Qatlamga ta’sir etuvchi energiya turlari va neft va gaz uyumlarini ishlash usullari - Геология - Презентации

Информация о документе

Цена	3000UZS
Размер	691.5KB
Покупки	0
Дата загрузки	18 Февраль 2026
Расширение	pptx
Раздел	Презентации
Предмет	Геология

Qatlamga ta’sir etuvchi energiya turlari va neft va gaz uyumlarini ishlash usullari

Купить

Qatlamga ta’sir etuvchi energiya turlari va neft va gaz uyumlarini ishlash usullari

• Gazneft qatlami rejimi deb , tabiiy fizik-geologik sharoitlarga va uni ishlash va ishlatish davomida o‘tkaziladigan tadbirlarga bog’liq bo‘lgan, uni harakatlantiruvchi kuchlarni namoyon bo‘lish xususiyatiga aytiladi. • Qatlam rejimi – uni harakatlantiruvchi kuchlarini murakkab jamlangan holda namoyon bo‘lishi, uyumni ishlash va ishlatish jarayonida yanada murakkablashadi. Qatlam rejimini har tomonlama bilish uchun nafaqat litologo-fizik xususiyatlarni, balki neft, gaz, suv mahsuldorligi, qatlam bosimi dinamikasi, suv-neft tutashmasi (SNT) va gaz-neft tutashmasi (GNT) siljishi bilan tavsiflovchi kon ma’lumotlarni ham o‘rganish zarurdir.

• Qatlam enеrgiyasi manbayi sifatida qatlam suvlari tazyiqi enеrgiyasi, ozod va bosim pasayishida nеftdan ajraladigan erigan gaz enеrgiyasi, siqilgan tog’ jinslari va suyuqliklar enеrgiyasi va nеftning og’irlik kuchi ta'siridagi gravitatsion enеrgiyasi xizmat qiladi.

• Neft uyumlarining ishlash rejimlari: – suv bosimi energiyasi – taranglik suv bosimi energiyasi, – gaz bosimi energiyasi (gaz do‘pisi), – erigan gaz bosimi energiyasi, – gravitatsion energiyasi (tortishuv qonuni)

• Suv siquvi tarzi (suv bosimi rejimi) da neftni qatlam bo ’ ylab quduqlar tubiga harakatlantiruvchi asosiy energiya manbaasi chekka ( ostki ) suvlar hisoblanadi . • Uyumni ishlatish jarayonida chekka suvlar uyumga kirib boradi va olinayotgan neft o ’ rnini to ’ ldiradi . Shuning o ’ zi bilan qatlam bosimi ushlab turiladi .

1-rasm. Tabiiy suv tazyiqi rejimi 2-rasm. Sun’iy suv tazyiqi rejimi

Suv bosimi rejimi

• taranglik suv bosimi rejimi-( qayishqoq suv bosimi tarzi ) da qatlam energiyasining asosiy manbaasi yer qa’rida yuqori bosim bilan siqilgan suvlar, neft va tog’ jinslari ning qayishqoqlik kuchlari hisoblanadi. • Qayishqoqlik kuchlari chekka suvlarning kuchsiz siquvi hisobiga yuzaga keladi. • Suvning bosimi yillik qazib chiqarish boshlang’ich zaxiralarning 4-5 % ni tashkil etganda qatlam bosimini ushlab turishni ta’minlaydi. • Bu tarzda ishlaydigan uyumlar uchun taminot manbayi bilan kuchsiz aloqa, undan uzoqda joylashganlik, past o’tkazuvchanlik va kollektor qatlamlarning bir xil emasligi xarakterlidir.

• Gaz bosimi tarzi - gaz shapkali uyumlarda neftni quduqlar tubiga harakatlantiruvchi asosiy enyergiya manbaasi gaz do ’ pisidagi gazning bosimi hamda neftda erigan gazning qayishqoqligi hisoblanadi . • Bu uyumlarda bundan tashqari chekka va ostki suvlarning ahamiyatli faolligi bo ’ lishi mumkin . • Gaz bosimi tarzida ishlatishning boshlang’ich bosqichida neft olish ahamiyatsiz kamayadi. • Bu ko’p neft olinganda uyumning neftli qismida qatlam bosimini pasayishi, natijada gaz shapkasidagi gazning kengayishi hisobiga bosimning yuzaga kelib neftni gaz bilan porshenli siqib chiqarilishi bilan bog’liq.

3-rasm.Tabiiy gaz bosimi rejimi 4- rasm.Sun’iy gaz bosimi rejimi

Gaz bosimi rejimi

• Erigan gaz tarzi - Neftni qazib chiqarish quduqlari tubiga harakatlantiruvchi asosiy energiya manbaasi neftda erigan gazning qayishqoqligi hisoblanadi. • Bu tarz odatda uyumning neftli qismi bilan kontur orti qismining gidrodinamik aloqasi yaxshi bo’lmagan uyumlarda yuzaga keladi.

5- rasm.Neftda erigan gaz bosimi rejimi 6-rasm. Gravitatsion rejim

• Gravitatsion tarz - neftni quduqlar tubiga harakatlantiruvchi asosiy energiya manbaasi og’irlik kuchi hisoblanadi. • Bu tarzda neft uyumlarini ishlatishning yakuniy bosqichida qatlam energiyasining boshqa manbalarini ta’siri tugagandan so’ng yuzaga keladi. • Neft konlarini ishlatish amaliyotida ikki turdagi gravitatsion tarz ajratiladi: • a) bosimli gravitatsion; • b) erkin neft yuzali gravitatsion tarz .

Gaz va gazokondensat uyumlarini ishlatish rejimi: • Gaz bosimi • Suv bosimi • Aralash (kombinirovanniy)

Odatda qatlamlarni ishlash rejimlarining samaradorligi neft beraolishlik koeffitsienti kattaligi bilan belgilanadi. Uning qiymatlari quyidagi oraliqlarda o‘zgaradi: - Suv tazyiqi rejimi – 0,6-0,8; - Gaz do’ppisi rejimi – 0,4-0,6; - Erigan gaz rejimi – 0,2-0,4; - Tarang-suv tazyiqi rejimi – 0,5-0,7; - Gravitatsion rejim – 0,1-0,2.

Купить