubdan
yaxshilash, shuningdek, huquqshunoslik sohasidagi ilmiy tadqiqotlar saviyasini oshirish
maqsadida O zbekiston Respublikasi Prezidentining 1997 yil 25 iyundagi “Huquqiy
ʼ
tarbiyani yaxshilash, aholining huquqiy madaniyati darajasini yuksaltirish, huquqshunos
kadrlarni tayyorlash tizimini takomillashtirish, jamoatchilik fikrini o rganish ishini
ʼ
yaxshilash haqida”gi UP-1791-sonli Farmoni asosida O zbekiston Respublikasi Vazirlar
ʼ
Mahkamasining 1997 yil 21 iyuldagi 364-sonli qarori bilan Adliya vazirligi qoshidagi
Yuristlar malakasini oshirish markazi
tashkil etildi.

Markazning asosiy vazifasi sud, adliya,
advokatura idoralarining vakillari,
mulkchilik shaklidan qat iy nazar ʼ
korxonalar, muassasalar va tashkilotlar
yuridik xizmatlarining xodimlarini
qayta tayyorlashdan iborat etib
belgilan. Markazda bir yilda o rtacha
ʼ
500-800 yurist o qitilgan bo lsa,
ʼ ʼ
so nggi yillarda bu ko rsatkich 3000
ʼ ʼ
dan ortgan. Bugungi kunda Markaz
yurist kadrlarni qayta tayyorlash va
malakasini
oshirish sohasida yetakchi ta lim
ʼ
muassasasi hisoblanadi. Markazda
yuridik kadrlar
malakasini oshirish va qayta tayyorlash
ishlari tizimli va yuqori saviyada olib
borilishi yo lga qo yilgan.
ʼ ʼ

Fuqarolarning huquq va erkinliklarini ta’minlashda quyidagilarga
e’tibor
qaratish zarur:– fuqarolarning murojaatlarini o’z vaqtida hal etish,
murojaatlarni ko’rib chiqishda sansalorlik, rasmiyatchilik va
loqayd munosabatda bo’lish holatlariga yo’l qo’yganlik uchun
javobgarlikning muqarrarligini ta’minlash, shuningdek, buzilgan
huquqlarni tiklashning barcha zarur choralarini ko’rish;– sud,
huquqni muhofaza qiluvchi va nazorat idoralari faoliyatida
fuqarolarning huquq va erkinliklarini ishonchli himoya qilish
kafolatlarini ta’minlash; – fuqarolarning xususiy mulkka bo’lgan
huquqlarini amalga oshirish kafolatlarini mustahkamlash; –
fuqarolarning odil sudlovga to’sqinliksiz erishishini ta’minlash; –
sud hujjatlari va boshqa organlar hujjatlari ijrosi samaradorligini
oshirish orqali biz: birinchidan, jamiyatda qonunning ustuvorligi
prinsipi, davlat, uning organlari mansabdor shaxslari, jamoat
birlashmalari, fuqarolar o’z ish faoliyatlarida Konstitutsiya va
qonunlarga amal qilish ko’nikmasiga ega bo’lishimiz; ikkinchidan,
hokimiyatning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga
bo’linish prinsiplariga asoslangan holda har biri mustaqil o’z
vakolati doirasida amal qilishiga erishishimiz; uchinchidan,
insonning yashash va fuqarolarning erkinlikka, daxlsizlikka va
xavfsizlikka ega bo’lishdek asosiy huquqlari, ma’suliyat va
burchlari xalqaro huquq normalariga muvofiqlashtirilgan holda
amalga oshirishiga erishishimiz mumkin.

Prezidentimiz SHavkat Mirziyoev 2017 yil Oliy
Majlisga Murojaatnomasida ham to'xtalib o'tgan
edi: “Ayni paytda yurtimizdagi oliy ta'lim
muassasalariga yuridik mutaxassislik bo'yicha bir
yilda 600 ga yaqin talaba qabul qilinadi. Bu jami
oliy o'quv yurtlariga qabul qilinadigan
talabalarning atigi bir foizini tashkil etadi. O'zingiz
ayting, bu bilan davlatimiz va jamiyatimizning
huquqshunos mutaxassislarga bo'lgan, tobora ortib
borayotgan ehtiyojini qondirish mumkinmi?
Albatta, yo'q”. CHindan-da,
advokatura, sud-huquq sohasida malakali
kadrlarga talab yuqori. Bu so'nggi paytda
sud-huquq tizimida olib borilayotgan islohotlar
bilan chambarchas bog'liq. SHu bilan birga,
mamlakatimizdagi xo'jalik yurituvchi sub'ektda
yuristkonsul`t lavozimining aksariyat qismi bo'sh
turibdi.

Kasb dunyo miqyosida ham nufuzli va serdaromad hisoblanadi. Bugun
globallashuv davrida jamiyatda o'zining huquqiy baho va mezonlarini kutayotgan
yangi munosabatlarning paydo bo'lishi, raqamli texnologiyalarning rivojlanishi,
jamiyat qabul qilgan qonun-qoidalar, tartiblarning o'zgarishi, qonun ijodkorligi
sohasining taraqqiyoti yuridik kadrlarni tayyorlash ko'lamini kengaytirish zarurini
yuzaga keltirmoqda. e'tibor bering, birgina yirik xo'jalik sub'ektlarida 5000 ga yaqin
huquqshunosga ehtiyoj bor. SHuningdek, o'rta va kichik biznes sohalariga ham
huquqshunos zarur. Hozirda yurtimizdagi 540 mingdan ortiq tadbirkorlik
sub'ektlarining bor yo'g'i 10 foizida huquqshunos mutaxassislar faoliyat yuritadi.
Agrar sektorda ham huquqshunosga ehtiyoj katta. Zero, yangi joriy etilgan klasterlar
faoliyatini huquqiy jihatdan yo'lga qo'yishda mutaxassis bo'lishi o'ta muhimdir. SHu
bois mazkur soha ham 400 dan ortiq huquqshunosni ish bilan ta'minlashga tayyor.
erkin iqtisodiy zonalarda faoliyat yuritayotgan xo'jalik sub'ektlari, xorijiy
investorlarga ham milliy normativ-huquqiy hujjatlardan boxabar, davlat tili bilan
birga, chet tilini ham mukammal o'zlashtirgan huquqshunoslar kerak bo'ladi. Zero,
tadbirkorning huquqini, har bir so'mini himoya qilish shu soha mutaxassisi
zimmasiga tushishi lozim

Advokatlik tizimi ham zamon talablarga javob beradigan huquqshunoslarga
zarurat sezmoqda. Prezidentimiz O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasi qabul
qilinganining 27 yilligiga bag'ishlangan tantanali marosimdagi ma'ruzasida “Misol uchun, 33
milliondan ortiq O'zbekiston aholisiga faqatgina 4 mingta advokat xizmat ko'rsatayotganini
ijobiy baholab bo'lmaydi. Hozirgi kunda mamlakatimizdagi advokatlarning 60 foizi 50
yoshdan oshgan shaxslardir. Ular orasida 30 yoshga to'lmagan yoshlar 70 nafarga ham
etmasligini qanday izohlash mumkin?!” deb ta'kidlagani holatni yaqqol namoyon etmoqda.
Prezidentimizning joriy yil 29 apreldagi “O'zbekiston Respublikasida yuridik ta'lim va fanni
tubdan takomillashtirish bo'yicha qo'shimcha chora-tadbirlar to'g'risida”gi farmoniga ko'ra,
Samarqand, Namangan va Termiz davlat universitetlarida yuridik fakul`tetlar tashkil etish,
yuridik kadrlarga bo'lgan ehtiyojni monitoring qilish va prognozlash elektron platformasini
yaratish belgilandi. Bu kabi vazifalar ijrosi yuridik ta'limda raqobat muhitini yuzaga keltirishi,
yurist kadrlarga bo'lgan real ehtiyojni to'g'ri aniqlab, huquqshunoslar etishmovchiligi
muammosiga barham berishi, shubhasiz.

O’zbekiston Respublikasini yanada rivojlantirish bo’yicha “Harakatlar
strategiyasi”ning ikkinchi ustuvor yo’nalishi “Qonun ustuvorligini ta’minlash va
sudhuquq tizimini yanada isloh qilishning ustuvor yo’nalishlari”da aholining huquqiy
madaniyati va ongini yuksaltirish, yuridik yordam va xizmat ko’rsatish tizimini
takomillashtirish, davlatimiz rahbarining “O’zbekiston Respublikasi oliy ta’lim
tizimini 2030 yilgacha rivojlantirish konsepsiyasini tasdiqlash to’g’risida”gi3
farmonida oliy ta’lim tizimining investitsiyaviy jozibadorligini oshirish, xalqaro
miqyosda tanilishi va raqobatbardoshligini ta’minlash kabi ustuvor vazifalar belgilab
berilgan edi. Prezidentimiz Sh.Mirziyoyev tomonidan “O’zbekiston Respublikasida
yuridik ta’lim va fanni tubdan takomillashtirish bo’yicha qo’shimcha chora-tadbirlar
to’g’risida”gi Farmonining ayni vaqtda imzolangani bejiz emas. Mazkur Farmon
mamlakatimizda milliy yuridik ta’limning samaradorligini oshirishga, yuqori
malakali mutaxassis-huquqshunoslarni tayyorlashga, yuridik fanni rivojlantirishga
to’sqinlik qilayotgan qator tizimli muammo va kamchiliklarni bartaraf etishga
qaratilgan. Avvalo, milliy yuridik ta’lim samaradorligi xususida so’nggi yillarda bir
qator amaliy ishlar amalga oshirilayotgani yurtdoshlarimizda huquqiy madaniyat
yuksalayotganidan dalolat bermoqda. Mazkur farmon bilan tanishib chiqarkanmiz
maqsad yuridik ta’lim va fanni takomillashtirish negizida qonun ustuvorligiga
erishish chinakam huquqiy davlat - yangi O’zbekistonni barpo etishdir. Bunday
jamiyatni huquqiy madaniyatli har bir hatti-harakati huquqqa asoslangan shaxslargina
tashkil etishi barchamizga ma’lumdir.

Davlatimiz rahbari Sh.Mirziyoyevning Farmoni bilan tasdiqlangan
“Jamiyatda huquqiy madaniyatni yuksaltirish Konsepsiyasi”10 ijrosi
yuzasidan, yoshlarga o’z huquqlarini himoya qilishning amaliy
mexanizmlarini o’rgatishga qaratilgan “Street law” guruhi tashkil etilgan
edi. Ushbu o’tgan vaqtda aynan yuridik universitet hamda yuridik
texnikumlarning faol talaba-o’quvchilari ushbu guruhlarga jalb
etilmoqda. Yuridik universiteti va texnikum yoshlaridan tashkil topgan
“Street law” hamda “Adolat qanotlari” volontyorlik guruhi a’zolari
guruh kordinatorlari boshchiligida
viloyat adliya boshqarmasi, viloyat prokuraturasi hamda boshqa huquqni
muhofaza qiluvchi organ xodimlari bilan hamkorlikda aholining ayniqsa
maktab o’quvchilarining huquqiy ongi va huquqiy madaniyatini
yuksaltirishga doir targ’ibot
ishlarini olib bormoqda.

Etiboringiz
uchun
rahmat

Huquqshunos kadrlarning yurtimizda adolatli jamiyat

Купить