Dokument ma'lumotlari

Narxi 30000UZS
Hajmi 160.0KB
Xaridlar 0
Yuklab olingan sana 01 Noyabr 2026
Kengaytma docx
Bo'lim Testlar
Fan Huquqshunoslik

Sotuvchi

DocX Seller

Ro'yxatga olish sanasi 31 Oktyabr 2026

1 Sotish

Sudyalik malaka imtihoni. Sudyalik lavozimiga nomzodlar malaka imtihoniga tayyorgarlik: test to‘plami

Sotib olish
SUDYALIK MALAKA IMTIHONI Sudyalik lavozimiga nomzodlar malaka imtihoniga tayyorgarlik: test to'plami 20 ta variant • 1000 ta topshiriq • javoblari bilan Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 1 Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma • Sudyalik lavozimiga nomzodlar malaka imtihonini Sudyalar oliy kengashi belgilagan tartibda topshiradi. • Imtihonning joriy sanalari rasmiy manbalarda topilmadi. To'plam sud tizimi va sudyalar maqomi, konstitutsiyaviy, fuqarolik, iqtisodiy, ma'muriy va jinoyat huquqi hamda protsessual huquqni qamrab oladi. • To'plam: 20 ta variant × 50 ta savol = 1000 ta test. To'g'ri javob har bir savol ostida yashil rangda, hujjat oxirida javoblar kaliti bor. • Muhim: rasmiy test savollari va biletlar ochiq e'lon qilinmaydi; bu fan dasturlari asosida tuzilgan mashq materiallari. Qonunchilik o'zgarishi mumkin — amaldagi tahrirni lex.uz da tekshiring. Har bir variant tuzilishi Topshiriqlar Turi Izoh 1–50 Yopiq test (4 ta variant) Bitta to'g'ri javob Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 2 Mundarija № Variant Topshiriqlar 1 1-variant 1–50 2 2-variant 51–100 3 3-variant 101–150 4 4-variant 151–200 5 5-variant 201–250 6 6-variant 251–300 7 7-variant 301–350 8 8-variant 351–400 9 9-variant 401–450 10 10-variant 451–500 11 11-variant 501–550 12 12-variant 551–600 13 13-variant 601–650 14 14-variant 651–700 15 15-variant 701–750 16 16-variant 751–800 17 17-variant 801–850 18 18-variant 851–900 19 19-variant 901–950 20 20-variant 951–1000 Jami topshiriqlar 1000 Javoblar kaliti (hujjat oxirida) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 3 1-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Bajaruvchining ekssessi (ishtirokchilar kelishuvidan tashqariga chiqishi) uchun boshqa ishtirokchilar qanday javobgar bo'ladi? A) Og'irroq javobgar bo'ladi B) Bajaruvchi bilan teng javobgar bo'ladi C) Faqat yordamchi javobgar bo'ladi D) Bu harakatlar uchun javobgar bo'lmaydi To'g'ri javob: D) Bu harakatlar uchun javobgar bo'lmaydi✔ 2. Ideal jinoyatlar majmui qanday holatni anglatadi? A) Bitta harakat (harakatsizlik) bilan ikki yoki undan ortiq jinoyat sodir etish B) Turli vaqtda turli jinoyatlar sodir etish C) Sudlanganlik davrida yangi jinoyat sodir etish D) Bir necha harakat bilan bitta jinoyat sodir etish To'g'ri javob: A) Bitta harakat (harakatsizlik) bilan ikki yoki undan ortiq jinoyat sodir etish ✔ 3. Qaysi hal qiluv qarorlari darhol ijro etiladi (qonunda belgilangan hollarda)? A) Bitimni haqiqiy emas deb topish to'g'risidagi qarorlar B) Uy-joydan ko'chirish to'g'risidagi qarorlar C) Aliment undirish, ishga tiklash to'g'risidagi qarorlar D) Mol-mulkni taqsimlash to'g'risidagi qarorlar To'g'ri javob: C) Aliment undirish, ishga tiklash to'g'risidagi qarorlar ✔ 4. Sud ishlarini yuritish tili haqidagi qoida bo'yicha ishda ishtirok etuvchi, ammo sud ishi yuritilayotgan tilni bilmaydigan shaxs qanday huquqqa ega? A) Sud majlisida ishtirok etmaslik huquqiga B) Ish materiallari bilan tanishmaslik huquqiga C) Tarjimon xizmatidan foydalanish va ona tilida so'zlash huquqiga D) Ishni boshqa sudga o'tkazishni talab qilish huquqiga To'g'ri javob: C) Tarjimon xizmatidan foydalanish va ona tilida so'zlash huquqiga ✔ 5. Sud ishini oqilona muddatda ko'rish talabi qaysi prinsipga xos? A) Adolatli sudlov huquqiga B) Davlat tili to'g'risidagi qoidaga C) Hokimiyatlar bo'linishiga D) Mahalliy o'zini o'zi boshqarishga To'g'ri javob: A) Adolatli sudlov huquqiga ✔ 6. Da'voning ikki asosiy elementi qaysilar? A) Sud va sudya B) Da'vogar va javobgar C) Da'vo predmeti va da'vo asosi D) Da'vo summasi va davlat boji To'g'ri javob: C) Da'vo predmeti va da'vo asosi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 4 7. Tugallanmagan jinoyat (tayyorgarlik yoki suiqasd) uchun jazo tayinlashda nima hisobga olinadi? A) Harakatlar xususiyati, jinoiy niyatning amalga oshirilish darajasi va jinoyat oxiriga yetmaganlik sabablari B) Faqat sudlanuvchining iqrori C) Hech narsa, jazo tamom bo'lgan jinoyat kabi D) Faqat jabrlanuvchining fikri To'g'ri javob: A) Harakatlar xususiyati, jinoiy niyatning amalga oshirilish darajasi va jinoyat oxiriga ✔ yetmaganlik sabablari 8. Sud xarajatlari nimalardan iborat? A) Faqat davlat boji B) Faqat ekspertiza xarajatlari C) Davlat boji va ishni ko'rish bilan bog'liq chiqimlar D) Faqat advokat haqi To'g'ri javob: C) Davlat boji va ishni ko'rish bilan bog'liq chiqimlar ✔ 9. Vaziyat: yuqori turuvchi sud sudyasi quyi sud sudyasiga ish bo'yicha qanday qaror chiqarish kerakligini telefon orqali «maslahat» berdi. Bu holat qanday baholanadi? A) Odatiy metodik yordam sifatida B) Plenum tushuntirishining bir turi sifatida C) Instansiyaviy nazoratning qonuniy shakli sifatida D) Sudyaning mustaqilligiga aralashish va qonunga zid harakat sifatida To'g'ri javob: D) Sudyaning mustaqilligiga aralashish va qonunga zid harakat sifatida ✔ 10. Ishtirokchilikda sodir etilgan jinoyat uchun jazo tayinlashda sud nimani hisobga oladi? A) Faqat bajaruvchini jazolaydi B) Faqat tashkilotchini jazolaydi C) Har bir ishtirokchiga bir xil jazo tayinlaydi D) Har bir ishtirokchining jinoyatdagi haqiqiy ishtirok xususiyati va darajasini To'g'ri javob: D) Har bir ishtirokchining jinoyatdagi haqiqiy ishtirok xususiyati va darajasini ✔ 11. Ye. jabrlanuvchiga yengil zarba berdi; jabrlanuvchi tasodifan yiqilib, boshini toshga urib vafot etdi. Ye. bunday natijani oldindan ko'rishi mumkin emas edi. Aybni baholashda qaysi xulosa to'g'riroq? A) Ye. har qanday holatda o'lim uchun javobgar B) Ye. egri qasd bilan o'ldirgan hisoblanadi C) Ye. qasddan odam o'ldirish uchun javobgar D) O'lim oqibati uchun qasd ham, ehtiyotsizlik ham bo'lmasa, Ye. o'lim uchun javobgar bo'lmaydi To'g'ri javob: D) O'lim oqibati uchun qasd ham, ehtiyotsizlik ham bo'lmasa, Ye. o'lim uchun ✔ javobgar bo'lmaydi 12. Quyidagilardan qaysi biri «ichki mustaqillik» (sud tizimi ichidagi mustaqillik)ga misol bo'ladi? A) Sudyaning muayyan ish yuzasidan sud raisi yoki yuqori sud sudyalari ko'rsatmalaridan mustaqilligi B) Sudyaning siyosiy partiyaga a'zo bo'lmasligi C) Sudning byudjetdan moliyalashtirilishi D) Sudyaning hokimlikdan mustaqilligi To'g'ri javob: A) Sudyaning muayyan ish yuzasidan sud raisi yoki yuqori sud sudyalari ✔ ko'rsatmalaridan mustaqilligi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 5 13. Sudyani rad qilish uchun asos bo'ladigan holat qaysi? A) Sudyaning taraf bilan bir millatga mansubligi B) Sudyaning ishning natijasidan bevosita yoki bilvosita shaxsan manfaatdorligi C) Sudyaning boshqa shaharda tug'ilgani D) Sudyaning yoshi kichik bo'lishi To'g'ri javob: B) Sudyaning ishning natijasidan bevosita yoki bilvosita shaxsan manfaatdorligi✔ 14. Ozodlikni cheklash jazosining mohiyati qaysi? A) Mahkum faqat jarima to'laydi B) Mahkum chet elga chiqarib yuboriladi C) Mahkum qamoqxonada saqlanadi D) Mahkum jamiyatdan ajratilmagan holda, nazorat ostida muayyan cheklovlar va majburiyatlarga rioya qiladi To'g'ri javob: D) Mahkum jamiyatdan ajratilmagan holda, nazorat ostida muayyan cheklovlar va ✔ majburiyatlarga rioya qiladi 15. Sud o'z ish yuritishiga qabul qilgan ish uning sudlovliligiga taalluqli emasligi aniqlansa, sud qanday yo'l tutadi? A) Ishni ko'rishni davom ettiradi B) Da'voni rad etadi C) Ish yuritishni tugatadi D) Ishni sudlovliligi bo'yicha tegishli sudga o'tkazadi To'g'ri javob: D) Ishni sudlovliligi bo'yicha tegishli sudga o'tkazadi ✔ 16. Tibbiy yo'sindagi majburlov choralari jazo hisoblanadimi? A) Ha, ular jazoning eng og'ir turi B) Ha, ular faqat voyaga yetmaganlarga qo'llaniladigan jazo C) Yo'q, ular davolash va jamiyat xavfsizligini ta'minlashga qaratilgan choralardir D) Ha, ular qo'shimcha jazo To'g'ri javob: C) Yo'q, ular davolash va jamiyat xavfsizligini ta'minlashga qaratilgan choralardir ✔ 17. A. ikki jinoyatni sodir etgan, ikkinchisini birinchisi uchun hukm chiqarilgandan keyin, lekin jazoni o'tash davrida sodir etgan. Uzil-kesil jazo qaysi qoida bo'yicha tayinlanadi? A) Ideal majmui B) Jinoyatlar majmui C) Hukmlar majmui D) Retsidiv qoidasi bo'yicha qo'shmasdan To'g'ri javob: C) Hukmlar majmui ✔ 18. Konstitutsiyaviy sudning asosiy vazifasi nimadan iborat? A) Sudyalarni tayinlash va lavozimdan ozod qilish B) Xalqaro shartnomalarni ratifikatsiya qilish C) Jinoyat ishlarini kassatsiya tartibida ko'rish D) Qonunlar va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarning Konstitutsiyaga muvofiqligini tekshirish To'g'ri javob: D) Qonunlar va boshqa normativ-huquqiy hujjatlarning Konstitutsiyaga muvofiqligini ✔ tekshirish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 6 19. Favqulodda sudlar tuzish masalasida qaysi fikr to'g'ri? A) Favqulodda sudlar tuzishga yo'l qo'yilmaydi B) Prezident farmoni bilan istalgan vaqtda tuzilishi mumkin C) Oliy sud Plenumi qarori bilan tuzilishi mumkin D) Favqulodda holatda hokim qarori bilan tuzilishi mumkin To'g'ri javob: A) Favqulodda sudlar tuzishga yo'l qo'yilmaydi✔ 20. Aqli norasolikning yuridik (psixologik) mezoni nimani anglatadi? A) Shaxs mast holatda bo'lganini B) Shaxs o'z harakatlarining ahamiyatini anglay olmasligi yoki ularni boshqara olmasligini C) Shaxsda ruhiy kasallik tashxisi borligini D) Shaxs voyaga yetmaganligini To'g'ri javob: B) Shaxs o'z harakatlarining ahamiyatini anglay olmasligi yoki ularni boshqara ✔ olmasligini 21. Xalqaro hujjatlarda sudga murojaat qilish huquqi (sudga erishish huquqi) qanday huquqlar toifasiga kiritiladi? A) Faqat iqtisodiy huquqlarga B) Faqat davlatlararo munosabatlarga oid huquqlarga C) Asosiy inson huquqlari va adolatli sudlov huquqining tarkibiy qismiga D) Faqat siyosiy huquqlarga To'g'ri javob: C) Asosiy inson huquqlari va adolatli sudlov huquqining tarkibiy qismiga ✔ 22. Axloq tuzatish ishlari jazosining mohiyati qaysi? A) Mahkum ish joyida ishlaydi va ish haqidan belgilangan miqdorda davlat daromadiga ushlab qolinadi B) Mahkum bepul jamoat ishlarida ishlaydi C) Mahkum qamoqda mehnat qiladi D) Mahkum harbiy qismda xizmat qiladi To'g'ri javob: A) Mahkum ish joyida ishlaydi va ish haqidan belgilangan miqdorda davlat ✔ daromadiga ushlab qolinadi 23. Sud qarorlarini ommaga ochiq elektron bazada e'lon qilishda qaysi talabga rioya etilishi muhim? A) Qarorlarni faqat rus tilida e'lon qilish B) Qarorlarni sudya imzosisiz e'lon qilish C) Taraflarning shaxsiy ma'lumotlari va qonun bilan qo'riqlanadigan sirlarni himoya qilish D) Faqat oqlov hukmlarini e'lon qilish To'g'ri javob: C) Taraflarning shaxsiy ma'lumotlari va qonun bilan qo'riqlanadigan sirlarni himoya ✔ qilish 24. Zaruriy mudofaa va oxirgi zaruratning asosiy farqi qaysi? A) Oxirgi zaruratda zarar faqat tajovuzchiga yetkaziladi B) Zaruriy mudofaada zarar faqat davlatga yetkaziladi C) Ular o'rtasida farq yo'q D) Zaruriy mudofaada zarar tajovuzchiga, oxirgi zaruratda esa odatda uchinchi shaxslarga yetkaziladi To'g'ri javob: D) Zaruriy mudofaada zarar tajovuzchiga, oxirgi zaruratda esa odatda uchinchi ✔ shaxslarga yetkaziladi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 7 25. Voyaga yetmaganga nisbatan jazo o'rniga qanday choralar qo'llanilishi mumkin? A) Tibbiy yo'sindagi majburlov choralari, har doim B) Majburlov tarbiyaviy choralari C) Ma'muriy qamoq D) Umrbod nazorat To'g'ri javob: B) Majburlov tarbiyaviy choralari✔ 26. Sud ishi bo'yicha qonuniy kuchga kirgan hal qiluv qarorini sud ijrochisi ijro etmasa, bu qaysi prinsipning buzilishi hisoblanadi? A) Oshkoralik prinsipining B) Sud ishi yuritish tili prinsipining C) Kollegiallik prinsipining D) Sud hujjatlarining majburiyligi prinsipining To'g'ri javob: D) Sud hujjatlarining majburiyligi prinsipining ✔ 27. G. uni haqorat qilgan shaxs ketib qolganidan bir soat o'tgach, uni topib kaltakladi. Zaruriy mudofaa holati mavjudmi? A) Ha, chunki haqorat tajovuz hisoblanadi B) Ha, agar jabrlanuvchi kuchliroq bo'lsa C) Ha, agar G. hissiy hayajonda bo'lsa D) Yo'q, chunki tajovuz tugagan va real xavf mavjud emas edi To'g'ri javob: D) Yo'q, chunki tajovuz tugagan va real xavf mavjud emas edi ✔ 28. Faktik xato (masalan, shaxsning predmet xususiyatlari to'g'risida xato qilishi) kvalifikatsiyaga qanday ta'sir qiladi? A) Faqat jazo miqdoriga ta'sir qiladi B) Hech qachon ta'sir qilmaydi C) Har doim javobgarlikni istisno etadi D) Qilmish odatda aybdorning qasdi qamrab olgan holatlarga qarab kvalifikatsiya qilinadi To'g'ri javob: D) Qilmish odatda aybdorning qasdi qamrab olgan holatlarga qarab kvalifikatsiya ✔ qilinadi 29. Vaziyat: sud majlisiga tegishli tarzda xabardor qilingan da'vogar ikkinchi marta uzrsiz kelmadi va ishni o'zi ishtirokisiz ko'rishni so'ramadi, javobgar esa ishni mohiyatan ko'rishni talab qilmayapti. Sud qanday yo'l tutishi mumkin? A) Da'voni qanoatlantiradi B) Ish yuritishni tugatadi C) Da'vogarni jarimaga tortib, ishni hal qiladi D) Arizani ko'rmasdan qoldiradi To'g'ri javob: D) Arizani ko'rmasdan qoldiradi ✔ 30. Jazo tayinlashning umumiy asoslariga ko'ra sud nimani hisobga olishi shart? A) Jinoyatning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasi, aybdorning shaxsi, yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlarni B) Faqat sudlanuvchining moddiy ahvolini C) Faqat jabrlanuvchining fikrini D) Faqat prokurorning talabini To'g'ri javob: A) Jinoyatning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasi, aybdorning shaxsi, ✔ yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlarni Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 8 31. Jinoyatni mastlik holatida sodir etgan shaxsning jinoiy javobgarligi qanday hal qilinadi? A) U doimo jinoiy javobgarlikdan ozod qilinadi B) U jinoiy javobgarlikdan ozod qilinmaydi C) Unga faqat ma'muriy jazo qo'llaniladi D) U aqli noraso deb topiladi To'g'ri javob: B) U jinoiy javobgarlikdan ozod qilinmaydi✔ 32. Jinoiy javobgarlikka tortish muddatining o'tishi qachon to'xtaydi (yoki to'xtatiladi)? A) Shaxs turmush qurganda B) Shaxs tergov yoki suddan yashiringanda C) Shaxs kasal bo'lganda D) Shaxs ishga kirganda To'g'ri javob: B) Shaxs tergov yoki suddan yashiringanda ✔ 33. Jinoiy javobgarlik asosi nima? A) Shaxsning ijtimoiy xavfli xulq-atvori B) Jabrlanuvchining arizasi C) Tergovchining qarori D) Jinoyat qonunida nazarda tutilgan jinoyat tarkibining zarur belgilariga ega qilmish sodir etish To'g'ri javob: D) Jinoyat qonunida nazarda tutilgan jinoyat tarkibining zarur belgilariga ega qilmish ✔ sodir etish 34. Jinoyatni oxiriga yetkazishdan ixtiyoriy qaytishning huquqiy oqibati nima? A) Shaxs tayyorgarlik uchun javobgar bo'ladi B) Jazo faqat yengillashtiriladi C) Shaxs ushbu jinoyat uchun javobgarlikdan ozod qilinadi, agar amalda sodir etgan qilmishi boshqa jinoyat tarkibini tashkil etmasa D) Shaxs suiqasd uchun javobgar bo'ladi To'g'ri javob: C) Shaxs ushbu jinoyat uchun javobgarlikdan ozod qilinadi, agar amalda sodir etgan ✔ qilmishi boshqa jinoyat tarkibini tashkil etmasa 35. Sudning ishni ko'rish doirasini taraflar talablari bilan cheklanishi (dispozitivlik) asosan qaysi ishlarga xos? A) Harbiy-intizomiy ishlarga B) Konstitutsiyaviy nazorat ishlariga C) Fuqarolik va iqtisodiy ishlarga D) Jinoyat ishlariga To'g'ri javob: C) Fuqarolik va iqtisodiy ishlarga ✔ 36. Sud ishlarini yuritishda oshkoralik prinsipining mazmuni nima? A) Ishlar faqat yopiq majlisda ko'riladi B) Sud qarori faqat taraflarga e'lon qilinadi C) Ish materiallari istalgan shaxsga cheklovsiz beriladi D) Ishlar, qoida tariqasida, ochiq sud majlisida ko'riladi, yopiq majlisga faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda yo'l qo'yiladi To'g'ri javob: D) Ishlar, qoida tariqasida, ochiq sud majlisida ko'riladi, yopiq majlisga faqat ✔ qonunda nazarda tutilgan hollarda yo'l qo'yiladi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 9 37. Vaziyat: sud majlisida guvoh sifatida chaqirilgan shaxs ishda ishtirok etuvchi tarafning yaqin qarindoshi ekanligi ma'lum bo'ldi. Bu holat qanday ahamiyatga ega? A) Ish yuritish to'xtatib turiladi B) Guvoh ko'rsatuvi avtomatik ravishda eng ishonchli dalil hisoblanadi C) Bu shaxsni guvoh sifatida so'roq qilishga mutlaqo to'sqinlik qiladi D) Qarindoshlik o'z-o'zidan so'roqqa to'sqinlik qilmaydi, ammo sud ko'rsatuvni baholashda bu holatni inobatga oladi To'g'ri javob: D) Qarindoshlik o'z-o'zidan so'roqqa to'sqinlik qilmaydi, ammo sud ko'rsatuvni ✔ baholashda bu holatni inobatga oladi 38. Huquqiy vorislikka yo'l qo'ymaydigan nizoli munosabatda taraf bo'lgan fuqaro vafot etsa, sud qanday yo'l tutadi? A) Ish yuritishni to'xtatib turadi B) Ishni vafot etgan shaxs ishtirokisiz hal qiladi C) Ish yuritishni tugatadi D) Arizani ko'rmasdan qoldiradi To'g'ri javob: C) Ish yuritishni tugatadi ✔ 39. Yangi ochilgan holatlar bo'yicha sud hujjatini qayta ko'rish uchun asos bo'ladigan holat qaysi? A) Sudyaning boshqa sudga o'tkazilgani B) Taraf qarorni adolatsiz deb hisoblashi C) Ish uchun muhim bo'lgan, arizachiga ilgari ma'lum bo'lmagan va ma'lum bo'lishi mumkin bo'lmagan holatlar D) Yangi qonun qabul qilingani To'g'ri javob: C) Ish uchun muhim bo'lgan, arizachiga ilgari ma'lum bo'lmagan va ma'lum bo'lishi ✔ mumkin bo'lmagan holatlar 40. Muomalaga layoqatsiz deb topilgan fuqaroning huquqlarini sudda kim himoya qiladi? A) Uning o'zi shaxsan B) Uning qo'shnisi C) Faqat prokuror D) Uning qonuniy vakili (vasiysi) To'g'ri javob: D) Uning qonuniy vakili (vasiysi) ✔ 41. Sud tomonidan ishni qayta ko'rishning instansiyaviy tizimi nima maqsadda mavjud? A) Quyi sud sudyalarini jazolash uchun B) Ishlarni cheksiz muddatga cho'zish uchun C) Taraflarga sudyani almashtirish imkonini berish uchun D) Sud xatolarini tuzatish va qonuniylikni ta'minlash uchun To'g'ri javob: D) Sud xatolarini tuzatish va qonuniylikni ta'minlash uchun ✔ 42. Jinoyat sodir etilgandan keyin, lekin hukm chiqarilgunga qadar jazoni yengillashtiruvchi qonun qabul qilindi. Sud qaysi qonunni qo'llaydi? A) Jinoyat sodir etilgan vaqtdagi qonunni B) Yengillashtiruvchi yangi qonunni C) Ikkalasini birga D) Jabrlanuvchi tanlagan qonunni To'g'ri javob: B) Yengillashtiruvchi yangi qonunni ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 10 43. Jinoyat sodir etishga maslahat, ko'rsatma berish, vosita taqdim etish yoki to'siqlarni bartaraf etish orqali ko'maklashgan shaxs kim? A) Yordamchi B) Bajaruvchi C) Tashkilotchi D) Dalolatchi To'g'ri javob: A) Yordamchi✔ 44. Hukmlar majmuida jazo qanday tayinlanadi? A) Faqat avvalgi hukm bo'yicha jazo o'taladi B) Yangi hukm bo'yicha tayinlangan jazoga avvalgi hukmning o'talmagan qismi to'liq yoki qisman qo'shiladi C) Ikki hukm bo'yicha jazolar alohida ketma-ket o'taladi va qo'shilmaydi D) Faqat yangi hukm bo'yicha jazo o'taladi To'g'ri javob: B) Yangi hukm bo'yicha tayinlangan jazoga avvalgi hukmning o'talmagan qismi to'liq ✔ yoki qisman qo'shiladi 45. Da'voni ta'minlash choralariga qaysi biri misol bo'ladi? A) Da'vogarning mol-mulkini musodara qilish B) Javobgarning mol-mulkini xatlash C) Javobgarni qamoqqa olish D) Ishni yopiq majlisda ko'rish To'g'ri javob: B) Javobgarning mol-mulkini xatlash ✔ 46. Fuqarolik protsessida isbotlash yuki bo'yicha umumiy qoida qaysi? A) Faqat javobgar isbotlaydi B) Hamma narsani sud isbotlaydi C) Faqat da'vogar isbotlaydi D) Har bir taraf o'z talablari va e'tirozlariga asos qilib ko'rsatayotgan holatlarni isbotlashi kerak To'g'ri javob: D) Har bir taraf o'z talablari va e'tirozlariga asos qilib ko'rsatayotgan holatlarni ✔ isbotlashi kerak 47. Jazo tayinlashda adolatlilik tamoyili nimani talab qiladi? A) Jazo jinoyatning og'irligi, sodir etilish holatlari va aybdorning shaxsiga mos bo'lishi B) Jazo prokuror talabidan kam bo'lmasligi C) Har bir sudlanuvchiga bir xil jazo D) Jazo har doim eng og'ir bo'lishi To'g'ri javob: A) Jazo jinoyatning og'irligi, sodir etilish holatlari va aybdorning shaxsiga mos bo'lishi ✔ 48. Fuqarolik sud ishlarini yuritishda da'vo, umumiy qoidaga ko'ra, qaysi sudga beriladi? A) Da'vogar tanlagan istalgan sudga B) Javobgarning yashash joyidagi (yuridik shaxs bo'lsa, joylashgan yeridagi) sudga C) Da'vogarning yashash joyidagi sudga D) Shartnoma tuzilgan joydagi sudga To'g'ri javob: B) Javobgarning yashash joyidagi (yuridik shaxs bo'lsa, joylashgan yeridagi) sudga ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 11 49. Sababiy bog'lanishni aniqlashda qaysi qoida to'g'ri? A) Oqibat kelib chiqqan bo'lsa, sababiy bog'lanish taxmin qilinadi B) Har qanday oldingi hodisa sabab hisoblanadi C) Sababiy bog'lanish faqat formal tarkiblarda aniqlanadi D) Qilmish oqibatning zaruriy sharti bo'lishi va oqibatni qonuniy ravishda keltirib chiqarishi kerak To'g'ri javob: D) Qilmish oqibatning zaruriy sharti bo'lishi va oqibatni qonuniy ravishda keltirib ✔ chiqarishi kerak 50. Res judicata (ishning qonuniy kuchga kirgan qaror bilan hal etilganligi) prinsipi nimani taqozo etadi? A) Qarorni ijro etmaslik ehtimolini B) Har qanday qarorni istalgan vaqtda qayta ko'rish mumkinligini C) Bir xil taraflar o'rtasida, bir xil predmet va asos bo'yicha nizoni qayta ko'rishga yo'l qo'ymaslikni D) Qarorni faqat bir tomon uchun majburiy deb bilishni To'g'ri javob: C) Bir xil taraflar o'rtasida, bir xil predmet va asos bo'yicha nizoni qayta ko'rishga yo'l ✔ qo'ymaslikni Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 12 2-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Sudya ijtimoiy tarmoqda advokat bilan «do'st» bo'lishi o'z-o'zidan rad qilish uchun asos bo'ladimi? A) Har doim asos bo'ladi B) Faqat advokat ayol bo'lsa asos bo'ladi C) O'z-o'zidan emas; munosabatlar xarakteri va yaqinligi xolislikka shubha tug'dirsa, baholanadi D) Hech qachon ahamiyati yo'q To'g'ri javob: C) O'z-o'zidan emas; munosabatlar xarakteri va yaqinligi xolislikka shubha tug'dirsa, ✔ baholanadi 2. Sudya ma'muriy ishni ko'rishda huquqbuzarning qarindoshi ekanligi aniqlandi. Sudya qanday yo'l tutishi kerak? A) Ishni yopiq tartibda ko'radi B) O'zini o'zi rad etadi (ishni ko'rishdan chetlashadi) C) Ishni ko'rishni davom ettiradi D) Jarimani yengillashtiradi To'g'ri javob: B) O'zini o'zi rad etadi (ishni ko'rishdan chetlashadi) ✔ 3. Ma'muriy qamoq qaysi organ tomonidan tayinlanadi? A) Ichki ishlar organi boshlig'i B) Prokuror C) Hokim D) Sud (sudya) To'g'ri javob: D) Sud (sudya) ✔ 4. Ma'muriy qamoq qaysi toifadagi shaxslarga nisbatan qo'llanilmaydi? A) Ishsiz shaxslarga B) Ilgari ma'muriy jazoga tortilgan shaxslarga C) Homilador ayollarga D) Chet el fuqarolariga To'g'ri javob: C) Homilador ayollarga ✔ 5. Vaziyat: ish ishda ishtirok etuvchi, sud majlisining vaqti va joyi to'g'risida tegishli tarzda xabardor qilinmagan shaxs ishtirokisiz ko'rilgan. Yuqori instansiya buni qanday baholaydi? A) Ahamiyatsiz kamchilik B) Faqat ogohlantirish uchun asos C) Sud hujjatini bekor qilish uchun asos bo'ladigan jiddiy protsessual qoidabuzarlik D) Faqat sud xarajatlarini qayta taqsimlash uchun asos To'g'ri javob: C) Sud hujjatini bekor qilish uchun asos bo'ladigan jiddiy protsessual qoidabuzarlik ✔ 6. Ko'p kvartirali uy yerto'lasiga yashirincha kirib, u yerdan velosiped olib chiqish qanday baholanadi? A) Talonchilik B) Bezorilik C) O'g'rilik (kirish holatiga qarab tegishli kvalifikatsiya belgisi bilan) D) Firibgarlik To'g'ri javob: C) O'g'rilik (kirish holatiga qarab tegishli kvalifikatsiya belgisi bilan) ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 13 7. Qasddan odam o'ldirishning obyekti nima? A) Jamoat tartibi B) Inson hayoti C) Sog'liq D) Shaxsning sha'ni To'g'ri javob: B) Inson hayoti✔ 8. Sudya ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishni ko'rib, bayonnomada huquqbuzarlik vaqti, joyi va mohiyati ko'rsatilmaganini aniqladi. Bu qanday ahamiyatga ega? A) Hech qanday ahamiyatga ega emas B) Ayblovning aniqligiga va himoyalanish huquqiga ta'sir qiluvchi jiddiy kamchilik bo'lib, qonunda belgilangan tartibda hal qilinishi kerak C) Faqat jarima miqdoriga ta'sir qiladi D) Avtomatik ravishda jazoni og'irlashtiradi To'g'ri javob: B) Ayblovning aniqligiga va himoyalanish huquqiga ta'sir qiluvchi jiddiy kamchilik ✔ bo'lib, qonunda belgilangan tartibda hal qilinishi kerak 9. N. o'zini bank xodimi deb tanishtirib, telefon orqali fuqarodan karta ma'lumotlarini olib, uning hisobidan pul yechib oldi. Qilmishning eng to'g'ri baholanishi qaysi? A) Aldash yo'li bilan talon-taroj qilish (firibgarlik) B) O'zlashtirish C) Tovlamachilik D) Talonchilik To'g'ri javob: A) Aldash yo'li bilan talon-taroj qilish (firibgarlik) ✔ 10. P. vositachi orqali mansabdor shaxsga pora yetkazib berdi. P.ning harakati qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) Pora berish B) Pora olish C) Pora olish-berishda vositachilik D) Firibgarlik To'g'ri javob: C) Pora olish-berishda vositachilik ✔ 11. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishni ko'rishda sudya bayonnomadagi qilmish kvalifikatsiyasini noto'g'ri deb hisoblasa, nima qilishi mumkin? A) Har doim ishni tugatadi B) Ishni hech qanday qaror qabul qilmasdan qaytaradi C) Qonunda belgilangan doirada, huquqbuzarning ahvolini yomonlashtirmagan holda to'g'ri kvalifikatsiya qilish yoki tegishli protsessual qaror qabul qilish D) Har doim og'irroq moddaga o'tkazadi To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan doirada, huquqbuzarning ahvolini yomonlashtirmagan holda ✔ to'g'ri kvalifikatsiya qilish yoki tegishli protsessual qaror qabul qilish 12. Pora bergan shaxs qaysi holatda jinoiy javobgarlikdan ozod qilinishi mumkin? A) Undan pora tovlamachilik yo'li bilan talab qilingan bo'lsa yoki u qonunda belgilangan tartibda ixtiyoriy ravishda arz qilgan bo'lsa B) Pora miqdori kichik bo'lsa C) Pora natijasida hech qanday harakat bajarilmagan bo'lsa D) Pora bergan shaxs voyaga yetgan bo'lsa To'g'ri javob: A) Undan pora tovlamachilik yo'li bilan talab qilingan bo'lsa yoki u qonunda ✔ belgilangan tartibda ixtiyoriy ravishda arz qilgan bo'lsa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 14 13. Sudya o'z yordamchisi va sud apparati xodimlari ustidan qanday mas'uliyatga ega? A) Ularga ish mohiyati bo'yicha taraflar bilan muloqot qilishni topshiradi B) Hech qanday mas'uliyatga ega emas C) Ularning ham odob va xolislik standartlariga rioya qilishini ta'minlashga harakat qiladi D) Ularning faqat shaxsiy hayotini nazorat qiladi To'g'ri javob: C) Ularning ham odob va xolislik standartlariga rioya qilishini ta'minlashga harakat ✔ qiladi 14. Iqtisodiy sudda ishni ko'rish uchun da'vo arizasi qaysi shaklda beriladi? A) Faqat telefon orqali B) Faqat og'zaki C) Yozma shaklda (shu jumladan qonunda belgilangan tartibda elektron shaklda) D) Faqat notarius orqali To'g'ri javob: C) Yozma shaklda (shu jumladan qonunda belgilangan tartibda elektron shaklda) ✔ 15. Sudyaning ijtimoiy tarmoqlardagi faoliyatiga oid to'g'ri qoida qaysi? A) Taraflar bilan do'stlik munosabatlarini ochiq e'lon qilish tavsiya etiladi B) Sud hokimiyati obro'siga putur yetkazadigan, xolisligiga shubha tug'diradigan materiallar joylashtirmaslik C) Ko'rilayotgan ishlar haqida fikr bildirish mumkin D) Siyosiy tashviqot bilan shug'ullanish mumkin To'g'ri javob: B) Sud hokimiyati obro'siga putur yetkazadigan, xolisligiga shubha tug'diradigan ✔ materiallar joylashtirmaslik 16. Vaziyat: ijarachi kompaniya ijara haqi bo'yicha qarzni undirish to'g'risidagi da'voga javoban ijaraga beruvchiga uning bajarmagan kapital ta'mir xarajatlarini undirish to'g'risida talab qo'ymoqchi. Bu talab qanday rasmiylashtirilishi maqsadga muvofiq? A) Guvoh ko'rsatuvi sifatida B) Apellyatsiya shikoyati sifatida C) Qarshi da'vo sifatida D) Ekspert xulosasi sifatida To'g'ri javob: C) Qarshi da'vo sifatida ✔ 17. Harbiy xizmatchilar ma'muriy huquqbuzarlik uchun qoida tariqasida qanday javobgar bo'ladi? A) Intizomiy ustavlarga muvofiq, qonunda belgilangan istisnolar bundan mustasno B) Hech qanday javobgarlikka tortilmaydi C) Faqat jinoiy javobgarlikka tortiladi D) Umumiy asoslarda faqat ma'muriy qamoq bilan To'g'ri javob: A) Intizomiy ustavlarga muvofiq, qonunda belgilangan istisnolar bundan mustasno ✔ 18. Vaziyat: sudya yo'l harakati qoidalarini buzgani uchun to'xtatilganda inspektorga «Men sudyaman» deb guvohnomasini ko'rsatib, imtiyoz talab qildi. Bu xatti-harakat qanday baholanadi? A) Sudyalik maqomidan shaxsiy manfaat uchun foydalanish — odob qoidalarining buzilishi B) Neytral xatti-harakat C) Faqat inspektor xatosi D) Sudyaning daxlsizlik huquqidan qonuniy foydalanish To'g'ri javob: A) Sudyalik maqomidan shaxsiy manfaat uchun foydalanish — odob qoidalarining ✔ buzilishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 15 19. Sudyalik xulq-atvorining Bangalor prinsiplarida nechta asosiy qadriyat belgilangan? A) Sakkizta B) O'nta C) To'rtta D) Oltita To'g'ri javob: D) Oltita✔ 20. Iqtisodiy sudlarga, qoida tariqasida, qanday ishlar taalluqli? A) Ma'muriy organlarning fuqarolarga nisbatan qarorlari ustidan nizolar B) Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar o'rtasidagi iqtisodiy nizolar hamda iqtisodiy faoliyat bilan bog'liq boshqa ishlar C) Fuqarolar o'rtasidagi oilaviy nizolar D) Jinoyat ishlari To'g'ri javob: B) Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar o'rtasidagi iqtisodiy nizolar ✔ hamda iqtisodiy faoliyat bilan bog'liq boshqa ishlar 21. Ma'muriy jazo qo'llashda sud huquqbuzarlik kam ahamiyatli ekanligini aniqladi. Bu qanday ahamiyatga ega bo'lishi mumkin? A) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ma'muriy javobgarlikdan ozod qilish yoki eng yengil jazo choralarini tanlash uchun asos bo'lishi mumkin B) Hech qanday ahamiyatga ega emas C) Faqat jazoni og'irlashtiradi D) Ish jinoyat ishiga aylanadi To'g'ri javob: A) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ma'muriy javobgarlikdan ozod qilish yoki eng ✔ yengil jazo choralarini tanlash uchun asos bo'lishi mumkin 22. Iqtisodiy sudda sud ekspertizasi qanday hollarda tayinlanadi? A) Ishni hal qilish uchun maxsus bilim talab etiladigan masalalar yuzaga kelganda B) Faqat prokuror talab qilganda C) Faqat sudya huquqiy masalani tushunmaganda D) Taraflardan biri talab qilganda har doim, hatto masala huquqiy bo'lsa ham To'g'ri javob: A) Ishni hal qilish uchun maxsus bilim talab etiladigan masalalar yuzaga kelganda ✔ 23. Ma'muriy jazo sifatida jarima va qamoqni bir vaqtda bir huquqbuzarlik uchun asosiy jazo sifatida tayinlash mumkinmi? A) Yo'q, bir huquqbuzarlik uchun faqat bitta asosiy jazo tayinlanadi B) Ha, agar huquqbuzar rozi bo'lsa C) Ha, agar huquqbuzarlik takroriy bo'lsa D) Ha, har doim To'g'ri javob: A) Yo'q, bir huquqbuzarlik uchun faqat bitta asosiy jazo tayinlanadi ✔ 24. Vaziyat: tuman iqtisodiy sudi tomonidan qabul qilingan ajrim ustidan alohida shikoyat berildi. Ajrim ustidan alohida shikoyat qachon beriladi? A) Faqat prokuror orqali B) Qonunda shikoyat qilish nazarda tutilgan yoki ish harakatlanishiga to'sqinlik qiladigan ajrimlar ustidan C) Har qanday ajrim ustidan istalgan vaqtda D) Faqat taraflar kelishuvi bilan To'g'ri javob: B) Qonunda shikoyat qilish nazarda tutilgan yoki ish harakatlanishiga to'sqinlik ✔ qiladigan ajrimlar ustidan Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 16 25. Iqtisodiy sudlarda sud hujjatining ijrosini kechiktirish yoki bo'lib-bo'lib ijro etish qanday holatda mumkin? A) Faqat undiruvchi roziligi bo'lmaganda B) Qarzdor xohlaganda, sudning ruxsatisiz C) Hech qachon mumkin emas D) Ijroni qiyinlashtiradigan holatlar mavjud bo'lganda, taraf arizasi asosida sud ajrimi bilan To'g'ri javob: D) Ijroni qiyinlashtiradigan holatlar mavjud bo'lganda, taraf arizasi asosida sud ajrimi✔ bilan 26. Ma'muriy ushlab turish qanday talablarga javob berishi kerak? A) U istalgan vaqtda asossiz qo'llaniladi B) U jazo sifatida uzoq muddatga qo'llaniladi C) U qonunda nazarda tutilgan asos va muddatlarda, zarurat bo'lganda qo'llanilib, bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi D) U faqat fuqaroning roziligi bilan qo'llaniladi To'g'ri javob: C) U qonunda nazarda tutilgan asos va muddatlarda, zarurat bo'lganda qo'llanilib, ✔ bayonnoma bilan rasmiylashtiriladi 27. Sudya sudyalik vakolatlari to'xtatib turilishi mumkin bo'lgan holatlardan biri qaysi? A) Sudya boshqa shaharga ko'chganda B) Sudya ilmiy daraja olganda C) Sudyaga nisbatan jinoyat ishi qo'zg'atilganda (qonunda belgilangan tartibda) D) Sudya ta'tilga chiqqanda To'g'ri javob: C) Sudyaga nisbatan jinoyat ishi qo'zg'atilganda (qonunda belgilangan tartibda) ✔ 28. Agar ma'muriy huquqbuzarlik sodir etilgan qilmishda jinoyat alomatlari aniqlansa, ish bo'yicha qanday yo'l tutiladi? A) Faqat ma'muriy jazo qo'llaniladi B) Ish e'tiborsiz qoldiriladi C) Materiallar jinoyat ishi bo'yicha qaror qabul qilish uchun tegishli organga yuboriladi D) Ma'muriy jazo ham, jinoiy jazo ham alohida qo'llaniladi To'g'ri javob: C) Materiallar jinoyat ishi bo'yicha qaror qabul qilish uchun tegishli organga ✔ yuboriladi 29. Bezorilikning subyektiv tomoni uchun qaysi belgi xarakterli? A) Hokimiyatni egallash maqsadi B) G'arazli maqsad C) Jamiyatni ochiqdan-ochiq mensimaslik bilan bog'liq motiv D) Ehtiyotsizlik To'g'ri javob: C) Jamiyatni ochiqdan-ochiq mensimaslik bilan bog'liq motiv ✔ 30. Iqtisodiy sudda taraflarning tortishuvi va tengligi prinsiplari nimani anglatadi? A) Sud bitta tarafning dalillarini to'playdi B) Sud taraflar uchun teng sharoit yaratadi, har bir taraf o'z pozitsiyasini isbotlaydi C) Davlat korxonasi har doim ustun huquqqa ega D) Javobgar dalil taqdim etish huquqiga ega emas To'g'ri javob: B) Sud taraflar uchun teng sharoit yaratadi, har bir taraf o'z pozitsiyasini isbotlaydi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 17 31. Ishchining mehnat muhofazasi qoidalarini buzishi oqibatida og'ir shikast yetganda, jinoyatning subyekti kim bo'ladi? A) Mehnat muhofazasi qoidalariga rioya qilish majburiyati yuklatilgan shaxs B) Shikastlangan ishchi C) Har qanday hamkasb D) Tashkilot muassislari To'g'ri javob: A) Mehnat muhofazasi qoidalariga rioya qilish majburiyati yuklatilgan shaxs✔ 32. Sudyaning yuridik yordam ko'rsatishi (advokatlik faoliyati) masalasida qaysi qoida to'g'ri? A) Sudya faqat iqtisodiy ishlarda vakillik qilishi mumkin B) Sudya faqat qarindoshlariga haq evaziga yuridik vakillik qilishi mumkin C) Sudya advokatlik faoliyati bilan shug'ullanishi mumkin emas D) Sudya bo'sh vaqtida advokatlik qilishi mumkin To'g'ri javob: C) Sudya advokatlik faoliyati bilan shug'ullanishi mumkin emas ✔ 33. UNCITRAL Namunaviy qonuniga asoslangan tizimda hakamlik qarorini bekor qilish (set aside) to'g'risidagi ariza qaysi sudga beriladi? A) Qaror ijro etilishi so'ralayotgan istalgan davlat sudiga B) Arbitraj o'tkazilgan joy (seat) davlatining vakolatli sudiga C) Javobgarning fuqaroligi bo'yicha davlat sudiga D) Xalqaro sudga To'g'ri javob: B) Arbitraj o'tkazilgan joy (seat) davlatining vakolatli sudiga ✔ 34. Elektron hujjat iqtisodiy sudda dalil sifatida qabul qilinishi mumkinmi? A) Faqat Oliy sudda B) Ha, qonun hujjatlarida belgilangan talablarga javob bergan holda C) Yo'q, faqat qog'oz hujjatlar qabul qilinadi D) Faqat sudya shaxsan chop etganda To'g'ri javob: B) Ha, qonun hujjatlarida belgilangan talablarga javob bergan holda ✔ 35. O. ehtiyotsizlik bilan ov miltig'ini o'qlangan holda qoldirdi, bola uni olib o'ynab, boshqa bolani o'ldirib qo'ydi. O.ning javobgarligi masalasida qaysi xulosa to'g'riroq? A) O. o'lim uchun egri qasd bilan javobgar B) O. qasddan odam o'ldirish uchun javobgar C) O.ning javobgarligi ehtiyotsizlik (o'q otar qurolni saqlash qoidalariga rioya qilmaslik) asosida baholanadi D) O. hech qanday holatda javobgar bo'lmaydi To'g'ri javob: C) O.ning javobgarligi ehtiyotsizlik (o'q otar qurolni saqlash qoidalariga rioya ✔ qilmaslik) asosida baholanadi 36. Davlat organidan biror harakat qilish yoki qilmaslikni talab qilish maqsadida aholini qo'rqitish uchun portlatish sodir etish qaysi jinoyatga xos? A) Bezorilik B) Terrorizm C) Ommaviy tartibsizlik D) Qasddan mulkni nobud qilish To'g'ri javob: B) Terrorizm ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 18 37. Sudya kitob yozib nashr etishi mumkinmi? A) Faqat sud raisining moliyaviy homiyligi bilan mumkin B) Yo'q, bu ijodiy faoliyat sudyaga taqiqlangan C) Faqat siyosiy mavzuda mumkin D) Ha, ijodiy faoliyat ruxsat etilgan, ammo bu sudyalik xolisligi va obro'siga zarar yetkazmasligi kerak To'g'ri javob: D) Ha, ijodiy faoliyat ruxsat etilgan, ammo bu sudyalik xolisligi va obro'siga zarar ✔ yetkazmasligi kerak 38. Sotish maqsadi to'g'risidagi xulosa qanday holatlarga asoslanishi mumkin? A) Faqat tezkor xodim ko'rsatuviga B) Miqdor, qadoqlanish, xaridorlar bilan kelishuv, tarozi kabi ashyolar va boshqa dalillarning majmuiga C) Faqat ayblanuvchining iqroriga D) Faqat moddaning miqdoriga To'g'ri javob: B) Miqdor, qadoqlanish, xaridorlar bilan kelishuv, tarozi kabi ashyolar va boshqa ✔ dalillarning majmuiga 39. Mansabdor shaxs o'z xizmat vazifalarini bajarmagan yoki lozim darajada bajarmagan, bu esa beparvolik oqibatida jiddiy zarar keltirgan. Qilmish qaysi tarkibga mos? A) Hokimiyat vakolatini suiiste'mol qilish B) Mansabga sovuqqonlik bilan qarash C) Mansab soxtakorligi D) Pora olish To'g'ri javob: B) Mansabga sovuqqonlik bilan qarash ✔ 40. O'g'rilik qachon tamom bo'lgan hisoblanadi? A) Mulkka qo'l tekkizilgan paytdan B) Aybdor mulkni olib, uni tasarruf etish real imkoniyatiga ega bo'lgan paytdan C) Mulk sotilgan paytdan D) Aybdor xonaga kirgan paytdan To'g'ri javob: B) Aybdor mulkni olib, uni tasarruf etish real imkoniyatiga ega bo'lgan paytdan ✔ 41. V. ma'muriy jazo to'g'risidagi qarordan norozi. Uning huquqi qaysi? A) Faqat qarorni chiqargan shaxsdan og'zaki tushuntirish so'rash B) Qarorni qonunda belgilangan tartib va muddatlarda yuqori turuvchi organ yoki sudga shikoyat qilish C) Hech qanday shikoyat qilish huquqi yo'q D) Faqat mahalla raisiga murojaat qilish To'g'ri javob: B) Qarorni qonunda belgilangan tartib va muddatlarda yuqori turuvchi organ yoki ✔ sudga shikoyat qilish 42. Sudya ishni ko'rishda taraflardan biriga xayrixohlik bildiruvchi ishora yoki so'zlarni ishlatsa, bu qaysi qadriyatga zid? A) Malakaga B) Tirishqoqlikka C) Mustaqillikka faqat D) Xolislikka To'g'ri javob: D) Xolislikka ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 19 43. Vaziyat: sudyaning turmush o'rtog'i aksiyador bo'lgan jamiyat ishda javobgar sifatida ishtirok etmoqda. To'g'ri yo'l qaysi? A) Sudya faqat taraflar e'tiroz bildirsa chetlashadi, aks holda bu haqda gapirmaydi B) Sudya bu holatni oshkor qilib, o'zini o'zi rad qilishi lozim C) Sudya turmush o'rtog'idan aksiyalarni sotishni talab qilib, ishni davom ettiradi D) Sudya ishni ko'rishi mumkin, chunki aksiyalar uning nomida emas To'g'ri javob: B) Sudya bu holatni oshkor qilib, o'zini o'zi rad qilishi lozim✔ 44. E. avtomobilni mastlik holatida boshqarganligi uchun ma'muriy javobgarlikka tortilmoqda. Mastlik holati qanday isbotlanadi? A) Qonunda belgilangan tartibda o'tkazilgan tibbiy ko'rik (tekshiruv) natijalari va boshqa dalillar bilan B) Faqat inspektorning og'zaki fikri bilan C) Faqat E.ning iqrori bilan D) Faqat guvohlarning ko'rsatuvi bilan To'g'ri javob: A) Qonunda belgilangan tartibda o'tkazilgan tibbiy ko'rik (tekshiruv) natijalari va ✔ boshqa dalillar bilan 45. Iqtisodiy sudda protsessual sheriklik nima? A) Ikki sudning birgalikda ish ko'rishi B) Bir ishda bir necha da'vogar yoki bir necha javobgarning birgalikda ishtirok etishi C) Da'vogar va javobgarning kelishuvi D) Sud va prokurorning hamkorligi To'g'ri javob: B) Bir ishda bir necha da'vogar yoki bir necha javobgarning birgalikda ishtirok etishi ✔ 46. Iqtisodiy protsessda kassatsiya instansiyasi asosan nimani tekshiradi? A) Faqat sud xarajatlari miqdorini B) Quyi instansiya sudlari tomonidan moddiy va protsessual huquq normalarining to'g'ri qo'llanilganligini C) Faqat yangi dalillarni D) Faqat taraflarning shaxsini To'g'ri javob: B) Quyi instansiya sudlari tomonidan moddiy va protsessual huquq normalarining ✔ to'g'ri qo'llanilganligini 47. Iqtisodiy sudda vakil sifatida kim ishtirok etishi mumkin? A) Faqat davlat xizmatchilari B) Faqat tashkilot rahbari C) Tegishli tarzda rasmiylashtirilgan vakolatga ega bo'lgan muomalaga layoqatli shaxslar, jumladan advokatlar D) Faqat prokuror To'g'ri javob: C) Tegishli tarzda rasmiylashtirilgan vakolatga ega bo'lgan muomalaga layoqatli ✔ shaxslar, jumladan advokatlar 48. Sudyalik odobi nuqtai nazaridan sudyaning sud majlisidan tashqaridagi xulq-atvori qanday ahamiyatga ega? A) Faqat jinoyat sodir etilganda ahamiyatga ega B) Muhim, chunki sudya xizmatdan tashqari ham sud hokimiyati obro'siga putur yetkazmasligi lozim C) Faqat ommaviy tadbirlarda ahamiyatga ega D) Ahamiyatsiz, chunki faqat ish vaqtidagi xulq baholanadi To'g'ri javob: B) Muhim, chunki sudya xizmatdan tashqari ham sud hokimiyati obro'siga putur ✔ yetkazmasligi lozim Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 20 49. Sudyaga ko'rsatilayotgan ta'sir yoki tahdid haqida u qanday kafolatdan foydalanadi? A) Faqat xususiy qo'riqchi yollash huquqi B) Hech qanday kafolatga ega emas C) Faqat ishni ko'rmaslik huquqi D) Sudya va uning oila a'zolarining xavfsizligini ta'minlash bo'yicha davlat himoyasi choralari To'g'ri javob: D) Sudya va uning oila a'zolarining xavfsizligini ta'minlash bo'yicha davlat himoyasi ✔ choralari 50. Vaziyat: sudyaning eski do'sti uning sudida ko'rilayotgan ish bo'yicha «shunchaki ish holatini bilish uchun» uyiga keldi. Sudya qanday yo'l tutishi lozim? A) Ish haqida suhbatlashishni rad etishi va zarur bo'lsa xolislik masalasini hal qilishi B) Faqat qaror loyihasini ko'rsatishi C) Do'stiga ishni yutishi uchun maslahat berishi D) Ish holatini batafsil aytib berishi To'g'ri javob: A) Ish haqida suhbatlashishni rad etishi va zarur bo'lsa xolislik masalasini hal qilishi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 21 3-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Jinoyat ishi bo'yicha shaxsni qamoqqa olish tarzidagi ehtiyot chorasini qo'llash kimning vakolatiga kiradi? A) Prokuror B) Sud C) Tergovchi D) Surishtiruvchi To'g'ri javob: B) Sud✔ 2. Konstitutsiyaga ko'ra O'zbekistonda o'lim jazosi masalasi qanday hal qilingan? A) O'lim jazosi taqiqlangan B) Sud ixtiyoriga qoldirilgan C) Faqat harbiy davrda qo'llaniladi D) Faqat og'ir jinoyatlar uchun saqlangan To'g'ri javob: A) O'lim jazosi taqiqlangan ✔ 3. Otalikni sud tartibida belgilashda sud qanday dalillarni inobatga oladi? A) Bolaning muayyan shaxsdan kelib chiqqanligini ishonchli tasdiqlovchi har qanday dalillarni, shu jumladan genetik ekspertiza xulosasini B) Faqat FHDYo organining yozuvini C) Faqat guvoh ko'rsatuvlarini D) Faqat onaning bayonotini To'g'ri javob: A) Bolaning muayyan shaxsdan kelib chiqqanligini ishonchli tasdiqlovchi har qanday ✔ dalillarni, shu jumladan genetik ekspertiza xulosasini 4. Mehnat munosabatlari qanday asosda yuzaga keladi? A) Mehnat shartnomasi (va qonunda nazarda tutilgan boshqa yuridik faktlar) asosida B) Faqat og'zaki kelishuv asosida C) Fuqarolik-huquqiy pudrat shartnomasi asosida D) Faqat davlat organi buyrug'i asosida To'g'ri javob: A) Mehnat shartnomasi (va qonunda nazarda tutilgan boshqa yuridik faktlar) asosida ✔ 5. Sud majlisida jabrlanuvchi ayolga nisbatan uning shaxsiy hayoti haqida ish bilan bog'liq bo'lmagan, kamsituvchi savollar berilmoqda. Raislik qiluvchining vazifasi nima? A) Faqat bayonnomaga yozish B) Jabrlanuvchini zaldan chiqarish C) Bunday savollarni rad etib, ishtirokchilarning qadr-qimmatini himoya qilish D) Savollarga to'sqinlik qilmaslik To'g'ri javob: C) Bunday savollarni rad etib, ishtirokchilarning qadr-qimmatini himoya qilish ✔ 6. Yuzlashtirish qachon o'tkaziladi? A) Ilgari so'roq qilingan shaxslarning ko'rsatuvlarida jiddiy qarama-qarshiliklar bo'lsa B) Faqat ekspertlar o'rtasida C) Har bir guvoh so'roq qilinganda D) Faqat ayblanuvchi iltimosiga ko'ra To'g'ri javob: A) Ilgari so'roq qilingan shaxslarning ko'rsatuvlarida jiddiy qarama-qarshiliklar bo'lsa ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 22 7. Homilador ayol bilan mehnat shartnomasini ish beruvchi tashabbusi bilan bekor qilishga qanday hollarda yo'l qo'yiladi? A) Har qanday asosda B) Faqat ish beruvchi xohlaganda C) Faqat qonunda nazarda tutilgan alohida holatda (masalan, tashkilot to'liq tugatilganda) D) Faqat ish haqi kamaytirilganda To'g'ri javob: C) Faqat qonunda nazarda tutilgan alohida holatda (masalan, tashkilot to'liq ✔ tugatilganda) 8. Takroriy ekspertiza qachon tayinlanadi? A) Tomonlar xulosaga rozi bo'lganda B) Ekspertiza o'tkazilmaganda C) Ekspert xulosasining asoslanganligi shubhali bo'lsa yoki xulosalar ziddiyatli bo'lsa D) Ekspert xulosasi to'liq bo'lmaganda va oddiy savolga javob kerak bo'lganda To'g'ri javob: C) Ekspert xulosasining asoslanganligi shubhali bo'lsa yoki xulosalar ziddiyatli bo'lsa ✔ 9. Ombudsman sud qarorlarini bekor qilish huquqiga egami? A) Faqat ma'muriy sud qarorlarini B) Ha, har qanday qarorni C) Yo'q, u sud vakolatiga aralasha olmaydi, ammo qonunda belgilangan vositalar orqali muammoni ko'tarishi mumkin D) Faqat birinchi instansiya qarorlarini To'g'ri javob: C) Yo'q, u sud vakolatiga aralasha olmaydi, ammo qonunda belgilangan vositalar ✔ orqali muammoni ko'tarishi mumkin 10. Tintuv o'tkazish uchun qanday asos bo'lishi kerak? A) Tergovchining shaxsiy taxmini B) Muayyan joyda ish uchun ahamiyatli ashyolar yoki hujjatlar bo'lishi mumkinligi to'g'risida yetarli ma'lumotlar C) Jabrlanuvchining og'zaki iltimosi D) Anonim xat To'g'ri javob: B) Muayyan joyda ish uchun ahamiyatli ashyolar yoki hujjatlar bo'lishi mumkinligi ✔ to'g'risida yetarli ma'lumotlar 11. Konstitutsiyaning oliy yuridik kuchga ega ekanligi nimani anglatadi? A) Konstitutsiyani o'zgartirish mumkin emasligini B) Konstitutsiya faqat davlat organlari uchun majburiy ekanini C) Hech bir qonun yoki boshqa normativ-huquqiy hujjat Konstitutsiya normalari va prinsiplariga zid kelishi mumkin emasligini D) Konstitutsiya faqat xalqaro shartnomalardan ustun ekanini To'g'ri javob: C) Hech bir qonun yoki boshqa normativ-huquqiy hujjat Konstitutsiya normalari va ✔ prinsiplariga zid kelishi mumkin emasligini 12. Ishga qabul qilishda dastlabki sinov qanday maqsadda belgilanadi? A) Xodimni jazolash uchun B) Xodimning topshirilayotgan ishga muvofiqligini tekshirish uchun C) Xodimni ta'tildan mahrum qilish uchun D) Ish haqini kamaytirish uchun To'g'ri javob: B) Xodimning topshirilayotgan ishga muvofiqligini tekshirish uchun ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 23 13. Sud odob-axloqining Bangalor tamoyillari qaysi qadriyatlarni belgilaydi? A) Ommaboplik, ochiqlik, shaffoflik B) Tezkorlik, iqtisodiylik, samaradorlik C) Faqat mustaqillik va xolislik D) Mustaqillik, xolislik, halollik, odob, tenglik, malaka va sinchkovlik To'g'ri javob: D) Mustaqillik, xolislik, halollik, odob, tenglik, malaka va sinchkovlik✔ 14. Ish beruvchi xodimga mehnat daftarchasini (yoki mehnat faoliyati to'g'risidagi ma'lumotlarni) berishni kechiktirsa, qanday oqibat bo'lishi mumkin? A) Xodim jarimaga tortiladi B) Kechiktirilgan vaqt uchun xodimga yetkazilgan zararni (ish haqini) qoplash majburiyati C) Hech qanday oqibat yo'q D) Xodim ishga qaytishga majbur To'g'ri javob: B) Kechiktirilgan vaqt uchun xodimga yetkazilgan zararni (ish haqini) qoplash ✔ majburiyati 15. O'lim jazosini bekor qilishga qaratilgan xalqaro hujjat qaysi? A) Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning ikkinchi fakultativ protokoli B) Qiynoqqa qarshi konvensiyaning fakultativ protokoli C) Bola huquqlari konvensiyasining birinchi fakultativ protokoli D) Iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy huquqlar paktining fakultativ protokoli To'g'ri javob: A) Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning ikkinchi fakultativ ✔ protokoli 16. Sudlanuvchi sud majlisida o'zini himoya qilishni xohlasa va himoyachidan voz kechsa, sud qanday yo'l tutishi kerak? A) Ishni to'xtatadi B) Voz kechishni hech qachon qabul qilmaydi C) Voz kechish ixtiyoriy ekanligini tekshirib, qonunga ko'ra himoyachi majburiy bo'lmagan hollarda qabul qiladi D) Voz kechishni har doim qabul qiladi To'g'ri javob: C) Voz kechish ixtiyoriy ekanligini tekshirib, qonunga ko'ra himoyachi majburiy ✔ bo'lmagan hollarda qabul qiladi 17. Intizomiy jazo qo'llashdan oldin ish beruvchi nima qilishi lozim? A) Xodimning oilasini xabardor qilishi B) Xodimdan yozma tushuntirish talab qilishi C) Xodimni darhol ishdan bo'shatishi D) Prokurordan ruxsat olishi To'g'ri javob: B) Xodimdan yozma tushuntirish talab qilishi ✔ 18. Qonuniy kuchga kirgan sud qarorining ijro etilmasligi xalqaro standartlar nuqtai nazaridan qanday baholanadi? A) Faqat fuqarolik huquqiy masala B) Hech qanday ahamiyatga ega emas C) Ijro organining ichki masalasi D) Sudga murojaat qilish huquqini ma'nosiz qiluvchi, adolatli sudlov huquqining buzilishi To'g'ri javob: D) Sudga murojaat qilish huquqini ma'nosiz qiluvchi, adolatli sudlov huquqining ✔ buzilishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 24 19. Malakali yuridik yordam olish huquqi Konstitutsiyaga ko'ra qanday kafolatlanadi? A) Faqat jinoyat ishlarida, sud bosqichida B) Har kim malakali yuridik yordam olish huquqiga ega, qonunda nazarda tutilgan hollarda u davlat hisobidan ko'rsatiladi C) Faqat to'lov evaziga D) Faqat yuridik shaxslarga kafolatlanadi To'g'ri javob: B) Har kim malakali yuridik yordam olish huquqiga ega, qonunda nazarda tutilgan ✔ hollarda u davlat hisobidan ko'rsatiladi 20. Prokuratura organlarining asosiy konstitutsiyaviy vazifasi qaysi? A) Qonunlarni qabul qilish B) Davlat byudjetini ijro etish C) Odil sudlovni amalga oshirish D) Qonunlarning aniq va bir xilda bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirish To'g'ri javob: D) Qonunlarning aniq va bir xilda bajarilishi ustidan nazoratni amalga oshirish ✔ 21. Huquqiy davlatning asosiy belgilaridan biri qaysi? A) Sud hokimiyatining yo'qligi B) Faqat bitta partiyaning mavjudligi C) Qonun ustuvorligi va davlatning o'zi ham qonun bilan bog'langanligi D) Davlat organlarining qonundan yuqori turishi To'g'ri javob: C) Qonun ustuvorligi va davlatning o'zi ham qonun bilan bog'langanligi ✔ 22. Nikoh shartnomasi bilan qaysi masalani tartibga solish mumkin emas? A) Er-xotinning shaxsiy nomulkiy munosabatlari va ularning bolalarga nisbatan huquqlarini B) Er-xotinning mulkiy huquq va majburiyatlarini C) Er-xotinning bir-birini ta'minlash bo'yicha majburiyatlarini D) Er-xotinning umumiy mol-mulkini bo'lish tartibini To'g'ri javob: A) Er-xotinning shaxsiy nomulkiy munosabatlari va ularning bolalarga nisbatan ✔ huquqlarini 23. Oliy Majlis qanday tuzilishga ega? A) Ikki palatali: Qonunchilik palatasi va Davlat kengashi B) Ikki palatali: Qonunchilik palatasi va Senat C) Bir palatali D) Uch palatali To'g'ri javob: B) Ikki palatali: Qonunchilik palatasi va Senat ✔ 24. Prokurorning dastlabki tergov ustidan nazorati va sudning tergov ustidan sud nazorati o'rtasidagi farq nima? A) Sud nazorati asosan konstitutsiyaviy huquqlarni cheklovchi choralar va shikoyatlar bo'yicha qonuniylikni tekshirishga qaratilgan B) Farq yo'q C) Sud nazorati faqat ish sudga kelgandan keyin boshlanadi D) Prokuror nazorati faqat sud majlisida amalga oshiriladi To'g'ri javob: A) Sud nazorati asosan konstitutsiyaviy huquqlarni cheklovchi choralar va shikoyatlar ✔ bo'yicha qonuniylikni tekshirishga qaratilgan Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 25 25. Ish ko'rilishida oqilona muddatga rioya qilinganligini baholashda qaysi mezonlar hisobga olinadi? A) Faqat taraflar soni B) Faqat ishning hajmi C) Faqat sudyaning ish yuklamasi D) Ishning murakkabligi, ariza beruvchining xulq-atvori, vakolatli organlarning xatti-harakati va ishning ariza beruvchi uchun ahamiyati To'g'ri javob: D) Ishning murakkabligi, ariza beruvchining xulq-atvori, vakolatli organlarning xatti-✔ harakati va ishning ariza beruvchi uchun ahamiyati 26. Xalqaro standartlarga ko'ra sud muhokamasigacha qamoqda saqlash qanday bo'lishi kerak? A) Istisno chorasi, umumiy qoida emas B) Faqat prokuror ixtiyorida C) Og'ir ishlarda doimo majburiy D) Umumiy qoida To'g'ri javob: A) Istisno chorasi, umumiy qoida emas ✔ 27. Ozodlikdan mahrum qilish bilan bog'liq bo'lmagan choralar bo'yicha BMTning minimal standart qoidalari qanday ataladi? A) Riyod yo'riqnomalari B) Pekin qoidalari C) Tokio qoidalari D) Bangalor tamoyillari To'g'ri javob: C) Tokio qoidalari ✔ 28. Sud majlisi bayonnomasiga tomonlarning huquqi qaysi? A) Bayonnoma bilan tanishish va unga mulohazalar bildirish B) Bayonnomani bekor qilish C) Bayonnomani imzolamaslik orqali hukmni bekor qildirish D) Bayonnomani o'zlari tuzish To'g'ri javob: A) Bayonnoma bilan tanishish va unga mulohazalar bildirish ✔ 29. Sudlanuvchining oxirgi so'zi davomida u ish uchun muhim yangi holatlar haqida ma'lum qilsa, sud nima qilishi mumkin? A) Sud tergovini qayta tiklash to'g'risida masalani hal qiladi B) Darhol hukm chiqaradi C) Bu holatlarni e'tiborsiz qoldiradi D) Uning so'zini to'xtatadi To'g'ri javob: A) Sud tergovini qayta tiklash to'g'risida masalani hal qiladi ✔ 30. Reabilitatsiya qilingan shaxsning huquqi qaysi? A) Faqat ish materiallarini olish B) Noqonuniy ta'qib natijasida yetkazilgan mulkiy va ma'naviy zararning qoplanishi hamda huquqlarining tiklanishi C) Faqat ma'naviy zararni so'rash, mulkiy zararsiz D) Faqat kechirim so'rash To'g'ri javob: B) Noqonuniy ta'qib natijasida yetkazilgan mulkiy va ma'naviy zararning qoplanishi ✔ hamda huquqlarining tiklanishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 26 31. Sud ishni sirtdan (sudlanuvchi ishtirokisiz) ko'rishi istisno tariqasida qaysi holatda mumkin bo'lishi mumkin? A) Qonunda belgilangan shartlarda, masalan sudlanuvchi chet elda bo'lib, suddan bo'yin tovlayotgan bo'lsa B) Sudlanuvchi kasal bo'lsa, har doim C) Sudyaning xohishiga ko'ra D) Prokurorning og'zaki talabiga ko'ra To'g'ri javob: A) Qonunda belgilangan shartlarda, masalan sudlanuvchi chet elda bo'lib, suddan ✔ bo'yin tovlayotgan bo'lsa 32. O'zbekistonda saylash huquqiga ega bo'lish yoshi qaysi? A) 16 yosh B) 18 yosh C) 25 yosh D) 21 yosh To'g'ri javob: B) 18 yosh ✔ 33. Vasiylik va homiylik organlari bolalar bilan bog'liq sud ishlarida qanday rol o'ynaydi? A) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ishda ishtirok etib, bolaning manfaatlari bo'yicha xulosa beradi B) Hech qanday rol o'ynamaydi C) Ular ishni o'zlari hal qiladi D) Faqat guvoh sifatida ishtirok etadi To'g'ri javob: A) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ishda ishtirok etib, bolaning manfaatlari ✔ bo'yicha xulosa beradi 34. Inson huquqlari sohasida «mutanosiblik» tamoyili nimani talab qiladi? A) Cheklov ko'zlangan qonuniy maqsadga erishish uchun zarur bo'lgandan ortiq bo'lmasligi B) Cheklov sudyaning ixtiyoriga ko'ra bo'lishi C) Cheklov tomonlar o'rtasida teng bo'lishi D) Cheklov har doim maksimal darajada bo'lishi To'g'ri javob: A) Cheklov ko'zlangan qonuniy maqsadga erishish uchun zarur bo'lgandan ortiq ✔ bo'lmasligi 35. Jinoyat ishi materiallari bilan tanishtirish (tergov tugaganidan keyin) kimga nisbatan amalga oshiriladi? A) Faqat jamoatchilikka B) Faqat guvohlarga C) Faqat ekspertlarga D) Ayblanuvchi va uning himoyachisiga, shuningdek qonunda nazarda tutilgan boshqa ishtirokchilarga To'g'ri javob: D) Ayblanuvchi va uning himoyachisiga, shuningdek qonunda nazarda tutilgan ✔ boshqa ishtirokchilarga 36. O'zbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining yangi tahriri qanday usulda qabul qilingan? A) Umumxalq referendumi orqali B) Konstitutsiyaviy sud qarori bilan C) Oliy Majlis palatalarining qo'shma majlisida D) Prezident farmoni bilan To'g'ri javob: A) Umumxalq referendumi orqali ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 27 37. Vaziyat: ish beruvchi ish e'lonida «faqat 30 yoshgacha bo'lgan erkaklar» deb ko'rsatdi, ish xususiyati bunga hech qanday asos bermaydi. Bu qanday baholanadi? A) Faqat odob masalasi B) Ish beruvchining qonuniy huquqi C) Faqat davlat korxonalari uchun taqiqlangan D) Mehnat sohasidagi kamsitish To'g'ri javob: D) Mehnat sohasidagi kamsitish✔ 38. Ayblanuvchini o'zining yo'qligida (sirtdan) sud qilish xalqaro standartlarga muvofiq bo'lishi uchun qaysi kafolat muhim? A) Ayblanuvchi keyinchalik shikoyat qila olmasligi B) Bunday ishda hukm darhol ijro etilishi C) Ayblanuvchi xabardor qilinganligi va ishni qayta ko'rishni talab qilish imkoniyati D) Sud majlisi yopiq o'tkazilishi To'g'ri javob: C) Ayblanuvchi xabardor qilinganligi va ishni qayta ko'rishni talab qilish imkoniyati ✔ 39. Ish vaqtidan tashqari ish (ortiqcha ish) uchun ish beruvchi qanday majburiyatga ega? A) Hech narsa to'lamaydi B) Faqat rahmatnoma beradi C) Oshirilgan miqdorda haq to'laydi yoki qonunda belgilangan tartibda qo'shimcha dam berish bilan kompensatsiya qiladi D) Faqat keyingi oyda ishni kamaytiradi To'g'ri javob: C) Oshirilgan miqdorda haq to'laydi yoki qonunda belgilangan tartibda qo'shimcha ✔ dam berish bilan kompensatsiya qiladi 40. Ayblanuvchining himoyaga tayyorgarlik ko'rish uchun yetarli vaqt va imkoniyatlarga ega bo'lish huquqi qaysi huquqning tarkibiy qismi? A) So'z erkinligi B) Mulk huquqi C) Shaxsiy hayot daxlsizligi D) Adolatli sud muhokamasi huquqi To'g'ri javob: D) Adolatli sud muhokamasi huquqi ✔ 41. Sud majlisida kar va soqov guvoh ishtirok etmoqda. Teng huquqlilik va kamsitmaslik tamoyiliga ko'ra sud nimani ta'minlashi kerak? A) Uning qarindoshi orqali tushuntirish olishni B) Imo-ishora tili tarjimoni ishtirokini C) Uni so'roq qilmaslik D) Faqat yozma ko'rsatuv olishni, uning xohishidan qat'i nazar To'g'ri javob: B) Imo-ishora tili tarjimoni ishtirokini ✔ 42. Aybsizlik prezumpsiyasining konstitutsiyaviy mazmuni qaysi? A) Ayblanuvchi o'zining aybsizligini isbotlashi shart B) Shaxsning aybi qonunda nazarda tutilgan tartibda isbotlanmaguncha va qonuniy kuchga kirgan sud hukmi bilan aniqlanmaguncha u aybsiz hisoblanadi C) Faqat voyaga yetmaganlar aybsiz hisoblanadi D) Tergov organi aybni taxmin qilishi mumkin To'g'ri javob: B) Shaxsning aybi qonunda nazarda tutilgan tartibda isbotlanmaguncha va qonuniy ✔ kuchga kirgan sud hukmi bilan aniqlanmaguncha u aybsiz hisoblanadi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 28 43. Fuqarolarning tinch yig'ilishlar o'tkazish huquqi qanday cheklanishi mumkin? A) Faqat ish vaqtida taqiqlanadi B) Hokimning xohishiga ko'ra cheklanadi C) Hech qanday cheklanmaydi D) Faqat xavfsizlik nuqtai nazaridan zarur bo'lgan hollarda qonunga muvofiq cheklanishi mumkin To'g'ri javob: D) Faqat xavfsizlik nuqtai nazaridan zarur bo'lgan hollarda qonunga muvofiq ✔ cheklanishi mumkin 44. Ish beruvchi ish haqi to'lashni kechiktirsa, xodim qanday huquqqa ega? A) Hech narsa talab qila olmaydi B) Faqat ish beruvchi mol-mulkini olib qo'yish C) Qonunda belgilangan tartibda to'lanmagan ish haqini va kechiktirish uchun kompensatsiyani talab qilish, sudga murojaat qilish D) Faqat ishni tashlab ketish To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan tartibda to'lanmagan ish haqini va kechiktirish uchun ✔ kompensatsiyani talab qilish, sudga murojaat qilish 45. Mehnatga layoqatli voyaga yetgan bolalarning ota-onalarga nisbatan majburiyati qaysi? A) Faqat meros olish B) Hech qanday majburiyat yo'q C) Mehnatga layoqatsiz, yordamga muhtoj ota-onalarini ta'minlash va ularga g'amxo'rlik qilish D) Faqat ota-onalarining qarzlarini to'lash To'g'ri javob: C) Mehnatga layoqatsiz, yordamga muhtoj ota-onalarini ta'minlash va ularga ✔ g'amxo'rlik qilish 46. Ajrashgandan keyin bola bilan alohida yashayotgan ota-onaning huquqi qaysi? A) Bola bilan muloqot qilish huquqidan avtomatik mahrum bo'lish B) Faqat aliment to'lash huquqi C) Bola bilan muloqot qilish va uning tarbiyasida ishtirok etish huquqi D) Bolani ikkinchi ota-onadan majburan olib ketish huquqi To'g'ri javob: C) Bola bilan muloqot qilish va uning tarbiyasida ishtirok etish huquqi ✔ 47. Ijtimoiy davlat prinsipi nimani anglatadi? A) Davlat faqat bozor munosabatlariga aralashmasligini B) Davlat iqtisodiyotni to'liq boshqarishini C) Davlat dinga asoslanishini D) Davlat inson munosib hayoti va erkin rivojlanishini ta'minlovchi ijtimoiy siyosat olib borishini To'g'ri javob: D) Davlat inson munosib hayoti va erkin rivojlanishini ta'minlovchi ijtimoiy siyosat ✔ olib borishini 48. Xalqaro huquqning umume'tirof etilgan normalari va xalqaro shartnomalar milliy huquq tizimida qanday o'rin tutadi? A) Ular hech qachon qo'llanilmaydi B) Ular milliy huquq tizimining tarkibiy qismi hisoblanadi C) Ular faqat Konstitutsiyadan yuqori turadi D) Ular faqat diplomatlar uchun majburiy To'g'ri javob: B) Ular milliy huquq tizimining tarkibiy qismi hisoblanadi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 29 49. Qiynoqqa qarshi konvensiyaning fakultativ protokoli qanday mexanizmni nazarda tutadi? A) Ozodlikdan mahrum qilish joylariga muntazam tashriflar (milliy profilaktika mexanizmi) B) Xalqaro jinoyat sudini tashkil etish C) Individual shikoyatlarni ko'rib chiqish D) Faqat davlat hisobotlarini ko'rib chiqish To'g'ri javob: A) Ozodlikdan mahrum qilish joylariga muntazam tashriflar (milliy profilaktika ✔ mexanizmi) 50. Yangi ochilgan holatlar bo'yicha ishni qayta ko'rishga qaysi holat asos bo'lishi mumkin? A) Sudyaning boshqa lavozimga o'tishi B) Qonunning boshqacha talqin qilinishi C) Hukm chiqarilganda sudga ma'lum bo'lmagan, ish uchun muhim ahamiyatga ega holatlarning aniqlanishi D) Tomonlardan birining hukmdan noroziligi To'g'ri javob: C) Hukm chiqarilganda sudga ma'lum bo'lmagan, ish uchun muhim ahamiyatga ega ✔ holatlarning aniqlanishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 30 4-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Sud neustoyka miqdorini kamaytirishga qanday holatda haqli? A) Neustoyka kreditor zararlariga nisbatan haddan tashqari ko'p bo'lsa (nomutanosib bo'lsa) B) Hech qachon C) Neustoyka shartnomada ko'rsatilgan bo'lsa D) Qarzdor kambag'al bo'lsa har doim To'g'ri javob: A) Neustoyka kreditor zararlariga nisbatan haddan tashqari ko'p bo'lsa (nomutanosib✔ bo'lsa) 2. Bedarak yo'qolgan deb topish va vafot etgan deb e'lon qilish o'rtasidagi asosiy farq nima? A) Ikkalasi ham faqat notarius tomonidan amalga oshiriladi B) Ikkalasi bir xil oqibatga ega C) Bedarak yo'qolgan deb topish fuqaroning vafotiga tenglashtiriladi D) Vafot etgan deb e'lon qilish meros ochilishiga olib keladi, bedarak yo'qolgan deb topish esa mol- mulkka ishonchli boshqaruv o'rnatishga asos bo'ladi To'g'ri javob: D) Vafot etgan deb e'lon qilish meros ochilishiga olib keladi, bedarak yo'qolgan deb ✔ topish esa mol-mulkka ishonchli boshqaruv o'rnatishga asos bo'ladi 3. Oferta nima? A) Reklama e'loni har doim B) Shartnoma tuzish to'g'risidagi taklifni qabul qilish C) Bir yoki bir necha muayyan shaxsga yo'llangan, yetarli darajada aniq va taklif qiluvchining shartnoma tuzish niyatini ifodalovchi taklif D) Shartnomani bekor qilish to'g'risidagi xabar To'g'ri javob: C) Bir yoki bir necha muayyan shaxsga yo'llangan, yetarli darajada aniq va taklif ✔ qiluvchining shartnoma tuzish niyatini ifodalovchi taklif 4. Vaziyat: pudratchi ishni shartnomada belgilangan muddatda tugatmadi, shartnomada kechiktirilgan har bir kun uchun neustoyka nazarda tutilgan. Buyurtmachi qaysi talabni qo'yishi mumkin? A) Neustoykani undirishni, shuningdek qonun va shartnomaga muvofiq qoplanmagan zararni B) Faqat qo'shimcha ish bajarilishini C) Faqat shartnomani bekor qilishni, neustoyka talab qilmasdan D) Faqat pudratchini jinoiy javobgarlikka tortishni To'g'ri javob: A) Neustoykani undirishni, shuningdek qonun va shartnomaga muvofiq ✔ qoplanmagan zararni 5. Hukm e'lon qilinganidan keyin uning matnini o'zgartirish mumkinmi? A) Yo'q, e'lon qilingan hukm mazmuni o'zgartirilmaydi; faqat qonunda belgilangan tartibda aniq texnik xatolar tuzatilishi yoki yuqori instansiyada qayta ko'rilishi mumkin B) Ha, prokuror talabi bilan C) Ha, sudya istalgan vaqtda D) Ha, kotib tomonidan To'g'ri javob: A) Yo'q, e'lon qilingan hukm mazmuni o'zgartirilmaydi; faqat qonunda belgilangan ✔ tartibda aniq texnik xatolar tuzatilishi yoki yuqori instansiyada qayta ko'rilishi mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 31 6. Tintuvni shoshilinch holatda sud ruxsatisiz (yoki sanksiyasiz) o'tkazish qonunda nazarda tutilgan bo'lsa, qanday keyingi talab amal qiladi? A) Tintuv natijalari yo'q qilinishi kerak B) Faqat ayblanuvchi roziligi olinadi C) Qonunda belgilangan muddatda tegishli organni xabardor qilish va harakat qonuniyligini tekshirtirish D) Hech qanday talab yo'q To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan muddatda tegishli organni xabardor qilish va harakat ✔ qonuniyligini tekshirtirish 7. Ma'muriy organ tomonidan yo'l qo'yilgan arifmetik yoki yozuvdagi xato qanday tuzatiladi? A) Tuzatib bo'lmaydi B) Ma'muriy organ tomonidan istalgan vaqtda tuzatilishi mumkin C) Faqat prokuror protesti bilan D) Faqat sud orqali To'g'ri javob: B) Ma'muriy organ tomonidan istalgan vaqtda tuzatilishi mumkin ✔ 8. Sud qarorida taraflarning huquq va majburiyatlariga oid barcha muhim masalalar hal qilinganligini tekshirish uchun qaysi usul samarali? A) Qarorni ovoz chiqarib o'qish B) Qaror loyihasini qonunda belgilangan hukm masalalari ro'yxati bo'yicha nazorat varaqasi asosida tekshirish C) Qarorni uzunroq yozish D) Prokurordan so'rash To'g'ri javob: B) Qaror loyihasini qonunda belgilangan hukm masalalari ro'yxati bo'yicha nazorat ✔ varaqasi asosida tekshirish 9. Neustoyka nima? A) Kreditorning qarzdor mulkini ushlab qolishi B) Qonun yoki shartnomada belgilangan, majburiyat bajarilmagan yoki lozim darajada bajarilmagan taqdirda qarzdor kreditorga to'lashi shart bo'lgan pul summasi C) Shartnoma tuzishda beriladigan avans D) Uchinchi shaxsning qarzdor uchun javobgarligi To'g'ri javob: B) Qonun yoki shartnomada belgilangan, majburiyat bajarilmagan yoki lozim ✔ darajada bajarilmagan taqdirda qarzdor kreditorga to'lashi shart bo'lgan pul summasi 10. Boshqa bitimni niqoblash maqsadida tuzilgan bitim qanday ataladi va qanday oqibatga olib keladi? A) Kabala bitimi; to'liq haqiqiy B) Niqoblangan (simulyativ) bitim; haqiqiy emas, taraflar aslida nazarda tutgan bitimga unga taalluqli qoidalar qo'llaniladi C) Ko'zbo'yamachilik bitimi; har doim davlat daromadiga o'tkaziladi D) Shartli bitim; haqiqiy hisoblanadi To'g'ri javob: B) Niqoblangan (simulyativ) bitim; haqiqiy emas, taraflar aslida nazarda tutgan ✔ bitimga unga taalluqli qoidalar qo'llaniladi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 32 11. Hukmning tavsif qismida sud qilmishni bir summada, xulosa qismida esa boshqa summada ko'rsatgan. Bu qanday kamchilik? A) Ahamiyatsiz texnik xato B) Kamchilik emas C) Faqat ijro bosqichida tuzatiladi D) Hukm qismlari o'rtasidagi ziddiyat bo'lib, hukmning qonuniyligi va asoslanganligiga ta'sir qiladi To'g'ri javob: D) Hukm qismlari o'rtasidagi ziddiyat bo'lib, hukmning qonuniyligi va ✔ asoslanganligiga ta'sir qiladi 12. Hukmda ashyoviy dalillar taqdiri haqida masala hal qilinmagan. Bu qanday baholanadi? A) Hukmning to'liq emasligi; qonunga ko'ra bu masala hukmda hal qilinishi kerak B) Masala keyin o'z-o'zidan hal bo'ladi C) Bu majburiy emas D) Faqat prokuror hal qiladi To'g'ri javob: A) Hukmning to'liq emasligi; qonunga ko'ra bu masala hukmda hal qilinishi kerak ✔ 13. Elektron dalillarni (masalan, telefon yozishmalari) baholashda qanday masala ayniqsa muhim? A) Faqat yozishma sanasi B) Faqat matn uzunligi C) Ularning yaxlitligi, o'zgartirilmaganligi va olish tartibining qonuniyligi D) Faqat yozishma tili To'g'ri javob: C) Ularning yaxlitligi, o'zgartirilmaganligi va olish tartibining qonuniyligi ✔ 14. Ma'muriy sudda ishni ko'rish chog'ida sud ma'muriy hujjatning qonuniyligini qaysi paytdagi holatga ko'ra baholaydi (odatda bekor qilish talabi bo'yicha)? A) Ma'muriy organ tashkil etilgan paytdagi holatga ko'ra B) Hujjat qabul qilingan paytdagi faktik va huquqiy holatga ko'ra C) Arizachi tug'ilgan paytdagi holatga ko'ra D) Sud qarori chiqarilgandan bir yil keyingi holatga ko'ra To'g'ri javob: B) Hujjat qabul qilingan paytdagi faktik va huquqiy holatga ko'ra ✔ 15. Video yozuv dalil sifatida qabul qilinganda uning ishonchliligini tasdiqlash uchun odatda nima qilinishi mumkin? A) Faqat yozuvni topshirgan shaxs so'roq qilinadi B) Yozuv hech qachon dalil bo'la olmaydi C) Yozuvning manbasi aniqlanadi, zarur bo'lsa montaj yo'qligiga ekspertiza tayinlanadi D) Yozuv faqat ko'rib chiqiladi, manbasi muhim emas To'g'ri javob: C) Yozuvning manbasi aniqlanadi, zarur bo'lsa montaj yo'qligiga ekspertiza ✔ tayinlanadi 16. Ma'muriy sudda arizachi sifatida yuridik shaxs ishtirok eta oladimi? A) Faqat davlat korxonalari B) Faqat chet el yuridik shaxslari C) Ha, uning huquq va qonuniy manfaatlariga daxl qilinganda D) Yo'q, faqat jismoniy shaxslar To'g'ri javob: C) Ha, uning huquq va qonuniy manfaatlariga daxl qilinganda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 33 17. Dalilning «maqbulligi» nimani anglatadi? A) Dalil haqiqatga mosligini B) Dalil sudyaga yoqqanini C) Dalil qonunda belgilangan manbadan, vakolatli shaxs tomonidan, belgilangan tartibda olinganligini D) Dalilning ishga aloqadorligini To'g'ri javob: C) Dalil qonunda belgilangan manbadan, vakolatli shaxs tomonidan, belgilangan ✔ tartibda olinganligini 18. Ma'muriy sudda ishni ko'rishda arizachining talabidan chetga chiqishga (ultra petita) qanday munosabatda bo'linadi? A) Sud asosan arizachining talablari predmeti doirasida qaror qabul qiladi, garchi ularni aniqlashtirishga yordam bersa ham B) Sud talablarni e'tiborsiz qoldirib, ma'muriy organ foydasiga qaror chiqaradi C) Sud faqat ma'muriy organ talabiga ko'ra ish ko'radi D) Sud arizachi talablari doirasidan chiqib, umuman boshqa nizoni hal qila oladi To'g'ri javob: A) Sud asosan arizachining talablari predmeti doirasida qaror qabul qiladi, garchi ✔ ularni aniqlashtirishga yordam bersa ham 19. Kafillik shartnomasida kafil va qarzdor kreditor oldida, agar qonun yoki shartnomada boshqacha qoida nazarda tutilmagan bo'lsa, qanday javobgar bo'ladi? A) Ulushli B) Subsidiar C) Kafil javobgar emas D) Solidar To'g'ri javob: D) Solidar ✔ 20. Ma'muriy sud qaror chiqarishda ma'muriy organga muayyan harakatni bajarish majburiyatini yuklasa, bu qanday talab bo'yicha qaror? A) Fuqarolik-huquqiy restitutsiya talabi B) Majburlash (majburiyat yuklash) to'g'risidagi talab C) Bekor qilish to'g'risidagi talab D) Jinoiy talab To'g'ri javob: B) Majburlash (majburiyat yuklash) to'g'risidagi talab ✔ 21. Ma'muriy hujjatning haqiqiy emasligi (o'z-o'zidan kuchga ega emasligi) odatda qaysi holatda yuzaga keladi? A) Hujjat ochiq-oydin va jiddiy kamchiliklarga ega bo'lsa (masalan, vakolatsiz organ tomonidan qabul qilingan yoki bajarib bo'lmaydigan bo'lsa) B) Hujjatda ahamiyatsiz texnik xato bo'lsa C) Hujjat arizachiga yoqmasa D) Hujjat kechikib qabul qilinsa To'g'ri javob: A) Hujjat ochiq-oydin va jiddiy kamchiliklarga ega bo'lsa (masalan, vakolatsiz organ ✔ tomonidan qabul qilingan yoki bajarib bo'lmaydigan bo'lsa) 22. Oldi-sotdi shartnomasi bo'yicha ko'chmas mulkka mulk huquqi oluvchiga, qoida tariqasida, qachon o'tadi? A) Kalit topshirilgan paytdan B) Mulk huquqi davlat ro'yxatidan o'tkazilgan paytdan C) Shartnoma imzolangan paytdan D) To'lov to'liq amalga oshirilgan paytdan To'g'ri javob: B) Mulk huquqi davlat ro'yxatidan o'tkazilgan paytdan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 34 23. Ma'muriy sud qarorining qonuniy kuchga kirishi ma'muriy organ uchun qanday oqibatga ega? A) Organ qarorni bajarishi shart va xuddi shu asoslar bo'yicha takroriy noqonuniy hujjat qabul qilishi mumkin emas B) Qaror faqat arizachi uchun majburiy C) Organ qarorni ixtiyoriy ravishda bajaradi yoki e'tiborsiz qoldiradi D) Organ qarorni yangi buyruq bilan bekor qila oladi To'g'ri javob: A) Organ qarorni bajarishi shart va xuddi shu asoslar bo'yicha takroriy noqonuniy ✔ hujjat qabul qilishi mumkin emas 24. Ma'muriy hujjatning asoslantirilgan bo'lishi talabi nimaga xizmat qiladi? A) Hujjatni uzaytirishga B) Faqat ichki nazorat uchun C) Manfaatdor shaxsga qaror sabablarini tushunish va undan samarali shikoyat qilish imkonini berishga D) Faqat arxiv uchun To'g'ri javob: C) Manfaatdor shaxsga qaror sabablarini tushunish va undan samarali shikoyat qilish ✔ imkonini berishga 25. Sud qarorida qonun normasiga havola qilganda qaysi qoida to'g'ri? A) Istalgan tahrirga havola qilish mumkin B) Havola qilish shart emas C) Faqat kodeks nomini ko'rsatish yetarli D) Hodisa vaqtida amalda bo'lgan (yoki qonunga ko'ra qo'llanilishi lozim bo'lgan) tahrirdagi normaga aniq havola qilish To'g'ri javob: D) Hodisa vaqtida amalda bo'lgan (yoki qonunga ko'ra qo'llanilishi lozim bo'lgan) ✔ tahrirdagi normaga aniq havola qilish 26. Sudlanuvchi alibi to'g'risida arz qilsa, sud nima qilishi kerak? A) Alibi tekshirilishi va hukmda unga baho berilishi kerak B) Alibi faqat yozma hujjat bilan tasdiqlangan bo'lsa ko'riladi C) Uni e'tiborsiz qoldirishi kerak D) Sudlanuvchining o'zi uni to'liq isbotlashi shart To'g'ri javob: A) Alibi tekshirilishi va hukmda unga baho berilishi kerak ✔ 27. Yengib bo'lmaydigan kuch (fors-major) holatlari majburiyatni bajarmaslik uchun javobgarlikka qanday ta'sir qiladi? A) Faqat jismoniy shaxslarni ozod qiladi B) Faqat javobgarlikni og'irlashtiradi C) Qonun yoki shartnomada boshqacha qoida bo'lmasa, tadbirkorlik faoliyatida ham javobgarlikdan ozod qilish asosi bo'ladi D) Hech qanday ta'sir qilmaydi To'g'ri javob: C) Qonun yoki shartnomada boshqacha qoida bo'lmasa, tadbirkorlik faoliyatida ham ✔ javobgarlikdan ozod qilish asosi bo'ladi 28. Ma'muriy sud ishlarida kelishuv (yarashuv) mumkinmi? A) Faqat jinoyat ishlarida B) Mutlaqo mumkin emas C) Qonunda belgilangan doirada, ommaviy manfaatlarga va qonunga zid bo'lmagan holda mumkin D) Faqat ma'muriy organ rahbari shaxsan ishtirok etsa To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan doirada, ommaviy manfaatlarga va qonunga zid bo'lmagan ✔ holda mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 35 29. Advokat (himoyachi) tomonidan taqdim etilgan hujjat sudda dalil sifatida qanday baholanadi? A) Avtomatik ravishda maqbul emas B) Ayblov dalillaridan ustun turadi C) Faqat prokuror roziligi bilan qabul qilinadi D) Boshqa dalillar kabi umumiy qoidalar bo'yicha tekshirilib baholanadi To'g'ri javob: D) Boshqa dalillar kabi umumiy qoidalar bo'yicha tekshirilib baholanadi✔ 30. Sud qarorining ijro etilishi mumkinligi talabi nimani anglatadi? A) Xulosa qismi aniq, ikki ma'noli bo'lmasligi va ijro organi qanday harakat qilishini aniq ko'rsatishi B) Qaror ijro organi bilan kelishilishi C) Qaror tez chiqarilishi D) Qaror faqat og'zaki e'lon qilinishi To'g'ri javob: A) Xulosa qismi aniq, ikki ma'noli bo'lmasligi va ijro organi qanday harakat qilishini ✔ aniq ko'rsatishi 31. Sud hukmda «sudlanuvchining ko'rsatuvi o'zini himoya qilish maqsadida berilgan» degan iborani dalillarsiz yozib, ko'rsatuvni rad etgan. Bu qanday kamchilik? A) Faqat uslubiy kamchilik B) Rad etish sabablari aniq dalillar bilan asoslanmaganligi sababli asoslash talabining buzilishi C) Faqat imlo xatosi D) Kamchilik emas, bu odatiy formula To'g'ri javob: B) Rad etish sabablari aniq dalillar bilan asoslanmaganligi sababli asoslash talabining ✔ buzilishi 32. Vaziyat: ma'muriy organ fuqaroning uyini buzish to'g'risida qaror qabul qildi; fuqaro bu qarorni sudda nizolashmoqda va buzish ertaga boshlanishi rejalashtirilgan. Fuqaro qaysi protsessual vositadan foydalanishi maqsadga muvofiq? A) Da'vodan voz kechish B) Nizolashilayotgan qaror ijrosini to'xtatib turish to'g'risida ariza berish C) Kelishuv bitimi tuzish D) Ishni hakamlik sudiga o'tkazish To'g'ri javob: B) Nizolashilayotgan qaror ijrosini to'xtatib turish to'g'risida ariza berish ✔ 33. Ishni alohida ish yuritishga ajratilgan sherik haqida hukmda qanday ifoda ishlatilishi tavsiya etiladi? A) Aybdorlik haqida xulosa chiqarmasdan, «ishi alohida ish yuritishga ajratilgan shaxs» kabi neytral ifoda bilan B) Uning aybi isbotlangan shaxs sifatida C) U haqda umuman hech narsa yozmasdan, hatto holatlarni tavsiflash zarur bo'lsa ham D) Uning familiyasi bilan «jinoyatchi» deb To'g'ri javob: A) Aybdorlik haqida xulosa chiqarmasdan, «ishi alohida ish yuritishga ajratilgan ✔ shaxs» kabi neytral ifoda bilan 34. Hukmning «asoslanganligi» nimani anglatadi? A) Sudning xulosalari sud majlisida tekshirilgan dalillar bilan tasdiqlanganini B) Hukm hajmining kattaligini C) Hukm sudlanuvchining iqroriga asoslanganini D) Hukm qonunga havolalar bilan to'ldirilganini To'g'ri javob: A) Sudning xulosalari sud majlisida tekshirilgan dalillar bilan tasdiqlanganini ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 36 35. Fuqaroviy da'vo bo'yicha hukmda qanday asoslash talab qilinadi? A) Faqat da'vo miqdorini ko'rsatish B) Da'vo miqdori, uni tasdiqlovchi dalillar va qo'llanilgan qonun normalari ko'rsatilib, da'voni qanoatlantirish yoki rad etish sabablari bayon etilishi C) Faqat «da'vo qanoatlantirilsin» deb yozish D) Faqat da'vogarning ismini ko'rsatish To'g'ri javob: B) Da'vo miqdori, uni tasdiqlovchi dalillar va qo'llanilgan qonun normalari ko'rsatilib,✔ da'voni qanoatlantirish yoki rad etish sabablari bayon etilishi 36. Masʼuliyati cheklangan jamiyat ishtirokchisi jamiyat majburiyatlari bo'yicha qanday javobgar? A) O'zining butun mol-mulki bilan B) Subsidiar tartibda to'liq javobgar C) Javobgar emas va jamiyat faoliyati bilan bog'liq zarar xavfini o'z hissasi qiymati doirasida ko'taradi D) Jamiyat bilan solidar javobgar To'g'ri javob: C) Javobgar emas va jamiyat faoliyati bilan bog'liq zarar xavfini o'z hissasi qiymati ✔ doirasida ko'taradi 37. Dalillarning bevositaligi tamoyili nimani talab qiladi? A) Sud dalillarni tergovchi orqali biladi B) Dalillarni faqat ekspert tekshiradi C) Sud dalillarni iloji boricha bevosita (guvohlarni o'zi so'roq qilib, ashyolarni o'zi ko'zdan kechirib) tekshiradi D) Sud faqat yozma materiallarni o'rganadi To'g'ri javob: C) Sud dalillarni iloji boricha bevosita (guvohlarni o'zi so'roq qilib, ashyolarni o'zi ✔ ko'zdan kechirib) tekshiradi 38. Sudlanuvchining ko'rsatuv berishdan bosh tortishi qanday baholanadi? A) Og'irlashtiruvchi holat deb B) Aybni tan olish deb C) O'z huquqidan foydalanish sifatida va o'z-o'zidan aybdorlik dalili bo'la olmaydi D) Yolg'on ko'rsatuv deb To'g'ri javob: C) O'z huquqidan foydalanish sifatida va o'z-o'zidan aybdorlik dalili bo'la olmaydi ✔ 39. Dalillarni baholash mezonlariga qaysi to'plam to'g'ri kiradi? A) Soni, hajmi, shakli B) Aloqadorlik, maqbullik, ishonchlilik va jamlanganda yetarlilik C) Rasmiylik, tasdiqlanganlik, shuhrat D) Tezlik, arzonlik, qulaylik To'g'ri javob: B) Aloqadorlik, maqbullik, ishonchlilik va jamlanganda yetarlilik ✔ 40. Jinoyatlar majmui bo'yicha hukmning xulosa qismida jazo qanday ko'rsatilishi kerak? A) Har bir jinoyat uchun alohida jazo, so'ngra qo'llanilgan qoidaga ko'ra uzil-kesil jazo ko'rsatiladi B) Faqat eng og'ir jinoyat uchun jazo ko'rsatiladi C) Jazo tavsif qismida ko'rsatilsa yetarli D) Faqat uzil-kesil jazo ko'rsatiladi To'g'ri javob: A) Har bir jinoyat uchun alohida jazo, so'ngra qo'llanilgan qoidaga ko'ra uzil-kesil jazo ✔ ko'rsatiladi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 37 41. Ekspert so'roq qilinishi qachon zarur bo'lishi mumkin? A) Har bir ishda majburiy B) Faqat ekspert xohlasa C) Xulosani tushuntirish, aniqlashtirish yoki to'ldirish zarur bo'lganda D) Ekspert xulosasi bo'lmaganda o'rniga To'g'ri javob: C) Xulosani tushuntirish, aniqlashtirish yoki to'ldirish zarur bo'lganda✔ 42. Vaziyat: ma'muriy organ jarimaga oid qarorni rasmiy tilda yozib, arizachiga hech qanday nusxa bermadi va arizachi qarordan sud majlisida xabar topdi. Sud bu holatni qanday baholaydi? A) Faqat davlat tili masalasi B) Ma'muriy hujjatni manfaatdor shaxsga yetkazish (xabar berish) talabining buzilishi C) Arizachi aybli D) Ahamiyatsiz To'g'ri javob: B) Ma'muriy hujjatni manfaatdor shaxsga yetkazish (xabar berish) talabining buzilishi ✔ 43. Jinoyat joyini ko'zdan kechirish bayonnomasida olingan izlar qayd etilmagan, ammo keyinchalik ekspertizaga «shu joydan olingan» deb izlar yuborilgan. Bu dalilga qanday ta'sir qiladi? A) Faqat jazo miqdoriga ta'sir qiladi B) Izlarning kelib chiqishi va ekspertiza xulosasining ishonchliligi hamda maqbulligi shubha ostiga tushadi C) Hech qanday ta'sir qilmaydi D) Dalilni kuchaytiradi To'g'ri javob: B) Izlarning kelib chiqishi va ekspertiza xulosasining ishonchliligi hamda maqbulligi ✔ shubha ostiga tushadi 44. «Davlat organlari uchun faqat qonunda ruxsat etilgan narsa ruxsat, xususiy shaxslar uchun esa taqiqlanmagan narsa ruxsat» qoidasi qaysi sohani tavsiflaydi? A) Faqat xalqaro huquqni B) Faqat mehnat huquqini C) Faqat oila huquqini D) Ommaviy huquq va xususiy huquq o'rtasidagi tartibga solish usullari farqini To'g'ri javob: D) Ommaviy huquq va xususiy huquq o'rtasidagi tartibga solish usullari farqini ✔ 45. Sud qarorida dalillarni «jamlanganda» baholash nimani anglatadi? A) Dalillarni xronologik tartibda sanab o'tish B) Faqat eng kuchli dalilni tanlash C) Dalillar sonini hisoblash D) Dalillarni bir-biri bilan solishtirib, ular yagona izchil manzara hosil qilish-qilmasligini tahlil qilish To'g'ri javob: D) Dalillarni bir-biri bilan solishtirib, ular yagona izchil manzara hosil qilish- ✔ qilmasligini tahlil qilish 46. Emansipatsiya nima? A) Voyaga yetmaganni farzandlikka olish B) Voyaga yetmaganni vasiylikka berish C) Voyaga yetmaganni muomalaga layoqatsiz deb topish D) Mehnat shartnomasi bo'yicha ishlayotgan yoki tadbirkorlik bilan shug'ullanayotgan 16 yoshga to'lgan voyaga yetmaganni to'liq muomalaga layoqatli deb e'lon qilish To'g'ri javob: D) Mehnat shartnomasi bo'yicha ishlayotgan yoki tadbirkorlik bilan ✔ shug'ullanayotgan 16 yoshga to'lgan voyaga yetmaganni to'liq muomalaga layoqatli deb e'lon qilish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 38 47. Guvoh tergovda bir xil, sudda esa boshqacha ko'rsatuv berdi. Sud qanday yo'l tutishi kerak? A) Har doim tergovdagi ko'rsatuvni asos qilib oladi B) Qarama-qarshilik sabablarini aniqlab, ko'rsatuvlarni boshqa dalillar bilan solishtirib, qaysi biri ishonchli ekanini asoslab baholaydi C) Har doim sudda berilgan ko'rsatuvni asos qilib oladi D) Guvohni avtomatik ravishda yolg'on guvohlik uchun javobgarlikka tortadi To'g'ri javob: B) Qarama-qarshilik sabablarini aniqlab, ko'rsatuvlarni boshqa dalillar bilan ✔ solishtirib, qaysi biri ishonchli ekanini asoslab baholaydi 48. Meros ochilish vaqti qaysi? A) Meros qoldiruvchining vafot etgan kuni (yoki uni vafot etgan deb e'lon qilish to'g'risidagi sud qarori qonuniy kuchga kirgan kun) B) Meros guvohnomasi berilgan kun C) Vasiyatnoma tuzilgan kun D) Merosxo'rlar notariusga murojaat qilgan kun To'g'ri javob: A) Meros qoldiruvchining vafot etgan kuni (yoki uni vafot etgan deb e'lon qilish ✔ to'g'risidagi sud qarori qonuniy kuchga kirgan kun) 49. Zararning tarkibiy qismlari qaysilar? A) Faqat haqiqiy zarar B) Faqat ma'naviy zarar C) Haqiqiy zarar va boy berilgan foyda D) Neustoyka va foiz To'g'ri javob: C) Haqiqiy zarar va boy berilgan foyda ✔ 50. Ma'muriy sudda odatda kim javobgar sifatida ishtirok etadi? A) Hujjati, harakati (harakatsizligi) nizolashilayotgan ma'muriy organ yoki mansabdor shaxs B) Jismoniy shaxs C) Tijorat banki D) Prokuror To'g'ri javob: A) Hujjati, harakati (harakatsizligi) nizolashilayotgan ma'muriy organ yoki mansabdor ✔ shaxs Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 39 5-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Jinoyat qonunining hududiy prinsipi nimani anglatadi? A) Faqat chet elliklarga qo'llanilishini B) Davlat hududida sodir etilgan jinoyatlar uchun shaxslar shu davlat qonuni bo'yicha javobgar bo'lishini C) Xalqaro jinoyatlar uchun universal javobgarlikni D) Fuqarolar har qayerda o'z davlati qonuni bo'yicha javob berishini To'g'ri javob: B) Davlat hududida sodir etilgan jinoyatlar uchun shaxslar shu davlat qonuni bo'yicha✔ javobgar bo'lishini 2. Vaziyat: taraflar o'rtasidagi shartnomada nizolarni hakamlik sudida hal etish to'g'risida kelishuv bor. Da'vogar davlat sudiga murojaat qildi, javobgar ish mohiyati bo'yicha birinchi arzi bayon qilinguniga qadar bunga e'tiroz bildirdi. Sud qanday yo'l tutadi? A) Arizani ko'rmasdan qoldiradi B) Ishni hakamlik sudiga o'zi yuboradi va uning qarorini tasdiqlaydi C) Ishni mohiyatan ko'rib hal qiladi D) Da'voni rad etadi To'g'ri javob: A) Arizani ko'rmasdan qoldiradi ✔ 3. Odil sudlovni amalga oshirishda fuqarolarning qonun va sud oldida tengligi prinsipi nimani anglatadi? A) Sud har bir taraf uchun alohida protsessual tartib belgilashi mumkinligini B) Davlat organlari ishda ustun huquqlarga ega ekanini C) Faqat fuqarolarning teng huquqli ekanini, chet el fuqarolari bundan mustasno D) Jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, mansab mavqeidan qat'i nazar hamma bir xil protsessual huquqlarga ega ekanini To'g'ri javob: D) Jinsi, irqi, millati, tili, dini, ijtimoiy kelib chiqishi, mansab mavqeidan qat'i nazar ✔ hamma bir xil protsessual huquqlarga ega ekanini 4. Guvoh sifatida qaysi shaxs so'roq qilinishi mumkin emas? A) Ish bo'yicha vakil yoki himoyachi bo'lgan shaxs vakillik vazifasini bajarish munosabati bilan o'ziga ma'lum bo'lgan holatlar to'g'risida B) Taraflarning qo'shnisi C) Voqeani ko'rgan o'tkinchi D) Taraflarning hamkasbi To'g'ri javob: A) Ish bo'yicha vakil yoki himoyachi bo'lgan shaxs vakillik vazifasini bajarish ✔ munosabati bilan o'ziga ma'lum bo'lgan holatlar to'g'risida 5. Sud ajrimi nima? A) Ishni mohiyatan hal qiluvchi sud hujjati B) Ishni mohiyatan hal qilmaydigan, protsessual masalalar bo'yicha chiqariladigan sud hujjati C) Ijro varaqasi D) Prokurorning yozma xulosasi To'g'ri javob: B) Ishni mohiyatan hal qilmaydigan, protsessual masalalar bo'yicha chiqariladigan ✔ sud hujjati Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 40 6. Sud hokimiyatining mustaqilligi BMT Asosiy prinsiplariga ko'ra kim tomonidan kafolatlanishi lozim? A) Faqat jamoat birlashmalari tomonidan B) Davlat tomonidan, Konstitutsiya yoki qonunlarda mustahkamlangan holda C) Faqat sudyalarning o'zlari tomonidan D) Faqat xalqaro tashkilotlar tomonidan To'g'ri javob: B) Davlat tomonidan, Konstitutsiya yoki qonunlarda mustahkamlangan holda✔ 7. Sud bir necha jinoyat uchun jazolarni qisman qo'shganda, uzil-kesil jazo qanday bo'lishi kerak? A) Eng og'ir jazodan ko'p, ammo qonunda belgilangan chegaradan oshmaydigan B) Eng yengil jazodan kam C) Har bir jazoning yig'indisidan ko'p D) Faqat eng og'ir jazoga teng To'g'ri javob: A) Eng og'ir jazodan ko'p, ammo qonunda belgilangan chegaradan oshmaydigan ✔ 8. Jazoni og'irlashtiruvchi holatlarga odatda qaysi biri kiradi? A) Jinoyatni og'ir shaxsiy sharoit tufayli sodir etish B) Jinoyatni o'ta shafqatsizlik yoki jabrlanuvchining ojizligidan foydalanib sodir etish C) Aybdorning homiladorligi D) Jinoyatni jabrlanuvchining g'ayriqonuniy xatti-harakati sabab bo'lgan holda sodir etish To'g'ri javob: B) Jinoyatni o'ta shafqatsizlik yoki jabrlanuvchining ojizligidan foydalanib sodir etish ✔ 9. Ikki xil aybli jinoyat (murakkab ayb shakli) qanday holatni anglatadi? A) Ikki shaxsning birgalikda jinoyat sodir etishi B) Bitta qilmishda ikki xil motivning bo'lishi C) Ikki jinoyatning majmui D) Qasddan sodir etilgan qilmish natijasida ehtiyotsizlikdan og'irroq oqibat kelib chiqishi To'g'ri javob: D) Qasddan sodir etilgan qilmish natijasida ehtiyotsizlikdan og'irroq oqibat kelib ✔ chiqishi 10. Sudlanganlik qanday huquqiy oqibatga ega? A) Faqat fuqarolik huquqiy oqibatlarga B) Faqat ma'muriy javobgarlikka C) Hech qanday oqibatga ega emas D) Yangi jinoyat sodir etilganda retsidiv va jazo tayinlashga ta'sir qilishi kabi qonunda belgilangan oqibatlarga To'g'ri javob: D) Yangi jinoyat sodir etilganda retsidiv va jazo tayinlashga ta'sir qilishi kabi qonunda ✔ belgilangan oqibatlarga 11. Homilador ayol yoki yosh bolasi bor ayolga nisbatan ozodlikdan mahrum qilish jazosini o'tashni kechiktirish institutining maqsadi nima? A) Jazoni boshqa shaxsga o'tkazish B) Jazoni bekor qilish C) Jazo muddatini oshirish D) Bola manfaatlarini va onalikni himoya qilish To'g'ri javob: D) Bola manfaatlarini va onalikni himoya qilish ✔ 12. Qonunga xilof buyruqni bajarib qasddan jinoyat sodir etgan shaxs qanday javobgar bo'ladi? A) Umumiy asoslarda, agar u buyruqning g'ayriqonuniyligini bilgan bo'lsa B) Faqat intizomiy javobgar bo'ladi C) Hech qanday holatda javobgar bo'lmaydi D) Faqat buyruq bergan shaxs javobgar bo'ladi To'g'ri javob: A) Umumiy asoslarda, agar u buyruqning g'ayriqonuniyligini bilgan bo'lsa ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 41 13. Jinoyatni bevosita sodir etishga qaratilgan qasddan qilingan harakat, agar jinoyat shaxsning irodasiga bog'liq bo'lmagan sabablarga ko'ra oxiriga yetkazilmagan bo'lsa, qanday ataladi? A) Jinoyatga tayyorgarlik B) Jinoyatga suiqasd C) Niyatning namoyon bo'lishi D) Ixtiyoriy qaytish To'g'ri javob: B) Jinoyatga suiqasd✔ 14. Hukm chiqarilgandan keyin mahkumning hukm chiqarilgunga qadar sodir etgan boshqa jinoyati aniqlansa, jazo qaysi qoida bo'yicha tayinlanadi? A) Faqat yangi hukm bo'yicha alohida B) Jinoyatlar majmui qoidalari bo'yicha (birinchi hukm bo'yicha o'talgan jazo hisobga olinadi) C) Faqat birinchi hukm saqlanadi D) Hukmlar majmui qoidalari bo'yicha To'g'ri javob: B) Jinoyatlar majmui qoidalari bo'yicha (birinchi hukm bo'yicha o'talgan jazo hisobga ✔ olinadi) 15. Oxirgi zarurat holatida zarar yetkazish qachon qonuniy hisoblanadi? A) Xavfni boshqa vositalar bilan bartaraf etish mumkin bo'lmasa va yetkazilgan zarar oldi olingan zarardan kamroq bo'lsa B) Yetkazilgan zarar oldi olingan zarardan katta bo'lsa ham C) Faqat davlat mulkini himoya qilishda D) Xavfni boshqa vositalar bilan bartaraf etish mumkin bo'lsa ham To'g'ri javob: A) Xavfni boshqa vositalar bilan bartaraf etish mumkin bo'lmasa va yetkazilgan zarar ✔ oldi olingan zarardan kamroq bo'lsa 16. Sud xarajatlarini taqsimlashning umumiy qoidasi qaysi? A) Xarajatlar teng bo'linadi B) Har bir taraf o'z xarajatlarini o'zi qoplaydi C) Xarajatlar har doim davlat hisobidan qoplanadi D) Hal qiluv qarori kimning foydasiga chiqarilgan bo'lsa, unga ikkinchi taraf xarajatlarni to'laydi, da'vo qisman qanoatlantirilganda — qanoatlantirilgan qismiga mutanosib To'g'ri javob: D) Hal qiluv qarori kimning foydasiga chiqarilgan bo'lsa, unga ikkinchi taraf ✔ xarajatlarni to'laydi, da'vo qisman qanoatlantirilganda — qanoatlantirilgan qismiga mutanosib 17. Jinoyat sodir etishdagi motiv va maqsad jinoyat tarkibining qaysi elementiga tegishli va qachon majburiy hisoblanadi? A) Obyektga; faqat mulkiy jinoyatlarda majburiy B) Obyektiv tomonga; doimo majburiy C) Subyektga; faqat voyaga yetmaganlarda majburiy D) Subyektiv tomonga; qonunda tarkib belgisi sifatida ko'rsatilgan hollarda majburiy To'g'ri javob: D) Subyektiv tomonga; qonunda tarkib belgisi sifatida ko'rsatilgan hollarda majburiy ✔ 18. Hukmlar majmui deganda qanday holat tushuniladi? A) Bir ish bo'yicha bir necha sudlanuvchiga hukm chiqarilishi B) Bir hukmda bir necha jinoyat uchun jazo tayinlanishi C) Mahkum hukm chiqarilgandan keyin, jazoni to'liq o'tab bo'lgunga qadar yangi jinoyat sodir etishi D) Apellyatsiyada hukm o'zgartirilishi To'g'ri javob: C) Mahkum hukm chiqarilgandan keyin, jazoni to'liq o'tab bo'lgunga qadar yangi ✔ jinoyat sodir etishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 42 19. Zaruriy mudofaaning qonuniyligi uchun tajovuzga oid shartlardan biri qaysi? A) Tajovuzchi voyaga yetgan bo'lishi B) Tajovuz ijtimoiy xavfli, real va mavjud (boshlangan yoki bevosita xavf tug'dirgan) bo'lishi C) Tajovuz tugaganidan keyin bir kun o'tmagan bo'lishi D) Tajovuz faqat mansabdor shaxs tomonidan qilinishi To'g'ri javob: B) Tajovuz ijtimoiy xavfli, real va mavjud (boshlangan yoki bevosita xavf tug'dirgan) ✔ bo'lishi 20. Ishni sudda ko'rishga tayyorlash bosqichining asosiy vazifasi qaysi? A) Ijro varaqasini berish B) Ishni o'z vaqtida va to'g'ri hal qilishni ta'minlash uchun zarur holatlarni aniqlash, dalillarni to'plash, ishtirokchilar tarkibini belgilash C) Qaror chiqarish D) Apellyatsiya shikoyatini ko'rish To'g'ri javob: B) Ishni o'z vaqtida va to'g'ri hal qilishni ta'minlash uchun zarur holatlarni aniqlash, ✔ dalillarni to'plash, ishtirokchilar tarkibini belgilash 21. Sud tomonidan yuridik faktni aniqlash qanday shart mavjud bo'lganda mumkin? A) Faqat notarius rad etganda B) Arizachi uni boshqa tartibda tasdiqlovchi hujjatlarni ololmasa yoki yo'qolgan hujjatlarni tiklash imkoni bo'lmasa C) Faqat davlat organi roziligi bilan D) Har qanday holatda, hujjat bo'lsa ham To'g'ri javob: B) Arizachi uni boshqa tartibda tasdiqlovchi hujjatlarni ololmasa yoki yo'qolgan ✔ hujjatlarni tiklash imkoni bo'lmasa 22. Ekspert xulosasi sud uchun qanday ahamiyatga ega? A) Sud uchun majburiy bo'lib, boshqa dalillardan ustun turadi B) Sud uchun oldindan belgilangan kuchga ega emas va boshqa dalillar bilan birgalikda baholanadi C) Faqat ekspert davlat muassasasidan bo'lsa majburiy D) Faqat Oliy sud uchun majburiy To'g'ri javob: B) Sud uchun oldindan belgilangan kuchga ega emas va boshqa dalillar bilan ✔ birgalikda baholanadi 23. Hakamlik sudlari bo'yicha qaysi fikr to'g'ri? A) Ularning qarorlari ustidan Konstitutsiyaviy sudga shikoyat qilinadi B) Ular davlat sud tizimiga kiradi va davlat byudjetidan moliyalashtiriladi C) Ular nizolarni taraflarning kelishuvi asosida ko'radigan nodavlat organlardir D) Ular jinoyat ishlarini ham ko'rishi mumkin To'g'ri javob: C) Ular nizolarni taraflarning kelishuvi asosida ko'radigan nodavlat organlardir ✔ 24. Muddatidan ilgari shartli ozod qilishning sharti qaysi? A) Faqat jabrlanuvchining roziligi B) Mahkumning namunali xulq-atvori va mehnatga halol munosabati hamda qonunda belgilangan jazo qismini haqiqatda o'tab bo'lganligi C) Faqat kasallik D) Faqat mahkumning arizasi To'g'ri javob: B) Mahkumning namunali xulq-atvori va mehnatga halol munosabati hamda ✔ qonunda belgilangan jazo qismini haqiqatda o'tab bo'lganligi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 43 25. O'zbekistonda odil sudlovni amalga oshirish huquqi kimga tegishli? A) Faqat sudlarga B) Prokuratura va sudlarga birgalikda C) Adliya vazirligiga D) Sudlar va tergov organlariga To'g'ri javob: A) Faqat sudlarga✔ 26. J. Z.ni o'ldirmoqchi bo'lib, qorong'ida boshqa shaxsni Z. deb o'ylab o'ldirdi. Qilmish qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) Qasddan odam o'ldirish (shaxsdagi xato kvalifikatsiyaga ta'sir qilmaydi) B) Jinoyat tarkibi yo'q C) Odam o'ldirishga suiqasd va ehtiyotsizlikdan o'ldirish D) Ehtiyotsizlikdan odam o'ldirish To'g'ri javob: A) Qasddan odam o'ldirish (shaxsdagi xato kvalifikatsiyaga ta'sir qilmaydi) ✔ 27. Oliy sud Plenumining sud amaliyoti masalalari bo'yicha tushuntirishlari sudlar uchun qanday ahamiyatga ega? A) Faqat Oliy sud sudyalari uchun majburiy B) Faqat Adliya vazirligi tasdiqlagandan keyin kuchga kiradi C) Sudlar uchun majburiy hisoblanadi D) Faqat tavsiyaviy xususiyatga ega, inobatga olinmasligi mumkin To'g'ri javob: C) Sudlar uchun majburiy hisoblanadi ✔ 28. Sud hokimiyatining legitimligi va jamoatchilik ishonchini mustahkamlashning muhim omili qaysi? A) Sud faoliyatining ochiqligi, sud hujjatlarining asoslantirilganligi va e'lon qilinishi B) Sud majlislarini faqat yozma tartibda o'tkazish C) Sudyalarni saylov orqali tez-tez almashtirish D) Sud qarorlarini maxfiy saqlash To'g'ri javob: A) Sud faoliyatining ochiqligi, sud hujjatlarining asoslantirilganligi va e'lon qilinishi ✔ 29. O'zbekiston Respublikasi hududida jinoyat sodir etgan chet el fuqarosi qaysi qonun bo'yicha javobgar bo'ladi? A) Faqat xalqaro shartnoma bo'yicha B) O'z fuqaroligi bo'lgan davlat qonuni bo'yicha C) O'zi tanlagan davlat qonuni bo'yicha D) O'zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi bo'yicha (diplomatik daxlsizlik masalasi alohida hal qilinadi) To'g'ri javob: D) O'zbekiston Respublikasi Jinoyat kodeksi bo'yicha (diplomatik daxlsizlik masalasi ✔ alohida hal qilinadi) 30. Sud ishini ko'rishda sudya o'zini o'zi rad qilishi (ishdan chetlashishi) qanday hollarda zarur? A) Ish ko'p jildli bo'lganda B) Uning xolisligiga shubha tug'diruvchi holatlar mavjud bo'lganda C) Taraflardan biri chet el fuqarosi bo'lganda D) Ish murakkab bo'lganda To'g'ri javob: B) Uning xolisligiga shubha tug'diruvchi holatlar mavjud bo'lganda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 44 31. Sud jazo tayinlashda faqat «jinoyatning ijtimoiy xavfliligini» ko'rsatib, sudlanuvchining shaxsini umuman tahlil qilmagan. Bu qanday kamchilik? A) Faqat texnik xato B) Jazoni individuallashtirish talabining buzilishi C) Faqat jabrlanuvchi huquqining buzilishi D) Kamchilik emas To'g'ri javob: B) Jazoni individuallashtirish talabining buzilishi✔ 32. Jinoyatning obyektiv tomoniga qaysi belgi kiradi? A) Ijtimoiy xavfli qilmish va oqibat o'rtasidagi sababiy bog'lanish B) Shaxsning aqli rasoligi C) Jinoyat sodir etish motivi D) Jinoiy javobgarlik yoshiga yetganlik To'g'ri javob: A) Ijtimoiy xavfli qilmish va oqibat o'rtasidagi sababiy bog'lanish ✔ 33. Lozim bo'lmagan javobgarni almashtirish masalasi qanday hal qilinadi? A) Almashtirib bo'lmaydi, da'vo rad etiladi B) Sud da'vogarning roziligi bilan lozim bo'lmagan javobgarni lozim bo'lgan javobgar bilan almashtirishi mumkin C) Sud o'z ixtiyori bilan da'vogarning roziligisiz almashtiradi D) Almashtirishni faqat yuqori sud amalga oshiradi To'g'ri javob: B) Sud da'vogarning roziligi bilan lozim bo'lmagan javobgarni lozim bo'lgan javobgar ✔ bilan almashtirishi mumkin 34. Mustaqil talablar bilan arz qiluvchi uchinchi shaxsning protsessual holati qanday? A) U faqat guvoh sifatida ishtirok etadi B) U taraflardan biriga yordamchi sifatida ishtirok etadi C) U faqat apellyatsiya bosqichida qatnashadi D) U nizo predmetiga nisbatan mustaqil talab qo'yadi va da'vogarning huquqlaridan foydalanadi To'g'ri javob: D) U nizo predmetiga nisbatan mustaqil talab qo'yadi va da'vogarning huquqlaridan ✔ foydalanadi 35. Sud buyrug'i bo'yicha ish yuritishning xususiyati qaysi? A) Nizoli huquq to'g'risidagi murakkab ishlar sud majlisida taraflar ishtirokida ko'riladi B) Qonunda ko'rsatilgan nizosiz talablar bo'yicha taraflarni chaqirmasdan, soddalashtirilgan tartibda sud buyrug'i chiqariladi C) Ishlar faqat apellyatsiya tartibida ko'riladi D) Ishlar faqat prokuror arizasi bo'yicha ko'riladi To'g'ri javob: B) Qonunda ko'rsatilgan nizosiz talablar bo'yicha taraflarni chaqirmasdan, ✔ soddalashtirilgan tartibda sud buyrug'i chiqariladi 36. Jazoning maqsadlariga qaysi biri kiradi? A) Mahkumni axloqan tuzatish va yangi jinoyatlarning oldini olish B) Davlat byudjetini to'ldirish C) Mahkumni xo'rlash D) Jabrlanuvchidan o'ch olish To'g'ri javob: A) Mahkumni axloqan tuzatish va yangi jinoyatlarning oldini olish ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 45 37. B. ijtimoiy xavfi katta bo'lmagan jinoyatni birinchi marta sodir etgan, aybiga iqror, zararni to'liq qoplagan va jabrlanuvchi bilan yarashgan. Sud qaysi masalani birinchi navbatda muhokama qilishi lozim? A) Qonunda nazarda tutilgan bo'lsa, yarashganlik munosabati bilan jinoiy javobgarlikdan ozod qilish imkoniyatini B) Ishni qo'shimcha tergovga yuborish C) Jabrlanuvchini javobgarlikka tortish D) Eng og'ir jazo tayinlash To'g'ri javob: A) Qonunda nazarda tutilgan bo'lsa, yarashganlik munosabati bilan jinoiy ✔ javobgarlikdan ozod qilish imkoniyatini 38. Jarima to'lashdan qasddan bo'yin tovlansa, odatda qanday oqibat kelib chiqadi? A) Jarima bekor qilinadi B) Qonunda belgilangan tartibda jarima boshqa turdagi jazo bilan almashtirilishi mumkin C) Mahkum ozod qilinadi D) Jarima ikki baravar oshiriladi To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan tartibda jarima boshqa turdagi jazo bilan almashtirilishi ✔ mumkin 39. Qasddan sodir etilgan jinoyatga suiqasd egri qasd bilan sodir etilishi mumkinmi? A) Ha, faqat o'ta og'ir jinoyatlarda B) Ha, har doim C) Yo'q, suiqasd faqat to'g'ri qasd bilan mumkin D) Ha, faqat guruh bo'lib sodir etilganda To'g'ri javob: C) Yo'q, suiqasd faqat to'g'ri qasd bilan mumkin ✔ 40. Jinoyat qonunining vaqt bo'yicha amal qilishiga ko'ra, qilmishning jinoiyligi va jazoga sazovorligi qaysi qonun bilan belgilanadi? A) Jinoyat ishi qo'zg'atilgan vaqtdagi qonun bilan B) Jazo ijro etilayotgan vaqtdagi qonun bilan C) Qilmish sodir etilgan vaqtda amalda bo'lgan qonun bilan D) Hukm chiqarilgan vaqtdagi qonun bilan To'g'ri javob: C) Qilmish sodir etilgan vaqtda amalda bo'lgan qonun bilan ✔ 41. Sirtdan hal qiluv qarori bo'yicha qaysi fikr to'g'ri? A) Qonunda belgilangan shartlar mavjud bo'lganda, tegishli tarzda xabardor qilingan javobgar kelmaganda chiqarilishi mumkin va javobgar uni qayta ko'rish haqida ariza berish huquqiga ega B) U ustidan hech qanday shikoyat qilinmaydi C) U javobgar sud majlisiga kelmaganda har qanday holatda chiqariladi D) U faqat da'vogar kelmaganda chiqariladi To'g'ri javob: A) Qonunda belgilangan shartlar mavjud bo'lganda, tegishli tarzda xabardor qilingan ✔ javobgar kelmaganda chiqarilishi mumkin va javobgar uni qayta ko'rish haqida ariza berish huquqiga ega 42. Da'vogar ish ko'rilayotganda qanday protsessual huquqlarga ega? A) Da'vo asosini yoki predmetini o'zgartirish, da'vo miqdorini ko'paytirish yoki kamaytirish, da'vodan voz kechish B) Javobgarni almashtirish to'g'risida sudga ko'rsatma berish C) Ishni yopiq majlisda ko'rishni talab qilib, sudni bunga majburlash D) Sudyani o'zi tayinlash To'g'ri javob: A) Da'vo asosini yoki predmetini o'zgartirish, da'vo miqdorini ko'paytirish yoki ✔ kamaytirish, da'vodan voz kechish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 46 43. Sud hokimiyatining konstitutsiyaviy-huquqiy maqomida «sudyalarning almashtirilmasligi» tamoyili nimani anglatadi? A) Sudyani faqat o'z xohishi bilan ishdan bo'shatish mumkinligini B) Sudya umrbod bir sudda ishlashi shartligini C) Sudyani hech qachon lavozimidan ozod qilib bo'lmasligini D) Sudyani faqat qonunda belgilangan asoslar va tartibda lavozimdan ozod qilish yoki boshqa lavozimga o'tkazish mumkinligini To'g'ri javob: D) Sudyani faqat qonunda belgilangan asoslar va tartibda lavozimdan ozod qilish ✔ yoki boshqa lavozimga o'tkazish mumkinligini 44. Sud hujjatining asoslantirilganligi talabi nimani anglatadi? A) Qarorni taraflar imzolashi zarurligini B) Qarorda faqat xulosa qismi bo'lishi yetarliligini C) Qarorda sud aniqlagan holatlar, ularni tasdiqlovchi dalillar va qo'llanilgan qonun normalari ko'rsatilishi zarurligini D) Qarorni yuqori sud bilan kelishish zarurligini To'g'ri javob: C) Qarorda sud aniqlagan holatlar, ularni tasdiqlovchi dalillar va qo'llanilgan qonun ✔ normalari ko'rsatilishi zarurligini 45. Shartli hukm qilishning mohiyati nima? A) Jazo umuman tayinlanmaydi B) Jazo yarmiga qisqartiriladi C) Tayinlangan jazo sinov muddati davomida ijro etilmaydi va mahkum sinov muddatida o'zini tuzatganini isbotlashi kerak D) Jazo boshqa shaxs tomonidan o'taladi To'g'ri javob: C) Tayinlangan jazo sinov muddati davomida ijro etilmaydi va mahkum sinov ✔ muddatida o'zini tuzatganini isbotlashi kerak 46. Sud hokimiyati qaysi hokimiyatlarga nisbatan mustaqil holda faoliyat yuritadi? A) Faqat prokuratura organlariga nisbatan B) Faqat ijro etuvchi hokimiyatga nisbatan, lekin parlamentga hisobdor holda C) Faqat mahalliy davlat hokimiyati organlariga nisbatan D) Qonun chiqaruvchi va ijro etuvchi hokimiyatga, siyosiy partiyalar va boshqa jamoat birlashmalariga nisbatan To'g'ri javob: D) Qonun chiqaruvchi va ijro etuvchi hokimiyatga, siyosiy partiyalar va boshqa ✔ jamoat birlashmalariga nisbatan 47. Da'vo asosi deganda nima tushuniladi? A) Da'vogar o'z talablarini asoslayotgan faktik holatlar B) Davlat boji to'langanligi to'g'risidagi hujjat C) Sudning sudlovliligi D) Da'vo arizasining ilovalari ro'yxati To'g'ri javob: A) Da'vogar o'z talablarini asoslayotgan faktik holatlar ✔ 48. O'zbekiston Respublikasida davlat hokimiyati qanday prinsip asosida tashkil etiladi? A) Hokimiyatlarning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga bo'linishi B) Sud hokimiyatining ijro etuvchi hokimiyatga bo'ysunishi C) Hokimiyatning yagona vakillik organida to'planishi D) Hokimiyatning faqat markaziy va mahalliy turlarga bo'linishi To'g'ri javob: A) Hokimiyatlarning qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud hokimiyatiga bo'linishi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 47 49. Moddiy tarkibli jinoyatning tamom bo'lishi uchun nima zarur? A) Jinoyatga vosita topish B) Faqat harakatning boshlanishi C) Faqat jinoiy niyatning namoyon bo'lishi D) Qonunda ko'rsatilgan ijtimoiy xavfli oqibatning kelib chiqishi To'g'ri javob: D) Qonunda ko'rsatilgan ijtimoiy xavfli oqibatning kelib chiqishi✔ 50. Sud qarorini ijro etishni ta'minlash qaysi organga yuklatilgan? A) Majburiy ijro byurosi (sud ijrochilari) tizimiga B) Konstitutsiyaviy sudga C) Advokatlar palatasiga D) Sudyalar oliy kengashiga To'g'ri javob: A) Majburiy ijro byurosi (sud ijrochilari) tizimiga ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 48 6-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Transport vositasini boshqarayotgan shaxs tomonidan yo'l harakati xavfsizligi qoidalarini buzish oqibatida o'lim yuz berganda, aybning shakli odatda qanday bo'ladi? A) Egri qasd B) Oqibatga nisbatan ehtiyotsizlik C) To'g'ri qasd D) Ikki xil ayb (qasd va ehtiyotsizlik) To'g'ri javob: B) Oqibatga nisbatan ehtiyotsizlik✔ 2. Bir nechta da'vo talablarini bitta ish yuritishga birlashtirish qachon maqsadga muvofiq? A) Faqat taraflar boshqa-boshqa bo'lsa B) Talablar o'zaro asoslari yoki dalillari bo'yicha bog'liq bo'lib, birgalikda ko'rish nizoni tez va to'g'ri hal etishga xizmat qilsa C) Har qanday holatda D) Talablar mutlaqo bog'liq bo'lmasa ham davlat bojini tejash uchun To'g'ri javob: B) Talablar o'zaro asoslari yoki dalillari bo'yicha bog'liq bo'lib, birgalikda ko'rish ✔ nizoni tez va to'g'ri hal etishga xizmat qilsa 3. To'lovga qobiliyatsizlik (bankrotlik) instituti asosan nimaga qaratilgan? A) Kreditorlar talablarini mutanosib qanoatlantirish va imkon bo'lsa, qarzdorning to'lov qobiliyatini tiklashga B) Qarzdor mol-mulkini davlat mulkiga aylantirishga C) Faqat qarzdorni tugatishga D) Qarzdorni jinoiy javobgarlikka tortishga To'g'ri javob: A) Kreditorlar talablarini mutanosib qanoatlantirish va imkon bo'lsa, qarzdorning ✔ to'lov qobiliyatini tiklashga 4. Sudyani intizomiy javobgarlikka tortish uchun asos bo'lishi mumkin bo'lgan holat qaysi? A) Sudyaning qonunni boshqacha talqin qilishi, agar qasddan buzish bo'lmasa B) Qonun talablari va sudyalik odobi qoidalarini buzish (intizomiy nojo'ya harakat) C) Sudyaning ilmiy maqola yozishi D) Yuqori sud tomonidan uning qarori bekor qilinishi o'z-o'zidan To'g'ri javob: B) Qonun talablari va sudyalik odobi qoidalarini buzish (intizomiy nojo'ya harakat) ✔ 5. Sudyaning ish bo'yicha ma'lum bo'lgan maxfiy ma'lumotlarni saqlash majburiyati qachongacha davom etadi? A) Faqat ish ko'rilayotgan davrda B) Faqat sudya o'zi xohlagan davrgacha C) Faqat qaror qonuniy kuchga kirgunga qadar D) Lavozimda ishlagan davrda va undan keyin ham To'g'ri javob: D) Lavozimda ishlagan davrda va undan keyin ham ✔ 6. Talonchilikni o'g'rilikdan farqlovchi asosiy belgi nima? A) Mulkning ochiqdan-ochiq talon-taroj qilinishi B) Mulkning aybdorga ishonib topshirilganligi C) Aldov ishlatilishi D) Mulk qiymatining kattaligi To'g'ri javob: A) Mulkning ochiqdan-ochiq talon-taroj qilinishi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 49 7. Zaruriy mudofaa holatida sodir etilgan harakat ma'muriy javobgarlik nuqtai nazaridan qanday baholanadi? A) Og'irlashtiruvchi holat B) Ma'muriy huquqbuzarlik hisoblanmaydi C) Faqat jarimani kamaytiradi D) Yengillashtiruvchi holat, ammo javobgarlik saqlanadi To'g'ri javob: B) Ma'muriy huquqbuzarlik hisoblanmaydi✔ 8. Z. ma'muriy jazo to'g'risidagi qarorni shikoyat qilish muddatini uzrli sabab bilan o'tkazib yubordi. U qanday yo'l tutishi mumkin? A) Jinoyat ishini qo'zg'atishni talab qilishi mumkin B) Hech narsa qila olmaydi C) O'tkazib yuborilgan muddatni tiklash to'g'risida iltimosnoma berishi mumkin D) Faqat avf so'rashi mumkin To'g'ri javob: C) O'tkazib yuborilgan muddatni tiklash to'g'risida iltimosnoma berishi mumkin ✔ 9. Korporativ nizolar (yuridik shaxsni tashkil etish, boshqarish va unda ishtirok etish bilan bog'liq nizolar) qaysi sudda ko'riladi? A) Ma'muriy sudda B) Harbiy sudda C) Fuqarolik ishlari bo'yicha sudda D) Iqtisodiy sudda To'g'ri javob: D) Iqtisodiy sudda ✔ 10. Jinoyat ishini sudda ko'rishning qaysi qismida dalillar bevosita tekshiriladi? A) Sud tergovida B) Tayyorlov qismida C) Sud muhokamasida (tomonlar nutqlarida) D) Sudlanuvchining oxirgi so'zida To'g'ri javob: A) Sud tergovida ✔ 11. Qasddan odam o'ldirishni qasddan badanga og'ir shikast yetkazish natijasida o'limga sabab bo'lishdan farqlashda hal qiluvchi mezon nima? A) Ishlatilgan qurolning turi B) O'lim qancha vaqtdan keyin yuz berganligi C) Yetkazilgan jarohatlar soni D) Aybdorning o'limga nisbatan subyektiv munosabati (qasd yoki ehtiyotsizlik) To'g'ri javob: D) Aybdorning o'limga nisbatan subyektiv munosabati (qasd yoki ehtiyotsizlik) ✔ 12. Sudya qanday haq to'lanadigan faoliyat bilan shug'ullanishi mumkin? A) Ilmiy, pedagogik va ijodiy faoliyat bilan B) Tadbirkorlik faoliyati bilan C) Advokatlik faoliyati bilan D) Tijorat tashkilotida maslahatchilik bilan To'g'ri javob: A) Ilmiy, pedagogik va ijodiy faoliyat bilan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 50 13. Ma'muriy javobgarlik va intizomiy javobgarlik o'rtasidagi asosiy farq nima? A) Ma'muriy javobgarlik vakolatli davlat organi tomonidan xizmatga bo'ysunmaydigan shaxslarga ham qo'llaniladi, intizomiy javobgarlik esa xizmat bo'ysunuvi asosida B) Intizomiy javobgarlikni faqat sud qo'llaydi C) Ular o'rtasida farq yo'q D) Ma'muriy jazoni faqat ish beruvchi qo'llaydi To'g'ri javob: A) Ma'muriy javobgarlik vakolatli davlat organi tomonidan xizmatga ✔ bo'ysunmaydigan shaxslarga ham qo'llaniladi, intizomiy javobgarlik esa xizmat bo'ysunuvi asosida 14. Iqtisodiy sudda sud jarimasi qanday maqsadda qo'llaniladi? A) Protsessual majburiyatlarni bajarmaganlik, sud talablarini e'tiborsiz qoldirganlik uchun sanksiya sifatida B) Faqat ekspertlarga nisbatan C) Javobgarni jazolash uchun da'vo summasiga qo'shib D) Davlat byudjetini to'ldirish uchun To'g'ri javob: A) Protsessual majburiyatlarni bajarmaganlik, sud talablarini e'tiborsiz qoldirganlik ✔ uchun sanksiya sifatida 15. Qasddan badanga shikast yetkazishning og'irlik darajasi (og'ir, o'rtacha og'ir, yengil) odatda qanday aniqlanadi? A) Sud-tibbiy ekspertiza xulosasi asosida B) Tergovchining fikri asosida C) Guvohlar ko'rsatuvi asosida D) Jabrlanuvchining arizasi asosida To'g'ri javob: A) Sud-tibbiy ekspertiza xulosasi asosida ✔ 16. Sudya ishni ko'rishga tayyorgarlik ko'rishda ish mohiyati bo'yicha mustaqil ravishda «tergov» o'tkazib, internetdan taraflar haqida ma'lumot to'plashi qanday baholanadi? A) Faqat jinoyat ishlarida majburiy deb B) Tirishqoqlik namunasi sifatida C) Ish materiallaridan tashqaridagi ma'lumotlarga asoslanish xavfi tufayli xolislik va tortishuv prinsipiga zid deb D) Majburiy protsessual harakat sifatida To'g'ri javob: C) Ish materiallaridan tashqaridagi ma'lumotlarga asoslanish xavfi tufayli xolislik va ✔ tortishuv prinsipiga zid deb 17. Iqtisodiy nizolarda da'vo muddati sud tomonidan qanday qo'llaniladi? A) Faqat chet el kompaniyalariga nisbatan B) Hech qachon qo'llanilmaydi C) Moddiy huquq (Fuqarolik kodeksi) qoidalariga muvofiq D) Protsessual kodeksda belgilangan maxsus 10 yillik muddat bilan To'g'ri javob: C) Moddiy huquq (Fuqarolik kodeksi) qoidalariga muvofiq ✔ 18. Jarima miqdorini belgilashda sud qonunda nazarda tutilgan chegaradan pastroq jarima tayinlashi mumkinmi? A) Faqat qonunda shunday imkoniyat maxsus nazarda tutilgan bo'lsa B) Har doim, o'z ixtiyoriga ko'ra C) Faqat prokuror roziligi bilan D) Hech qachon, hatto qonunda nazarda tutilgan bo'lsa ham To'g'ri javob: A) Faqat qonunda shunday imkoniyat maxsus nazarda tutilgan bo'lsa ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 51 19. Ma'muriy javobgarlikka tortilishning umumiy yoshi qaysi? A) Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgunga qadar o'n sakkiz yoshga to'lgan shaxslar B) Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgunga qadar o'n olti yoshga to'lgan shaxslar C) Yosh chegarasi yo'q D) Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgunga qadar o'n to'rt yoshga to'lgan shaxslar To'g'ri javob: B) Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgunga qadar o'n olti yoshga to'lgan shaxslar✔ 20. Vaziyat: sudya o'zi ko'rgan ish bo'yicha qaror qonuniy kuchga kirgach, jurnalistga qaror sabablarini «norasmiy» tarzda qo'shimcha izohlab berdi. Qaysi yondashuv to'g'riroq? A) Sudya qarorni o'zgartirishni va'da qilishi mumkin B) Sudya qarorni faqat ijtimoiy tarmoqda izohlashi mumkin C) Sudya qarorni qo'shimcha izohlashga majbur D) Sudya, qoida tariqasida, o'z qarorini sharhlamaydi, qaror o'zi uchun gapirishi lozim; axborot sud matbuot xizmati orqali beriladi To'g'ri javob: D) Sudya, qoida tariqasida, o'z qarorini sharhlamaydi, qaror o'zi uchun gapirishi ✔ lozim; axborot sud matbuot xizmati orqali beriladi 21. Soxta pul yoki qimmatli qog'ozlarni yasash jinoyatining muhim belgisi qaysi? A) Soxta pulning aniq bir qismi sarflanganligi B) Soxta pul haqiqiysi bilan muomalada adashtirib yuborish darajasida o'xshash bo'lishi C) Soxta pul faqat kompyuterda yasalishi D) Faqat chet el valyutasi soxtalashtirilishi To'g'ri javob: B) Soxta pul haqiqiysi bilan muomalada adashtirib yuborish darajasida o'xshash ✔ bo'lishi 22. Transport vositasini boshqarish huquqidan mahrum qilish ma'muriy jazoning qaysi turiga kiradi? A) Musodara B) Jarima C) Fuqaroga berilgan maxsus huquqdan mahrum qilish D) Ma'muriy qamoq To'g'ri javob: C) Fuqaroga berilgan maxsus huquqdan mahrum qilish ✔ 23. Taraflarning nizoni muayyan davlat sudida ko'rish to'g'risidagi kelishuvi (prorogatsion kelishuv) nimaga ta'sir qiladi? A) Sud qarorining mazmuniga B) Ishning sudlovliligi (yurisdiksiyasi)ga, qonunda belgilangan cheklovlar doirasida C) Da'vo muddatiga D) Davlat boji miqdoriga To'g'ri javob: B) Ishning sudlovliligi (yurisdiksiyasi)ga, qonunda belgilangan cheklovlar doirasida ✔ 24. Sudya xayriya tashkilotida ishtirok etishi mumkinmi? A) Faqat rahbar lavozimida mumkin B) Mutlaqo taqiqlanadi C) Faqat sud raisining yozma ruxsatisiz mumkin D) Sudyaning mustaqilligi va xolisligiga zarar yetkazmasa hamda mablag' to'plash uchun sudyalik obro'sidan foydalanilmasa, mumkin To'g'ri javob: D) Sudyaning mustaqilligi va xolisligiga zarar yetkazmasa hamda mablag' to'plash ✔ uchun sudyalik obro'sidan foydalanilmasa, mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 52 25. R. mansabdor shaxsga «ishingizni hal qildiraman» deb pul oldi, ammo aslida hech kimga pul bermay, uni o'zlashtirdi va bunday niyati ham bo'lmagan. Qilmish qanday baholanadi? A) Firibgarlik B) Pora olish C) Pora olish-berishda vositachilik D) Pora berish To'g'ri javob: A) Firibgarlik✔ 26. Tovlamachilik qachon tamom bo'lgan jinoyat hisoblanadi? A) Qo'rqitish amalga oshirilgan paytdan B) Jabrlanuvchi rozilik bergan paytdan C) Qo'rqitish bilan birga mulk yoki mulkiy huquqni topshirish talabi qo'yilgan paytdan D) Mulk olingan paytdan To'g'ri javob: C) Qo'rqitish bilan birga mulk yoki mulkiy huquqni topshirish talabi qo'yilgan ✔ paytdan 27. U. o'z qo'shnisiga qasddan pichoq bilan bir necha zarba berdi; jabrlanuvchi o'z vaqtida tibbiy yordam tufayli tirik qoldi. U. jabrlanuvchini o'ldirish niyatida ekanligi isbotlangan. Qilmish qanday baholanadi? A) Qasddan badanga og'ir shikast yetkazish B) Ehtiyotsizlikdan og'ir shikast yetkazish C) Qasddan odam o'ldirishga suiqasd D) Bezorilik To'g'ri javob: C) Qasddan odam o'ldirishga suiqasd ✔ 28. Vaziyat: javobgar kompaniya sud talab qilgan hujjatlarni uzrsiz sabablarsiz taqdim etmayapti. Sud qanday choralar ko'rishi mumkin? A) Kompaniya rahbarini qamoqqa olish B) Hujjatlarni taqdim etmaslikni e'tiborsiz qoldirish C) Qonunda belgilangan protsessual sanksiyalarni (sud jarimasi va h.k.) qo'llash va ishni mavjud dalillar asosida baholash D) Ishni prokuraturaga yuborib, ko'rishni to'xtatish To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan protsessual sanksiyalarni (sud jarimasi va h.k.) qo'llash va ✔ ishni mavjud dalillar asosida baholash 29. Vaziyat: sudya ishni ko'rib chiqayotganda taraflardan birining kompaniyasi bilan ilgari yuridik maslahatchi sifatida ishlaganini esladi. Qaysi yondashuv to'g'ri? A) Bu haqda hech kimga aytmaslik B) Ishni tezroq ko'rib, avvalgi ish beruvchisi foydasiga hal qilish C) Kompaniyaga qo'ng'iroq qilib maslahatlashish D) Holatni taraflarga oshkor qilib, xolislikka shubha tug'dirsa, o'zini rad qilish To'g'ri javob: D) Holatni taraflarga oshkor qilib, xolislikka shubha tug'dirsa, o'zini rad qilish ✔ 30. Hakamlik bitimining (hakamlik izohining) asosiy shartnomadan avtonomligi (ajralib turishi) prinsipi nimani anglatadi? A) Hakamlik izohini faqat sud tasdiqlaydi B) Asosiy shartnomaning haqiqiy emasligi o'z-o'zidan hakamlik izohining haqiqiy emasligiga olib kelmaydi C) Hakamlik izohi faqat notarial shaklda bo'ladi D) Asosiy shartnoma haqiqiy emas deb topilsa, hakamlik izohi ham avtomatik ravishda haqiqiy emas To'g'ri javob: B) Asosiy shartnomaning haqiqiy emasligi o'z-o'zidan hakamlik izohining haqiqiy ✔ emasligiga olib kelmaydi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 53 31. Nyu-York konvensiyasiga ko'ra davlat sudi qaysi asosni o'z tashabbusi bilan (taraf arz qilmasa ham) tekshirib, ijro etishni rad etishi mumkin? A) Arbitraj tarkibi taraflar kelishuviga mos emasligi B) Hakamlik qarori ushbu davlatning ommaviy tartibiga (public policy) ziddligi C) Hakamlik bitimining haqiqiy emasligi D) Taraf tegishli tarzda xabardor qilinmagani To'g'ri javob: B) Hakamlik qarori ushbu davlatning ommaviy tartibiga (public policy) ziddligi✔ 32. Iqtisodiy sudda ishni ko'rish chog'ida sud dalillarni qanday baholaydi? A) Taraflar o'rtasida ovoz berish yo'li bilan B) Oldindan belgilangan kuchlar ierarxiyasiga ko'ra C) Ishdagi dalillarni har tomonlama, to'liq, xolis va bevosita tekshirishga asoslangan ichki ishonchiga ko'ra D) Faqat ekspert xulosasiga asoslanib To'g'ri javob: C) Ishdagi dalillarni har tomonlama, to'liq, xolis va bevosita tekshirishga asoslangan ✔ ichki ishonchiga ko'ra 33. D. ma'muriy javobgarlikka tortilgan, lekin ishni ko'rish vaqti va joyi haqida xabardor qilinmagan, ish uning ishtirokisiz ko'rilgan. Bu holat qanday baholanadi? A) Shaxsning ishni ko'rishda ishtirok etish va himoyalanish huquqining buzilishi B) Qonuniy, chunki u ishtirok etishga majbur emas C) Faqat texnik kamchilik D) Jazoni og'irlashtiruvchi holat To'g'ri javob: A) Shaxsning ishni ko'rishda ishtirok etish va himoyalanish huquqining buzilishi ✔ 34. Pora olishning subyekti kim bo'lishi mumkin? A) Har qanday jismoniy shaxs B) Har qanday xodim C) Mansabdor shaxs D) Faqat davlat organi rahbari To'g'ri javob: C) Mansabdor shaxs ✔ 35. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishni ko'rish oshkoralik asosida o'tkaziladimi? A) Faqat yopiq tartibda B) Qoida tariqasida ochiq ko'riladi C) Faqat jabrlanuvchi roziligi bilan D) Hech qachon To'g'ri javob: B) Qoida tariqasida ochiq ko'riladi ✔ 36. Kuchli ruhiy hayajonlanish holatida qasddan odam o'ldirish uchun qaysi shart zarur? A) Aybdorning mast bo'lishi B) Jabrlanuvchining voyaga yetmaganligi C) Hayajonning jabrlanuvchining g'ayriqonuniy harakatlari (zo'rlik, og'ir haqorat va h.k.) natijasida to'satdan paydo bo'lishi D) Oldindan rejalashtirilganlik To'g'ri javob: C) Hayajonning jabrlanuvchining g'ayriqonuniy harakatlari (zo'rlik, og'ir haqorat va ✔ h.k.) natijasida to'satdan paydo bo'lishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 54 37. Sudya o'ziga ish yuzasidan noqonuniy ta'sir ko'rsatishga urinish to'g'risida kimga xabar berishi lozim? A) Faqat oila a'zolariga B) Ishdagi taraflarga C) Ommaviy axborot vositalariga birinchi navbatda D) Qonun hujjatlarida belgilangan vakolatli organlarga (masalan, Sudyalar oliy kengashiga) To'g'ri javob: D) Qonun hujjatlarida belgilangan vakolatli organlarga (masalan, Sudyalar oliy ✔ kengashiga) 38. Ma'muriy jazo ijrosi tugagandan keyin ham shaxs to'g'risidagi ma'lumotlar qanday ahamiyatga ega bo'lishi mumkin? A) Sudlanganlik vujudga keladi B) Hech qanday ahamiyatga ega emas C) Umrbod saqlanib, jazoni avtomatik og'irlashtiradi D) Qonunda belgilangan muddatda takroriylikni va ma'muriy preyudisiyani aniqlashda To'g'ri javob: D) Qonunda belgilangan muddatda takroriylikni va ma'muriy preyudisiyani ✔ aniqlashda 39. Sudya qaror chiqarishda jamoatchilik bosimi yoki tanqidiga qanday munosabatda bo'lishi kerak? A) Jamoatchilik istagiga mos qaror chiqarishi B) Ishni ko'rishni to'xtatishi C) Faqat qonun va dalillarga asoslanib, tashqi bosimga berilmasligi D) Bosim ko'rsatganlarni qamoqqa olishi To'g'ri javob: C) Faqat qonun va dalillarga asoslanib, tashqi bosimga berilmasligi ✔ 40. Sudyaning qarindoshlari bilan bog'liq ishni ko'rishga oid qoida qaysi? A) Qarindosh bilan bog'liq ishni sudya faqat kollegial tarkibda ko'radi B) Qonunda belgilangan darajadagi qarindoshlik ishni ko'rishdan chetlashish uchun asos bo'ladi C) Agar qarindosh uzoq bo'lsa, hech qanday cheklov yo'q D) Qarindoshlik faqat jinoyat ishlarida ahamiyatga ega To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan darajadagi qarindoshlik ishni ko'rishdan chetlashish uchun ✔ asos bo'ladi 41. Odam savdosi tarkibining mohiyatini qaysi ta'rif yaxshiroq aks ettiradi? A) Chet elga qonuniy ishga yuborish B) Shaxsni ekspluatatsiya qilish maqsadida yollash, tashish, topshirish, yashirish yoki qabul qilish C) Har qanday mehnat migratsiyasi D) Shaxsni o'z roziligi bilan boshqa joyga ko'chirish To'g'ri javob: B) Shaxsni ekspluatatsiya qilish maqsadida yollash, tashish, topshirish, yashirish yoki ✔ qabul qilish 42. Bir harakat bilan ikki xil ma'muriy huquqbuzarlik sodir etilganda, umumiy qoidaga ko'ra jazo qanday tayinlanadi? A) Jazo tayinlanmaydi B) Har biri uchun eng yuqori jazo qo'shiladi C) Faqat yengilrog'i uchun D) Sanksiyasi og'irroq bo'lgan norma doirasida To'g'ri javob: D) Sanksiyasi og'irroq bo'lgan norma doirasida ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 55 43. Hakamlik sudi bilan davlat iqtisodiy sudining asosiy farqi nima? A) Hakamlik sudi taraflarning kelishuvi asosida tuzilgan nodavlat organ, davlat iqtisodiy sudi esa davlat sud tizimining qismi B) Ular o'rtasida farq yo'q C) Hakamlik sudi yuqori instansiya hisoblanadi D) Iqtisodiy sud faqat hakamlik sudi qarorlarini ko'radi To'g'ri javob: A) Hakamlik sudi taraflarning kelishuvi asosida tuzilgan nodavlat organ, davlat ✔ iqtisodiy sudi esa davlat sud tizimining qismi 44. Sudyaning tanish advokati sud binosida sudyaga ish yuzasidan «maslahatlashib olish»ni taklif qildi. Sudyaning to'g'ri javobi qaysi? A) Advokatdan yozma maslahat yuborishni so'rash B) Taklifni qabul qilib, faqat umumiy masalalarni muhokama qilish C) Ko'rilayotgan ish yuzasidan protsessual tartibdan tashqari muloqotni rad etish D) Faqat telefon orqali maslahatlashishga rozi bo'lish To'g'ri javob: C) Ko'rilayotgan ish yuzasidan protsessual tartibdan tashqari muloqotni rad etish ✔ 45. Iqtisodiy sudda ishning taraflari kimlar? A) Arizachi va guvoh B) Da'vogar va javobgar C) Prokuror va sudya D) Ekspert va tarjimon To'g'ri javob: B) Da'vogar va javobgar ✔ 46. Sudyaning malakasi va tirishqoqligi (competence and diligence) qadriyati nimani talab qiladi? A) Ishlarni faqat yordamchilar orqali ko'rishni B) Faqat yuqori sud ko'rsatmalarini bajarishni C) Faqat ish stajini oshirishni D) Bilimlarini doimiy oshirib borish, ishlarni o'z vaqtida va sifatli ko'rishni To'g'ri javob: D) Bilimlarini doimiy oshirib borish, ishlarni o'z vaqtida va sifatli ko'rishni ✔ 47. Mulkdan oz miqdorda talon-taroj qilish ma'muriy javobgarlikka sabab bo'lsa, uni jinoyatdan farqlovchi asosiy mezon nima? A) Sodir etilgan vaqt B) Huquqbuzarning fuqaroligi C) Jabrlanuvchining jinsi D) Talon-taroj qilingan mulk qiymati qonunda belgilangan chegaradan oshmasligi va boshqa og'irlashtiruvchi belgilarning yo'qligi To'g'ri javob: D) Talon-taroj qilingan mulk qiymati qonunda belgilangan chegaradan oshmasligi va ✔ boshqa og'irlashtiruvchi belgilarning yo'qligi 48. Mansabdor shaxs hokimiyat yoki mansab vakolatini suiiste'mol qilishining zaruriy belgisi qaysi? A) Faqat tashkilotga moddiy zarar yetkazilishi B) Vakolatdan xizmat manfaatlariga zid ravishda foydalanilib, qonunda ko'rsatilgan zarar yoki jiddiy ziyon yetkazilishi C) Faqat bo'ysunuvchi xodim tomonidan sodir etilishi D) Faqat pora olinishi To'g'ri javob: B) Vakolatdan xizmat manfaatlariga zid ravishda foydalanilib, qonunda ko'rsatilgan ✔ zarar yoki jiddiy ziyon yetkazilishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 56 49. Iqtisodiy sudda moddiy huquq normasining noto'g'ri qo'llanilishi deganda nima tushuniladi? A) Qo'llanilishi lozim bo'lgan qonunning qo'llanilmasligi, qo'llanilishi mumkin bo'lmagan qonunning qo'llanilishi yoki qonunning noto'g'ri talqin qilinishi B) Sud majlisini kechiktirish C) Ish materiallarini tikish tartibini buzish D) Taraflarni kechikib xabardor qilish To'g'ri javob: A) Qo'llanilishi lozim bo'lgan qonunning qo'llanilmasligi, qo'llanilishi mumkin ✔ bo'lmagan qonunning qo'llanilishi yoki qonunning noto'g'ri talqin qilinishi 50. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishni ko'rishda qaysi holatlar aniqlanishi shart? A) Faqat huquqbuzarning ish joyi B) Faqat jarima miqdori C) Faqat huquqbuzarning oilaviy ahvoli D) Huquqbuzarlik sodir etilganmi, shaxs aybdormi, u javobgarlikka tortilishi lozimmi, yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlar, zarar yetkazilganmi To'g'ri javob: D) Huquqbuzarlik sodir etilganmi, shaxs aybdormi, u javobgarlikka tortilishi lozimmi, ✔ yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlar, zarar yetkazilganmi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 57 7-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Ota-ona notekis yoki natura shaklida daromad olsa, sud aliment miqdorini qanday belgilashi mumkin? A) Faqat oziq-ovqat shaklida B) Qat'iy pul summasida C) Faqat ulushda D) Aliment undirmaydi To'g'ri javob: B) Qat'iy pul summasida✔ 2. Javobgarlikni belgilovchi yoki og'irlashtiruvchi qonunning orqaga qaytish kuchi masalasida qaysi qoida to'g'ri? A) Bunday qonun orqaga qaytish kuchiga ega emas B) Bunday qonun faqat chet elliklarga orqaga qaytariladi C) Bunday qonun faqat sud qarori bilan orqaga qaytariladi D) Bunday qonun orqaga qaytish kuchiga ega To'g'ri javob: A) Bunday qonun orqaga qaytish kuchiga ega emas ✔ 3. Mehnat shartnomasining xodim ahvolini qonunga nisbatan yomonlashtiradigan shartlari qanday maqomga ega? A) Faqat kasaba uyushmasi roziligi bilan haqiqiy B) Haqiqiy, chunki xodim imzolagan C) Faqat sinov muddatida haqiqiy D) Haqiqiy emas To'g'ri javob: D) Haqiqiy emas ✔ 4. Inson huquqlari bo'yicha xalqaro shartnomalar va milliy qonun o'rtasida ziddiyat bo'lsa, xalqaro huquqdagi umumiy yondashuv qanday? A) Davlat ichki qonunini shartnomani bajarmaslik uchun asos sifatida keltira olmaydi B) Milliy qonun har doim ustun C) Shartnoma faqat ratifikatsiyasiz amal qiladi D) Sud o'z ixtiyoriga ko'ra tanlaydi To'g'ri javob: A) Davlat ichki qonunini shartnomani bajarmaslik uchun asos sifatida keltira olmaydi ✔ 5. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro pakt qaysi yili qabul qilingan? A) 1966-yil B) 1989-yil C) 1948-yil D) 1984-yil To'g'ri javob: A) 1966-yil ✔ 6. Ayblanuvchining sud tilini tushunmasligi aniqlansa, xalqaro standartlarga ko'ra tarjimon xizmati kim hisobidan bo'lishi kerak? A) Jabrlanuvchi hisobidan B) Bepul, ya'ni ayblanuvchi to'lamasligi kerak C) Advokat hisobidan D) Ayblanuvchining o'zi hisobidan To'g'ri javob: B) Bepul, ya'ni ayblanuvchi to'lamasligi kerak ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 58 7. Fuqarolarning o'zini o'zi boshqarish organi qaysi? A) Tuman prokuraturasi B) Tuman sudi C) Fuqarolar yig'ini (mahalla) D) Tuman hokimligi To'g'ri javob: C) Fuqarolar yig'ini (mahalla)✔ 8. Oliy Majlisning Inson huquqlari bo'yicha vakili (ombudsman) asosan qanday vazifani bajaradi? A) Sud qarorlarini bekor qiladi B) Inson huquqlari va erkinliklariga rioya etilishi ustidan parlament nazoratini amalga oshiradi, murojaatlarni ko'rib chiqadi C) Qonunlarni sharhlaydi D) Jinoyat ishlarini tergov qiladi To'g'ri javob: B) Inson huquqlari va erkinliklariga rioya etilishi ustidan parlament nazoratini amalga ✔ oshiradi, murojaatlarni ko'rib chiqadi 9. Shaxsning jinoyat sodir etishda gumon qilinib protsessual ushlanishi (ushlab turilishi) qanday choraga kiradi? A) Ehtiyot chorasi B) Ma'muriy jazo C) Protsessual majburlov chorasi D) Jazo turi To'g'ri javob: C) Protsessual majburlov chorasi ✔ 10. Majoritar saylov tizimining asosiy belgisi qaysi? A) Partiya ro'yxatlari bo'yicha ovoz berish B) Saylov okrugida qonunda belgilangan ko'pchilik ovozni olgan nomzod saylangan hisoblanishi C) O'rinlarni qur'a bo'yicha taqsimlash D) Faqat ayollar uchun kvota To'g'ri javob: B) Saylov okrugida qonunda belgilangan ko'pchilik ovozni olgan nomzod saylangan ✔ hisoblanishi 11. Sud dastlabki tergovda jiddiy protsessual buzilishlarni aniqlasa va ularni sud majlisida bartaraf etib bo'lmasa, qonunga ko'ra qanday choralar ko'riladi? A) Tergovchini jazolaydi B) Qonunda belgilangan tartibda bunday buzilishlar bilan olingan dalillarni maqbul emas deb topadi yoki ishni tegishli protsessual qaror bilan hal qiladi C) Buzilishlarni e'tiborsiz qoldiradi D) Hech narsa qilmaydi va hukm chiqaradi To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan tartibda bunday buzilishlar bilan olingan dalillarni maqbul ✔ emas deb topadi yoki ishni tegishli protsessual qaror bilan hal qiladi 12. Sud majlisining yopiq (yopiq eshiklar ortida) o'tkazilishi qaysi holatda asosli bo'lishi mumkin? A) Sudlanuvchining iltimosiga ko'ra, har qanday ishda B) Ish murakkab bo'lganda C) Ommaviy axborot vositalari qiziqish bildirganda D) Davlat sirini, shaxsiy hayot sirini muhofaza qilish yoki qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda To'g'ri javob: D) Davlat sirini, shaxsiy hayot sirini muhofaza qilish yoki qonunda nazarda tutilgan ✔ boshqa hollarda Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 59 13. Qoraqalpog'iston Respublikasi O'zbekiston tarkibida qanday maqomga ega? A) Mustaqil davlat B) O'zbekiston tarkibidagi suveren respublika C) Avtonom viloyat D) Ma'muriy tuman To'g'ri javob: B) O'zbekiston tarkibidagi suveren respublika✔ 14. Jinoyat ishini ko'rishda «oqilona muddat» talabi nimani anglatadi? A) Ish muddati cheklanmaganligi B) Muddatlar tomonlarning xohishiga ko'ra belgilanishi C) Ish faqat bir kunda ko'rilishi kerakligi D) Ish asossiz kechiktirishlarsiz, ishning murakkabligi va ishtirokchilar xatti-harakatini hisobga olgan holda ko'rilishi kerakligi To'g'ri javob: D) Ish asossiz kechiktirishlarsiz, ishning murakkabligi va ishtirokchilar xatti-harakatini ✔ hisobga olgan holda ko'rilishi kerakligi 15. Ayblanuvchi va uning himoyachisi o'rtasida maxfiy uchrashuvlar huquqi qanday ahamiyatga ega? A) Samarali himoyaning muhim kafolati hisoblanadi B) Bu faqat sud bosqichida beriladi C) Bu tergovchining ixtiyoriga bog'liq D) Bu faqat og'ir jinoyatlarda beriladi To'g'ri javob: A) Samarali himoyaning muhim kafolati hisoblanadi ✔ 16. Qurollar tengligi (equality of arms) tamoyili nimani anglatadi? A) Har bir tarafga o'z pozitsiyasini raqib tarafga nisbatan noqulay bo'lmagan sharoitda taqdim etish uchun oqilona imkoniyat berilishi B) Sud ayblov tomonida bo'lishi C) Har ikki tomonda bir xil sondagi advokat bo'lishi D) Sudlanuvchining qurolsizlantirilishi To'g'ri javob: A) Har bir tarafga o'z pozitsiyasini raqib tarafga nisbatan noqulay bo'lmagan ✔ sharoitda taqdim etish uchun oqilona imkoniyat berilishi 17. Mahbuslar bilan muomala qilishning BMT minimal standart qoidalari (qayta ko'rib chiqilgan tahriri) qanday nom bilan ataladi? A) Minnesota protokoli B) Pekin qoidalari C) Istanbul protokoli D) Nelson Mandela qoidalari To'g'ri javob: D) Nelson Mandela qoidalari ✔ 18. Sud hokimiyati mustaqilligiga oid BMTning asosiy tamoyillari qaysi yili ma'qullangan? A) 2005-yil B) 1985-yil C) 1948-yil D) 1966-yil To'g'ri javob: B) 1985-yil ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 60 19. Ayblanuvchi advokat xizmatiga haq to'lay olmasa, xalqaro standartlarga ko'ra nima kafolatlanadi? A) Faqat qarindoshi himoya qilishi B) Hech qanday kafolat yo'q C) Faqat prokuror maslahati D) Adolat manfaatlari talab qilganda bepul yuridik yordam To'g'ri javob: D) Adolat manfaatlari talab qilganda bepul yuridik yordam✔ 20. Vaziyat: yangi qonun kuchga kirgunga qadar sodir etilgan huquqbuzarlik uchun javobgarlikni yengillashtirdi. Qaysi qoida qo'llaniladi? A) Sud ikki qonundan birini o'z xohishiga ko'ra tanlaydi B) Eski, og'irroq qonun qo'llaniladi C) Ish yopiladi, chunki qonun o'zgargan D) Yengillashtiruvchi qonun orqaga qaytish kuchiga ega bo'ladi To'g'ri javob: D) Yengillashtiruvchi qonun orqaga qaytish kuchiga ega bo'ladi ✔ 21. Yillik asosiy mehnat ta'tili bo'yicha qaysi qoida to'g'ri? A) Ta'til faqat ish beruvchining xohishiga ko'ra beriladi B) Ta'til o'rniga har doim pul kompensatsiyasi to'lanadi C) Ta'til faqat 5 yillik stajdan keyin beriladi D) Har bir xodim qonunda kafolatlangan minimal muddatdan kam bo'lmagan haq to'lanadigan yillik ta'tilga ega To'g'ri javob: D) Har bir xodim qonunda kafolatlangan minimal muddatdan kam bo'lmagan haq ✔ to'lanadigan yillik ta'tilga ega 22. Dunyoviy davlat prinsipi nimani anglatadi? A) Diniy tashkilotlar davlat organi ekanini B) Diniy tashkilotlar davlatdan ajratilganligi va qonun oldida tengligi, davlat dinlar faoliyatiga aralashmasligi (qonun doirasida) C) Bitta din davlat dini ekanini D) Din taqiqlanganligini To'g'ri javob: B) Diniy tashkilotlar davlatdan ajratilganligi va qonun oldida tengligi, davlat dinlar ✔ faoliyatiga aralashmasligi (qonun doirasida) 23. Xalqaro huquqda kamsitishning taqiqlanishi nimani anglatadi? A) Irq, jins, til, din, siyosiy qarash, kelib chiqish va boshqa belgilar bo'yicha obyektiv va oqilona asosga ega bo'lmagan farqlash taqiqlangan B) Har qanday farqlash taqiqlangan C) Faqat davlat xizmatida kamsitish taqiqlangan D) Faqat irqiy kamsitish taqiqlangan To'g'ri javob: A) Irq, jins, til, din, siyosiy qarash, kelib chiqish va boshqa belgilar bo'yicha obyektiv ✔ va oqilona asosga ega bo'lmagan farqlash taqiqlangan 24. Vaziyat: xodim noqonuniy ravishda ishdan bo'shatilgani aniqlandi va sud uni ishga tiklash to'g'risida qaror chiqardi. Bu qaror qanday ijro etiladi? A) Qonuniy kuchga kirgandan keyin B) Darhol ijro etiladi C) Ish beruvchi roziligidan keyin D) Bir yil o'tgach To'g'ri javob: B) Darhol ijro etiladi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 61 25. Amnistiya yoki muddat o'tganligi sababli ishni tugatish uchun ayblanuvchining roziligi qanday ahamiyatga ega? A) Faqat jabrlanuvchi roziligi zarur B) Rozilik ahamiyatsiz C) Ayblanuvchi e'tiroz bildirsa, ish odatdagi tartibda davom ettirilishi lozim D) Faqat prokuror roziligi zarur To'g'ri javob: C) Ayblanuvchi e'tiroz bildirsa, ish odatdagi tartibda davom ettirilishi lozim✔ 26. Sudya nikohdagi turmush o'rtog'i advokat bo'lib ishlaydigan ishni ko'rishga taqsimlandi. Bangalor tamoyillariga ko'ra sudya nima qilishi kerak? A) Ishni ko'rishdan o'zini chetlatishi (o'zini o'zi rad etishi) B) Faqat tarafga og'zaki xabar berishi C) Turmush o'rtog'ini ishdan chetlatishni talab qilishi D) Ishni ko'rishni davom ettirishi To'g'ri javob: A) Ishni ko'rishdan o'zini chetlatishi (o'zini o'zi rad etishi) ✔ 27. Voyaga yetmagan sudlanuvchi ishtirokidagi ishlarda sud majlisini o'tkazishda qaysi xalqaro tavsiya muhim? A) Ota-onani majlisdan chetlatish B) Bolani kattalar bilan bir xil sharoitda so'roq qilish C) Bolaning shaxsiy hayotini himoya qilish va uning shaxsini oshkor etmaslik D) Majlisni iloji boricha keng ommaga ochish To'g'ri javob: C) Bolaning shaxsiy hayotini himoya qilish va uning shaxsini oshkor etmaslik ✔ 28. Xodim ishdan bo'shatilganda foydalanilmagan ta'til uchun nima beriladi? A) Hech narsa B) Foydalanilmagan ta'til uchun pul kompensatsiyasi C) Keyingi ish joyida ikki baravar ta'til D) Faqat ma'naviy kompensatsiya To'g'ri javob: B) Foydalanilmagan ta'til uchun pul kompensatsiyasi ✔ 29. Jabrlanuvchi deb kim topiladi? A) Jinoyat natijasida ma'naviy, jismoniy yoki mulkiy zarar ko'rgan va bu haqda qaror chiqarilgan shaxs B) Ish bo'yicha har qanday guvoh C) Jinoyat haqida xabar bergan har qanday shaxs D) Faqat yuridik shaxs To'g'ri javob: A) Jinoyat natijasida ma'naviy, jismoniy yoki mulkiy zarar ko'rgan va bu haqda qaror ✔ chiqarilgan shaxs 30. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning bajarilishini kuzatuvchi BMT organi qaysi? A) Iqtisodiy va ijtimoiy kengash B) Xavfsizlik Kengashi C) Inson huquqlari qo'mitasi D) Xalqaro sud To'g'ri javob: C) Inson huquqlari qo'mitasi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 62 31. Soxta nikoh deganda nima tushuniladi? A) Chet elda tuzilgan nikoh B) Ota-ona roziligisiz tuzilgan nikoh C) Nikoh shartnomasisiz tuzilgan nikoh D) Er-xotin yoki ulardan biri oila qurish niyatisiz qayd ettirgan nikoh To'g'ri javob: D) Er-xotin yoki ulardan biri oila qurish niyatisiz qayd ettirgan nikoh✔ 32. Nikohni haqiqiy emas deb topish qaysi organ tomonidan amalga oshiriladi? A) Sud B) Mahalla fuqarolar yig'ini C) Notarius D) FHDYo organi To'g'ri javob: A) Sud ✔ 33. Tintuv paytida xolislar yoki video yozuvning vazifasi nima? A) Ayblanuvchini himoya qilish B) Tergov harakatining borishi va natijalarini tasdiqlash C) Ekspert xulosasi berish D) Tintuvni o'zlari o'tkazish To'g'ri javob: B) Tergov harakatining borishi va natijalarini tasdiqlash ✔ 34. Uch va undan ortiq bola uchun aliment, ulushda undirilganda, daromadning qancha qismini tashkil etadi? A) Yarmi B) Uchdan bir qismi C) To'rtdan uch qismi D) Beshdan ikki qismi To'g'ri javob: A) Yarmi ✔ 35. Sud muhokamasi tugagandan keyin sudlanuvchiga qanday huquq beriladi? A) Yangi ekspertiza tayinlash huquqi B) Guvohlarni so'roq qilish huquqi C) Oxirgi so'z huquqi D) Sudyani almashtirish huquqi To'g'ri javob: C) Oxirgi so'z huquqi ✔ 36. Mehnatga layoqatsiz va yordamga muhtoj voyaga yetgan bolalar qaysi majburiyat doirasida ta'minlanishi mumkin? A) Faqat qarindoshlarning ixtiyoriy yordami doirasida B) Hech kim ularni ta'minlashga majbur emas C) Ota-onalarning ularni ta'minlash majburiyati doirasida D) Faqat davlat ijtimoiy ta'minoti doirasida To'g'ri javob: C) Ota-onalarning ularni ta'minlash majburiyati doirasida ✔ 37. Ekspertiza qachon tayinlanadi? A) Faqat ayblanuvchi talab qilganda B) Har bir ishda majburiy ravishda C) Faqat sud bosqichida D) Ish uchun ahamiyatli holatlarni aniqlash maxsus bilimlarni talab qilganda To'g'ri javob: D) Ish uchun ahamiyatli holatlarni aniqlash maxsus bilimlarni talab qilganda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 63 38. Ikki bola uchun aliment, ulushda undirilganda, daromadning qancha qismini tashkil etadi? A) Uchdan bir qismi B) To'rtdan bir qismi C) Beshdan bir qismi D) Yarmi To'g'ri javob: A) Uchdan bir qismi✔ 39. Nikohdan ajratish FHDYo organlarida qachon amalga oshiriladi? A) Er-xotinning o'zaro roziligi bo'lib, umumiy voyaga yetmagan bolalari bo'lmaganda (va qonunda belgilangan boshqa hollarda) B) Har qanday holatda, bolalar bo'lsa ham C) Faqat erining arizasi bilan D) Faqat mol-mulk nizosi bo'lganda To'g'ri javob: A) Er-xotinning o'zaro roziligi bo'lib, umumiy voyaga yetmagan bolalari bo'lmaganda ✔ (va qonunda belgilangan boshqa hollarda) 40. Vaziyat: mahalliy hokimning qarori bilan fuqaroning yer uchastkasi sudsiz va kompensatsiyasiz olib qo'yildi. Bu qaysi konstitutsiyaviy prinsipga zid? A) Mulk daxlsizligi va mulkdan faqat qonunda belgilangan tartibda, oldindan teng qiymatli kompensatsiya to'lab mahrum qilish prinsipiga B) Dunyoviylik prinsipiga C) Saylov huquqi prinsipiga D) Davlat tili prinsipiga To'g'ri javob: A) Mulk daxlsizligi va mulkdan faqat qonunda belgilangan tartibda, oldindan teng ✔ qiymatli kompensatsiya to'lab mahrum qilish prinsipiga 41. Er-xotinning umumiy birgalikdagi mulkiga qaysi mol-mulk kiradi? A) Nikoh davomida meros sifatida olingan mol-mulk B) Nikoh davomida orttirilgan mol-mulk (qonunda nazarda tutilgan istisnolardan tashqari) C) Nikohdan oldin er-xotindan biriga tegishli bo'lgan mol-mulk D) Nikoh davomida hadya sifatida olingan mol-mulk To'g'ri javob: B) Nikoh davomida orttirilgan mol-mulk (qonunda nazarda tutilgan istisnolardan ✔ tashqari) 42. Qiynoqlarga va boshqa shafqatsiz, g'ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni kamsituvchi muomala va jazo turlariga qarshi konvensiya qaysi yili qabul qilingan? A) 1966-yil B) 1984-yil C) 2000-yil D) 1948-yil To'g'ri javob: B) 1984-yil ✔ 43. Turar joy daxlsizligi huquqining mazmuni qaysi? A) Hech kim turar joyga hech qanday holatda kira olmaydi B) Hech kim qonunda nazarda tutilgan hollar va tartibdan tashqari turar joyga uning egasi xohishiga zid ravishda kira olmaydi C) Turar joyga faqat qo'shnilar kira oladi D) Turar joy faqat davlatga tegishli To'g'ri javob: B) Hech kim qonunda nazarda tutilgan hollar va tartibdan tashqari turar joyga uning ✔ egasi xohishiga zid ravishda kira olmaydi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 64 44. Prezident qanday saylov orqali saylanadi? A) Mahalliy kengashlar tomonidan B) Saylovchilar kollegiyasi tomonidan C) Fuqarolar tomonidan umumiy, teng va to'g'ridan-to'g'ri saylov huquqi asosida yashirin ovoz berish orqali D) Oliy Majlis palatalari tomonidan To'g'ri javob: C) Fuqarolar tomonidan umumiy, teng va to'g'ridan-to'g'ri saylov huquqi asosida ✔ yashirin ovoz berish orqali 45. Konstitutsiyaga o'zgartish kiritish tartibining oddiy qonun qabul qilishdan murakkabroq ekanligi konstitutsiyaning qaysi xususiyatini ifodalaydi? A) Odat huquqiga asoslanganini B) Moslashuvchanligini (yumshoq konstitutsiya) C) Kodifikatsiyalanmaganini D) Barqarorligini (qattiq konstitutsiya) To'g'ri javob: D) Barqarorligini (qattiq konstitutsiya) ✔ 46. Ota-onalik huquqidan mahrum qilish qaysi organ tomonidan amalga oshiriladi? A) Maktab ma'muriyati B) Sud C) Vasiylik va homiylik organi D) FHDYo organi To'g'ri javob: B) Sud ✔ 47. Guvohning yaqin qarindoshiga qarshi ko'rsatuv berishdan bosh tortish huquqi qanday tamoyil bilan bog'liq? A) O'ziga va yaqin qarindoshlariga qarshi guvohlik bermaslik immuniteti B) Tortishuv tamoyili C) Qonuniylik tamoyili D) Oshkoralik tamoyili To'g'ri javob: A) O'ziga va yaqin qarindoshlariga qarshi guvohlik bermaslik immuniteti ✔ 48. Himoya tomoni guvohni so'roq qilish imkoniyatiga ega bo'lmagan va hukm asosan shu guvoh ko'rsatuviga asoslangan bo'lsa, xalqaro standartlar nuqtai nazaridan qanday muammo yuzaga keladi? A) Faqat ish muddati buziladi B) Muammo yo'q, chunki guvoh qasamyod qilgan C) Ayblanuvchining unga qarshi guvohlarni so'roq qilish huquqi buzilgan bo'lishi mumkin D) Faqat sudyaning intizomiy javobgarligi kelib chiqadi To'g'ri javob: C) Ayblanuvchining unga qarshi guvohlarni so'roq qilish huquqi buzilgan bo'lishi ✔ mumkin 49. Qamoqqa olishga muqobil ehtiyot chorasi bo'lib xizmat qila oladigan chora qaysi? A) Uy qamog'i B) Axloq tuzatish ishlari C) Ozodlikdan mahrum qilish D) Shartli hukm To'g'ri javob: A) Uy qamog'i ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 65 50. Saylov huquqining umumiylik prinsipi nimani anglatadi? A) Faqat mulkdorlar saylashi mumkinligini B) Qonunda belgilangan yoshga to'lgan fuqarolar jinsi, irqi, millati, dini, mulkiy holati va boshqa belgilaridan qat'i nazar saylash huquqiga ega ekanini C) Har bir saylovchi bir necha ovozga ega ekanini D) Saylov faqat ochiq ovoz berish orqali o'tishini To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan yoshga to'lgan fuqarolar jinsi, irqi, millati, dini, mulkiy holati✔ va boshqa belgilaridan qat'i nazar saylash huquqiga ega ekanini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 66 8-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Da'vo muddatining o'tishi qachondan boshlanadi (umumiy qoida)? A) Shaxs o'z huquqi buzilganligini bilgan yoki bilishi lozim bo'lgan kundan B) Shartnoma tuzilgan kundan C) Javobgar tug'ilgan kundan D) Sudga murojaat qilingan kundan To'g'ri javob: A) Shaxs o'z huquqi buzilganligini bilgan yoki bilishi lozim bo'lgan kundan✔ 2. Fuqarolik huquqi subyektlariga qaysi biri kirmaydi? A) Davlat va ma'muriy-hududiy tuzilmalar B) Jismoniy shaxslar C) Hayvonlar D) Yuridik shaxslar To'g'ri javob: C) Hayvonlar ✔ 3. Vaziyat: avtomobil haydovchisi yo'lni noto'g'ri joydan kesib o'tgan piyodani urib yubordi; piyodaning qo'pol ehtiyotsizligi aniqlandi, haydovchi aybsiz. Zararni qoplash masalasi qanday hal qilinadi? A) Zarar davlat hisobidan to'lanadi B) Haydovchi aybsiz bo'lsa ham javobgar; jabrlanuvchining qo'pol ehtiyotsizligi qonunda belgilangan hollarda tovon miqdorini kamaytirish uchun asos bo'lishi mumkin C) Haydovchi javobgarlikdan to'liq ozod qilinadi D) Piyoda haydovchiga zarar to'laydi To'g'ri javob: B) Haydovchi aybsiz bo'lsa ham javobgar; jabrlanuvchining qo'pol ehtiyotsizligi ✔ qonunda belgilangan hollarda tovon miqdorini kamaytirish uchun asos bo'lishi mumkin 4. Taraflardan biri sud majlisida muhim iltimosnoma berdi, lekin sud uni hal qilmay qoldirdi va hukmda ham u haqda hech narsa yozilmadi. Bu qanday baholanadi? A) Ahamiyatsiz B) Faqat apellyatsiyada e'tiborga olinmaydi C) Sudning vakolati doirasidagi odatiy holat D) Ish ko'rishning to'liq emasligi va taraf huquqlarining buzilishi bo'lib, qarorning qonuniyligiga ta'sir qilishi mumkin To'g'ri javob: D) Ish ko'rishning to'liq emasligi va taraf huquqlarining buzilishi bo'lib, qarorning ✔ qonuniyligiga ta'sir qilishi mumkin 5. Ish bo'yicha dalillar ichida bir-biriga zid ma'lumotlar mavjud bo'lsa, sud hukmida nima qilishi kerak? A) Qaysi dalillarni qabul qilgani va qaysilarini nima uchun rad etganini asoslashi B) Ishni to'xtatib turishi C) Faqat ayblov dalillarini keltirishi D) Ziddiyatlarni e'tiborsiz qoldirishi To'g'ri javob: A) Qaysi dalillarni qabul qilgani va qaysilarini nima uchun rad etganini asoslashi ✔ 6. Fuqaroning to'liq muomala layoqati, umumiy qoidaga ko'ra, qachon vujudga keladi? A) 16 yoshga to'lganda B) 21 yoshga to'lganda C) 14 yoshga to'lganda D) 18 yoshga to'lganda To'g'ri javob: D) 18 yoshga to'lganda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 67 7. Vasiyatnoma qaysi shaklda tuzilishi kerak? A) Og'zaki shaklda B) Faqat elektron shaklda C) Faqat guvohlar oldida og'zaki D) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda (yoki qonunda unga tenglashtirilgan tartibda) To'g'ri javob: D) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda (yoki qonunda unga tenglashtirilgan ✔ tartibda) 8. Ma'muriy sud ishlarida taraflarning tengsizligini kompensatsiya qilish nimaga asoslangan? A) Arizachiga ko'proq protsessual huquq berib, ma'muriy organni ishdan chetlatishga B) Ma'muriy organ vakilini sud majlisiga qo'ymaslikka C) Ma'muriy organning resurs va axborot jihatidan ustunligini hisobga olib, sudning faol roli va isbotlash yukining ma'muriy organga yuklatilishiga D) Arizachini davlat bojidan har doim ozod qilishga To'g'ri javob: C) Ma'muriy organning resurs va axborot jihatidan ustunligini hisobga olib, sudning ✔ faol roli va isbotlash yukining ma'muriy organga yuklatilishiga 9. Isbotlashda ayblov va himoya dalillarini teng darajada tekshirish talabi qaysi tamoyildan kelib chiqadi? A) Sudyaning daxlsizligi B) Sud tilining belgilanishi C) Ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis tekshirish D) Oshkoralik To'g'ri javob: C) Ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis tekshirish ✔ 10. Foydali (manfaatdor shaxsga huquq beruvchi) ma'muriy hujjatni bekor qilishda qaysi prinsip alohida ahamiyatga ega? A) Davlat tili prinsipi B) Kollegiallik prinsipi C) Dispozitivlik prinsipi D) Ishonchni himoya qilish (qonuniy kutishlar) prinsipi To'g'ri javob: D) Ishonchni himoya qilish (qonuniy kutishlar) prinsipi ✔ 11. Vaziyat: ikki tadbirkor bir xil shartlarda bir xil ruxsatnoma so'radi; organ birinchisiga berdi, ikkinchisini hech qanday farqlovchi asos ko'rsatmasdan rad etdi. Ikkinchi tadbirkor sudda qaysi prinsipga tayanishi mumkin? A) Kollegiallik prinsipiga B) Tenglik (teng munosabat) prinsipiga C) Dispozitivlik prinsipiga D) Prejuditsiya prinsipiga To'g'ri javob: B) Tenglik (teng munosabat) prinsipiga ✔ 12. Tergov, prokuratura yoki sud organlarining g'ayriqonuniy harakatlari natijasida fuqaroga yetkazilgan zarar qanday qoplanadi? A) Qoplanmaydi B) Faqat mansabdor shaxsning aybi isbotlansa C) Faqat mansabdor shaxsning shaxsiy mablag'i hisobidan D) Mansabdor shaxslarning aybidan qat'i nazar, qonunda belgilangan tartibda davlat tomonidan to'liq hajmda To'g'ri javob: D) Mansabdor shaxslarning aybidan qat'i nazar, qonunda belgilangan tartibda davlat ✔ tomonidan to'liq hajmda Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 68 13. Bir necha sudlanuvchi bo'yicha hukm yozishda qaysi talab muhim? A) Har bir sudlanuvchining aniq harakatlari, aybi, kvalifikatsiyasi va jazosi alohida asoslanishi B) Sudlanuvchilarni alifbo tartibida sanab o'tish yetarli C) Faqat tashkilotchini tavsiflash D) Sudlanuvchilarga umumiy tavsif berib, individual baho bermaslik To'g'ri javob: A) Har bir sudlanuvchining aniq harakatlari, aybi, kvalifikatsiyasi va jazosi alohida ✔ asoslanishi 14. Sud hukmda himoya tomonining dalillari va dalillarini (argumentlarini) qanday hal qilishi kerak? A) E'tiborsiz qoldirishi mumkin B) Ularni tahlil qilib, qabul qilish yoki rad etish sabablarini asoslashi kerak C) Faqat ularni sanab o'tishi kerak D) Faqat ular yozma bo'lsa ko'rib chiqadi To'g'ri javob: B) Ularni tahlil qilib, qabul qilish yoki rad etish sabablarini asoslashi kerak ✔ 15. Sud qarorini e'lon qilishdan oldin uni tahrir qilishda sudya qanday masalalarga e'tibor berishi kerak? A) Faqat shriftga B) Faqat imlo xatolariga C) Faktlar, raqamlar, ismlar, sanalar, normalar va xulosalarning aniqligi hamda o'zaro mosligiga D) Faqat varaqlar soniga To'g'ri javob: C) Faktlar, raqamlar, ismlar, sanalar, normalar va xulosalarning aniqligi hamda o'zaro ✔ mosligiga 16. Voyaga yetmagan guvohni so'roq qilishda qanday qo'shimcha kafolat qo'llaniladi? A) U faqat sudda so'roq qilinadi B) U qasamyod qiladi C) U faqat yozma so'roq qilinadi D) Pedagog, psixolog yoki qonuniy vakil ishtiroki kabi qonunda nazarda tutilgan kafolatlar To'g'ri javob: D) Pedagog, psixolog yoki qonuniy vakil ishtiroki kabi qonunda nazarda tutilgan ✔ kafolatlar 17. Ashyoviy dalilni ishga qo'shishda qanday protsessual talab muhim? A) Faqat fotosuratga olish B) Uni olish sharoiti hujjatlashtirilishi, ko'zdan kechirilishi va maxsus qaror bilan ishga qo'shilishi C) Faqat tergovchining og'zaki tasdig'i D) Faqat jabrlanuvchining tasdig'i To'g'ri javob: B) Uni olish sharoiti hujjatlashtirilishi, ko'zdan kechirilishi va maxsus qaror bilan ✔ ishga qo'shilishi 18. Dastlabki (asl) va hosila dalillar tasnifi nimaga asoslanadi? A) Dalilning ayblov yoki himoyaga xizmat qilishiga B) Dalilning isbot predmetiga munosabatiga C) Dalilning shakliga D) Ma'lumot manbadan to'g'ridan-to'g'ri yoki oraliq manba orqali olinganiga To'g'ri javob: D) Ma'lumot manbadan to'g'ridan-to'g'ri yoki oraliq manba orqali olinganiga ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 69 19. Hukm yozishda sud qaysi holatlarni bayon qilishdan saqlanishi kerak? A) Kvalifikatsiyani asoslashdan B) Ishda ishtirok etmagan shaxslarning aybdorligi haqidagi xulosalardan C) Jazo tayinlash sabablarini ko'rsatishdan D) Dalillarni tahlil qilishdan To'g'ri javob: B) Ishda ishtirok etmagan shaxslarning aybdorligi haqidagi xulosalardan✔ 20. Mish-mish (eshitganlariga asoslangan) ko'rsatuvni dalil sifatida baholashda sud nimani hisobga olishi kerak? A) Bunday ko'rsatuv sudyani bog'lashini B) Bunday ko'rsatuv ustun ahamiyatga ega ekanligini C) Asl manba aniqlanib, iloji bo'lsa bevosita so'roq qilinishi kerakligini D) Bunday ko'rsatuv faqat yozma bo'lsa maqbul ekanini To'g'ri javob: C) Asl manba aniqlanib, iloji bo'lsa bevosita so'roq qilinishi kerakligini ✔ 21. Ruhiy kasalligi tufayli o'z harakatlarining ahamiyatini tushuna olmaydigan fuqaro qanday tartibda muomalaga layoqatsiz deb topiladi? A) Sud tomonidan B) Vasiylik va homiylik organi qarori bilan C) Shifokor xulosasi bilan D) Hokim qarori bilan To'g'ri javob: A) Sud tomonidan ✔ 22. Tergovda ayblanuvchi himoyachisiz so'roq qilingan, vaholanki himoyachi ishtiroki majburiy edi. Bu ko'rsatuv qanday baholanadi? A) Maqbul dalil B) Faqat yengillashtiruvchi holat C) Ko'rsatuv mazmuni tasdiqlansa maqbul D) Himoya huquqi buzilgan holda olingani sababli maqbul emas To'g'ri javob: D) Himoya huquqi buzilgan holda olingani sababli maqbul emas ✔ 23. Provokatsiya (jinoyat sodir etishga xodimlar tomonidan undash) natijasida olingan dalillar haqida xalqaro sud amaliyotida qanday yondashuv shakllangan? A) Davlat xodimlari undamaganida jinoyat sodir etilmagan bo'lsa, bunday dalillarga asoslanish adolatli sudlovni buzadi B) Provokatsiya faqat ma'muriy ishlarda ahamiyatga ega C) Provokatsiya jazoni og'irlashtiruvchi holat D) Bunday dalillar har doim maqbul To'g'ri javob: A) Davlat xodimlari undamaganida jinoyat sodir etilmagan bo'lsa, bunday dalillarga ✔ asoslanish adolatli sudlovni buzadi 24. Quyidagi talablardan qaysi biriga da'vo muddati tatbiq etilmaydi? A) Ijara haqini undirish talabiga B) Shartnoma bo'yicha qarzni undirish talabiga C) Shaxsiy nomulkiy huquqlar va boshqa nomoddiy ne'matlarni himoya qilish haqidagi talablarga (qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari) D) Neustoyka undirish talabiga To'g'ri javob: C) Shaxsiy nomulkiy huquqlar va boshqa nomoddiy ne'matlarni himoya qilish ✔ haqidagi talablarga (qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 70 25. Ma'muriy sud ishlarida isbotlash yukining o'ziga xos xususiyati qaysi? A) Isbotlash yuki faqat sudga yuklatiladi B) Isbotlash yuki prokurorga yuklatiladi C) Arizachi ma'muriy hujjatning noqonuniyligini to'liq isbotlashi shart D) Nizolashilayotgan ma'muriy hujjat, harakatning qonuniyligini isbotlash majburiyati ma'muriy organga yuklatiladi To'g'ri javob: D) Nizolashilayotgan ma'muriy hujjat, harakatning qonuniyligini isbotlash ✔ majburiyati ma'muriy organga yuklatiladi 26. Dalillarning «yetarliligi» qanday baholanadi? A) Dalillar jamlanganda ish bo'yicha to'g'ri xulosa chiqarish uchun yetarli ekanligi nuqtai nazaridan B) Har bir dalil alohida C) Faqat dalillar soniga qarab D) Faqat guvohlar soniga qarab To'g'ri javob: A) Dalillar jamlanganda ish bo'yicha to'g'ri xulosa chiqarish uchun yetarli ekanligi ✔ nuqtai nazaridan 27. Ma'muriy sud ishlarida tenglik prinsipi ma'muriy organga nimani talab qiladi? A) Faqat davlat xizmatchilariga imtiyoz berish B) Faqat yirik kompaniyalarga imtiyoz berish C) O'xshash holatlarda o'xshash qarorlar qabul qilish, asossiz farqlash qilmaslik D) Har bir arizaga tasodifiy qaror chiqarish To'g'ri javob: C) O'xshash holatlarda o'xshash qarorlar qabul qilish, asossiz farqlash qilmaslik ✔ 28. Vaziyat: hokimlik fuqaroga savdo shoxobchasi uchun ruxsatnoma berdi, fuqaro unga ishonib katta mablag' sarfladi. Bir yildan so'ng hokimlik, fuqaroning hech qanday aybi bo'lmagan holda, ruxsatnomani «maqsadga muvofiq emas» degan umumiy asos bilan bekor qildi. Sud qaysi prinsipga e'tibor qaratishi kerak? A) Faqat davlat tili talabiga B) Faqat hokimlik vakolatiga C) Dispozitivlik prinsipiga D) Ishonchni himoya qilish va mutanosiblik prinsiplariga To'g'ri javob: D) Ishonchni himoya qilish va mutanosiblik prinsiplariga ✔ 29. Vaziyat: 12 yoshli bola qo'shnining derazasini sindirdi. Zarar uchun kim javobgar? A) Hech kim javobgar emas B) Ota-onasi (yoki vasiylari), agar zarar ularning aybi bilan yetkazilmaganini isbotlay olmasalar C) Maktab har doim D) Bolaning o'zi o'z mablag'i bilan To'g'ri javob: B) Ota-onasi (yoki vasiylari), agar zarar ularning aybi bilan yetkazilmaganini isbotlay ✔ olmasalar 30. Sud qarorida taraflarni tavsiflashda neytral va hurmatli ifodalardan foydalanish qaysi tamoyil bilan bog'liq? A) Sud xarajatlari tamoyili B) Tezkorlik tamoyili C) Hududiylik tamoyili D) Xolislik va inson qadr-qimmatini hurmat qilish tamoyili To'g'ri javob: D) Xolislik va inson qadr-qimmatini hurmat qilish tamoyili ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 71 31. Preyudisiya (avval qonuniy kuchga kirgan sud qarori bilan aniqlangan holatlar) haqida qaysi fikr to'g'ri? A) Faqat ma'muriy qarorlarga taalluqli B) Boshqa ishda hech qanday ahamiyatga ega emas C) Har qanday holatni, shu jumladan boshqa shaxsning aybini qo'shimcha tekshiruvsiz isbotlaydi D) Qonunda belgilangan doirada tan olinadi, ammo ishda ishtirok etmagan shaxsning aybini oldindan hal qilmaydi To'g'ri javob: D) Qonunda belgilangan doirada tan olinadi, ammo ishda ishtirok etmagan shaxsning✔ aybini oldindan hal qilmaydi 32. Hukmning «qonuniyligi» nimani anglatadi? A) Hukm jamoatchilik fikriga mos kelishini B) Hukm tez chiqarilganini C) Hukm moddiy va protsessual qonun talablariga rioya qilgan holda chiqarilganini D) Hukmni prokuror ma'qullaganini To'g'ri javob: C) Hukm moddiy va protsessual qonun talablariga rioya qilgan holda chiqarilganini ✔ 33. Vaziyat: A shaxs qo'shnisi B ga berilgan qurilish ruxsatnomasi uning huquqlarini buzayotganini da'vo qilib, ma'muriy sudga murojaat qildi. B ishda qanday maqomda ishtirok etishi maqsadga muvofiq? A) Javobgar ma'muriy organ sifatida B) Guvoh sifatida C) Uchinchi shaxs sifatida D) Ekspert sifatida To'g'ri javob: C) Uchinchi shaxs sifatida ✔ 34. Ma'muriy sud ishlarida nizolashilayotgan ma'muriy hujjatning ijrosini to'xtatib turish qanday chora hisoblanadi? A) Jinoiy jazo B) Ma'muriy da'voni ta'minlash chorasi C) Intizomiy jazo D) Ijro hujjati To'g'ri javob: B) Ma'muriy da'voni ta'minlash chorasi ✔ 35. B. avtomobilda harakatlanayotganda tezlikni oshirganligi qayd etildi, ammo foto-video qayd qurilmasi sertifikatlanmagan va uning ma'lumotlari boshqa dalillar bilan tasdiqlanmagan. Sud qanday yondashishi kerak? A) Dalilning ishonchliligi va maqbulligini tekshiradi va shubhalar bartaraf etilmasa, ularni B. foydasiga talqin qiladi B) B.ni ikki baravar jazolaydi C) Ma'lumotlarni so'zsiz qabul qiladi D) Ishni prokurorga yuboradi To'g'ri javob: A) Dalilning ishonchliligi va maqbulligini tekshiradi va shubhalar bartaraf etilmasa, ✔ ularni B. foydasiga talqin qiladi 36. Dalillarni yo'qotish yoki yashirish uchun ayblanuvchining harakatlari qanday baholanishi mumkin? A) Hech qanday ahamiyatga ega emas B) Avtomatik ravishda aybning to'liq isboti C) Faqat yengillashtiruvchi holat D) Boshqa dalillar bilan birga baholanadigan vositali dalil To'g'ri javob: D) Boshqa dalillar bilan birga baholanadigan vositali dalil ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 72 37. Hukmda moddiy zarar miqdorini aniqlashda sud qaysi manbaga tayanishi kerak? A) Faqat jabrlanuvchining og'zaki bayonotiga B) Faqat tergovchining hisobiga C) Faqat sudyaning taxminiga D) Sud majlisida tekshirilgan hujjatlar, ekspert xulosasi va boshqa dalillarga To'g'ri javob: D) Sud majlisida tekshirilgan hujjatlar, ekspert xulosasi va boshqa dalillarga✔ 38. Mulk huquqi egasiga tegishli vakolatlar triadasi qaysi? A) Egalik qilish, foydalanish va tasarruf etish B) Egalik qilish, ijaraga berish va garovga qo'yish C) Foydalanish, sotish va hadya qilish D) Tasarruf etish, meros qilish va sug'urta qilish To'g'ri javob: A) Egalik qilish, foydalanish va tasarruf etish ✔ 39. Ma'muriy sudga beriladigan talablarning turlariga qaysi biri misol bo'ladi? A) Meros ulushini aniqlash to'g'risidagi talab B) Nikohdan ajratish to'g'risidagi talab C) Ma'muriy hujjatni haqiqiy emas (noqonuniy) deb topish to'g'risidagi talab D) Jinoiy jazo tayinlash to'g'risidagi talab To'g'ri javob: C) Ma'muriy hujjatni haqiqiy emas (noqonuniy) deb topish to'g'risidagi talab ✔ 40. Ma'muriy sud ishlarida hal qiluv qarori ustidan shikoyat qilish qanday tartibda amalga oshiriladi? A) Faqat ma'muriy organ rahbariga B) Qonunda belgilangan tartibda yuqori instansiya sudlariga (apellyatsiya, kassatsiya) C) Faqat Konstitutsiyaviy sudga D) Shikoyat qilinmaydi To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan tartibda yuqori instansiya sudlariga (apellyatsiya, ✔ kassatsiya) 41. Negator da'vo nima? A) Shartnoma bo'yicha qarzni undirish da'vosi B) Merosni qabul qilish to'g'risidagi da'vo C) O'g'irlangan mulkni qaytarish haqidagi da'vo D) Mulkdorning egalikdan mahrum qilish bilan bog'liq bo'lmagan huquq buzilishlarini bartaraf etish haqidagi talabi To'g'ri javob: D) Mulkdorning egalikdan mahrum qilish bilan bog'liq bo'lmagan huquq buzilishlarini ✔ bartaraf etish haqidagi talabi 42. Sud qarorida ishonchsiz deb topilgan guvoh ko'rsatuvini asos sifatida keltirish qanday baholanadi? A) Qarorni kuchaytiradi B) Mantiqiy ziddiyat bo'lib, qarorning asoslanganligiga putur yetkazadi C) Odatiy holat D) Faqat uslubiy masala To'g'ri javob: B) Mantiqiy ziddiyat bo'lib, qarorning asoslanganligiga putur yetkazadi ✔ 43. Vositali (bilvosita) dalillar asosida ayblov hukmi chiqarish mumkinmi? A) Faqat iqror bo'lsa mumkin B) Mumkin emas C) Faqat ekspertiza bo'lsa mumkin D) Mumkin, agar ular yagona tizim hosil qilib, boshqa talqinni istisno etuvchi xulosaga olib kelsa To'g'ri javob: D) Mumkin, agar ular yagona tizim hosil qilib, boshqa talqinni istisno etuvchi ✔ xulosaga olib kelsa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 73 44. Eshitilish huquqi (shaxsning fikrini bildirish huquqi) ma'muriy tartib-taomilda nimani anglatadi? A) Shaxsning huquqlarini cheklovchi ma'muriy hujjat qabul qilinishidan oldin unga o'z fikrini bildirish imkoniyati berilishi B) Shaxs ma'muriy organ rahbarini tanlaydi C) Shaxs faqat sudda fikr bildira oladi D) Shaxs ma'muriy hujjatga veto qo'yadi To'g'ri javob: A) Shaxsning huquqlarini cheklovchi ma'muriy hujjat qabul qilinishidan oldin unga ✔ o'z fikrini bildirish imkoniyati berilishi 45. Hadya shartnomasining o'ziga xos belgisi qaysi? A) Tekin ekanligi; qarshi majburiyat mavjud bo'lsa, u hadya hisoblanmaydi B) Faqat qarindoshlar o'rtasida tuzilishi C) Faqat ko'chmas mulkka taalluqli ekanligi D) Haq evaziga ekanligi To'g'ri javob: A) Tekin ekanligi; qarshi majburiyat mavjud bo'lsa, u hadya hisoblanmaydi ✔ 46. Ma'muriy organning diskretsion vakolati deganda nima tushuniladi? A) Organning qonundan tashqari harakat qilish huquqi B) Organning sud qarorini bekor qilish huquqi C) Organning qonunni o'zgartirish huquqi D) Organning qonun doirasida bir necha qonuniy yechimdan birini tanlash vakolati To'g'ri javob: D) Organning qonun doirasida bir necha qonuniy yechimdan birini tanlash vakolati ✔ 47. Qilmish kvalifikatsiyasini hukmda asoslashda sud nima qilishi kerak? A) Prokurorning kvalifikatsiyasini so'zma-so'z takrorlashi B) Faqat modda va qism raqamini ko'rsatishi C) Faqat jinoyat nomini yozishi D) Har bir kvalifikatsiya belgisi (masalan, «oldindan til biriktirgan guruh») qaysi faktik holatlar bilan tasdiqlanganini ko'rsatishi To'g'ri javob: D) Har bir kvalifikatsiya belgisi (masalan, «oldindan til biriktirgan guruh») qaysi faktik ✔ holatlar bilan tasdiqlanganini ko'rsatishi 48. Ehtiyot chorasi to'g'risidagi sud qarorida faqat «jinoyat og'ir toifaga kiradi» deb yozilgan. Bu yetarlimi? A) Yo'q, qamoqqa olish zarurligini ko'rsatuvchi aniq holatlar (yashirinish, guvohlarga bosim xavfi va h.k.) asoslanishi kerak B) Ha, jinoyat og'irligi o'zi yetarli asos C) Ha, agar ayblanuvchi kelishsa D) Ha, agar prokuror rozi bo'lsa To'g'ri javob: A) Yo'q, qamoqqa olish zarurligini ko'rsatuvchi aniq holatlar (yashirinish, guvohlarga ✔ bosim xavfi va h.k.) asoslanishi kerak 49. Ma'muriy sud ishida uchinchi shaxs sifatida kim jalb qilinishi mumkin? A) Faqat jurnalist B) Faqat arizachining qo'shnisi har doim C) Faqat sud xodimi D) Sud qarori huquq va manfaatlariga ta'sir qilishi mumkin bo'lgan shaxs (masalan, nizolashilayotgan ruxsatnomani olgan shaxs) To'g'ri javob: D) Sud qarori huquq va manfaatlariga ta'sir qilishi mumkin bo'lgan shaxs (masalan, ✔ nizolashilayotgan ruxsatnomani olgan shaxs) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 74 50. Sud qarorida mantiqiy izchillik nimani talab qiladi? A) Qarorning faqat bitta paragrafdan iborat bo'lishini B) Qarorning alifbo tartibida tuzilishini C) Har bir paragrafning bir xil uzunlikda bo'lishini D) Faktik holatlar, dalillar, huquqiy baho va xulosa o'rtasida ziddiyatsiz, ketma-ket bog'liqlik bo'lishini To'g'ri javob: D) Faktik holatlar, dalillar, huquqiy baho va xulosa o'rtasida ziddiyatsiz, ketma-ket ✔ bog'liqlik bo'lishini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 75 9-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Apellyatsiya instansiyasi ishni qanday ko'radi? A) Faqat sud xarajatlari masalasini ko'radi B) Faqat huquq masalalari bo'yicha, dalillarni tekshirmasdan C) Ishni ishdagi va qo'shimcha taqdim etilgan dalillar asosida qayta ko'radi, faktik va huquqiy jihatlarni tekshiradi D) Faqat protsessual xatolarni tekshiradi To'g'ri javob: C) Ishni ishdagi va qo'shimcha taqdim etilgan dalillar asosida qayta ko'radi, faktik va ✔ huquqiy jihatlarni tekshiradi 2. Sud xarajatlari va davlat bojining mavjudligi qanday ahamiyatga ega? A) Asossiz murojaatlarning oldini olish va sud xarajatlarini qisman qoplash, ijtimoiy himoyaga muhtojlarga imtiyozlar saqlangan holda B) Faqat yuridik shaxslarni sudga murojaatdan to'xtatish C) Faqat davlat daromadini oshirish D) Sudga murojaatni butunlay cheklash To'g'ri javob: A) Asossiz murojaatlarning oldini olish va sud xarajatlarini qisman qoplash, ijtimoiy ✔ himoyaga muhtojlarga imtiyozlar saqlangan holda 3. Sudyalar hamjamiyatining o'zini o'zi boshqarish organlarining asosiy vazifasi nima? A) Sudyalarga ish bo'yicha ko'rsatma berish B) Sudyalarning huquq va qonuniy manfaatlarini himoya qilish, sud tizimi rivojiga ko'maklashish C) Sud qarorlarini qayta ko'rish D) Konkret ishlar bo'yicha qaror qabul qilish To'g'ri javob: B) Sudyalarning huquq va qonuniy manfaatlarini himoya qilish, sud tizimi rivojiga ✔ ko'maklashish 4. Qarshi da'vo bo'yicha qaysi fikr to'g'ri? A) Qarshi da'vo uchun davlat boji hech qachon to'lanmaydi B) Javobgar hal qiluv qarori chiqarilgunga qadar dastlabki da'vo bilan birgalikda ko'rish uchun qarshi da'vo taqdim etishi mumkin C) Qarshi da'voni faqat apellyatsiya instansiyasida berish mumkin D) Uni faqat yangi alohida ish sifatida qo'zg'atish mumkin To'g'ri javob: B) Javobgar hal qiluv qarori chiqarilgunga qadar dastlabki da'vo bilan birgalikda ✔ ko'rish uchun qarshi da'vo taqdim etishi mumkin 5. Protsessual muddatni o'tkazib yuborishning oqibati va uni tiklash qanday hal qilinadi? A) Muddat faqat prokuror talabi bilan tiklanadi B) Muddat o'tgach protsessual harakat bajarish huquqi yo'qoladi; sud uzrli sabab bilan o'tkazilgan muddatni tiklashi mumkin C) O'tkazib yuborilgan muddat hech qachon tiklanmaydi D) Muddatni o'tkazib yuborish hech qanday oqibatga olib kelmaydi To'g'ri javob: B) Muddat o'tgach protsessual harakat bajarish huquqi yo'qoladi; sud uzrli sabab ✔ bilan o'tkazilgan muddatni tiklashi mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 76 6. Jazoni yengillashtiruvchi holatlarga odatda qaysi biri kiradi? A) Jinoyatni guruh bo'lib sodir etish B) O'ta shafqatsizlik bilan sodir etish C) Chin ko'ngildan pushaymon bo'lish, aybni bo'yniga olish, yetkazilgan zararni ixtiyoriy qoplash D) Jinoyatni takroran sodir etish To'g'ri javob: C) Chin ko'ngildan pushaymon bo'lish, aybni bo'yniga olish, yetkazilgan zararni ✔ ixtiyoriy qoplash 7. Voyaga yetmaganga jazo tayinlashda sud qaysi holatlarni alohida hisobga oladi? A) Uning yashash va tarbiya sharoiti, ruhiy rivojlanish darajasi, katta yoshdagi shaxslar ta'siri va boshqa xususiyatlarni B) Faqat jabrlanuvchining fikrini C) Faqat ota-onaning daromadini D) Faqat jinoyatning toifasini To'g'ri javob: A) Uning yashash va tarbiya sharoiti, ruhiy rivojlanish darajasi, katta yoshdagi ✔ shaxslar ta'siri va boshqa xususiyatlarni 8. Yaroqsiz vosita bilan suiqasd (masalan, zaharsiz moddani zahar deb berish) qanday baholanadi? A) Tamom bo'lgan jinoyat sifatida B) Odatda tamom bo'lmagan jinoyat — jinoyatga suiqasd sifatida C) Jinoyat tarkibi yo'q deb D) Ehtiyotsizlikdan sodir etilgan jinoyat sifatida To'g'ri javob: B) Odatda tamom bo'lmagan jinoyat — jinoyatga suiqasd sifatida ✔ 9. V. kechasi ko'chada pichoq bilan hujum qilgan shaxsdan o'zini himoya qilib, uni urib yiqitdi va tajovuzchining qo'li sindi. Hujumchi pichoqni tashlab qochmoqchi bo'lganda V. himoya qilishni to'xtatdi. V.ning harakati qanday baholanadi? A) Zaruriy mudofaa chegarasidan chiqish B) Qasddan badanga og'ir shikast yetkazish C) Oxirgi zarurat chegarasidan chiqish D) Zaruriy mudofaa doirasidagi qonuniy harakat To'g'ri javob: D) Zaruriy mudofaa doirasidagi qonuniy harakat ✔ 10. Sud hokimiyati organlarini tashkil etish va ularning faoliyat tartibi qanday hujjatlar bilan belgilanadi? A) Vazirliklarning yo'riqnomalari bilan B) Hokimlarning qarorlari bilan C) Konstitutsiya va qonunlar bilan D) Sud raislarining buyruqlari bilan To'g'ri javob: C) Konstitutsiya va qonunlar bilan ✔ 11. Quyidagilardan qaysi biri sud hokimiyatiga xos belgi hisoblanadi? A) Hokimiyatni faqat qonunda belgilangan protsessual shakllarda amalga oshirish B) Sudlarning ijro etuvchi hokimiyatga hisobdorligi C) Sud qarorlarining faqat tavsiyaviy xususiyati D) Sudning o'z tashabbusi bilan har qanday nizoni ko'rib chiqishi To'g'ri javob: A) Hokimiyatni faqat qonunda belgilangan protsessual shakllarda amalga oshirish ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 77 12. Jinoyat sodir etish quroli va vositalari jinoyat tarkibining qaysi elementiga taalluqli? A) Obyektiv tomonga B) Subyektga C) Subyektiv tomonga D) Obyektga To'g'ri javob: A) Obyektiv tomonga✔ 13. Jinoiy javobgarlikdan ozod qilish va jazodan ozod qilish o'rtasidagi asosiy farq nima? A) Farq yo'q B) Jazodan ozod qilish faqat tergovda C) Javobgarlikdan ozod qilish faqat voyaga yetmaganlarga D) Javobgarlikdan ozod qilishda ayblov hukmi va jazo tayinlanmaydi, jazodan ozod qilishda esa odatda ayblov hukmi mavjud bo'ladi To'g'ri javob: D) Javobgarlikdan ozod qilishda ayblov hukmi va jazo tayinlanmaydi, jazodan ozod ✔ qilishda esa odatda ayblov hukmi mavjud bo'ladi 14. Prejuditsiya deganda nima tushuniladi? A) Sudyaning oldindan shakllangan fikri B) Sud qarorini ijro etish tartibi C) Avval ko'rilgan ish bo'yicha qonuniy kuchga kirgan sud hujjati bilan aniqlangan holatlar o'sha shaxslar ishtirokidagi boshqa ishda qayta isbotlanmasligi D) Taraflarning dastlabki kelishuvi To'g'ri javob: C) Avval ko'rilgan ish bo'yicha qonuniy kuchga kirgan sud hujjati bilan aniqlangan ✔ holatlar o'sha shaxslar ishtirokidagi boshqa ishda qayta isbotlanmasligi 15. Qaysi jinoyat «uzluksiz (davom etuvchi)» jinoyatga misol bo'la oladi? A) Bir martalik pora berish B) Bir kunda bir necha marta o'g'rilik qilish C) Bir zarb bilan odam o'ldirish D) Qurolni qonunga xilof ravishda saqlash To'g'ri javob: D) Qurolni qonunga xilof ravishda saqlash ✔ 16. Vakilning vakolatlari qanday rasmiylashtiriladi? A) Faqat sud ajrimi bilan B) Faqat notarius guvohnomasi bilan C) Qonunga muvofiq berilgan va rasmiylashtirilgan ishonchnoma (advokat uchun — order) bilan, yoki sud majlisi bayonnomasiga kiritilgan og'zaki ariza bilan D) Og'zaki kelishuv bilan To'g'ri javob: C) Qonunga muvofiq berilgan va rasmiylashtirilgan ishonchnoma (advokat uchun — ✔ order) bilan, yoki sud majlisi bayonnomasiga kiritilgan og'zaki ariza bilan 17. Iqtisodiy sudlarning asosiy vakolati nimadan iborat? A) Oilaviy nizolarni ko'rish B) Iqtisodiy nizolarni, jumladan yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar o'rtasidagi nizolarni ko'rish C) Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishlarni ko'rish D) Mehnat nizolarini ko'rish To'g'ri javob: B) Iqtisodiy nizolarni, jumladan yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlar ✔ o'rtasidagi nizolarni ko'rish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 78 18. Vaziyat o'zgarganligi sababli jinoiy javobgarlikdan ozod qilish qachon mumkin? A) Sudlanuvchi boshqa shaharga ko'chganda B) Sudlanuvchi sudga kelmaganda C) Jabrlanuvchi vafot etganda D) Ish ko'rilayotgan paytga kelib qilmish yoki shaxs ijtimoiy xavfli bo'lmay qolgani aniqlanganda To'g'ri javob: D) Ish ko'rilayotgan paytga kelib qilmish yoki shaxs ijtimoiy xavfli bo'lmay qolgani ✔ aniqlanganda 19. Vaziyat: qonunda nizoni sudga qadar hal qilishning majburiy tartibi belgilangan, ammo da'vogar unga rioya qilmay sudga murojaat qilgan. Bu holat ish qo'zg'atilgandan keyin aniqlansa, sud qanday yo'l tutadi? A) Arizani ko'rmasdan qoldiradi B) Da'voni rad etadi C) Ish yuritishni tugatadi D) Ishni mohiyatan ko'rib hal qiladi To'g'ri javob: A) Arizani ko'rmasdan qoldiradi ✔ 20. Jinoyatlar majmuida jazo tayinlash tartibi qanday? A) Bir necha jinoyat uchun darhol yagona jazo tayinlanadi B) Jazo prokurorning umumiy talabiga ko'ra belgilanadi C) Avval har bir jinoyat uchun alohida jazo tayinlanadi, so'ngra uzil-kesil jazo belgilanadi D) Faqat eng og'ir jinoyat uchun jazo tayinlanadi To'g'ri javob: C) Avval har bir jinoyat uchun alohida jazo tayinlanadi, so'ngra uzil-kesil jazo ✔ belgilanadi 21. Quyidagi ishlardan qaysi biri alohida ish yuritish tartibida ko'riladi? A) Nikohdan ajratish to'g'risidagi nizoli ish B) Qarzni undirish to'g'risidagi ish C) Yuridik ahamiyatga ega bo'lgan faktlarni aniqlash to'g'risidagi ish D) Mehnatga oid nizo To'g'ri javob: C) Yuridik ahamiyatga ega bo'lgan faktlarni aniqlash to'g'risidagi ish ✔ 22. D. bir harakat bilan jabrlanuvchini o'ldirdi. Prokuror harakatni ham «qasddan odam o'ldirish», ham «qasddan badanga og'ir shikast yetkazish» moddalari bilan kvalifikatsiya qilishni so'radi. Sud qanday yondashishi kerak? A) Ishni qo'shimcha tergovga qaytarish B) Faqat badanga shikast yetkazish moddasini qo'llash C) Ikkala modda bo'yicha jazo tayinlash D) Faqat qasddan odam o'ldirish moddasini qo'llash, chunki shikast yetkazish o'ldirishning tarkibiy qismi bo'lgan To'g'ri javob: D) Faqat qasddan odam o'ldirish moddasini qo'llash, chunki shikast yetkazish ✔ o'ldirishning tarkibiy qismi bo'lgan 23. V. birinchi marta uncha og'ir bo'lmagan jinoyat sodir etgan, ijobiy tavsiflanadi, ammo zararni qoplamagan va pushaymon emas. Sud shartli hukm qo'llamaslikni qanday asoslashi to'g'ri? A) Faqat jinoyat turini ko'rsatib B) Shaxs va qilmish xususiyatini majmuda tahlil qilib, jazoni haqiqatan o'tamasdan tuzalish mumkin emasligi haqidagi xulosani asoslab C) Faqat prokuror talabiga havola qilib D) Hech narsani asoslamasdan To'g'ri javob: B) Shaxs va qilmish xususiyatini majmuda tahlil qilib, jazoni haqiqatan o'tamasdan ✔ tuzalish mumkin emasligi haqidagi xulosani asoslab Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 79 24. Jinoyatlar majmui bo'yicha jazo tayinlashning asosiy usullari qaysilar? A) Yengilroq jazoni og'irrog'iga singdirish yoki jazolarni to'liq yoki qisman qo'shish B) Faqat jazolarni to'liq qo'shish C) Faqat eng og'ir jazoni tayinlash D) Faqat jazolarni ikki baravar oshirish To'g'ri javob: A) Yengilroq jazoni og'irrog'iga singdirish yoki jazolarni to'liq yoki qisman qo'shish✔ 25. Sud ishlarini yuritishda davlat tili bilan birga boshqa til qo'llanilishi qanday asoslanadi? A) Faqat chet el fuqarolari ishtirok etganda B) Taraflarning to'lovi asosida C) Faqat sudyaning shaxsiy tanloviga ko'ra D) Qonunga muvofiq, tegishli joydagi aholining ko'pchilik qismi so'zlashadigan tilda ham ish yuritilishi mumkinligi bilan To'g'ri javob: D) Qonunga muvofiq, tegishli joydagi aholining ko'pchilik qismi so'zlashadigan tilda ✔ ham ish yuritilishi mumkinligi bilan 26. Huquqiy xato (qilmishni jinoyat emas deb noto'g'ri hisoblash) odatda javobgarlikka qanday ta'sir qiladi? A) Shaxsni aqli noraso deb topishga asos bo'ladi B) Qilmishni ehtiyotsizlikka aylantiradi C) Odatda javobgarlikni istisno etmaydi D) Har doim javobgarlikni istisno etadi To'g'ri javob: C) Odatda javobgarlikni istisno etmaydi ✔ 27. Quyidagi organlardan qaysi biri sud hokimiyati organi hisoblanmaydi? A) Oliy sud B) Hakamlik sudi C) Tuman (shahar) sudi D) Konstitutsiyaviy sud To'g'ri javob: B) Hakamlik sudi ✔ 28. Sud tizimida yuqori turuvchi sud quyi sud ishini nazorat qilishni qanday shaklda amalga oshiradi? A) Qonunda belgilangan protsessual tartibda (apellyatsiya, kassatsiya va h.k.) sud hujjatlarini qayta ko'rish orqali B) Ish ko'rilayotgan paytda sudyaga og'zaki ko'rsatma berish orqali C) Quyi sud qarorlarini oldindan tasdiqlash orqali D) Quyi sud sudyalarini muntazam hisobotga chaqirish orqali To'g'ri javob: A) Qonunda belgilangan protsessual tartibda (apellyatsiya, kassatsiya va h.k.) sud ✔ hujjatlarini qayta ko'rish orqali 29. Yengillashtiruvchi holatlar ro'yxati haqida qaysi fikr to'g'ri? A) Yengillashtiruvchi holatlar faqat voyaga yetmaganlarga tegishli B) Yengillashtiruvchi holatlarni faqat prokuror taklif qiladi C) Ro'yxat qat'iy cheklangan D) Sud qonunda ko'rsatilmagan holatlarni ham yengillashtiruvchi deb topishi mumkin To'g'ri javob: D) Sud qonunda ko'rsatilmagan holatlarni ham yengillashtiruvchi deb topishi ✔ mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 80 30. Quyidagilardan qaysi biri sud hokimiyatining yurisdiksiyaviy funksiyasiga kirmaydi? A) Davlat organlari hujjatlari qonuniyligini tekshirish B) Qonun loyihalarini ishlab chiqib parlamentga kiritish C) Jinoyat ishlarini ko'rib, ayb masalasini hal qilish D) Nizolarni hal qilish To'g'ri javob: B) Qonun loyihalarini ishlab chiqib parlamentga kiritish✔ 31. Vakil da'vodan voz kechishi yoki kelishuv bitimi tuzishi uchun nima talab qilinadi? A) Hech narsa, u buni avtomatik qila oladi B) Ishonchnomada bu vakolat maxsus ko'rsatilgan bo'lishi C) Prokuror roziligi D) Sud raisi ruxsati To'g'ri javob: B) Ishonchnomada bu vakolat maxsus ko'rsatilgan bo'lishi ✔ 32. Qarzdor sud buyrug'ining ijrosiga qarshi belgilangan muddatda e'tiroz bildirsa, nima bo'ladi? A) Ish avtomatik apellyatsiyaga yuboriladi B) Qarzdor jarimaga tortiladi C) Sud buyrug'i baribir ijro etiladi D) Sudya sud buyrug'ini bekor qiladi va undiruvchi da'vo tartibida murojaat qilishi mumkin To'g'ri javob: D) Sudya sud buyrug'ini bekor qiladi va undiruvchi da'vo tartibida murojaat qilishi ✔ mumkin 33. BMTning sud hokimiyati mustaqilligiga oid Asosiy prinsiplari qaysi yilda ma'qullangan? A) 1985-yilda B) 1948-yilda C) 1966-yilda D) 2002-yilda To'g'ri javob: A) 1985-yilda ✔ 34. Sudyalarning daxlsizligi nimani anglatadi? A) Sudya hech qanday javobgarlikka tortilmasligini B) Sudyani javobgarlikka tortish, ushlab turish faqat qonunda belgilangan maxsus tartibda amalga oshirilishini C) Sudya qarorlari ustidan shikoyat qilinmasligini D) Sudyaning shaxsiy mulki soliqqa tortilmasligini To'g'ri javob: B) Sudyani javobgarlikka tortish, ushlab turish faqat qonunda belgilangan maxsus ✔ tartibda amalga oshirilishini 35. Tibbiy yo'sindagi majburlov chorasini bekor qilish yoki o'zgartirish asosi nima? A) Shaxs sog'ayishi yoki ruhiy holatining o'zgarishi natijasida bunday chora zarurati yo'qolishi (tibbiy xulosa asosida) B) Prokurorning shaxsiy fikri C) Qarindoshlarning arizasi, tibbiy xulosasiz D) Belgilangan vaqtning o'tishi, har qanday holatda To'g'ri javob: A) Shaxs sog'ayishi yoki ruhiy holatining o'zgarishi natijasida bunday chora zarurati ✔ yo'qolishi (tibbiy xulosa asosida) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 81 36. Qilmishning jinoiyligini bekor qiluvchi yoki jazoni yengillashtiruvchi qonun qanday kuchga ega? A) Orqaga qaytish kuchiga ega B) Faqat sud ruxsati bilan qo'llaniladi C) Faqat kelajakka nisbatan amal qiladi D) Faqat yangi ishlar bo'yicha qo'llaniladi To'g'ri javob: A) Orqaga qaytish kuchiga ega✔ 37. Jinoyatlarning takroriyligi deganda nima tushuniladi? A) Bir jinoyatning bir necha qismdan iboratligi B) Davomli jinoyatning davom etishi C) Shaxsning ilgari sodir etgan jinoyati uchun sudlanganligi bo'lmagan holda bir xil (yoki qonunda ko'rsatilgan) jinoyatni ikki va undan ortiq marta sodir etishi D) Bir harakat bilan ikki jinoyat sodir etilishi To'g'ri javob: C) Shaxsning ilgari sodir etgan jinoyati uchun sudlanganligi bo'lmagan holda bir xil ✔ (yoki qonunda ko'rsatilgan) jinoyatni ikki va undan ortiq marta sodir etishi 38. Shaxs ijtimoiy xavfli oqibatlar kelib chiqishi mumkinligini oldindan ko'rgan, ammo ularning oldini olishga yetarli asoslarsiz, yengiltaklik bilan umid qilgan bo'lsa, bu: A) Aybsiz zarar yetkazish B) Egri qasd C) Jinoiy beparvolik D) Jinoiy o'ziga ishonish To'g'ri javob: D) Jinoiy o'ziga ishonish ✔ 39. Da'vo predmeti deganda nima tushuniladi? A) Da'vogarning javobgarga nisbatan sud orqali qo'yayotgan moddiy-huquqiy talabi B) Da'vo arizasi yozilgan qog'oz C) Sudning hal qiluv qarori D) Da'vogarning talabini asoslovchi faktlar To'g'ri javob: A) Da'vogarning javobgarga nisbatan sud orqali qo'yayotgan moddiy-huquqiy talabi ✔ 40. Ozodlikdan mahrum qilishga hukm qilinganda qamoqda saqlangan muddat qanday hisobga olinadi? A) Faqat sud ixtiyoriga ko'ra B) Jazo muddatiga qo'shib hisoblanadi C) Faqat yarmi hisobga olinadi D) Hisobga olinmaydi To'g'ri javob: B) Jazo muddatiga qo'shib hisoblanadi ✔ 41. Ishtirokchilikning (jinoyatda sheriklikning) majburiy belgilari qaysilar? A) Ikki shaxsning ehtiyotsizlikdan bir xil oqibatni keltirib chiqarishi B) Faqat oldindan til biriktirish mavjudligi C) Ikki yoki undan ortiq shaxsning qasddan birgalikda ishtirok etishi D) Bir shaxsning boshqasining harakatidan xabardor bo'lishi To'g'ri javob: C) Ikki yoki undan ortiq shaxsning qasddan birgalikda ishtirok etishi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 82 42. B. o'g'rilik qilish maqsadida do'konga kirib, kassani ochdi, ammo vijdon azobi tufayli o'z xohishi bilan pulni olmay chiqib ketdi. Bu holat qanday baholanadi? A) Tamom bo'lgan o'g'rilik B) Ixtiyoriy qaytish C) O'g'rilikka suiqasd D) Majburiy qaytish To'g'ri javob: B) Ixtiyoriy qaytish✔ 43. Da'voni ta'minlash choralari qachon qo'llaniladi? A) Faqat hal qiluv qarori chiqarilgandan keyin B) Faqat prokuror talabi bilan C) Faqat javobgar roziligi bilan D) Choralar ko'rilmasa, sud hujjatining ijrosi qiyinlashishi yoki imkonsiz bo'lishi mumkin bo'lgan hollarda, ishning har qanday bosqichida To'g'ri javob: D) Choralar ko'rilmasa, sud hujjatining ijrosi qiyinlashishi yoki imkonsiz bo'lishi ✔ mumkin bo'lgan hollarda, ishning har qanday bosqichida 44. Umumiy norma va maxsus norma raqobatida qaysi norma qo'llaniladi? A) Umumiy norma B) Maxsus norma C) Sanksiyasi og'irroq norma D) Ikkalasi birga To'g'ri javob: B) Maxsus norma ✔ 45. «Nullum crimen sine lege» tamoyili xalqaro huquqda qanday maqomga ega? A) Faqat milliy huquqda tan olingan B) Favqulodda holatda chekinish mumkin bo'lgan huquq C) Faqat ma'muriy ishlarda qo'llaniladi D) Favqulodda holatda ham chekinishga yo'l qo'yilmaydigan huquqlar qatoriga kiradi To'g'ri javob: D) Favqulodda holatda ham chekinishga yo'l qo'yilmaydigan huquqlar qatoriga kiradi ✔ 46. Jinoyat sodir etgan paytda o'n sakkiz yoshga to'lmagan shaxslarga nisbatan qaysi jazo qo'llanilmaydi? A) Jarima B) Ozodlikdan mahrum qilish C) Axloq tuzatish ishlari D) Umrbod ozodlikdan mahrum qilish To'g'ri javob: D) Umrbod ozodlikdan mahrum qilish ✔ 47. Amnistiya aktini kim qabul qiladi va u qanday xususiyatga ega? A) Parlament tomonidan qabul qilinadi va noaniq doiradagi shaxslarga nisbatan qo'llaniladi B) Bosh prokuror; faqat voyaga yetmaganlarga C) Sud; har bir ish bo'yicha alohida D) Prezident; aniq shaxslarga nisbatan To'g'ri javob: A) Parlament tomonidan qabul qilinadi va noaniq doiradagi shaxslarga nisbatan ✔ qo'llaniladi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 83 48. Sud jarayonida taraflarning tortishuvi (adversarlik) prinsipi nimani anglatadi? A) Prokuror har doim tortishuvda ustun huquqqa ega ekanini B) Sud taraflardan biri tomonida turishini C) Sud dalillarni faqat o'z tashabbusi bilan to'plashini D) Taraflar teng protsessual imkoniyatlarga ega bo'lib, o'z pozitsiyasini isbotlashda faol ishtirok etishini, sud esa xolis hakam bo'lishini To'g'ri javob: D) Taraflar teng protsessual imkoniyatlarga ega bo'lib, o'z pozitsiyasini isbotlashda ✔ faol ishtirok etishini, sud esa xolis hakam bo'lishini 49. Birinchi instansiya sudining qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan qanday tartibda shikoyat qilinadi? A) Apellyatsiya tartibida B) Yangi ochilgan holatlar bo'yicha C) Konstitutsiyaviy sudga D) Kassatsiya tartibida To'g'ri javob: A) Apellyatsiya tartibida ✔ 50. Jinoyat sodir etish uchun vosita yoki qurollarni qidirib topish, moslashtirish, sheriklar til biriktirishi jinoiy faoliyatning qaysi bosqichiga kiradi? A) Jinoyatga tayyorgarlik B) Jinoiy niyatning aniqlanishi C) Jinoyatga suiqasd D) Tamom bo'lgan jinoyat To'g'ri javob: A) Jinoyatga tayyorgarlik ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 84 10-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Iqtisodiy sudda qarshi da'vo qanday shartlardan biri mavjud bo'lganda qabul qilinadi? A) Faqat javobgar davlat boji to'lamasa B) Faqat ish apellyatsiyada bo'lsa C) Qarshi talab dastlabki talab bilan hisobga olish uchun qaratilgan bo'lsa yoki uni qanoatlantirish dastlabki da'voni qanoatlantirishni to'liq yoki qisman istisno etsa, yoki talablar o'zaro bog'liq bo'lsa D) Faqat da'vogar rozi bo'lsa To'g'ri javob: C) Qarshi talab dastlabki talab bilan hisobga olish uchun qaratilgan bo'lsa yoki uni ✔ qanoatlantirish dastlabki da'voni qanoatlantirishni to'liq yoki qisman istisno etsa, yoki talablar o'zaro bog'liq bo'lsa 2. Sud qarorida «sud ish materiallarini o'rganib chiqib, quyidagilarni aniqladi» degan kirish iborasidan keyin faqat tergov hujjatlari sanab o'tilsa, qaysi tamoyil buziladi? A) Bevositalik — sud xulosalari sud majlisida bevosita tekshirilgan dalillarga asoslanishi kerak B) Sud tili tamoyili C) Oshkoralik tamoyili D) Hududiylik tamoyili To'g'ri javob: A) Bevositalik — sud xulosalari sud majlisida bevosita tekshirilgan dalillarga ✔ asoslanishi kerak 3. G. jamoat joyida haqoratli so'zlar bilan so'kinib, fuqarolarning tinchligini buzdi; qilmish jinoyat darajasiga yetmaydi. Bu qaysi turdagi huquqbuzarlikka kiradi? A) Mulkiy huquqbuzarlik B) Soliq huquqbuzarligi C) Mayda bezorilik (jamoat tartibiga tajovuz qiluvchi ma'muriy huquqbuzarlik) D) Intizomiy nojo'ya xatti-harakat To'g'ri javob: C) Mayda bezorilik (jamoat tartibiga tajovuz qiluvchi ma'muriy huquqbuzarlik) ✔ 4. Ma'muriy javobgarlikka tortilayotgan shaxsning huquqlariga qaysi biri kiradi? A) Ish materiallari bilan tanishish, tushuntirish berish, dalillar taqdim etish, advokat yordamidan foydalanish B) Ishni ko'rishda ishtirok etmaslik majburiyati C) Ishni ko'ruvchi organni tanlash D) Protokolni o'zi tuzish To'g'ri javob: A) Ish materiallari bilan tanishish, tushuntirish berish, dalillar taqdim etish, advokat ✔ yordamidan foydalanish 5. Vaziyat: ikki kompaniya o'rtasidagi shartnomada «nizolar Toshkent xalqaro arbitraj markazida hal qilinadi» deb yozilgan. Bir kompaniya iqtisodiy sudga da'vo berdi, ikkinchisi o'z vaqtida hakamlik bitimiga asoslanib e'tiroz bildirdi va bitim haqiqiy. Sud qanday yo'l tutadi? A) Ishni mohiyatan hal qiladi B) Ishni xalqaro sudga yuboradi C) Da'voni qanoatlantiradi D) Da'vo arizasini ko'rmasdan qoldiradi To'g'ri javob: D) Da'vo arizasini ko'rmasdan qoldiradi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 85 6. L. pichoq ko'rsatib, «o'ldiraman» deb qo'rqitib, jabrlanuvchidan sumkasini tortib oldi. Qilmish qanday baholanadi? A) Bosqinchilik B) Tovlamachilik C) O'g'rilik D) Talonchilik To'g'ri javob: A) Bosqinchilik✔ 7. Talabnoma (pretenziya) tartibining mohiyati nimada? A) Nizoni sudga murojaat qilishdan oldin to'g'ridan-to'g'ri qarzdorga yozma talab yo'llash orqali hal qilishga urinish B) Apellyatsiya shikoyatining bir turi C) Sud qarorini ijro etish usuli D) Hakamlik sudiga murojaat qilish shakli To'g'ri javob: A) Nizoni sudga murojaat qilishdan oldin to'g'ridan-to'g'ri qarzdorga yozma talab ✔ yo'llash orqali hal qilishga urinish 8. Sudyalarni attestatsiyadan o'tkazish (malakaviy baholash)ning maqsadi nima? A) Sudyalarni siyosiy jihatdan baholash B) Sudyalar sonini qisqartirish C) Sudyalarni boshqa organlarga o'tkazish D) Sudyalarning kasbiy malakasi va lavozimga muvofiqligini baholash To'g'ri javob: D) Sudyalarning kasbiy malakasi va lavozimga muvofiqligini baholash ✔ 9. Iqtisodiy sudlarning sud amaliyotini umumlashtirish va bir xilligini ta'minlashda qaysi organ asosiy rol o'ynaydi? A) Markaziy bank B) Oliy sud (uning Plenumi va tegishli tuzilmalari) C) Savdo-sanoat palatasi D) Adliya vazirligi To'g'ri javob: B) Oliy sud (uning Plenumi va tegishli tuzilmalari) ✔ 10. Qonun yoki shartnomada nizoni sudga qadar hal qilishning majburiy tartibi belgilangan bo'lsa-yu, da'vogar unga rioya qilmasa, sud da'vo arizasini qabul qilish bosqichida qanday yo'l tutadi? A) Javobgarni jarimaga tortadi B) Qabul qilib, mohiyatan ko'radi C) Da'vo arizasini qaytaradi D) Da'voni rad etadi To'g'ri javob: C) Da'vo arizasini qaytaradi ✔ 11. Sudyalik lavozimiga nomzodning malaka imtihoni qanday maqsadga xizmat qiladi? A) Nomzodni ma'muriy lavozimga tayinlash B) Nomzodning siyosiy qarashlarini aniqlash C) Nomzodning sport tayyorgarligini aniqlash D) Nomzodning nazariy bilimlari va amaliy ko'nikmalari sudyalik lavozimiga muvofiqligini tekshirish To'g'ri javob: D) Nomzodning nazariy bilimlari va amaliy ko'nikmalari sudyalik lavozimiga ✔ muvofiqligini tekshirish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 86 12. Iqtisodiy sudda davlat boji kim tomonidan to'lanadi? A) Faqat sud tomonidan B) Qonunda belgilangan hollarda da'vogar tomonidan da'vo berishda; keyinchalik u sud xarajatlari sifatida taqsimlanadi C) Faqat javobgar tomonidan D) Faqat davlat tomonidan To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan hollarda da'vogar tomonidan da'vo berishda; keyinchalik u ✔ sud xarajatlari sifatida taqsimlanadi 13. Iqtisodiy sudlarda sud majlisining videokonferensaloqa orqali o'tkazilishi qanday maqsadga xizmat qiladi? A) Sud majlisi bayonnomasini bekor qilish B) Ish ishtirokchilarining sudga kelishini osonlashtirish va jarayonni tezlashtirish C) Oshkoralikni cheklash D) Taraflarni so'roq qilmaslik To'g'ri javob: B) Ish ishtirokchilarining sudga kelishini osonlashtirish va jarayonni tezlashtirish ✔ 14. Sudya bilan nizolashayotgan taraf o'rtasida yaqin qarindoshlik munosabati aniqlansa, sudya qanday yo'l tutishi kerak? A) Taraflardan qarindoshlikni sir saqlashni so'rashi B) Ishni tezroq ko'rib tugatishi C) Ishni ko'rishni davom ettirib, qarorda buni qayd etishi D) O'zini o'zi rad qilish (ishdan chetlashish) to'g'risida arz qilishi To'g'ri javob: D) O'zini o'zi rad qilish (ishdan chetlashish) to'g'risida arz qilishi ✔ 15. Voyaga yetmaganni jinoyat sodir etishga jalb qilish jinoyatining subyekti kim? A) Har qanday voyaga yetmagan B) Faqat o'qituvchi C) Voyaga yetgan shaxs D) Faqat ota-ona To'g'ri javob: C) Voyaga yetgan shaxs ✔ 16. Sudya sud ishlarining tez va o'z vaqtida ko'rilishini ta'minlash bilan bog'liq majburiyatni buzib, ishlarni asossiz ravishda cho'zsa, bu qaysi qadriyatga zid? A) Mustaqillikka B) Halollikka C) Tenglikka D) Tirishqoqlik (vijdonlilik)ga To'g'ri javob: D) Tirishqoqlik (vijdonlilik)ga ✔ 17. Quyidagilardan qaysi biri ma'muriy jazo turi hisoblanadi? A) Axloq tuzatish ishlari B) Shartli hukm C) Ozodlikdan mahrum qilish D) Jarima To'g'ri javob: D) Jarima ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 87 18. Sudyaning javobgarlikdan himoyalanganligi (immunitet) ish yuzasidan bildirgan fikri bilan bog'liq holda qanday ifodalanadi? A) Sudya faqat fuqarolik javobgarligidan ozod B) Sudya har qanday harakat uchun javobgarlikdan to'liq ozod C) Sudya faqat ma'muriy javobgarlikdan ozod D) Sudyani ish bo'yicha bildirgan fikri yoki qabul qilgan qarori uchun, agar uning aybi qonuniy kuchga kirgan sud hukmi bilan aniqlanmagan bo'lsa, javobgarlikka tortib bo'lmaydi To'g'ri javob: D) Sudyani ish bo'yicha bildirgan fikri yoki qabul qilgan qarori uchun, agar uning aybi ✔ qonuniy kuchga kirgan sud hukmi bilan aniqlanmagan bo'lsa, javobgarlikka tortib bo'lmaydi 19. Mayda bezorilikni jinoiy bezorilikdan farqlashda sud qaysi mezonlarga e'tibor beradi? A) Harakatlarning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasi, ishlatilgan vositalar, oqibatlar va boshqa holatlarga B) Faqat sodir etilgan joyga C) Faqat jabrlanuvchining fikriga D) Faqat huquqbuzarning yoshiga To'g'ri javob: A) Harakatlarning xususiyati va ijtimoiy xavflilik darajasi, ishlatilgan vositalar, ✔ oqibatlar va boshqa holatlarga 20. Iqtisodiy sudda kelishuv bitimi qanday bosqichlarda tuzilishi mumkin? A) Faqat qaror chiqarilgandan keyin B) Faqat ishni ko'rishga tayyorlash bosqichida C) Faqat kassatsiya instansiyasida D) Ish yuritishning har qanday bosqichida, shuningdek sud hujjatini ijro etish jarayonida (qonunda belgilangan tartibda) To'g'ri javob: D) Ish yuritishning har qanday bosqichida, shuningdek sud hujjatini ijro etish ✔ jarayonida (qonunda belgilangan tartibda) 21. Sudyaning yuqori sudda o'z qarori ustidan apellyatsiya ko'rilayotganda u bilan bog'liq holatda o'zini tutishi qanday bo'lishi kerak? A) Yuqori sud sudyalariga qarorini himoya qilish uchun murojaat qilishi B) Yuqori sud majlisida taraf sifatida qatnashishi C) Taraflarga apellyatsiyani qaytarib olishni maslahat berishi D) Yuqori instansiya muhokamasiga aralashmasligi To'g'ri javob: D) Yuqori instansiya muhokamasiga aralashmasligi ✔ 22. Ma'muriy huquqbuzarlik natijasida fuqaroga mulkiy zarar yetkazilgan bo'lsa, zararni undirish masalasi qanday hal qilinishi mumkin? A) Faqat hokimlik orqali B) Faqat jinoyat ishida C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ishni ko'ruvchi organ yoki fuqarolik sud ishlarini yuritish tartibida D) Hech qanday holatda undirilmaydi To'g'ri javob: C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda ishni ko'ruvchi organ yoki fuqarolik sud ✔ ishlarini yuritish tartibida Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 88 23. Ma'muriy jazo qo'llashda qaysi holatlar hisobga olinadi? A) Faqat huquqbuzarning yoshi B) Huquqbuzarlikning xususiyati, huquqbuzarning shaxsi, aybning darajasi, mulkiy ahvoli, yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlar C) Faqat guvohlarning fikri D) Faqat jarimaning miqdori To'g'ri javob: B) Huquqbuzarlikning xususiyati, huquqbuzarning shaxsi, aybning darajasi, mulkiy ✔ ahvoli, yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlar 24. Ma'muriy huquqbuzarlikni sodir etishda ehtiyotsizlik qachon aybning shakli sifatida e'tirof etiladi? A) Shaxs oqibatlarni oldindan ko'rgan va ularni istagan bo'lsa B) Shaxs oqibatlarga ongli ravishda yo'l qo'ygan bo'lsa C) Shaxs oqibatlarni hech qanday sharoitda oldindan ko'ra olmagan bo'lsa D) Shaxs oqibatlarni oldindan ko'rgan, lekin yengiltaklik bilan oldini olishga umid qilgan yoki oldindan ko'rishi lozim va mumkin bo'lgan holda ko'rmagan bo'lsa To'g'ri javob: D) Shaxs oqibatlarni oldindan ko'rgan, lekin yengiltaklik bilan oldini olishga umid ✔ qilgan yoki oldindan ko'rishi lozim va mumkin bo'lgan holda ko'rmagan bo'lsa 25. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ish, qoida tariqasida, qayerda ko'riladi? A) Huquqbuzarlik sodir etilgan joyda (qonunda belgilangan istisnolardan tashqari) B) Huquqbuzarning tanloviga ko'ra C) Huquqbuzarning tug'ilgan joyida D) Jabrlanuvchining ish joyida To'g'ri javob: A) Huquqbuzarlik sodir etilgan joyda (qonunda belgilangan istisnolardan tashqari) ✔ 26. Iqtisodiy sudning qonuniy kuchga kirmagan hal qiluv qarori ustidan shikoyat qilish tartibi qaysi? A) Kassatsiya tartibida B) Konstitutsiyaviy shikoyat tartibida C) Apellyatsiya tartibida D) Nazorat tartibida To'g'ri javob: C) Apellyatsiya tartibida ✔ 27. Sudya o'z vakolatlarini amalga oshirish bilan bog'liq bo'lmagan shaxsiy masalalarda sudyalik maqomidan foydalanishi qanday baholanadi? A) Sudyaning qonuniy huquqi sifatida B) Odatiy holat sifatida C) Faqat tavsiyaviy cheklov sifatida D) Sudyalik odobini buzish, lavozimini suiiste'mol qilish sifatida To'g'ri javob: D) Sudyalik odobini buzish, lavozimini suiiste'mol qilish sifatida ✔ 28. Pora olish qachon tamom bo'lgan hisoblanadi? A) Poraga evaziga harakat bajarilgan paytdan B) Mansabdor shaxs poraning hech bo'lmaganda bir qismini qabul qilgan paytdan C) Pora haqida kelishilgan paytdan D) Pora sarflangan paytdan To'g'ri javob: B) Mansabdor shaxs poraning hech bo'lmaganda bir qismini qabul qilgan paytdan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 89 29. O'zbekiston hududida ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgan chet el fuqarolari qanday javobgar bo'ladi? A) Hech qanday javobgarlikka tortilmaydi B) Faqat o'z davlati qonuni bo'yicha C) Umumiy asoslarda (diplomatik immunitet masalasi xalqaro huquq asosida hal qilinadi) D) Faqat konsul roziligi bilan To'g'ri javob: C) Umumiy asoslarda (diplomatik immunitet masalasi xalqaro huquq asosida hal ✔ qilinadi) 30. T. jabrlanuvchini o'ldirishdan oldin uning uyidan pul olish maqsadida o'ldirdi va pulni oldi. Qilmish qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) Ehtiyotsizlikdan o'ldirish va o'g'rilik B) G'arazli niyatda qasddan odam o'ldirish va bosqinchilik (jinoyatlar majmui) C) Faqat qasddan odam o'ldirish D) Faqat bosqinchilik To'g'ri javob: B) G'arazli niyatda qasddan odam o'ldirish va bosqinchilik (jinoyatlar majmui) ✔ 31. Qaysi protsessual qoidabuzarlik sud hujjatini, qoida tariqasida, so'zsiz bekor qilishga olib keladi? A) Sud majlisining 10 daqiqaga kechikib boshlangani B) Bayonnomada imlo xatosi borligi C) Qaror matnida tinish belgisining xatosi D) Ish qonunga xilof tarkibdagi sud tomonidan ko'rilgani To'g'ri javob: D) Ish qonunga xilof tarkibdagi sud tomonidan ko'rilgani ✔ 32. Sudyaning moliyaviy manfaatlariga oid odob talabi qaysi? A) Sudya istalgan tijorat tashkilotiga sarmoya kiritib boshqarishi mumkin B) Sudya taraflardan qarz olishi mumkin C) Sudya o'z moliyaviy manfaatlari haqida hech kimga ma'lumot bermaydi D) Sudya o'z va oila a'zolarining moliyaviy manfaatlari haqida xabardor bo'lib, ish ko'rishda ular bilan to'qnashuvdan qochishi lozim To'g'ri javob: D) Sudya o'z va oila a'zolarining moliyaviy manfaatlari haqida xabardor bo'lib, ish ✔ ko'rishda ular bilan to'qnashuvdan qochishi lozim 33. Yordamsiz qoldirish jinoyati uchun qaysi shart zarur? A) Shaxs hayot uchun xavfli holatda qolgan, aybdor yordam berishga majbur va imkoniyatga ega bo'lgan holda yordam bermaslik B) Faqat tibbiyot xodimi tomonidan C) Har qanday shaxs har qanday holatda D) Faqat qarindoshlar o'rtasida To'g'ri javob: A) Shaxs hayot uchun xavfli holatda qolgan, aybdor yordam berishga majbur va ✔ imkoniyatga ega bo'lgan holda yordam bermaslik 34. Sudyaning iste'foga chiqishi (iste'fo) qanday holatni anglatadi? A) Sudyaning qonunda nazarda tutilgan asosda vakolatlarini tugatib, sudyalik unvoni va kafolatlarini qisman saqlagan holda faoliyatdan ketishi B) Sudyaning intizomiy jazo sifatida ishdan haydalishi C) Sudyaning boshqa sudga o'tkazilishi D) Sudyaning vaqtincha ishdan chetlashtirilishi To'g'ri javob: A) Sudyaning qonunda nazarda tutilgan asosda vakolatlarini tugatib, sudyalik unvoni ✔ va kafolatlarini qisman saqlagan holda faoliyatdan ketishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 90 35. Jinoyatni oldindan va'da qilib yashirish va oldindan va'da qilinmagan holda yashirish o'rtasidagi huquqiy farq nima? A) Ikkalasi ham jinoyat emas B) Oldindan va'da qilinmagan yashirish ishtirokchilik hisoblanadi C) Farq yo'q D) Oldindan va'da qilingan yashirish ishtirokchilik (yordamchilik) hisoblanadi To'g'ri javob: D) Oldindan va'da qilingan yashirish ishtirokchilik (yordamchilik) hisoblanadi✔ 36. Sud sudyalar tarkibida ishni ko'rish chog'ida sudyalardan biri qarorga rozi bo'lmasa, qaror qanday qabul qilinadi? A) Qaror Plenumga yuboriladi B) Ko'pchilik ovoz bilan, raislik qiluvchi oxirgi bo'lib ovoz beradi C) Raislik qiluvchining fikri hal qiluvchi bo'ladi D) Faqat bir ovozdan qabul qilinadi To'g'ri javob: B) Ko'pchilik ovoz bilan, raislik qiluvchi oxirgi bo'lib ovoz beradi ✔ 37. «Kompetensiya-kompetensiya» prinsipi xalqaro tijorat arbitrajida nimani anglatadi? A) Hakamlik sudi o'z vakolati, shu jumladan hakamlik bitimining mavjudligi va haqiqiyligi masalasini o'zi hal qilishi mumkin B) Taraflar arbitrlarni tanlay olmaydi C) Arbitrlar vakolatini faqat tashkilot raisi belgilaydi D) Davlat sudi arbitrajning vakolatini birinchi bo'lib hal qiladi To'g'ri javob: A) Hakamlik sudi o'z vakolati, shu jumladan hakamlik bitimining mavjudligi va ✔ haqiqiyligi masalasini o'zi hal qilishi mumkin 38. Firibgarlikni o'g'rilikdan farqlashda hal qiluvchi mezon qaysi? A) Jinoyat sodir etilgan joy B) Mulk miqdori C) Jabrlanuvchi aldov ta'sirida mulkni o'zi ixtiyoriy ravishda topshiradi D) Jinoyatchilar soni To'g'ri javob: C) Jabrlanuvchi aldov ta'sirida mulkni o'zi ixtiyoriy ravishda topshiradi ✔ 39. Mansab soxtakorligi nima? A) Mansabdor shaxsning rasmiy hujjatlarga bila turib yolg'on ma'lumot kiritishi yoki hujjatlarni soxtalashtirishi B) Mansabdor shaxsning vakolatidan oshib ketishi C) Mansabdor shaxsning pora olishi D) Mansabdor shaxsning xizmat vazifasiga beparvo qarashi To'g'ri javob: A) Mansabdor shaxsning rasmiy hujjatlarga bila turib yolg'on ma'lumot kiritishi yoki ✔ hujjatlarni soxtalashtirishi 40. Jinoiy yo'l bilan topilganligi oldindan va'da qilinmagan holda bila turib mol-mulkni olish yoki o'tkazish qaysi jinoyatni tashkil etadi? A) Firibgarlik B) Jinoyatni yashirish emas, balki ishtirokchilik C) Jinoiy yo'l bilan topilgan mol-mulkni olish yoki o'tkazish D) O'g'rilikda yordamchilik To'g'ri javob: C) Jinoiy yo'l bilan topilgan mol-mulkni olish yoki o'tkazish ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 91 41. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishni yuritishni istisno etuvchi holatga qaysi biri kiradi? A) Huquqbuzarning kambag'alligi B) Huquqbuzarning ishsizligi C) Ma'muriy huquqbuzarlik hodisasi yoki tarkibining mavjud emasligi D) Guvohlarning ko'pligi To'g'ri javob: C) Ma'muriy huquqbuzarlik hodisasi yoki tarkibining mavjud emasligi✔ 42. Mansabdor shaxsning o'z vakolati doirasidan aniq tashqariga chiqadigan harakatlarni qasddan sodir etishi qanday ataladi? A) Mansab soxtakorligi B) Hokimiyat harakatsizligi C) Mansabga sovuqqonlik bilan qarash D) Hokimiyat yoki mansab vakolati doirasidan chetga chiqish To'g'ri javob: D) Hokimiyat yoki mansab vakolati doirasidan chetga chiqish ✔ 43. O'zganing mulkini yashirin ravishda talon-taroj qilish qaysi jinoyatni tashkil etadi? A) Talonchilik B) Firibgarlik C) Bosqinchilik D) O'g'rilik To'g'ri javob: D) O'g'rilik ✔ 44. Bangalor prinsiplaridagi «tenglik» qadriyati sudyadan nimani talab qiladi? A) Har bir ishni bir xil muddatda ko'rishni B) Faqat fuqarolarga teng munosabatda bo'lishni C) Taraflarga bir xil jazo tayinlashni D) Irq, jins, din, millat, nogironlik, yosh, ijtimoiy holat va boshqa belgilar bo'yicha kamsitishga yo'l qo'ymaslikni To'g'ri javob: D) Irq, jins, din, millat, nogironlik, yosh, ijtimoiy holat va boshqa belgilar bo'yicha ✔ kamsitishga yo'l qo'ymaslikni 45. Ma'muriy ish bo'yicha shaxsni ma'muriy ushlab turish qanday chora hisoblanadi? A) Intizomiy jazo B) Jinoiy jazo C) Ma'muriy jazo D) Ish yuritishni ta'minlash chorasi To'g'ri javob: D) Ish yuritishni ta'minlash chorasi ✔ 46. Iqtisodiy sud kelishuv bitimini qachon tasdiqlamaydi? A) Agar u qonunga zid bo'lsa yoki boshqa shaxslarning huquq va qonuniy manfaatlarini buzsa B) Agar taraflar rozi bo'lsa C) Agar u yozma shaklda bo'lsa D) Agar u qarzni bo'lib to'lashni nazarda tutsa To'g'ri javob: A) Agar u qonunga zid bo'lsa yoki boshqa shaxslarning huquq va qonuniy ✔ manfaatlarini buzsa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 92 47. Jabrlanuvchiga qasddan og'ir shikast yetkazilib, ehtiyotsizlik oqibatida uning o'limiga sabab bo'linganda qilmish qanday baholanadi? A) O'limga olib kelgan qasddan badanga og'ir shikast yetkazish B) Ehtiyotsizlikdan odam o'ldirish C) Qasddan odam o'ldirish D) Ikki jinoyatning majmui To'g'ri javob: A) O'limga olib kelgan qasddan badanga og'ir shikast yetkazish✔ 48. Qiynoqqa solish jinoyatining asosiy xususiyati qaysi? A) Har qanday shaxs tomonidan o'zaro janjalda yetkaziladi B) Faqat jismoniy shikast bilan amalga oshiriladi C) Faqat qamoqxonada sodir etiladi D) Jismoniy yoki ruhiy azob mansabdor shaxs yoki uning roziligi bilan ma'lumot, iqror olish, jazolash va shu kabi maqsadlarda yetkaziladi To'g'ri javob: D) Jismoniy yoki ruhiy azob mansabdor shaxs yoki uning roziligi bilan ma'lumot, iqror ✔ olish, jazolash va shu kabi maqsadlarda yetkaziladi 49. Sudyaning qarindoshi advokat bo'lib, sudya ko'rayotgan ishda taraf vakili sifatida ishtirok etsa, nima qilinadi? A) Sudya ishni ko'rishi mumkin, chunki advokat mustaqil B) Advokat sud zalidan chiqarilsa yetarli C) Bu holat faqat jinoyat ishida ahamiyatli D) Sudya ishdan chetlashishi lozim To'g'ri javob: D) Sudya ishdan chetlashishi lozim ✔ 50. Ma'muriy huquqbuzarlik qanday ayb shakli bilan sodir etilishi mumkin? A) Faqat to'g'ri qasd bilan B) Faqat egri qasd bilan C) Qasddan yoki ehtiyotsizlik orqasida D) Faqat ehtiyotsizlik bilan To'g'ri javob: C) Qasddan yoki ehtiyotsizlik orqasida ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 93 11-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Ozodligidan mahrum qilingan shaxsning ushlab turish qonuniyligini sud tomonidan zudlik bilan tekshirilishi huquqi qanday ataladi? A) Habeas corpus B) Ne bis in idem C) Nulla poena sine lege D) Res judicata To'g'ri javob: A) Habeas corpus✔ 2. Ishdan bo'shatish to'g'risidagi nizolar bo'yicha isbotlash yukining o'ziga xosligi qaysi? A) Xodim ishdan bo'shatish noqonuniyligini isbotlaydi, ish beruvchi hech narsa isbotlamaydi B) Ishdan bo'shatishning qonuniy asosi va belgilangan tartibga rioya qilinganini isbotlash, odatda, ish beruvchiga yuklatiladi C) Kasaba uyushmasi isbotlaydi D) Sud o'zi isbotlaydi To'g'ri javob: B) Ishdan bo'shatishning qonuniy asosi va belgilangan tartibga rioya qilinganini ✔ isbotlash, odatda, ish beruvchiga yuklatiladi 3. Qiynoqqa qarshi konvensiyaga ko'ra qiynoq natijasida olingan ko'rsatuvdan qanday foydalanish mumkin? A) Ayblov dalili sifatida, agar boshqa dalillar bilan tasdiqlansa B) Faqat qiynoqda ayblangan shaxsga qarshi, ko'rsatuv berilganligining dalili sifatida C) Faqat og'ir jinoyatlar bo'yicha D) Faqat tergov bosqichida To'g'ri javob: B) Faqat qiynoqda ayblangan shaxsga qarshi, ko'rsatuv berilganligining dalili sifatida ✔ 4. Qamoqqa olish ehtiyot chorasini qo'llash to'g'risidagi iltimosnomani ko'rishda sud nimani tekshirishi lozim? A) Faqat jabrlanuvchining talabini B) Shaxsning jinoyatga aloqadorligi haqida asosli gumon va qamoqqa olish zaruratini tasdiqlovchi asoslar mavjudligini C) Faqat jinoyatning og'irligini D) Faqat tergovchining fikrini To'g'ri javob: B) Shaxsning jinoyatga aloqadorligi haqida asosli gumon va qamoqqa olish zaruratini ✔ tasdiqlovchi asoslar mavjudligini 5. Proporsional saylov tizimining mohiyati qaysi? A) Har bir okrugda eng ko'p ovoz olgan nomzod g'olib bo'ladi B) Deputatlar tayinlanadi C) O'rinlar partiyalar o'rtasida ular olgan ovozlar ulushiga mutanosib taqsimlanadi D) O'rinlar teng taqsimlanadi To'g'ri javob: C) O'rinlar partiyalar o'rtasida ular olgan ovozlar ulushiga mutanosib taqsimlanadi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 94 6. Ayblanuvchi kelishuvni majburlov ostida imzolaganini sudda ma'lum qilsa, sud nima qilishi kerak? A) Bu holatni tekshiradi va ixtiyoriylik tasdiqlanmasa, ishni umumiy tartibda ko'rishga o'tadi B) Ayblanuvchini qo'shimcha jazolaydi C) Ishni yopadi D) Kelishuvni tasdiqlaydi To'g'ri javob: A) Bu holatni tekshiradi va ixtiyoriylik tasdiqlanmasa, ishni umumiy tartibda ✔ ko'rishga o'tadi 7. Yozishmalar va telefonda so'zlashuvlar sirini cheklashga qanday asosda yo'l qo'yiladi? A) Qonunga muvofiq va sud qarori (sanksiyasi) bilan, qonunda nazarda tutilgan hollarda B) Mahalla fuqarolar yig'ini qarori bilan C) Har qanday mansabdor shaxs talabi bilan D) Ish beruvchi ruxsati bilan To'g'ri javob: A) Qonunga muvofiq va sud qarori (sanksiyasi) bilan, qonunda nazarda tutilgan ✔ hollarda 8. Ota-onalik huquqini cheklash va undan mahrum qilishning asosiy farqi nima? A) Cheklash ota-onaning aybli xatti-harakatisiz ham (masalan, bola uchun xavfli holatlar tufayli) qo'llanilishi mumkin B) Cheklash faqat jinoyat sodir etilganda qo'llaniladi C) Mahrum qilish vaqtinchalik chora D) Ular o'rtasida farq yo'q To'g'ri javob: A) Cheklash ota-onaning aybli xatti-harakatisiz ham (masalan, bola uchun xavfli ✔ holatlar tufayli) qo'llanilishi mumkin 9. Gumon qilinuvchi ushlanganda unga darhol nima tushuntirilishi kerak? A) Faqat ishning raqami B) Ushlash asoslari va uning huquqlari, shu jumladan himoyachiga ega bo'lish va sukut saqlash huquqi C) Faqat jazo miqdori D) Faqat tergovchining ismi To'g'ri javob: B) Ushlash asoslari va uning huquqlari, shu jumladan himoyachiga ega bo'lish va ✔ sukut saqlash huquqi 10. Konstitutsiyaning yangi tahririga ko'ra shaxs sudning qarorisiz necha soatdan ortiq ushlab turilishi mumkin emas? A) 96 soat B) 72 soat C) 24 soat D) 48 soat To'g'ri javob: D) 48 soat ✔ 11. Habeas corpus instituti mohiyati qaysi? A) Ish yuritishni yopiq o'tkazish B) Mulkni sud orqali musodara qilish C) Sudyani almashtirish huquqi D) Shaxsni qamoqqa olish yoki ushlab turish qonuniyligini sud tomonidan tekshirish kafolati To'g'ri javob: D) Shaxsni qamoqqa olish yoki ushlab turish qonuniyligini sud tomonidan tekshirish ✔ kafolati Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 95 12. Mahalliy davlat hokimiyatining vakillik organlari qaysi? A) Fuqarolar yig'inlari B) Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashlari C) Prokuraturalar D) Hokimlar To'g'ri javob: B) Xalq deputatlari viloyat, tuman va shahar Kengashlari✔ 13. Prezidentlik respublikasining asosiy belgisi qaysi? A) Hukumat faqat parlament ko'pchiligidan tuziladi va prezidentning vakolati yo'q B) Prezident parlament tomonidan saylanadi va rasmiy vakolatlarga ega C) Monarx davlat boshlig'i hisoblanadi D) Prezident davlat boshlig'i sifatida keng vakolatlarga ega bo'lib, umumxalq saylovi orqali saylanadi To'g'ri javob: D) Prezident davlat boshlig'i sifatida keng vakolatlarga ega bo'lib, umumxalq saylovi ✔ orqali saylanadi 14. O'zbekistonda erkak va ayol uchun umumiy nikoh yoshi qaysi? A) Erkaklar va ayollar uchun 16 yosh B) Erkaklar uchun 21, ayollar uchun 18 C) Erkaklar va ayollar uchun 18 yosh D) Erkaklar uchun 18, ayollar uchun 16 To'g'ri javob: C) Erkaklar va ayollar uchun 18 yosh ✔ 15. Xodimning to'liq moddiy javobgarligi qaysi holatda qo'llanilishi mumkin? A) Ish beruvchi xohlaganda B) Zarar ehtiyotsizlik bilan, odatdagi xo'jalik tavakkalchiligi doirasida yetkazilganda C) Zarar qasddan yoki jinoyat natijasida yetkazilganda, yoki to'liq moddiy javobgarlik to'g'risida yozma shartnoma tuzilganda D) Zarar yengib bo'lmaydigan kuch natijasida yetkazilganda To'g'ri javob: C) Zarar qasddan yoki jinoyat natijasida yetkazilganda, yoki to'liq moddiy javobgarlik ✔ to'g'risida yozma shartnoma tuzilganda 16. Sud ish bo'yicha qo'shimcha dalillar to'plashni o'zi tashabbus bilan amalga oshirishi tortishuv tamoyili nuqtai nazaridan qanday baholanadi? A) Sud faqat ayblov dalillarini to'plashi kerak B) Sud ayblov funksiyasini bajarmasligi kerak, uning faolligi tomonlarning teng imkoniyatlarini buzmasligi lozim C) Sud tergovchining vazifasini bajaradi D) Sud har qanday dalilni o'zi izlashi shart To'g'ri javob: B) Sud ayblov funksiyasini bajarmasligi kerak, uning faolligi tomonlarning teng ✔ imkoniyatlarini buzmasligi lozim 17. Normal ish vaqti haftasiga qancha soatdan oshmasligi kerak? A) 36 soat B) 48 soat C) 40 soat D) 44 soat To'g'ri javob: C) 40 soat ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 96 18. Qiynoq haqida arz qilingan holatda davlatning majburiyati nima? A) Arzni sud muhokamasi tugagandan keyin ko'rish B) Zudlik bilan, xolis va samarali tekshiruv o'tkazish C) Faqat tibbiy yordam ko'rsatish D) Faqat arz qiluvchining o'zi dalil keltirishini kutish To'g'ri javob: B) Zudlik bilan, xolis va samarali tekshiruv o'tkazish✔ 19. Sud majlisi bayonnomasining ahamiyati nima? A) U sud majlisida bajarilgan harakatlar va olingan ma'lumotlarni qayd etadi hamda yuqori instansiya tekshiruvi uchun muhim manba hisoblanadi B) U sudya tomonidan tuzilmaydi C) U ishning yakuniy qarori hisoblanadi D) U faqat arxiv uchun tuziladi To'g'ri javob: A) U sud majlisida bajarilgan harakatlar va olingan ma'lumotlarni qayd etadi hamda ✔ yuqori instansiya tekshiruvi uchun muhim manba hisoblanadi 20. Konstitutsiyaga ko'ra O'zbekistonda davlat hokimiyatining birdan-bir manbai kim? A) Xalq B) Oliy Majlis C) Prezident D) Konstitutsiyaviy sud To'g'ri javob: A) Xalq ✔ 21. Sud qarorining yakuniyligi (res judicata) tamoyili nimani anglatadi? A) Har qanday qaror istalgan vaqtda qayta ko'rilishi mumkin B) Qaror faqat yozma shaklda chiqariladi C) Qaror faqat Oliy sud tomonidan chiqariladi D) Qonuniy kuchga kirgan qaror, istisno holatlardan tashqari, qayta ko'rib chiqilmasligi va huquqiy aniqlikni ta'minlashi To'g'ri javob: D) Qonuniy kuchga kirgan qaror, istisno holatlardan tashqari, qayta ko'rib ✔ chiqilmasligi va huquqiy aniqlikni ta'minlashi 22. Konstitutsiyaga ko'ra qonunga xilof ravishda olingan dalillar qanday maqomga ega? A) Faqat yuqori sudda foydalaniladi B) Sud ixtiyoriga ko'ra foydalanilishi mumkin C) Faqat ayblov tarafining roziligi bilan foydalaniladi D) Ular dalil sifatida foydalanilishi mumkin emas To'g'ri javob: D) Ular dalil sifatida foydalanilishi mumkin emas ✔ 23. Konstitutsiyaviy huquq fanida «inson huquqlarining avlodlari» konsepsiyasiga ko'ra birinchi avlod huquqlariga qaysi huquqlar kiradi? A) Ekologik huquqlar B) Ijtimoiy-iqtisodiy huquqlar C) Kollektiv (birdamlik) huquqlari D) Shaxsiy va siyosiy huquqlar To'g'ri javob: D) Shaxsiy va siyosiy huquqlar ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 97 24. Er-xotinning umumiy mol-mulkini bo'lishda, qoida tariqasida, ularning ulushlari qanday belgilanadi? A) Daromadiga mutanosib, har doim B) Teng deb e'tirof etiladi, ammo qonunda nazarda tutilgan hollarda sud bu qoidadan chetga chiqishi mumkin C) Xotinning ulushi har doim ko'proq D) Erning ulushi ko'proq To'g'ri javob: B) Teng deb e'tirof etiladi, ammo qonunda nazarda tutilgan hollarda sud bu ✔ qoidadan chetga chiqishi mumkin 25. Jamoa shartnomasi nima? A) Ish beruvchi va xodimlar (ularning vakillari) o'rtasida ijtimoiy-mehnat munosabatlarini tartibga soluvchi lokal normativ hujjat B) Ish beruvchilar o'rtasidagi shartnoma C) Davlat va kasaba uyushmalari o'rtasidagi xalqaro shartnoma D) Ish beruvchi va bitta xodim o'rtasidagi shartnoma To'g'ri javob: A) Ish beruvchi va xodimlar (ularning vakillari) o'rtasida ijtimoiy-mehnat ✔ munosabatlarini tartibga soluvchi lokal normativ hujjat 26. Sud-tergov amaliyotida «Miranda qoidasi» deb ataladigan qoida nimani anglatadi? A) Ushlangan shaxsga uning huquqlarini (sukut saqlash, advokat va h.k.) tushuntirish majburiyati B) Ushlanganni darhol sudga keltirish C) Garov qo'llash tartibi D) Ekspertiza tayinlash qoidasi To'g'ri javob: A) Ushlangan shaxsga uning huquqlarini (sukut saqlash, advokat va h.k.) tushuntirish ✔ majburiyati 27. Voyaga yetmagan xodimlar mehnatiga oid umumiy qoida qaysi? A) Ular faqat tungi smenada ishlashi mumkin B) Ularni ishga qabul qilish butunlay taqiqlangan C) Ular uchun qisqartirilgan ish vaqti, og'ir va zararli ishlarda ishlashni taqiqlash kabi qo'shimcha kafolatlar belgilangan D) Ular katta yoshdagilar bilan bir xil sharoitda ishlaydi To'g'ri javob: C) Ular uchun qisqartirilgan ish vaqti, og'ir va zararli ishlarda ishlashni taqiqlash kabi ✔ qo'shimcha kafolatlar belgilangan 28. Jinoyat ishi doirasida fuqaroviy da'vo qo'zg'atish huquqiga kim ega? A) Faqat guvoh B) Faqat prokuror C) Jinoyat natijasida mulkiy zarar ko'rgan jismoniy yoki yuridik shaxs (yoki ularning vakili) D) Faqat sudya To'g'ri javob: C) Jinoyat natijasida mulkiy zarar ko'rgan jismoniy yoki yuridik shaxs (yoki ularning ✔ vakili) 29. Vaziyat: xodim ish vaqtida mehnat vazifalarini bajarayotganda uchinchi shaxsga zarar yetkazdi. Jabrlanuvchi oldida zarar uchun kim javobgar? A) Faqat xodim shaxsan B) Ish beruvchi (keyinchalik qonunda belgilangan tartibda xodimga regress talab qilishi mumkin) C) Hech kim D) Faqat kasaba uyushmasi To'g'ri javob: B) Ish beruvchi (keyinchalik qonunda belgilangan tartibda xodimga regress talab ✔ qilishi mumkin) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 98 30. Jabrlanuvchi bilan yarashganlik munosabati bilan ishni tugatish qanday ishlar bo'yicha mumkin? A) Qonunda maxsus nazarda tutilgan, odatda ijtimoiy xavfi uncha katta bo'lmagan jinoyatlar bo'yicha, belgilangan shartlarga rioya qilinganda B) Har qanday jinoyat bo'yicha C) Faqat o'ta og'ir jinoyatlar bo'yicha D) Faqat davlatga qarshi jinoyatlar bo'yicha To'g'ri javob: A) Qonunda maxsus nazarda tutilgan, odatda ijtimoiy xavfi uncha katta bo'lmagan ✔ jinoyatlar bo'yicha, belgilangan shartlarga rioya qilinganda 31. Ishni ko'rayotgan sudyaga yuqori lavozimdagi amaldor telefon qilib, ishni muayyan tarzda hal qilishni «maslahat» berdi. Sudya qanday harakat qilishi kerak? A) Taraflardan birini xabardor qilishi B) Maslahatni inobatga olib, qaror qabul qilishi C) Aralashuvni rad etib, qonunda belgilangan tartibda bu haqda tegishli organlarga xabar berishi D) Ishni boshqa sudyaga o'tkazib, hech narsa demasligi To'g'ri javob: C) Aralashuvni rad etib, qonunda belgilangan tartibda bu haqda tegishli organlarga ✔ xabar berishi 32. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning birinchi fakultativ protokoli nimani nazarda tutadi? A) Bolalarni qurolli mojarolarda ishtirok etishini taqiqlashni B) Inson huquqlari qo'mitasining shaxslardan individual murojaatlarni ko'rib chiqish vakolatini C) O'lim jazosini bekor qilishni D) Qamoqxonalarga tashriflar tizimini To'g'ri javob: B) Inson huquqlari qo'mitasining shaxslardan individual murojaatlarni ko'rib chiqish ✔ vakolatini 33. Ushlab turilgan shaxsga ushlab turilgan paytda nima tushuntirilishi kerak (Miranda qoidasi)? A) Uning huquqlari va ushlab turilish asoslari, jumladan himoyachiga ega bo'lish va sukut saqlash huquqi B) Faqat ushlab turish joyi C) Faqat tergovchi ismi D) Faqat jazo muddati To'g'ri javob: A) Uning huquqlari va ushlab turilish asoslari, jumladan himoyachiga ega bo'lish va ✔ sukut saqlash huquqi 34. Sud majlisini ochiq o'tkazish tamoyili qanday maqsadga xizmat qiladi? A) Ommaviy axborot vositalariga daromad keltirish B) Taraflarni sharmanda qilish C) Sudlovni jamoatchilik nazorati ostiga qo'yish va sudga ishonchni mustahkamlash D) Sudyalarni jamoatchilik bosimi ostiga qo'yish To'g'ri javob: C) Sudlovni jamoatchilik nazorati ostiga qo'yish va sudga ishonchni mustahkamlash ✔ 35. Nikoh shartnomasi qaysi shaklda tuziladi? A) Og'zaki B) Faqat sud ajrimi bilan C) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda D) Faqat FHDYo organida To'g'ri javob: C) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 99 36. Tanib olish uchun ko'rsatish tergov harakatida qanday qoidaga rioya qilinadi? A) Tanib olinadigan shaxs tashqi ko'rinishi o'xshash boshqa shaxslar qatorida ko'rsatiladi va tanib oluvchi oldindan so'roq qilinadi B) Shaxs yolg'iz ko'rsatiladi C) Tanib oluvchi oldindan shaxsning fotosuratini ko'radi D) Tanib olish faqat sudda o'tkaziladi To'g'ri javob: A) Tanib olinadigan shaxs tashqi ko'rinishi o'xshash boshqa shaxslar qatorida ✔ ko'rsatiladi va tanib oluvchi oldindan so'roq qilinadi 37. Ehtiyot chorasini tanlashda qaysi holatlar hisobga olinadi? A) Faqat tergovchining ixtiyori B) Faqat jinoyatning toifasi C) Qilmishning og'irligi, ayblanuvchining shaxsi, yashirinish yoki ishga to'sqinlik qilish xavfi va boshqa holatlar D) Faqat ayblanuvchining mulkiy ahvoli To'g'ri javob: C) Qilmishning og'irligi, ayblanuvchining shaxsi, yashirinish yoki ishga to'sqinlik qilish ✔ xavfi va boshqa holatlar 38. Ijtimoiy tarmoqda sudya ko'rib chiqilayotgan ish bo'yicha taraflardan birining pozitsiyasini qo'llab- quvvatlovchi fikr bildirdi. Bu qaysi tamoyilga zid? A) Tortishuv B) Tezkorlik C) Xolislik va sud odobi (betaraflik) D) Oshkoralik To'g'ri javob: C) Xolislik va sud odobi (betaraflik) ✔ 39. Sudyaning ish taraflaridan biri bilan uning ishtirokisiz ikkinchi taraf yo'qligida ish bo'yicha muloqot qilishi (ex parte aloqa) qanday baholanadi? A) Odatiy amaliyot B) Xolislikni shubha ostiga qo'yuvchi va odatda taqiqlangan harakat C) Faqat jinoyat ishlarida mumkin D) Faqat apellyatsiya bosqichida mumkin To'g'ri javob: B) Xolislikni shubha ostiga qo'yuvchi va odatda taqiqlangan harakat ✔ 40. Davlat ayblovchisi sud muhokamasida ayblovdan to'liq voz kechsa va voz kechish asosli bo'lsa, odatda qanday oqibat kelib chiqadi? A) Sud ayblov hukmi chiqaradi B) Ish qo'shimcha tergovga qaytariladi C) Sud yangi prokuror tayinlaydi D) Sud tegishli qonuniy asos bo'yicha oqlov hukmi chiqaradi yoki ishni tugatadi To'g'ri javob: D) Sud tegishli qonuniy asos bo'yicha oqlov hukmi chiqaradi yoki ishni tugatadi ✔ 41. Gumon qilinuvchi va ayblanuvchining huquqlariga qaysi biri kiradi? A) Ko'rsatuv berishdan bosh tortish va o'ziga qarshi ko'rsatuv bermaslik huquqi B) Tergovchining ruxsatisiz himoyachiga ega bo'lmaslik C) Ishning materiallari bilan tanishmaslik majburiyati D) Guvohlik berish majburiyati To'g'ri javob: A) Ko'rsatuv berishdan bosh tortish va o'ziga qarshi ko'rsatuv bermaslik huquqi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 100 42. Konstitutsiyaga ko'ra hech kim qaysi shaxslarga qarshi guvohlik berishga majbur emas? A) Faqat chet el fuqarolariga qarshi B) Faqat davlat organlariga qarshi C) Faqat boshliqlariga qarshi D) O'ziga va yaqin qarindoshlariga qarshi To'g'ri javob: D) O'ziga va yaqin qarindoshlariga qarshi✔ 43. Ish beruvchi xodimni mehnat shartnomasida shartlashilmagan ishni bajarishga, qoida tariqasida, majburlay oladimi? A) Ha, istalgan vaqtda B) Yo'q, qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari C) Faqat xodim kasaba uyushmasi a'zosi bo'lmasa D) Faqat ish haqini oshirsa To'g'ri javob: B) Yo'q, qonunda nazarda tutilgan hollardan tashqari ✔ 44. Inson huquqlari umumjahon deklaratsiyasi qaysi yili BMT Bosh Assambleyasi tomonidan qabul qilingan? A) 1950-yil B) 1966-yil C) 1945-yil D) 1948-yil To'g'ri javob: D) 1948-yil ✔ 45. Sud muhokamasida ayblanuvchining kishanlangan holda yoki qafasda saqlanishi qaysi tamoyilga salbiy ta'sir qilishi mumkin? A) Oqilona muddat B) Aybsizlik prezumpsiyasi va inson qadr-qimmatini hurmat qilish C) Sud xarajatlari D) Sud tilining belgilanishi To'g'ri javob: B) Aybsizlik prezumpsiyasi va inson qadr-qimmatini hurmat qilish ✔ 46. Xodimning moddiy javobgarligi, umumiy qoidaga ko'ra, qanday hajmda bo'ladi? A) To'liq hajmda har doim B) Faqat ikki baravar hajmda C) Hech qanday javobgarlik yo'q D) Cheklangan hajmda — qonunda belgilangan miqdor (o'rtacha oylik ish haqi) doirasida, to'liq javobgarlik faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda To'g'ri javob: D) Cheklangan hajmda — qonunda belgilangan miqdor (o'rtacha oylik ish haqi) ✔ doirasida, to'liq javobgarlik faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda 47. Konstitutsiyaga o'zgartish kiritish usullaridan biri qaysi? A) Qonun yoki referendum orqali, qonunda belgilangan maxsus tartibda B) Prezident farmoni orqali C) Oliy sud Plenumi qarori orqali D) Vazirlar Mahkamasi qarori orqali To'g'ri javob: A) Qonun yoki referendum orqali, qonunda belgilangan maxsus tartibda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 101 48. Aybsizlik prezumpsiyasi tamoyilining mazmuni qaysi? A) Shaxs o'zi aybsizligini isbotlashi shart B) Shaxs aybi qonunda nazarda tutilgan tartibda isbotlanib, qonuniy kuchga kirgan sud hukmi bilan aniqlanmaguncha aybsiz hisoblanadi C) Shaxs ayblov e'lon qilingunga qadar aybsiz hisoblanadi D) Shaxs tergov tugaguncha aybsiz hisoblanadi To'g'ri javob: B) Shaxs aybi qonunda nazarda tutilgan tartibda isbotlanib, qonuniy kuchga kirgan ✔ sud hukmi bilan aniqlanmaguncha aybsiz hisoblanadi 49. Konstitutsiyaviy nazoratning «abstrakt» va «konkret» shakllari o'rtasidagi farq nimada? A) Konkret nazorat faqat Prezident farmonlariga taalluqli B) Abstrakt nazorat muayyan ish bilan bog'liq bo'lmagan holda, konkret nazorat esa muayyan ishda qo'llanilgan yoki qo'llanilishi lozim bo'lgan norma yuzasidan amalga oshiriladi C) Abstrakt nazorat faqat xalqaro shartnomalarga taalluqli D) Abstrakt nazorat muayyan sud ishi bilan bog'liq holda, konkret nazorat esa undan qat'i nazar amalga oshiriladi To'g'ri javob: B) Abstrakt nazorat muayyan ish bilan bog'liq bo'lmagan holda, konkret nazorat esa ✔ muayyan ishda qo'llanilgan yoki qo'llanilishi lozim bo'lgan norma yuzasidan amalga oshiriladi 50. Qiynoqlarni taqiqlash qanday xususiyatga ega? A) Faqat voyaga yetganlarga nisbatan amal qiladi B) Faqat tinchlik davrida amal qiladi C) Mutlaq bo'lib, hech qanday holatda (favqulodda holat yoki urush davrida ham) chekinishga yo'l qo'yilmaydi D) Favqulodda holatda cheklanishi mumkin To'g'ri javob: C) Mutlaq bo'lib, hech qanday holatda (favqulodda holat yoki urush davrida ham) ✔ chekinishga yo'l qo'yilmaydi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 102 12-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Sud dalillarni maqbul emas deb topsa, ularning keyingi taqdiri qanday? A) Ular apellyatsiya instansiyasiga yuboriladi B) Ular ayblovni asoslash va qarorni chiqarishda foydalanilmaydi C) Ular faqat jazo tayinlashda foydalaniladi D) Ular faqat qisman foydalaniladi To'g'ri javob: B) Ular ayblovni asoslash va qarorni chiqarishda foydalanilmaydi✔ 2. Tijoratchi tashkilotning asosiy maqsadi qaysi? A) Davlat funksiyalarini bajarish B) Diniy ehtiyojlarni qondirish C) Foyda olish D) Ijtimoiy foydali faoliyat To'g'ri javob: C) Foyda olish ✔ 3. Ayblov hukmining xulosa qismida nima ko'rsatilishi kerak? A) Sudlanuvchi aybdor deb topilgani, qo'llanilgan qonun normasi, tayinlangan jazo, ehtiyot chorasi va shikoyat qilish tartibi B) Dalillar tahlili C) Ish holatlarining batafsil tavsifi D) Guvohlar ko'rsatuvlari mazmuni To'g'ri javob: A) Sudlanuvchi aybdor deb topilgani, qo'llanilgan qonun normasi, tayinlangan jazo, ✔ ehtiyot chorasi va shikoyat qilish tartibi 4. Ma'muriy sud ishlarini yuritishda qonuniylik prinsipi ma'muriy organga nisbatan nimani anglatadi? A) Organ qonunda ruxsat etilgan doirada va qonunda belgilangan tartibda harakat qilishi kerak B) Organ qonunda taqiqlanmagan har qanday narsani qila oladi C) Organ faqat rahbar ko'rsatmasiga bo'ysunadi D) Organ qonundan ustun To'g'ri javob: A) Organ qonunda ruxsat etilgan doirada va qonunda belgilangan tartibda harakat ✔ qilishi kerak 5. Yuqori instansiya sudi birinchi instansiya hukmini bekor qilib, ishni yangidan ko'rishga yuborganda qarorda nimani ko'rsatishi lozim? A) Hukmni bekor qilish asoslarini, aniqlangan buzilishlarni va ularni bartaraf etish yo'nalishini (ish holatlarini oldindan hal qilmagan holda) B) Qaysi sudyaning jazolanishini C) Hech narsani, faqat bekor qilish faktini D) Yangi ko'rishda chiqarilishi kerak bo'lgan hukm mazmunini To'g'ri javob: A) Hukmni bekor qilish asoslarini, aniqlangan buzilishlarni va ularni bartaraf etish ✔ yo'nalishini (ish holatlarini oldindan hal qilmagan holda) 6. Spirtli ichimliklar yoki giyohvandlik vositalarini suiiste'mol qilishi oqibatida oilasini og'ir moddiy ahvolga solib qo'ygan fuqaroga nisbatan qanday chora qo'llanilishi mumkin? A) Uni bedarak yo'qolgan deb topish B) Uni muomalaga layoqatsiz deb topish C) Uni sud tartibida muomala layoqati cheklangan deb topish D) Uning huquq layoqatini tugatish To'g'ri javob: C) Uni sud tartibida muomala layoqati cheklangan deb topish ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 103 7. Vaziyat: mulkdordan o'g'irlangan avtomobilni A shaxs B dan haq evaziga sotib oldi va u avtomobil o'g'irlanganini bilmagan va bilishi mumkin emas edi. Mulkdor avtomobilni A dan talab qilib olishi mumkinmi? A) Yo'q, chunki A vijdonan oluvchi B) Faqat B jinoiy javobgarlikka tortilgan bo'lsa C) Faqat A ga ikki baravar qiymatini to'lagan holda D) Ha, chunki mol-mulk mulkdor egaligidan uning xohishiga qarshi chiqib ketgan To'g'ri javob: D) Ha, chunki mol-mulk mulkdor egaligidan uning xohishiga qarshi chiqib ketgan✔ 8. Mutaxassis va ekspertning protsessual holati o'rtasidagi farq qaysi? A) Mutaxassis tergov harakatlarida maxsus bilimlari bilan ko'maklashadi, ekspert esa tadqiqot o'tkazib xulosa beradi B) Farq yo'q C) Ekspert faqat sudda, mutaxassis faqat tergovda ishtirok etadi D) Mutaxassis xulosasi majburiy, ekspertniki emas To'g'ri javob: A) Mutaxassis tergov harakatlarida maxsus bilimlari bilan ko'maklashadi, ekspert esa ✔ tadqiqot o'tkazib xulosa beradi 9. Ma'muriy sud ishlarida arizachining sudga murojaat qilish huquqiga ega bo'lishi uchun nima muhim? A) Nizolashilayotgan hujjat, harakat (harakatsizlik) uning o'z huquqlari, erkinliklari yoki qonuniy manfaatlariga daxl qilishi B) Arizachining yuqori daromadga ega bo'lishi C) Arizachining ma'muriy organda ishlashi D) Arizachining yuridik ma'lumotga ega bo'lishi To'g'ri javob: A) Nizolashilayotgan hujjat, harakat (harakatsizlik) uning o'z huquqlari, erkinliklari ✔ yoki qonuniy manfaatlariga daxl qilishi 10. Ayblov hukmi qanday asosga qurilishi mumkin emas? A) Taxminlarga B) Bir-birini tasdiqlovchi dalillarga C) Ishonchli dalillarga D) Sud majlisida tekshirilgan dalillarga To'g'ri javob: A) Taxminlarga ✔ 11. Meros olishning asoslari qaysilar? A) Faqat sud qarori B) Vasiyat va qonun C) Hadya shartnomasi D) Faqat qonun To'g'ri javob: B) Vasiyat va qonun ✔ 12. Ayblov hukmining an'anaviy tuzilishi qaysi qismlardan iborat? A) Kirish, tavsif-asoslantiruvchi va xulosa qismlaridan B) Sarlavha va imzodan C) Prokuror nutqi va himoyachi nutqidan D) Faqat xulosa qismidan To'g'ri javob: A) Kirish, tavsif-asoslantiruvchi va xulosa qismlaridan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 104 13. Ikki guvohning ko'rsatuvi kichik tafsilotlarda farq qiladi, ammo asosiy holatlarda mos. Sudning to'g'ri yondashuvi qaysi? A) Faqat birinchi so'roq qilingan guvohni asos qilib olish B) Ishni qo'shimcha tergovga qaytarish C) Ikkala ko'rsatuvni ham rad etish D) Farqlarning sababi va ahamiyatini baholab, asosiy holatlardagi muvofiqlikni hisobga olish To'g'ri javob: D) Farqlarning sababi va ahamiyatini baholab, asosiy holatlardagi muvofiqlikni ✔ hisobga olish 14. Ma'muriy sudda nizolashilayotgan ma'muriy hujjatning faqat bir qismi noqonuniy bo'lsa, sud qanday yo'l tutishi mumkin? A) Ma'muriy organni tugatishi B) Hujjatni to'liq qonuniy deb topishi C) Hujjatni noqonuniy qismida haqiqiy emas deb topishi D) Ishni tugatishi To'g'ri javob: C) Hujjatni noqonuniy qismida haqiqiy emas deb topishi ✔ 15. Sud qarorining «adolatliligi» qaysi jihatda namoyon bo'ladi? A) Qarorning tez chiqarilishida B) Qarorning hajmida C) Tayinlangan jazoning jinoyatning og'irligi va aybdorning shaxsiga mos kelishida hamda taraflarning qonuniy manfaatlari muvozanatida D) Qarorning prokuror talabiga mos kelishida To'g'ri javob: C) Tayinlangan jazoning jinoyatning og'irligi va aybdorning shaxsiga mos kelishida ✔ hamda taraflarning qonuniy manfaatlari muvozanatida 16. «Formal dalillar nazariyasi» zamonaviy ichki ishonch tizimidan nimasi bilan farq qiladi? A) Ular o'rtasida farq yo'q B) Formal tizimda dalillar umuman baholanmaydi C) Formal tizimda dalillarning kuchi oldindan qonunda belgilab qo'yiladi D) Formal tizimda sudya erkin baholaydi To'g'ri javob: C) Formal tizimda dalillarning kuchi oldindan qonunda belgilab qo'yiladi ✔ 17. Hukmda jazoni o'tash muassasasi turini belgilashda qanday asoslash talab qilinadi? A) Hech qanday asoslash shart emas B) Faqat prokuror tavsiyasi C) Qonunda belgilangan mezonlarga (jinoyat toifasi, avval jazo o'taganlik va h.k.) muvofiqligini ko'rsatish D) Faqat mahkumning arizasi To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan mezonlarga (jinoyat toifasi, avval jazo o'taganlik va h.k.) ✔ muvofiqligini ko'rsatish 18. Ekspert xulosasi sud uchun qanday ahamiyatga ega? A) Majburiy va boshqa dalillardan ustun B) Faqat sud tergovi tugagandan keyin olinadi C) Faqat ayblov tomonini bog'laydi D) Boshqa dalillar bilan birga baholanadi, sud uchun oldindan belgilangan kuchga ega emas To'g'ri javob: D) Boshqa dalillar bilan birga baholanadi, sud uchun oldindan belgilangan kuchga ega ✔ emas Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 105 19. Ma'muriy tartib-taomillarda «so'rov tamoyili» (organning o'zi ma'lumot to'plashi) nimaga xizmat qiladi? A) Organning ishini kamaytirishga B) Fuqarodan ko'proq hujjat talab qilishga C) Fuqaroni ortiqcha hujjatlar to'plashdan ozod qilib, ishning holatlarini organning o'zi aniqlashiga D) Faqat sud ishlarini tezlashtirishga To'g'ri javob: C) Fuqaroni ortiqcha hujjatlar to'plashdan ozod qilib, ishning holatlarini organning ✔ o'zi aniqlashiga 20. Ma'muriy organning ichki tashkiliy buyrug'i (masalan, ichki ish tartibi) odatda ma'muriy hujjat hisoblanadimi? A) Yo'q, agar u tashqi shaxslarga nisbatan huquqiy oqibat keltirib chiqarmasa B) Faqat imzolangan bo'lsa C) Faqat e'lon qilingan bo'lsa D) Ha, har doim To'g'ri javob: A) Yo'q, agar u tashqi shaxslarga nisbatan huquqiy oqibat keltirib chiqarmasa ✔ 21. Tergovchi guvohni so'roq qilishda yo'naltiruvchi (javobni o'zi aytib beruvchi) savollar bergan. Bu ko'rsatuvning qaysi jihatiga salbiy ta'sir qiladi? A) Ishonchliligi va (qoidaga ko'ra) maqbulligiga B) Tiliga C) Hajmiga D) Sanasiga To'g'ri javob: A) Ishonchliligi va (qoidaga ko'ra) maqbulligiga ✔ 22. Ijara shartnomasi bo'yicha ijaraga beruvchi, agar shartnomada boshqacha qoida bo'lmasa, qanday ta'mirni amalga oshirishi shart? A) Hech qanday ta'mirni B) Mukammal (kapital) ta'mirni C) Faqat bezak ta'mirini D) Joriy ta'mirni To'g'ri javob: B) Mukammal (kapital) ta'mirni ✔ 23. Ma'muriy organ ish ko'rilayotgan paytda nizolashilayotgan hujjatni o'zi bekor qilsa va arizachining talabi to'liq qanoatlantirilsa, odatda qanday protsessual oqibat bo'ladi? A) Ish to'xtatib turiladi B) Nizo predmeti yo'qolganligi sababli ish yuritish tugatilishi mumkin C) Sud ishni mohiyatan ko'rib, arizachini jarimaga tortadi D) Ish boshqa sudga o'tkaziladi To'g'ri javob: B) Nizo predmeti yo'qolganligi sababli ish yuritish tugatilishi mumkin ✔ 24. Sud qarorining tavsif qismida sud aniqlagan holatlar qanday zamonda va shaklda bayon etilishi maqsadga muvofiq? A) Taxminiy shaklda («ehtimol sodir etgan») B) Faqat guvohlar so'zlari bilan C) Aniq, tasdiq shaklida, sud tomonidan isbotlangan deb topilgan faktlar sifatida D) Savol shaklida To'g'ri javob: C) Aniq, tasdiq shaklida, sud tomonidan isbotlangan deb topilgan faktlar sifatida ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 106 25. Ma'naviy zarar qanday shaklda qoplanadi? A) Faqat natura shaklida B) Faqat uzr so'rash orqali C) Faqat jinoiy jazo orqali D) Pul shaklida To'g'ri javob: D) Pul shaklida✔ 26. Hukmning kirish qismida odatda nima ko'rsatiladi? A) Dalillar tahlili B) Ashyoviy dalillar taqdiri C) Hukm chiqarilgan vaqt va joy, sud tarkibi, taraflar, sudlanuvchi haqidagi ma'lumotlar va ayblov qaysi qonun bilan qo'yilgani D) Jazo tayinlash sabablari To'g'ri javob: C) Hukm chiqarilgan vaqt va joy, sud tarkibi, taraflar, sudlanuvchi haqidagi ✔ ma'lumotlar va ayblov qaysi qonun bilan qo'yilgani 27. Meros ochilish joyi, umumiy qoidaga ko'ra, qaysi? A) Meros qoldiruvchining oxirgi doimiy yashash joyi B) Notarius tanlagan joy C) Merosxo'rning yashash joyi D) Ko'chmas mulk joylashgan joy har doim To'g'ri javob: A) Meros qoldiruvchining oxirgi doimiy yashash joyi ✔ 28. Vindikatsion da'vo nima? A) Zararni qoplash haqidagi da'vo B) Mulkdorning o'z mulkidan foydalanishga to'sqinlik qilishni bartaraf etish haqidagi da'vosi C) Egalik qilmayotgan mulkdorning o'z mol-mulkini boshqaning qonunsiz egaligidan talab qilib olish haqidagi da'vosi D) Shartnomani bekor qilish haqidagi da'vo To'g'ri javob: C) Egalik qilmayotgan mulkdorning o'z mol-mulkini boshqaning qonunsiz egaligidan ✔ talab qilib olish haqidagi da'vosi 29. Guvohning tergovdagi ko'rsatuvini sudda o'qib eshittirish qachon odatda yo'l qo'yiladi? A) Faqat prokuror talabi bilan B) Qonunda nazarda tutilgan hollarda, masalan ko'rsatuvlar o'rtasida jiddiy qarama-qarshilik bo'lsa yoki guvohning kelmasligi uzrli sababga ega bo'lsa C) Hech qachon yo'l qo'yilmaydi D) Har doim, sudning ixtiyoriga ko'ra To'g'ri javob: B) Qonunda nazarda tutilgan hollarda, masalan ko'rsatuvlar o'rtasida jiddiy qarama- ✔ qarshilik bo'lsa yoki guvohning kelmasligi uzrli sababga ega bo'lsa 30. Sudlanuvchining aybini tasdiqlovchi yagona dalil — ishonchliligi tekshirilmagan anonim manbadan olingan tezkor ma'lumot. Sud qanday qaror qabul qilishi kerak? A) Bunday ma'lumot ayblov hukmi uchun yetarli asos bo'la olmaydi B) Ayblov hukmi chiqaradi C) Sudlanuvchidan aybsizligini isbotlashni talab qiladi D) Ishni noma'lum muddatga to'xtatadi To'g'ri javob: A) Bunday ma'lumot ayblov hukmi uchun yetarli asos bo'la olmaydi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 107 31. Ma'muriy organ «qonun hujjatlarida nazarda tutilmagan hujjatni» arizachidan talab qilsa va shu asosda arizani rad etsa, bu qanday baholanadi? A) Faqat sudga murojaatdan keyin noqonuniy B) Faqat arizachi rozi bo'lmaganda noqonuniy C) Noqonuniy, chunki qonunda nazarda tutilmagan hujjatlarni talab qilish taqiqlanadi D) Qonuniy, chunki organ istalgan hujjatni talab qila oladi To'g'ri javob: C) Noqonuniy, chunki qonunda nazarda tutilmagan hujjatlarni talab qilish ✔ taqiqlanadi 32. Taraflar shartnoma tuzgandan keyin vaziyatning jiddiy o'zgarishi shartnomani o'zgartirish yoki bekor qilish uchun asos bo'ladimi? A) Har qanday narx o'zgarishi asos bo'ladi B) Hech qachon asos bo'lmaydi C) Qonunda belgilangan shartlar mavjud bo'lganda asos bo'lishi mumkin D) Faqat notarius roziligi bilan To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan shartlar mavjud bo'lganda asos bo'lishi mumkin ✔ 33. Oqlov hukmida qaysi asos to'g'ri shakllantirilgan? A) «Sudlanuvchi aybdor, lekin jazodan ozod qilinadi» B) «Sudlanuvchining aybi yetarlicha isbotlanmagan, ammo u ehtimol aybdor» C) «Sudlanuvchi shubhali, lekin oqlanadi» D) «Sudlanuvchining jinoyat sodir etishga aloqasi yo'qligi sababli oqlansin» To'g'ri javob: D) «Sudlanuvchining jinoyat sodir etishga aloqasi yo'qligi sababli oqlansin» ✔ 34. Ishonchnoma nima? A) Bir shaxs tomonidan boshqa shaxsga uchinchi shaxslar oldida vakillik qilish uchun berilgan yozma vakolat B) Shartnomaning ilovasi C) Sudning vakolat beruvchi qarori D) Notariusning shaxsiy guvohnomasi To'g'ri javob: A) Bir shaxs tomonidan boshqa shaxsga uchinchi shaxslar oldida vakillik qilish uchun ✔ berilgan yozma vakolat 35. Sud hukmiga qo'yiladigan asosiy talablar qaysilar? A) Qisqa, tez va arzon bo'lishi B) Jamoatchilik fikriga mos bo'lishi C) Prokuror talabiga mos bo'lishi D) Qonuniy, asoslangan va adolatli bo'lishi To'g'ri javob: D) Qonuniy, asoslangan va adolatli bo'lishi ✔ 36. Hukmda ayblov xulosasi matnini tahlilsiz ko'chirib yozish qanday baholanadi? A) Asoslash talabining buzilishi, chunki sud o'z mustaqil xulosalarini dalillar asosida bayon etishi kerak B) Faqat oqlov hukmida taqiqlangan C) Sud odobining talabi D) Vaqtni tejashning maqbul usuli To'g'ri javob: A) Asoslash talabining buzilishi, chunki sud o'z mustaqil xulosalarini dalillar asosida ✔ bayon etishi kerak Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 108 37. Bevosita dalil nima? A) Faqat hujjat B) Isbotlanishi lozim bo'lgan asosiy holatni (masalan, kim jinoyat sodir etganini) to'g'ridan-to'g'ri tasdiqlovchi dalil C) Faqat ashyoviy dalil D) Asl manbadan olingan har qanday dalil To'g'ri javob: B) Isbotlanishi lozim bo'lgan asosiy holatni (masalan, kim jinoyat sodir etganini) ✔ to'g'ridan-to'g'ri tasdiqlovchi dalil 38. Qonunga muvofiq 18 yoshga to'lmasdan nikohdan o'tgan fuqaro muomala layoqatiga qanday ega bo'ladi? A) Faqat 18 yoshga to'lgandan keyin B) Faqat sud qarori bilan C) Faqat ota-onasi roziligi bilan qisman D) Nikohdan o'tgan paytdan boshlab to'liq hajmda To'g'ri javob: D) Nikohdan o'tgan paytdan boshlab to'liq hajmda ✔ 39. Ma'muriy sud ishida arizachining talablarini aniqlashda sudning roli qanday? A) Sud talablarni o'zgartirishni taqiqlaydi B) Sud arizani noto'g'ri yozilgani uchun darhol rad etadi C) Sud talablarni o'zi belgilab, arizachi fikrini so'ramaydi D) Sud arizachi talablarining mazmunini aniqlashtirishga va to'g'ri rasmiylashtirishga yordam berishi mumkin To'g'ri javob: D) Sud arizachi talablarining mazmunini aniqlashtirishga va to'g'ri rasmiylashtirishga ✔ yordam berishi mumkin 40. Ma'muriy sud ishlarini yuritishning asosiy predmeti qaysi? A) Jinoyat ishlari B) Oilaviy nizolar C) Xususiy shaxslar o'rtasidagi shartnomaviy nizolar D) Ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan nizolar To'g'ri javob: D) Ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan nizolar ✔ 41. Nazorat ostida pul topshirish (tezkor eksperiment) va provokatsiyani farqlashda asosiy mezon nima? A) Xodimlar soni B) Tadbir o'tkazilgan joy C) Pul miqdori D) Jinoiy niyat xodimlar ta'sirisiz, mustaqil shakllanganmi yoki yo'qligi To'g'ri javob: D) Jinoiy niyat xodimlar ta'sirisiz, mustaqil shakllanganmi yoki yo'qligi ✔ 42. Shartnoma erkinligi prinsipi nimani anglatadi? A) Har kim shartnomani bir tomonlama istalgan vaqtda bekor qila olishini B) Taraflar shartnoma tuzish yoki tuzmaslik, shartnoma turini va shartlarini qonun doirasida erkin belgilashini C) Shartnoma tuzish majburiy ekanini D) Shartnomani faqat davlat belgilashini To'g'ri javob: B) Taraflar shartnoma tuzish yoki tuzmaslik, shartnoma turini va shartlarini qonun ✔ doirasida erkin belgilashini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 109 43. Ma'muriy sud ishlarida normativ-huquqiy hujjat va individual ma'muriy hujjat o'rtasidagi asosiy farq qaysi? A) Normativ hujjat faqat bitta shaxsga qaratilgan B) Ular o'rtasida farq yo'q C) Individual hujjat har doim qonundan ustun D) Normativ hujjat noaniq doiradagi shaxslarga mo'ljallangan umumiy qoidalarni, individual hujjat esa aniq shaxsga nisbatan muayyan holatni tartibga soladi To'g'ri javob: D) Normativ hujjat noaniq doiradagi shaxslarga mo'ljallangan umumiy qoidalarni, ✔ individual hujjat esa aniq shaxsga nisbatan muayyan holatni tartibga soladi 44. Sud ayblovdagi kvalifikatsiya belgilaridan birini (masalan, «katta miqdorda») tasdiqlanmagan deb topdi. Hukmda bu qanday aks ettirilishi kerak? A) Ushbu belgini ayblovdan chiqarish sabablari asoslanib ko'rsatiladi B) Hech qanday aks ettirilmaydi C) Ish qo'shimcha tergovga yuboriladi D) Belgi saqlanadi, ammo jazo kamaytiriladi To'g'ri javob: A) Ushbu belgini ayblovdan chiqarish sabablari asoslanib ko'rsatiladi ✔ 45. Mutanosiblik prinsipi ma'muriy organdan nimani talab qiladi? A) Har doim eng qattiq choralarni qo'llashni B) Qo'llanilayotgan chora qonuniy maqsadga erishish uchun yaroqli, zarur va shaxs huquqlarini haddan tashqari cheklamaydigan bo'lishini C) Choralarni tasodifiy tanlashni D) Choralarni faqat sud ruxsati bilan qo'llashni To'g'ri javob: B) Qo'llanilayotgan chora qonuniy maqsadga erishish uchun yaroqli, zarur va shaxs ✔ huquqlarini haddan tashqari cheklamaydigan bo'lishini 46. Sud qarorida ilmiy maqolalar yoki sudyaning shaxsiy qarashlariga keng havolalar qanday baholanadi? A) Odatda ortiqcha bo'lib, qaror qonun va ishdagi dalillarga asoslanishi kerak B) Har doim majburiy C) Qarorni qonuniy qiladi D) Faqat oqlov hukmlarida majburiy To'g'ri javob: A) Odatda ortiqcha bo'lib, qaror qonun va ishdagi dalillarga asoslanishi kerak ✔ 47. Jinoyat ishida «isbotlash standarti» sifatida «oqilona shubhadan xoli» (beyond reasonable doubt) mezoni nimani anglatadi? A) Aybdorlik ehtimoli yuqori B) Aybdorlikning ayrim belgilari mavjud C) Ayblanuvchining aybsizligi isbotlanmagan D) Aybdorlik haqidagi xulosa dalillar bilan shunday tasdiqlanganki, unga nisbatan oqilona shubha qolmaydi To'g'ri javob: D) Aybdorlik haqidagi xulosa dalillar bilan shunday tasdiqlanganki, unga nisbatan ✔ oqilona shubha qolmaydi 48. Ekspert xulosasini baholashda sud nimalarga e'tibor beradi? A) Faqat ekspertning lavozimiga B) Faqat xulosa sanasiga C) Ekspertning vakolati, qo'llanilgan uslub, tekshirilgan obyektlar va xulosaning ilmiy asoslanganligi hamda boshqa dalillarga mosligiga D) Faqat xulosa hajmiga To'g'ri javob: C) Ekspertning vakolati, qo'llanilgan uslub, tekshirilgan obyektlar va xulosaning ilmiy ✔ asoslanganligi hamda boshqa dalillarga mosligiga Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 110 49. Ma'muriy sud qarorini ma'muriy organ ijro etmasa, qanday oqibat bo'lishi mumkin? A) Hech qanday oqibat yo'q B) Arizachi jarimaga tortiladi C) Qaror avtomatik ravishda bekor bo'ladi D) Qonunda belgilangan javobgarlik va majburiy ijro choralari To'g'ri javob: D) Qonunda belgilangan javobgarlik va majburiy ijro choralari✔ 50. Fuqarolik qonunchiligida analogiya qo'llanilishi qachon mumkin? A) Faqat sudya xohlaganda, qonun mavjud bo'lsa ham B) Munosabatlar qonun yoki taraflar kelishuvi bilan tartibga solinmagan va ularga nisbatan ish muomalasi odatlari ham qo'llanilmaydigan hollarda C) Faqat jinoyat ishlarida D) Har qanday holatda To'g'ri javob: B) Munosabatlar qonun yoki taraflar kelishuvi bilan tartibga solinmagan va ularga ✔ nisbatan ish muomalasi odatlari ham qo'llanilmaydigan hollarda Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 111 13-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Jinoyat qonunini analogiya (o'xshashlik) bo'yicha qo'llash haqida qaysi fikr to'g'ri? A) Jinoyat qonunini analogiya bo'yicha qo'llashga yo'l qo'yilmaydi B) Faqat og'ir jinoyatlarda yo'l qo'yiladi C) Sud ixtiyoriga ko'ra yo'l qo'yiladi D) Faqat Oliy sud ruxsati bilan yo'l qo'yiladi To'g'ri javob: A) Jinoyat qonunini analogiya bo'yicha qo'llashga yo'l qo'yilmaydi✔ 2. Qaror chiqargan sud qarorni e'lon qilgandan keyin uni o'zi bekor qilishi yoki o'zgartirishi mumkinmi? A) Ha, taraflar talab qilsa B) Faqat apellyatsiya shikoyati berilgunga qadar o'zgartirishi mumkin C) Yo'q, lekin qonunda nazarda tutilgan tartibda yozuvdagi va arifmetik xatolarni tuzatishi, qo'shimcha qaror chiqarishi yoki qarorni tushuntirishi mumkin D) Ha, istalgan vaqtda To'g'ri javob: C) Yo'q, lekin qonunda nazarda tutilgan tartibda yozuvdagi va arifmetik xatolarni ✔ tuzatishi, qo'shimcha qaror chiqarishi yoki qarorni tushuntirishi mumkin 3. O'zbekistonda o'lim jazosi bekor qilinganidan keyin qaysi jazo eng og'ir jazo turlaridan biri bo'lib qoldi? A) Jarima B) Axloq tuzatish ishlari C) Ozodlikni cheklash D) Umrbod ozodlikdan mahrum qilish To'g'ri javob: D) Umrbod ozodlikdan mahrum qilish ✔ 4. Muddatidan ilgari shartli ozod qilish masalasini ko'rib chiqishda sud nimani baholashi kerak? A) Mahkumning jazoni o'tash davridagi xulq-atvori, tuzalganligi va boshqa ma'lumotlarni majmuda B) Faqat muassasa ma'muriyatining fikrini C) Faqat prokurorning fikrini D) Faqat o'talgan muddatni To'g'ri javob: A) Mahkumning jazoni o'tash davridagi xulq-atvori, tuzalganligi va boshqa ✔ ma'lumotlarni majmuda 5. Sudyaga odil sudlovni amalga oshirish bo'yicha faoliyatida biror shaklda aralashish qanday oqibatga olib keladi? A) Qonunga muvofiq javobgarlikka sabab bo'ladi B) Faqat intizomiy javobgarlikka sabab bo'ladi, agar aralashgan shaxs sudya bo'lsa C) Ishni boshqa sudyaga o'tkazish uchun asos bo'ladi xolos D) Hech qanday oqibatga olib kelmaydi To'g'ri javob: A) Qonunga muvofiq javobgarlikka sabab bo'ladi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 112 6. Ma'muriy sudlarning tashkil etilishi qaysi g'oyani amalga oshirishga qaratilgan? A) Iqtisodiy sudlar vakolatini kengaytirish B) Fuqaro va tadbirkorlarning ommaviy hokimiyat organlari bilan nizolarini ixtisoslashgan sud orqali hal etish C) Jinoyat ishlarini tezroq ko'rish D) Davlat organlarini sud nazoratidan chiqarish To'g'ri javob: B) Fuqaro va tadbirkorlarning ommaviy hokimiyat organlari bilan nizolarini ✔ ixtisoslashgan sud orqali hal etish 7. Ma'muriy sudlar asosan qanday nizolarni ko'radi? A) Og'ir jinoyatlar to'g'risidagi ishlarni B) Tadbirkorlik subyektlari o'rtasidagi shartnomaviy nizolarni C) Ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan, davlat organlari va mansabdor shaxslarning hujjatlari, harakatlari (harakatsizligi) ustidan nizolarni D) Er-xotin o'rtasidagi mulkiy nizolarni To'g'ri javob: C) Ommaviy-huquqiy munosabatlardan kelib chiqadigan, davlat organlari va ✔ mansabdor shaxslarning hujjatlari, harakatlari (harakatsizligi) ustidan nizolarni 8. Muayyan huquqdan mahrum qilish jazosi qanday holatda tayinlanishi asosli? A) Faqat voyaga yetmaganlarga B) Har qanday jinoyat uchun C) Jinoyat shaxsning lavozimi yoki muayyan faoliyati bilan bog'liq holda sodir etilganda D) Faqat jarima to'lanmaganda To'g'ri javob: C) Jinoyat shaxsning lavozimi yoki muayyan faoliyati bilan bog'liq holda sodir ✔ etilganda 9. Ish yopiq sud majlisida ko'rilgan taqdirda ham sud qarori qanday e'lon qilinadi? A) Qoida tariqasida, ochiq e'lon qilinadi B) Faqat yuqori sud ruxsati bilan e'lon qilinadi C) Faqat prokurorga yozma ravishda yuboriladi D) Hech qachon e'lon qilinmaydi To'g'ri javob: A) Qoida tariqasida, ochiq e'lon qilinadi ✔ 10. Sud majlisida tasvirga olish (video yozuv) qanday amalga oshiriladi? A) Mutlaqo taqiqlanadi B) Har qanday shaxs cheklovsiz amalga oshiradi C) Faqat taraflarning yozma roziligi bilan, sud ruxsatisiz D) Qonunda belgilangan tartibda, raislik qiluvchining ruxsati bilan To'g'ri javob: D) Qonunda belgilangan tartibda, raislik qiluvchining ruxsati bilan ✔ 11. Ozodlikdan mahrum qilish jazosini o'tash uchun muassasa turi kim tomonidan belgilanadi? A) Jazoni ijro etish organi B) Prokuror C) Mahkumning o'zi D) Sud hukmida, qonun talablari asosida To'g'ri javob: D) Sud hukmida, qonun talablari asosida ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 113 12. Ish yuritishni to'xtatib turish (majburiy) uchun asos bo'ladigan holat qaysi? A) Javobgar sud majlisiga birinchi marta kelmagani B) Ish murakkab bo'lgani C) Taraflardan biri ta'tilga chiqqani D) Huquqiy vorislikka yo'l qo'yadigan nizoli munosabatdagi fuqaro vafot etgani To'g'ri javob: D) Huquqiy vorislikka yo'l qo'yadigan nizoli munosabatdagi fuqaro vafot etgani✔ 13. Sud hal qiluv qarori qanday talablarga javob berishi kerak? A) Taraflar tomonidan imzolanishi B) Prokuror bilan kelishilgan bo'lishi C) Qonuniy va asoslantirilgan bo'lishi D) Faqat qisqa va tushunarli bo'lishi To'g'ri javob: C) Qonuniy va asoslantirilgan bo'lishi ✔ 14. Ko'chmas mulkka bo'lgan huquq to'g'risidagi da'volar qaysi sudga beriladi? A) Notarius joylashgan yerdagi sudga B) Javobgarning yashash joyidagi sudga C) Ko'chmas mulk joylashgan yerdagi sudga (mutlaq sudlovlilik) D) Da'vogarning yashash joyidagi sudga To'g'ri javob: C) Ko'chmas mulk joylashgan yerdagi sudga (mutlaq sudlovlilik) ✔ 15. Avf etish amnistiyadan qanday farq qiladi? A) Avf etish faqat jarimaga taalluqli B) Avf etish noaniq doiradagi shaxslarga tegishli C) Avf etish faqat sud tomonidan qo'llaniladi D) Avf etish Prezident tomonidan individual tarzda aniq shaxslarga nisbatan amalga oshiriladi To'g'ri javob: D) Avf etish Prezident tomonidan individual tarzda aniq shaxslarga nisbatan amalga ✔ oshiriladi 16. Sud jinoyat sodir etilishiga oid alohida yengillashtiruvchi holatlar mavjud bo'lganda moddada nazarda tutilganidan yengilroq jazo tayinlasa, hukmda nima qilishi kerak? A) Faqat jabrlanuvchining roziligini ko'rsatadi B) Bunday qaror qabul qilish sabablarini batafsil asoslaydi C) Hech narsani asoslamaydi D) Faqat prokuror roziligini ko'rsatadi To'g'ri javob: B) Bunday qaror qabul qilish sabablarini batafsil asoslaydi ✔ 17. Qo'shimcha hal qiluv qarori qanday hollarda chiqariladi? A) Sudya almashtirilgan bo'lsa B) Sud dalillar taqdim etilgan talablardan biri bo'yicha qaror qabul qilmagan yoki undiriladigan summani, sud xarajatlarini hal qilmagan bo'lsa C) Yangi dalillar topilsa D) Taraf qarordan norozi bo'lsa To'g'ri javob: B) Sud dalillar taqdim etilgan talablardan biri bo'yicha qaror qabul qilmagan yoki ✔ undiriladigan summani, sud xarajatlarini hal qilmagan bo'lsa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 114 18. Shaxs jinoiy javobgarlik yoshiga yetgan, lekin ruhiy rivojlanishdan orqada qolganligi sababli o'z harakatlarining ahamiyatini to'liq anglay olmagan bo'lsa, bu holat odatda nimani istisno etishi mumkin? A) Jinoyat obyektini B) Sababiy bog'lanishni C) Qilmishning g'ayriqonuniyligini D) Jinoiy javobgarlikni To'g'ri javob: D) Jinoiy javobgarlikni✔ 19. Jinoyatning subyektiv tomonining majburiy belgisi nima? A) Maqsad B) Motiv C) Hissiy holat D) Ayb To'g'ri javob: D) Ayb ✔ 20. Quyidagilardan qaysi biri sudyalar mustaqilligining kafolati hisoblanmaydi? A) Sudyaning daxlsizligi B) Sudyani lavozimidan chetlatish va vakolatini tugatishning qonunda belgilangan tartibi C) Sudyani moddiy va ijtimoiy ta'minlash D) Sudyaning muayyan ish bo'yicha yuqori sudga hisobot berib turishi To'g'ri javob: D) Sudyaning muayyan ish bo'yicha yuqori sudga hisobot berib turishi ✔ 21. Jinoyat tarkibining qaysi elementi jinoiy tajovuz qaratilgan, jinoyat qonuni bilan qo'riqlanadigan ijtimoiy munosabatlarni ifodalaydi? A) Jinoyatning subyektiv tomoni B) Jinoyat obyekti C) Jinoyatning obyektiv tomoni D) Jinoyat subyekti To'g'ri javob: B) Jinoyat obyekti ✔ 22. Sud sudlanuvchiga sanksiyaning eng yuqori chegarasidagi jazoni tayinladi, ammo hukmda og'irlashtiruvchi holatlar ko'rsatilmagan va ko'plab yengillashtiruvchi holatlar qayd etilgan. Bu hukmning qaysi talabga zid kelishi mumkin? A) Jazoning adolatliligi va asoslanganligi talabiga B) Hukmning tiliga C) Hukmning shakliga D) Hukm tuzilmasiga To'g'ri javob: A) Jazoning adolatliligi va asoslanganligi talabiga ✔ 23. Davomli jinoyat nima? A) Retsidivning bir turi B) Uzoq vaqt to'xtovsiz amalga oshiriladigan, masalan qochib yurish kabi jinoyat C) Yagona niyat bilan birlashgan, bir xil maqsadga qaratilgan bir qator o'xshash harakatlardan iborat yagona jinoyat D) Bir necha jinoyatlar majmui To'g'ri javob: C) Yagona niyat bilan birlashgan, bir xil maqsadga qaratilgan bir qator o'xshash ✔ harakatlardan iborat yagona jinoyat Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 115 24. Jazoni o'tashdan ozod qilinganlik sudlanganlikka qanday ta'sir qiladi? A) Sudlanganlik faqat avf bilan yo'qoladi B) Sudlanganlik avtomatik ravishda saqlanib qoladi umrbod C) Sudlanganlik qonunda belgilangan muddatlar va shartlarga ko'ra tugaydi yoki olib tashlanadi D) Sudlanganlik darhol yo'qoladi To'g'ri javob: C) Sudlanganlik qonunda belgilangan muddatlar va shartlarga ko'ra tugaydi yoki olib ✔ tashlanadi 25. Harakatsizlik qachon jinoiy javobgarlikka sabab bo'ladi? A) Faqat mansabdor shaxslarga nisbatan B) Har doim, agar zarar yetkazilgan bo'lsa C) Shaxs muayyan harakatni bajarishga majbur bo'lgan va bajarish imkoniyatiga ega bo'lgan holda bajarmasa D) Faqat jabrlanuvchi talab qilganda To'g'ri javob: C) Shaxs muayyan harakatni bajarishga majbur bo'lgan va bajarish imkoniyatiga ega ✔ bo'lgan holda bajarmasa 26. Vaziyat: xodim avtomobilni boshqarib, uchinchi shaxsga zarar yetkazdi; jabrlanuvchi ish beruvchiga da'vo qo'ydi. Haydovchi-xodim ishda qanday holatda ishtirok etishi maqsadga muvofiq? A) Javobgar sifatida B) Javobgar tomonida mustaqil talablar bilan arz qilmaydigan uchinchi shaxs sifatida C) Ekspert sifatida D) Da'vogar sifatida To'g'ri javob: B) Javobgar tomonida mustaqil talablar bilan arz qilmaydigan uchinchi shaxs sifatida ✔ 27. Jinoyatni belgilovchi yoki jazoni kuchaytiruvchi yangi qonun avval sodir etilgan qilmishga nisbatan qo'llaniladimi? A) Ha, prokuror talabi bilan B) Yo'q, bunday qonun orqaga qaytish kuchiga ega emas C) Ha, agar ish hali sudga yuborilmagan bo'lsa D) Ha, agar jinoyat og'ir bo'lsa To'g'ri javob: B) Yo'q, bunday qonun orqaga qaytish kuchiga ega emas ✔ 28. Sud ishini ko'rish chog'ida ish yuzasidan qaror qabul qilishda sudyaning ichki ishonchi nimaga asoslanishi lozim? A) Ommaviy axborot vositalaridagi materiallarga B) Sud raisining fikriga C) Ishdagi dalillarni har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga hamda qonunga D) Jamoatchilik fikriga To'g'ri javob: C) Ishdagi dalillarni har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga hamda qonunga ✔ 29. Shaxs jinoyat sodir etganidan keyin aybini bo'yniga olib kelsa, jinoyatni ochishga faol yordam bersa va zararni qoplasa, qonun qanday imkoniyat beradi? A) Hech qanday imkoniyat bermaydi B) Faqat jarima tayinlanadi C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda amalda pushaymon bo'lganligi sababli jinoiy javobgarlikdan ozod qilish yoki jazoni yengillashtirish D) Faqat amnistiya qo'llaniladi To'g'ri javob: C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda amalda pushaymon bo'lganligi sababli jinoiy ✔ javobgarlikdan ozod qilish yoki jazoni yengillashtirish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 116 30. Prokuror fuqarolik ishida qanday shaklda ishtirok etishi mumkin? A) Faqat ekspert sifatida B) Qonunda belgilangan hollarda da'vo bilan sudga murojaat qilish yoki ishga xulosa berish uchun kirishish C) Faqat sudya sifatida D) Faqat guvoh sifatida To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan hollarda da'vo bilan sudga murojaat qilish yoki ishga xulosa ✔ berish uchun kirishish 31. Faqat jinoiy niyatni og'zaki ifodalash (uni amalga oshirishga qaratilgan hech qanday harakatsiz) qanday baholanadi? A) Tugallanmagan jinoyat sifatida B) Jinoyatga suiqasd sifatida C) Jinoiy jazolanmaydigan holat sifatida, agar u o'zi alohida jinoyat tarkibini tashkil etmasa D) Jinoyatga tayyorgarlik sifatida To'g'ri javob: C) Jinoiy jazolanmaydigan holat sifatida, agar u o'zi alohida jinoyat tarkibini tashkil ✔ etmasa 32. Hukm chiqarilgandan keyin og'ir ruhiy kasallikka chalingan mahkumga nisbatan sud qanday qaror qabul qilishi mumkin? A) Jazoni o'tashdan ozod qilish va zarur bo'lsa tibbiy yo'sindagi majburlov chorasini qo'llash B) Hech qanday qaror qabul qilmaydi C) Jazoni boshqa mahkumga o'tkazish D) Jazoni oshirish To'g'ri javob: A) Jazoni o'tashdan ozod qilish va zarur bo'lsa tibbiy yo'sindagi majburlov chorasini ✔ qo'llash 33. Shaxs ijtimoiy xavfli oqibatlarni oldindan ko'rmagan, ularni oldindan ko'rishi lozim ham, mumkin ham bo'lmagan bo'lsa, qilmish qanday baholanadi? A) Ehtiyotsizlikdan sodir etilgan jinoyat sifatida B) Aybsiz zarar yetkazish (kazus) sifatida C) Egri qasd bilan sodir etilgan jinoyat sifatida D) Jinoiy beparvolik sifatida To'g'ri javob: B) Aybsiz zarar yetkazish (kazus) sifatida ✔ 34. Sud hokimiyatining moliyaviy mustaqilligi qanday ta'minlanadi? A) Sudlarni xususiy jamg'armalar hisobidan moliyalashtirish orqali B) Sudlarga taraflardan qo'shimcha to'lov undirish huquqini berish orqali C) Sudlarni davlat byudjeti hisobidan, odil sudlovni to'liq va mustaqil amalga oshirish imkonini beradigan hajmda moliyalashtirish orqali D) Sudlarni mahalliy hokimliklar homiyligi hisobidan To'g'ri javob: C) Sudlarni davlat byudjeti hisobidan, odil sudlovni to'liq va mustaqil amalga oshirish ✔ imkonini beradigan hajmda moliyalashtirish orqali 35. Jinoiy javobgarlikdan reabilitatsiya qilmaydigan asos bo'yicha ozod qilinish masalasida shaxsning roziligi nega muhim? A) Bu faqat jabrlanuvchiga tegishli B) Rozilik ahamiyatsiz C) Chunki bunday ozod qilish aybni tan olishni nazarda tutadi va shaxs ishni oqlanish maqsadida ko'rishni talab qilishga haqli D) Chunki prokuror buni talab qiladi To'g'ri javob: C) Chunki bunday ozod qilish aybni tan olishni nazarda tutadi va shaxs ishni oqlanish ✔ maqsadida ko'rishni talab qilishga haqli Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 117 36. Jinoiy javobgarlik subyekti bo'lishi mumkin bo'lgan shaxs qaysi umumiy belgilarga ega bo'lishi kerak? A) Yuridik yoki jismoniy shaxs bo'lishi B) Mansabdor bo'lishi va voyaga yetgan bo'lishi C) Fuqarolikka ega bo'lishi D) Jismoniy shaxs, aqli raso va qonunda belgilangan yoshga yetgan bo'lishi To'g'ri javob: D) Jismoniy shaxs, aqli raso va qonunda belgilangan yoshga yetgan bo'lishi✔ 37. Vaziyat: tuman hokimligi tadbirkorning yer uchastkasiga oid huquqini tasdiqlovchi hujjatni, unga oldindan xabar bermasdan va fikrini eshitmasdan bekor qildi. Bu qaysi prinsipning buzilishi? A) Sud ishi yuritish tili prinsipi B) Kollegiallik prinsipi C) Eshitilish huquqi (shaxsning fikrini bildirish huquqi) D) Davlat tili prinsipi To'g'ri javob: C) Eshitilish huquqi (shaxsning fikrini bildirish huquqi) ✔ 38. Aliment undirish to'g'risidagi ishda aliment to'lovchi (javobgar) vafot etdi. Ushbu talab bo'yicha qanday protsessual oqibat yuzaga keladi? A) Ariza ko'rmasdan qoldiriladi va qayta beriladi B) Ish to'xtatib turiladi C) Merosxo'rlar javobgar sifatida ishga jalb qilinadi va aliment ulardan undiriladi D) Ish yuritish tugatiladi, chunki aliment majburiyati shaxs bilan uzviy bog'liq To'g'ri javob: D) Ish yuritish tugatiladi, chunki aliment majburiyati shaxs bilan uzviy bog'liq ✔ 39. Quyidagilardan qaysi biri isbotlanishi talab qilinmaydigan holatga kiradi? A) Taraflardan birining da'vosi B) Guvoh ko'rsatuvi bilan tasdiqlangan holat C) Ekspert xulosasi bilan aniqlangan holat D) Sud tomonidan umum ma'lum deb topilgan holatlar To'g'ri javob: D) Sud tomonidan umum ma'lum deb topilgan holatlar ✔ 40. Vaziyat: sudya ko'rilayotgan ish bo'yicha ommaviy axborot vositalarida qaror qanday bo'lishi haqida fikr bildirdi. Bu qaysi talabga zid? A) Xolislik va ish yuzasidan qaror qabul qilinguniga qadar fikr bildirmaslik talabiga B) Sud ishlarini yuritish tili talabiga C) Kollegiallik talabiga D) Oshkoralik talabiga To'g'ri javob: A) Xolislik va ish yuzasidan qaror qabul qilinguniga qadar fikr bildirmaslik talabiga ✔ 41. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning qaysi qoidasi sud hokimiyatiga bevosita taalluqli? A) Har kim qonun asosida tuzilgan vakolatli, mustaqil va xolis sud tomonidan adolatli va ochiq sud muhokamasi huquqiga ega B) Har kim ijtimoiy ta'minot huquqiga ega C) Har kim mehnat qilish huquqiga ega D) Har kim ta'lim olish huquqiga ega To'g'ri javob: A) Har kim qonun asosida tuzilgan vakolatli, mustaqil va xolis sud tomonidan adolatli ✔ va ochiq sud muhokamasi huquqiga ega Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 118 42. Harbiy sudlar qanday sudlar tizimiga kiradi? A) Mustaqil, hech qaysi sud tizimiga kirmaydigan organlarga B) Konstitutsiyaviy sud tizimiga C) Mudofaa vazirligi tizimiga D) Oliy sud boshchiligidagi umumiy sud tizimiga To'g'ri javob: D) Oliy sud boshchiligidagi umumiy sud tizimiga✔ 43. Fuqarolik protsessual muomala layoqati to'liq hajmda qachondan boshlanadi? A) 18 yoshdan (yoki qonunda belgilangan hollarda undan oldin to'liq muomala layoqatini olgan paytdan) B) 16 yoshdan har doim C) 21 yoshdan D) 14 yoshdan To'g'ri javob: A) 18 yoshdan (yoki qonunda belgilangan hollarda undan oldin to'liq muomala ✔ layoqatini olgan paytdan) 44. Vaziyat: jurnalist ochiq sud majlisida ishtirok etib, eslatmalar yozib bormoqda. Raislik qiluvchi qanday yo'l tutishi to'g'ri? A) Majlisni avtomatik ravishda yopiq deb e'lon qilish B) Ochiq majlisda ishtirok etuvchi shaxslarning yozma qayd qilish huquqini cheklamaslik C) Jurnalistni zaldan chiqarib yuborish D) Eslatmalarni olib qo'yish To'g'ri javob: B) Ochiq majlisda ishtirok etuvchi shaxslarning yozma qayd qilish huquqini ✔ cheklamaslik 45. Jinoiy beparvolik qachon mavjud bo'ladi? A) Shaxs oqibatni oldindan ko'rgan va uni istagan bo'lsa B) Shaxs oqibatni oldindan ko'rgan, lekin unga befarq qaragan bo'lsa C) Shaxs oqibatni oldindan ko'ra olmagan va ko'rishi lozim bo'lmagan bo'lsa D) Shaxs oqibatni oldindan ko'rmagan, garchi uni oldindan ko'rishi lozim va mumkin bo'lgan bo'lsa To'g'ri javob: D) Shaxs oqibatni oldindan ko'rmagan, garchi uni oldindan ko'rishi lozim va mumkin ✔ bo'lgan bo'lsa 46. Jazo tayinlashda sudlanuvchining sud majlisidagi xulq-atvori (masalan, ko'rsatuv berishdan bosh tortishi) og'irlashtiruvchi holat sifatida hisobga olinishi mumkinmi? A) Ha, agar u aybini tan olmasa B) Ha, agar prokuror talab qilsa C) Yo'q, o'z himoya huquqidan foydalanish og'irlashtiruvchi holat bo'la olmaydi D) Ha, har doim To'g'ri javob: C) Yo'q, o'z himoya huquqidan foydalanish og'irlashtiruvchi holat bo'la olmaydi ✔ 47. Jinoyat sodir etishga boshqa shaxsni ko'ndirish, pora va'da qilish, qo'rqitish yo'li bilan undagan shaxs qanday ishtirokchi hisoblanadi? A) Yordamchi B) Bajaruvchi C) Dalolatchi D) Tashkilotchi To'g'ri javob: C) Dalolatchi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 119 48. Ish yuritishni tugatish va arizani ko'rmasdan qoldirishning asosiy farqi nimada? A) Ish yuritishni tugatish faqat da'vogar roziligi bilan bo'ladi B) Ish yuritish tugatilganda o'sha nizo bo'yicha qayta murojaat qilib bo'lmaydi; ariza ko'rmasdan qoldirilganda esa kamchiliklar bartaraf etilgach qayta murojaat qilish mumkin C) Arizani ko'rmasdan qoldirish faqat apellyatsiya instansiyasida qo'llaniladi D) Farqi yo'q To'g'ri javob: B) Ish yuritish tugatilganda o'sha nizo bo'yicha qayta murojaat qilib bo'lmaydi; ariza ✔ ko'rmasdan qoldirilganda esa kamchiliklar bartaraf etilgach qayta murojaat qilish mumkin 49. Protsessual huquqiy vorislik qanday holatda yuzaga keladi? A) Sudya almashtirilganda B) Taraf vakilini almashtirganda C) Nizoli munosabatdagi taraflardan biri chiqib ketganda (fuqaro vafoti, yuridik shaxs qayta tashkil etilishi, talabdan voz kechish, qarz o'tkazilishi va h.k.) D) Ish boshqa sudga o'tkazilganda To'g'ri javob: C) Nizoli munosabatdagi taraflardan biri chiqib ketganda (fuqaro vafoti, yuridik shaxs ✔ qayta tashkil etilishi, talabdan voz kechish, qarz o'tkazilishi va h.k.) 50. Asosiy va qo'shimcha jazolar o'rtasidagi farq qaysi? A) Asosiy jazo faqat jarima bo'ladi B) Qo'shimcha jazo mustaqil holda tayinlanadi C) Ular o'rtasida farq yo'q D) Qo'shimcha jazo asosiy jazoga qo'shimcha ravishda tayinlanadi va mustaqil tayinlanmaydi To'g'ri javob: D) Qo'shimcha jazo asosiy jazoga qo'shimcha ravishda tayinlanadi va mustaqil ✔ tayinlanmaydi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 120 14-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Bangalor prinsiplariga ko'ra «xolislik» qadriyati nimaga taalluqli? A) Faqat sudyaning shaxsiy hayotiga B) Faqat qarorning o'ziga C) Faqat sudyaning moliyaviy holatiga D) Nafaqat qarorning o'ziga, balki qaror qabul qilish jarayoniga ham To'g'ri javob: D) Nafaqat qarorning o'ziga, balki qaror qabul qilish jarayoniga ham✔ 2. O'z joniga qasd qilish darajasiga yetkazishning obyektiv tomoni qanday harakatlarda ifodalanadi? A) Jabrlanuvchiga o'z joniga qasd qilish usulini maslahat berish B) Jabrlanuvchiga qarz bermaslik C) Jabrlanuvchi bilan bahslashish D) Shafqatsiz muomala, muntazam haqorat qilish va shu kabi harakatlar natijasida shaxsni o'z joniga qasd qilishga olib kelish To'g'ri javob: D) Shafqatsiz muomala, muntazam haqorat qilish va shu kabi harakatlar natijasida ✔ shaxsni o'z joniga qasd qilishga olib kelish 3. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ishda dalillar qanday baholanadi? A) Faqat huquqbuzarning iqroriga ko'ra B) Ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga asoslangan ichki ishonch bo'yicha C) Faqat guvohlar soniga ko'ra D) Faqat inspektorning bayonnomasiga ko'ra To'g'ri javob: B) Ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga asoslangan ichki ✔ ishonch bo'yicha 4. Sudyaga nisbatan intizomiy ish ko'rilayotganda u qanday asosiy huquqlarga ega? A) Intizomiy ishni o'zi ko'rib chiqish huquqiga B) Faqat advokat orqali, shaxsan ishtirok etmasdan himoyalanish huquqiga C) Materiallar bilan tanishish, tushuntirish berish va qabul qilingan qaror ustidan belgilangan tartibda shikoyat qilish huquqiga D) Hech qanday huquqqa ega emas, faqat qarordan xabardor qilinadi To'g'ri javob: C) Materiallar bilan tanishish, tushuntirish berish va qabul qilingan qaror ustidan ✔ belgilangan tartibda shikoyat qilish huquqiga 5. Bosqinchilik qachon tamom bo'lgan hisoblanadi? A) Aybdor mol-mulkni tasarruf etgan paytdan B) Hayot yoki sog'liq uchun xavfli zo'rlik ishlatilgan yoki shunday zo'rlik bilan qo'rqitilgan holda hujum qilingan paytdan C) Jabrlanuvchi arz qilgan paytdan D) Mol-mulk qo'lga kiritilgan paytdan To'g'ri javob: B) Hayot yoki sog'liq uchun xavfli zo'rlik ishlatilgan yoki shunday zo'rlik bilan ✔ qo'rqitilgan holda hujum qilingan paytdan Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 121 6. Ma'muriy javobgarlik va jinoiy javobgarlikning bir xil qilmish uchun bir vaqtda qo'llanilishi qanday baholanadi? A) Odatiy holat B) Faqat prokuror talabi bilan ruxsat etiladi C) Faqat og'ir qilmishlarda ruxsat etiladi D) Ne bis in idem tamoyiliga zid, bunga yo'l qo'yilmaydi To'g'ri javob: D) Ne bis in idem tamoyiliga zid, bunga yo'l qo'yilmaydi✔ 7. Ma'muriy javobgarlikni yengillashtiruvchi holatga qaysi biri misol bo'ladi? A) Huquqbuzarlikni takroran sodir etish B) Huquqbuzarlikni mast holatda sodir etish C) Huquqbuzarlikni guruh bo'lib sodir etish D) Aybdorning chin ko'ngildan pushaymon bo'lishi To'g'ri javob: D) Aybdorning chin ko'ngildan pushaymon bo'lishi ✔ 8. Ma'muriy jazo qo'llash muddati o'tib ketgan bo'lsa, qanday qaror qabul qilinadi? A) Ish bo'yicha ish yuritish tugatiladi B) Ish jinoyat ishiga aylanadi C) Jazo yengillashtiriladi, ammo qo'llaniladi D) Jazo ikki baravar oshiriladi To'g'ri javob: A) Ish bo'yicha ish yuritish tugatiladi ✔ 9. Bankrotlik ishida kreditorlar yig'ilishining asosiy vazifasi qaysi? A) Qarzdorni jinoiy javobgarlikka tortish B) Sudyani tayinlash C) Qonunda belgilangan masalalar bo'yicha kreditorlar irodasini ifodalovchi qarorlar qabul qilish D) Sud qarorlarini bekor qilish To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan masalalar bo'yicha kreditorlar irodasini ifodalovchi qarorlar ✔ qabul qilish 10. Maslahatxona sirining mazmuni nima? A) Maslahatxona sirini faqat sud raisi oshkor qila oladi B) Maslahatxonaga prokuror kira oladi C) Sudya qaror chiqarishdan oldin advokat bilan maslahatlashadi D) Qaror qabul qilishda maslahatxonada bo'lib o'tgan muhokamalar va sudyalarning fikrlarini oshkor qilish taqiqlanadi To'g'ri javob: D) Qaror qabul qilishda maslahatxonada bo'lib o'tgan muhokamalar va sudyalarning ✔ fikrlarini oshkor qilish taqiqlanadi 11. Bankrotlik ishida boshqaruvchining (arbitraj boshqaruvchisi) asosiy roli qaysi? A) Faqat qarzdorning direktori bo'lish B) Faqat soliq organi vakili bo'lish C) Kreditorlarning talablarini o'zi hal qilish va sud vakolatini bajarish D) Qarzdorning ishlarini qonun va sud nazorati ostida boshqarish yoki nazorat qilish, kreditorlar va qarzdor manfaatlarini muvozanatlash To'g'ri javob: D) Qarzdorning ishlarini qonun va sud nazorati ostida boshqarish yoki nazorat qilish, ✔ kreditorlar va qarzdor manfaatlarini muvozanatlash Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 122 12. Sudyaning siyosiy partiyalarga a'zo bo'lishi masalasida qaysi qoida to'g'ri? A) Sudya partiyaga a'zo bo'lishi mumkin, ammo rahbarlik qila olmaydi B) Sudya istalgan partiyaga a'zo bo'lishi mumkin C) Sudya faqat hukmron partiyaga a'zo bo'lishi mumkin D) Sudya siyosiy partiyalar a'zosi bo'lishi va siyosiy harakatlarda ishtirok etishi mumkin emas To'g'ri javob: D) Sudya siyosiy partiyalar a'zosi bo'lishi va siyosiy harakatlarda ishtirok etishi ✔ mumkin emas 13. S. mast holatda avtomobil boshqarib, yo'l-transport hodisasi sodir etdi va piyoda og'ir jarohat oldi. Mastlik holati jinoiy-huquqiy baholashda qanday ahamiyatga ega? A) Mastlik javobgarlikni istisno etmaydi va jazo tayinlashda hisobga olinadi B) Mastlik faqat ma'muriy ahamiyatga ega C) Mastlik qilmishni qasddan jinoyatga aylantiradi D) Mastlik javobgarlikni istisno etadi To'g'ri javob: A) Mastlik javobgarlikni istisno etmaydi va jazo tayinlashda hisobga olinadi ✔ 14. Mansabdor shaxslar qanday hollarda ma'muriy javobgarlikka tortiladi? A) O'z xizmat vazifalariga kiradigan belgilangan qoidalarga rioya etilishini ta'minlash bilan bog'liq qoidalarni buzganlik uchun B) Hech qachon tortilmaydi C) Har qanday holatda, oddiy fuqarolardan og'irroq D) Faqat jinoyat sodir etganda To'g'ri javob: A) O'z xizmat vazifalariga kiradigan belgilangan qoidalarga rioya etilishini ta'minlash ✔ bilan bog'liq qoidalarni buzganlik uchun 15. Kollegial tarkibda qaror chiqarishda ozchilikda qolgan sudya qanday huquqqa ega? A) Ishni boshqa tarkibga o'tkazishni talab qilishga B) Qarorni imzolashdan bosh tortib, majlisni tark etishga C) Alohida fikrini yozma ravishda bayon etishga D) Qarorni o'zgartirib yozishga To'g'ri javob: C) Alohida fikrini yozma ravishda bayon etishga ✔ 16. Iqtisodiy ishlarda sud hujjatining qonuniy kuchga kirishi nimani anglatadi? A) U faqat birinchi instansiya uchun majburiy B) Unga hech qachon shikoyat qilib bo'lmaydi, hatto yangi holatlar ochilsa ham C) U faqat taraflar rozi bo'lsa majburiy D) U o'zgarmas, majburiy va ijro etilishi mumkin bo'ladi To'g'ri javob: D) U o'zgarmas, majburiy va ijro etilishi mumkin bo'ladi ✔ 17. A. ma'muriy jazo qo'llanilganidan keyin qonunda belgilangan muddat ichida xuddi shunday qilmishni takroran sodir etdi, qonunda bu holat uchun jinoiy javobgarlik nazarda tutilgan. Sud nimani tekshirishi lozim? A) Faqat yangi qilmish sodir etilganligini B) Faqat birinchi qilmishning sanasini C) Faqat huquqbuzarning yoshini D) Avvalgi ma'muriy jazo qonuniy qo'llanilganligi va ma'muriy jazoga tortilgan deb hisoblanish muddati o'tmaganligini To'g'ri javob: D) Avvalgi ma'muriy jazo qonuniy qo'llanilganligi va ma'muriy jazoga tortilgan deb ✔ hisoblanish muddati o'tmaganligini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 123 18. Sudyaning sud majlisida jinsi, millati yoki ijtimoiy holati sababli ishtirokchiga nisbatan kamsituvchi munosabatda bo'lmasligi qaysi prinsipga asoslanadi? A) Kollegiallik B) Qonun va sud oldida tenglik C) Sud ishlarini yuritish tili D) Dispozitivlik To'g'ri javob: B) Qonun va sud oldida tenglik✔ 19. Vaziyat: ish bo'yicha javobgarning vakili sudyaga bayram munosabati bilan qimmatbaho sovg'a olib keldi. Sudya qanday yo'l tutishi kerak? A) Sovg'ani qabul qilib, uni ishga ta'sir qilmasligini aytishi B) Sovg'ani qabul qilib, keyinroq qaytarishi C) Sovg'ani qabul qilib, ikkinchi taraf vakilini ham xabardor qilishi D) Sovg'ani rad etishi va bu holat haqida belgilangan tartibda xabar berishi To'g'ri javob: D) Sovg'ani rad etishi va bu holat haqida belgilangan tartibda xabar berishi ✔ 20. Korxona kassiri o'ziga ishonib topshirilgan pullarni o'z ehtiyojlari uchun sarflab yubordi. Qilmish qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) Firibgarlik B) Mansab soxtakorligi C) O'zlashtirish yoki rastrata yo'li bilan talon-taroj qilish D) O'g'rilik To'g'ri javob: C) O'zlashtirish yoki rastrata yo'li bilan talon-taroj qilish ✔ 21. K. do'kondan yashirin ravishda telefon olib chiqayotganda sotuvchi buni payqab to'xtatishni talab qildi, K. esa buni bilgan holda telefon bilan qochib ketdi. Qilmish qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) O'g'rilik B) O'g'rilikka suiqasd C) Firibgarlik D) Talonchilik To'g'ri javob: D) Talonchilik ✔ 22. Ma'muriy huquqbuzarlikni jinoyatdan farqlovchi asosiy mezon nima? A) Sodir etilgan joy B) Huquqbuzarning fuqaroligi C) Ijtimoiy xavflilik darajasi va qonunda qanday javobgarlik nazarda tutilganligi D) Ish ko'riladigan bino To'g'ri javob: C) Ijtimoiy xavflilik darajasi va qonunda qanday javobgarlik nazarda tutilganligi ✔ 23. F. odamni garovga olib, uni ozod qilish sharti sifatida davlat organidan muayyan harakat qilishni talab qildi. Bu qaysi tarkibga mos keladi? A) Bezorilik B) Garovga olish C) Tovlamachilik D) Odam o'g'irlash To'g'ri javob: B) Garovga olish ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 124 24. Shaxs o'z harakatining ijtimoiy xavfli xususiyatini anglagan, ijtimoiy xavfli oqibatlar kelib chiqishini istamagan, lekin ularga ongli ravishda yo'l qo'ygan bo'lsa, aybning qaysi shakli mavjud? A) Jinoiy beparvolik B) To'g'ri qasd C) Egri qasd D) Jinoiy o'ziga ishonish To'g'ri javob: C) Egri qasd✔ 25. Aniq qalbakiligi sababli muomalaga yaroqsiz bo'lgan qog'ozni pul sifatida berib, sotuvchini aldash qanday baholanishi mumkin? A) Firibgarlik B) Soxta pul yasash C) Talonchilik D) O'g'rilik To'g'ri javob: A) Firibgarlik ✔ 26. Iqtisodiy sudda sud majlisi bayonnomasi qanday ahamiyatga ega? A) Faqat ijro hujjati sifatida B) Sud majlisida bajarilgan protsessual harakatlarni qayd etuvchi hujjat bo'lib, unga mulohazalar berilishi mumkin C) Hech qanday ahamiyatga ega emas D) Faqat sudyaning shaxsiy eslatmasi To'g'ri javob: B) Sud majlisida bajarilgan protsessual harakatlarni qayd etuvchi hujjat bo'lib, unga ✔ mulohazalar berilishi mumkin 27. Yuridik shaxs nomidan ishonchnomasiz kim ish yuritishi mumkin? A) Uning aksiyadori B) Uning istalgan xodimi C) Ta'sis hujjatlariga muvofiq uning nomidan ishonchnomasiz harakat qilish huquqiga ega bo'lgan rahbari (ijro organi) D) Uning bosh buxgalteri To'g'ri javob: C) Ta'sis hujjatlariga muvofiq uning nomidan ishonchnomasiz harakat qilish huquqiga ✔ ega bo'lgan rahbari (ijro organi) 28. Ma'muriy jazo tayinlashda huquqbuzarning mulkiy ahvoli qaysi jazo turida ayniqsa muhim? A) Haydovchilik huquqidan mahrum qilish B) Jarima C) Chet el fuqarosini chiqarib yuborish D) Ma'muriy qamoq To'g'ri javob: B) Jarima ✔ 29. J. ma'muriy jarimani belgilangan muddatda ixtiyoriy to'lamadi. Odatda qanday oqibat kelib chiqadi? A) Jarima kechiriladi B) Jarima qonunda belgilangan tartibda majburiy undiriladi C) Jarima bekor qilinadi D) J. avtomatik ravishda jinoiy javobgarlikka tortiladi To'g'ri javob: B) Jarima qonunda belgilangan tartibda majburiy undiriladi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 125 30. Qasddan mulkni nobud qilish yoki unga zarar yetkazishdagi g'arazli maqsadning yo'qligi uni qaysi jinoyatdan farqlaydi? A) Bezorilikdan B) Mansab soxtakorligidan C) Talon-taroj qilishdan D) Ehtiyotsizlikdan mulkka zarar yetkazishdan To'g'ri javob: C) Talon-taroj qilishdan✔ 31. Iqtisodiy sudda da'vo arizasini qaytarish va ish yuritishni tugatish o'rtasidagi farq nima? A) Arizani qaytarish ish qo'zg'atilmasdan oldin bo'lib, kamchiliklar bartaraf etilgach qayta murojaat qilish mumkin; tugatish esa qo'zg'atilgan ishni yakunlaydi va odatda qayta murojaatni istisno qiladi B) Qaytarish faqat apellyatsiyada bo'ladi C) Tugatish har doim qayta murojaatga imkon beradi D) Ular o'rtasida farq yo'q To'g'ri javob: A) Arizani qaytarish ish qo'zg'atilmasdan oldin bo'lib, kamchiliklar bartaraf etilgach ✔ qayta murojaat qilish mumkin; tugatish esa qo'zg'atilgan ishni yakunlaydi va odatda qayta murojaatni istisno qiladi 32. Yuridik shaxslar va yakka tartibdagi tadbirkorlarning bankrotligi (to'lovga qobiliyatsizligi) to'g'risidagi ishlar qaysi sudda ko'riladi? A) Ma'muriy sudda B) Konstitutsiyaviy sudda C) Iqtisodiy sudda D) Fuqarolik ishlari bo'yicha sudda To'g'ri javob: C) Iqtisodiy sudda ✔ 33. Ma'muriy huquqbuzarlikning zaruriy belgilariga qaysi to'plam kiradi? A) Faqat jamiyat uchun zararli oqibat B) Faqat mansabdor shaxs tomonidan sodir etilishi C) Faqat moddiy zarar yetkazilishi D) Qonunga xiloflik, aybli harakat (harakatsizlik) va qonunda ma'muriy javobgarlik nazarda tutilganligi To'g'ri javob: D) Qonunga xiloflik, aybli harakat (harakatsizlik) va qonunda ma'muriy javobgarlik ✔ nazarda tutilganligi 34. Vaziyat: xaridor sifatsiz tovar yetkazib berilgani uchun da'vo qo'ydi. Tovar sifati masalasida taraflar kelisha olmayapti. Qanday dalil eng muhim bo'lishi mumkin? A) Ijtimoiy tarmoqdagi sharh B) Tovar sifati bo'yicha mustaqil ekspertiza xulosasi C) Da'vogar direktorining tushuntirishi D) Guvohning taxmini To'g'ri javob: B) Tovar sifati bo'yicha mustaqil ekspertiza xulosasi ✔ 35. Ma'muriy jazoning asosiy maqsadi nima? A) Huquqbuzarning sha'nini kamsitish B) Huquqbuzarni qonunlarga rioya qilish ruhida tarbiyalash va yangi huquqbuzarliklarning oldini olish C) Davlat byudjetiga daromad olish D) Huquqbuzarni jismonan azoblash To'g'ri javob: B) Huquqbuzarni qonunlarga rioya qilish ruhida tarbiyalash va yangi ✔ huquqbuzarliklarning oldini olish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 126 36. Talon-taroj qilishning umumiy belgilariga qaysi biri kiradi? A) Faqat zo'rlik ishlatish B) Faqat davlat mulkiga tajovuz C) Mulkni vaqtincha foydalanish uchun olish D) O'zganing mulkini g'arazli maqsadda qonunga xilof va tekinga olish To'g'ri javob: D) O'zganing mulkini g'arazli maqsadda qonunga xilof va tekinga olish✔ 37. Chet el sudlarining iqtisodiy nizolar bo'yicha qarorlari O'zbekistonda qanday asosda tan olinadi va ijro etiladi? A) Faqat diplomatik kanallar orqali B) Faqat Prezident farmoni bilan C) Avtomatik ravishda, hech qanday tartibsiz D) Xalqaro shartnomalar yoki qonun asosida, vakolatli sud tomonidan ko'rib chiqilgan holda To'g'ri javob: D) Xalqaro shartnomalar yoki qonun asosida, vakolatli sud tomonidan ko'rib ✔ chiqilgan holda 38. Sudyalik qasamyodi qachon qabul qilinadi? A) Sudya lavozimiga ilk bor tayinlanganda (saylanganida) B) Har bir ishni ko'rishdan oldin C) Sudya iste'foga chiqqanda D) Malaka imtihonidan oldin To'g'ri javob: A) Sudya lavozimiga ilk bor tayinlanganda (saylanganida) ✔ 39. Giyohvandlik vositalarini sotish maqsadisiz qonunga xilof ravishda saqlash va sotish maqsadida saqlash o'rtasidagi farq qaysi belgi bo'yicha aniqlanadi? A) Aybdorning yoshi B) Saqlash joyi C) Subyektiv tomon — sotish maqsadining mavjudligi D) Moddaning turi To'g'ri javob: C) Subyektiv tomon — sotish maqsadining mavjudligi ✔ 40. Sud qarorining yuqori instansiya tomonidan bekor qilinishi sudyani javobgarlikka tortish uchun asos bo'ladimi? A) Ha, agar bekor qilish ikkinchi marta bo'lsa B) Ha, agar taraf shikoyat qilsa C) Yo'q, agar sudya qasddan qonunni buzmagan yoki qo'pol xatoga yo'l qo'ymagan bo'lsa D) Ha, har doim To'g'ri javob: C) Yo'q, agar sudya qasddan qonunni buzmagan yoki qo'pol xatoga yo'l qo'ymagan ✔ bo'lsa 41. Fuqaroning o'z ehtiyojlari uchun avtomobilda kichik miqdorda o'zi iste'mol qilish uchun giyohvand vosita saqlaganligi ish materiallari bilan tasdiqlangan. Uni sotish maqsadida saqlash deb kvalifikatsiya qilish to'g'rimi? A) Ha, agar modda kuchli ta'sir qiluvchi bo'lsa B) Ha, agar ayblanuvchi ilgari sudlangan bo'lsa C) Ha, har qanday saqlash sotish maqsadida hisoblanadi D) Yo'q, sotish maqsadi dalillar bilan tasdiqlanmagan bo'lsa, bunday kvalifikatsiya asossiz To'g'ri javob: D) Yo'q, sotish maqsadi dalillar bilan tasdiqlanmagan bo'lsa, bunday kvalifikatsiya ✔ asossiz Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 127 42. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ish bo'yicha qaror qanday elementlarni o'z ichiga olishi kerak? A) Faqat huquqbuzarning ismini B) Ishni ko'rgan organ, huquqbuzar haqida ma'lumot, ish holatlari, qo'llanilgan norma, qabul qilingan qaror va shikoyat qilish tartibini C) Faqat jazo miqdorini D) Faqat jarima to'lash rekvizitlarini To'g'ri javob: B) Ishni ko'rgan organ, huquqbuzar haqida ma'lumot, ish holatlari, qo'llanilgan ✔ norma, qabul qilingan qaror va shikoyat qilish tartibini 43. Iqtisodiy sudlarda sud topshirig'i (boshqa sudga dalil to'plashni topshirish) qachon qo'llaniladi? A) Taraflar kelishmaganda B) Ish yopiq majlisda ko'rilganda C) Sudya ishni ko'rishni xohlamaganda D) Dalillar boshqa shahar yoki tumanda bo'lib, ularni ishni ko'rayotgan sud bevosita olishi qiyin bo'lganda To'g'ri javob: D) Dalillar boshqa shahar yoki tumanda bo'lib, ularni ishni ko'rayotgan sud bevosita ✔ olishi qiyin bo'lganda 44. Quyidagilardan qaysi biri Bangalor prinsiplarida belgilangan qadriyatlar qatoriga kirmaydi? A) Siyosiy faollik B) Halollik (daxlsizlik) C) Mustaqillik D) Xolislik To'g'ri javob: A) Siyosiy faollik ✔ 45. Iqtisodiy sudda ishni ko'rishning soddalashtirilgan tartibining asosiy xususiyati qaysi? A) Ishni faqat og'zaki ko'rish B) Qonunda belgilangan toifadagi ishlar bo'yicha, qoida tariqasida, sud majlisi chaqirilmasdan, yozma dalillar asosida ko'rilishi C) Ishni faqat Oliy sud ko'rishi D) Ishni sudyasiz ko'rish To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan toifadagi ishlar bo'yicha, qoida tariqasida, sud majlisi ✔ chaqirilmasdan, yozma dalillar asosida ko'rilishi 46. Sudya o'z vazifasini bajarishda kamsituvchi so'zlar ishlatsa yoki boshqalarga bunga yo'l qo'ysa, bu qaysi qadriyatni buzadi? A) Moliyaviy shaffoflikni B) Tenglikni C) Malakani D) Mustaqillikni To'g'ri javob: B) Tenglikni ✔ 47. Sudyalik odobi kodeksi qoidalarining buzilishi qanday oqibatga olib kelishi mumkin? A) Faqat jinoiy javobgarlik B) Faqat fuqarolik-huquqiy javobgarlik C) Hech qanday oqibatga olib kelmaydi, chunki bu faqat axloqiy normalar D) Intizomiy javobgarlik yoki boshqa qonunda belgilangan choralar To'g'ri javob: D) Intizomiy javobgarlik yoki boshqa qonunda belgilangan choralar ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 128 48. Bezorilikning obyekti nima? A) Shaxsning sog'lig'i B) Mulk C) Davlat boshqaruvi D) Jamoat tartibi To'g'ri javob: D) Jamoat tartibi✔ 49. Ishning iqtisodiy sudga taalluqliligini belgilashda asosiy mezonlar qaysilar? A) Faqat da'vo summasi B) Nizoning xususiyati (iqtisodiy) va subyektlar tarkibi C) Faqat da'vogarning xohishi D) Faqat taraflarning yashash joyi To'g'ri javob: B) Nizoning xususiyati (iqtisodiy) va subyektlar tarkibi ✔ 50. Ma'muriy ish bo'yicha aybsizlik prezumpsiyasi qanday qo'llaniladi? A) Shaxs aybi qonunda belgilangan tartibda isbotlanmaguncha aybdor deb hisoblanmaydi; bartaraf etilmagan shubhalar uning foydasiga talqin qilinadi B) Faqat voyaga yetmaganlarga nisbatan qo'llaniladi C) Qo'llanilmaydi, chunki bu jinoiy tamoyil D) Shaxs o'z aybsizligini isbotlashi shart To'g'ri javob: A) Shaxs aybi qonunda belgilangan tartibda isbotlanmaguncha aybdor deb ✔ hisoblanmaydi; bartaraf etilmagan shubhalar uning foydasiga talqin qilinadi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 129 15-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Sudyaning malaka va sinchkovlik qadriyati nimani talab qiladi? A) Sudya faqat oddiy ishlarni ko'rishi B) Sudya faqat oliy malaka toifasiga ega bo'lishi C) Sudya bilim va ko'nikmalarini doimiy oshirishi, ishlarni puxta va o'z vaqtida ko'rishi D) Sudya ishlarni iloji boricha tez, tekshiruvsiz hal qilishi To'g'ri javob: C) Sudya bilim va ko'nikmalarini doimiy oshirishi, ishlarni puxta va o'z vaqtida ✔ ko'rishi 2. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktning qaysi qoidasi adolatli sud muhokamasi huquqini mustahkamlaydi? A) 27-modda B) 14-modda C) 2-modda D) 6-modda To'g'ri javob: B) 14-modda ✔ 3. Ish yuritish olib borilayotgan tilni bilmaydigan ishtirokchining huquqi qanday ta'minlanadi? A) Uning ishtirokisiz ish ko'riladi B) Tarjimon xizmatidan bepul foydalanish va ona tilida ko'rsatuv berish huquqi bilan C) Faqat yozma tarjima beriladi D) U o'z hisobidan tarjimon yollashi kerak To'g'ri javob: B) Tarjimon xizmatidan bepul foydalanish va ona tilida ko'rsatuv berish huquqi bilan ✔ 4. Ayol mahbuslar bilan muomala va ayol huquqbuzarlarga nisbatan ozodlikdan mahrum qilish bilan bog'liq bo'lmagan choralar bo'yicha BMT qoidalari qanday ataladi? A) Pekin qoidalari B) Bangkok qoidalari C) Havana qoidalari D) Tokio qoidalari To'g'ri javob: B) Bangkok qoidalari ✔ 5. Sud ayblov hukmi bilan bir vaqtda fuqaroviy da'voni hal qilishda aniq hisob-kitob uchun qo'shimcha materiallar zarur bo'lsa, nima qilishi mumkin? A) Da'voni rad etadi B) Ishni qayta tergovga yuboradi C) Fuqaroviy da'vo bo'yicha da'vogarning huquqini tan olib, miqdor masalasini fuqarolik ishlarini yuritish tartibida ko'rish uchun o'tkazadi D) Hukm chiqarishni to'xtatib turadi To'g'ri javob: C) Fuqaroviy da'vo bo'yicha da'vogarning huquqini tan olib, miqdor masalasini ✔ fuqarolik ishlarini yuritish tartibida ko'rish uchun o'tkazadi 6. Yashirin ovoz berish prinsipi nimani ta'minlaydi? A) Faqat partiya a'zolari ovoz berishini B) Saylov natijalarini e'lon qilmaslikni C) Saylovchilar irodasini nazorat qilish imkoniyatini istisno qilishni D) Ovoz berish faqat elektron shaklda o'tishini To'g'ri javob: C) Saylovchilar irodasini nazorat qilish imkoniyatini istisno qilishni ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 130 7. Sud tintuvga ruxsat berish iltimosnomasini ko'rayotganda xalqaro standartlar nuqtai nazaridan qaysi masala hal qilinadi? A) Faqat tintuv vaqti B) Tintuv shaxsiy va oilaviy hayot daxlsizligiga aralashuvning qonuniy, zarur va mutanosib ekanligi C) Faqat tergovchining lavozimi D) Faqat xolislar soni To'g'ri javob: B) Tintuv shaxsiy va oilaviy hayot daxlsizligiga aralashuvning qonuniy, zarur va ✔ mutanosib ekanligi 8. Sudyaning mustaqilligi kafolatlariga qaysi biri kiradi? A) Sudyaning vakolat muddati va daxlsizligining qonun bilan kafolatlanishi, sud faoliyatiga aralashuvning taqiqlanishi B) Sudyaning ijro hokimiyatiga hisobot berishi C) Sudyaning prokuror ko'rsatmalarini bajarishi D) Sudyaning ishlarni tomonlar bilan oldindan muhokama qilishi To'g'ri javob: A) Sudyaning vakolat muddati va daxlsizligining qonun bilan kafolatlanishi, sud ✔ faoliyatiga aralashuvning taqiqlanishi 9. Yopiq sud majlisida ko'rilgan ish bo'yicha hukmning qaysi qismi ochiq e'lon qilinishi mumkin? A) Faqat tavsif qismi B) Qonunga ko'ra hukm (kamida xulosa qismi) ochiq e'lon qilinadi C) Faqat sudlanuvchiga yozma ravishda beriladi D) Hech qaysi qismi To'g'ri javob: B) Qonunga ko'ra hukm (kamida xulosa qismi) ochiq e'lon qilinadi ✔ 10. Jinoyat ishida isbotlash majburiyati kimning zimmasida? A) Ayblanuvchining B) Sudning C) Ayblov tomonining D) Himoyachining To'g'ri javob: C) Ayblov tomonining ✔ 11. Quyidagi holatlardan qaysi biri nikoh tuzishga to'sqinlik qiladi? A) Taraflarning turli dinga e'tiqod qilishi B) Shaxslardan birining boshqa qayd etilgan nikohda turishi C) Taraflardan birining chet el fuqarosi ekanligi D) Taraflarning turli millatga mansubligi To'g'ri javob: B) Shaxslardan birining boshqa qayd etilgan nikohda turishi ✔ 12. O'zbekiston davlat tuzilishi shakli bo'yicha qanday davlat? A) Federativ B) Unitar, tarkibida suveren Qoraqalpog'iston Respublikasi bilan C) Ittifoq davlati D) Konfederativ To'g'ri javob: B) Unitar, tarkibida suveren Qoraqalpog'iston Respublikasi bilan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 131 13. Voyaga yetmaganlarga nisbatan odil sudlovni amalga oshirish bo'yicha BMTning minimal standart qoidalari qanday nom bilan mashhur? A) Pekin qoidalari B) Bangkok qoidalari C) Tokio qoidalari D) Nelson Mandela qoidalari To'g'ri javob: A) Pekin qoidalari✔ 14. Mehnat shartnomasini xodimning ishga tiklanishi talabi bilan nizolashish qaysi sudga taalluqli? A) Ma'muriy sudga B) Fuqarolik ishlari bo'yicha sudga C) Harbiy sudga (har doim) D) Iqtisodiy sudga To'g'ri javob: B) Fuqarolik ishlari bo'yicha sudga ✔ 15. Apellyatsiya tartibida ko'riladigan sud qarorlari qaysilar? A) Faqat Oliy sud qarorlari B) Faqat oqlov hukmlari C) Qonuniy kuchga kirmagan birinchi instansiya qarorlari D) Faqat qonuniy kuchga kirgan qarorlar To'g'ri javob: C) Qonuniy kuchga kirmagan birinchi instansiya qarorlari ✔ 16. Xodim mehnat shartnomasini o'z tashabbusi bilan bekor qilmoqchi bo'lsa, umumiy qoidaga ko'ra nima qilishi kerak? A) Kasaba uyushmasidan ruxsat olishi B) Hech kimni ogohlantirmasdan ishni tashlab ketishi C) Ish beruvchini qonunda belgilangan muddatda yozma ravishda ogohlantirishi D) Sudga murojaat qilishi To'g'ri javob: C) Ish beruvchini qonunda belgilangan muddatda yozma ravishda ogohlantirishi ✔ 17. Boshqa ishga o'tkazish bilan joyini o'zgartirish (bir ish beruvchida, mehnat vazifasi o'zgarmagan holda boshqa ish joyiga ko'chirish) o'rtasidagi farq nima? A) Joyini o'zgartirish har doim xodim roziligini talab qiladi B) Farqi yo'q C) Boshqa ishga o'tkazish faqat sud qarori bilan D) Boshqa ishga o'tkazishda mehnat vazifasi yoki shartnomaning muhim shartlari o'zgaradi va, qoida tariqasida, xodim roziligi kerak To'g'ri javob: D) Boshqa ishga o'tkazishda mehnat vazifasi yoki shartnomaning muhim shartlari ✔ o'zgaradi va, qoida tariqasida, xodim roziligi kerak 18. Sud muhokamasining chegaralari qanday belgilanadi? A) Ish faqat sudlanuvchiga nisbatan va unga qo'yilgan ayblov doirasida ko'riladi B) Sud chegaralarni jabrlanuvchining talabiga ko'ra belgilaydi C) Sud ayblovni ixtiyoriy kengaytirishi mumkin D) Sud boshqa shaxslarni ham ayblashi mumkin To'g'ri javob: A) Ish faqat sudlanuvchiga nisbatan va unga qo'yilgan ayblov doirasida ko'riladi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 132 19. Konstitutsiyaviy huquq predmeti nimani o'z ichiga oladi? A) Konstitutsiyaviy tuzum asoslari, inson va fuqaro maqomi, davlat tuzilishi va davlat hokimiyati organlari tizimi bilan bog'liq munosabatlarni B) Faqat jinoiy javobgarlik masalalarini C) Faqat mulkiy munosabatlarni D) Faqat oilaviy munosabatlarni To'g'ri javob: A) Konstitutsiyaviy tuzum asoslari, inson va fuqaro maqomi, davlat tuzilishi va davlat✔ hokimiyati organlari tizimi bilan bog'liq munosabatlarni 20. Vaziyat: sud ishni ko'rish jarayonida qo'llanilishi lozim bo'lgan qonun Konstitutsiyaga zid degan xulosaga keldi. Sudning to'g'ri harakati qaysi? A) Qonunni o'zi bekor qilish B) Qonunni e'tiborsiz qoldirib, o'z normasini yaratish C) Ishni ko'rishni cheksiz to'xtatish D) Belgilangan tartibda Konstitutsiyaviy sudga murojaat qilish masalasini qo'yish To'g'ri javob: D) Belgilangan tartibda Konstitutsiyaviy sudga murojaat qilish masalasini qo'yish ✔ 21. Yevropa inson huquqlari sudi amaliyotida «sud» tushunchasi uchun qaysi mezon muhim hisoblanadi? A) Qonun asosida tashkil etilgan, mustaqil va xolis organ bo'lishi B) Sudning moliyalashtirilish manbai C) Sudyalar soni D) Binoning joylashuvi To'g'ri javob: A) Qonun asosida tashkil etilgan, mustaqil va xolis organ bo'lishi ✔ 22. Fuqarolik institutiga oid qaysi konstitutsiyaviy prinsip to'g'ri? A) Fuqarolik faqat tug'ilish joyi bilan belgilanadi B) Fuqaro O'zbekistondan tashqariga chiqarib yuborilishi mumkin C) O'zbekiston fuqarosi boshqa davlatga topshirilishi (ekstraditsiya) yoki chet elga chiqarib yuborilishi mumkin emas D) Fuqarolikdan ma'muriy qaror bilan istalgan vaqtda mahrum qilinishi mumkin To'g'ri javob: C) O'zbekiston fuqarosi boshqa davlatga topshirilishi (ekstraditsiya) yoki chet elga ✔ chiqarib yuborilishi mumkin emas 23. Ombudsman (Inson huquqlari bo'yicha vakil) institutining asosiy vazifasi nima? A) Davlat organlari va mansabdor shaxslar tomonidan inson huquqlariga rioya etilishini nazorat qilish va buzilgan huquqlarni tiklashga ko'maklashish B) Prokurorlarni tayinlash C) Qonunlarni qabul qilish D) Jinoyat ishlarini ko'rib hukm chiqarish To'g'ri javob: A) Davlat organlari va mansabdor shaxslar tomonidan inson huquqlariga rioya ✔ etilishini nazorat qilish va buzilgan huquqlarni tiklashga ko'maklashish 24. Voyaga yetmagan bitta bola uchun aliment, sud tomonidan ulushda undirilganda, ota-ona ish haqi va boshqa daromadining qancha qismini tashkil etadi? A) Oltidan bir qismi B) To'rtdan bir qismi C) Uchdan bir qismi D) Yarmi To'g'ri javob: B) To'rtdan bir qismi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 133 25. Dastlabki (preventiv) konstitutsiyaviy nazorat qaysi? A) Saylov natijalarini qayta sanash B) Sud hukmini kassatsiya tartibida tekshirish C) Normativ hujjat kuchga kirgandan keyin tekshirish D) Normativ hujjat kuchga kirgunga qadar uning konstitutsiyaviyligini tekshirish To'g'ri javob: D) Normativ hujjat kuchga kirgunga qadar uning konstitutsiyaviyligini tekshirish✔ 26. Ota-onalar ajrashganda bolaning kim bilan yashashi masalasini kelishuvga erisha olmasalar, sud qaysi mezonga asoslanadi? A) Bolaning manfaatlariga, uning fikri, har bir ota-onaga bog'liqligi, ota-onalarning axloqiy fazilatlari va boshqa holatlarga B) Faqat onaning xohishiga C) Faqat otaning daromadiga D) Bolaning jinsiga To'g'ri javob: A) Bolaning manfaatlariga, uning fikri, har bir ota-onaga bog'liqligi, ota-onalarning ✔ axloqiy fazilatlari va boshqa holatlarga 27. Qonunlar va boshqa normativ hujjatlar rasmiy e'lon qilinmasa, ularning qo'llanilishi to'g'risidagi qoida qaysi? A) Inson huquqlari, erkinliklari va majburiyatlariga taalluqli normativ hujjatlar rasmiy e'lon qilinmasdan qo'llanilishi mumkin emas B) Ular faqat sudlarda qo'llaniladi C) Ular qo'llanilaveradi D) Ular faqat prokuratura tomonidan qo'llaniladi To'g'ri javob: A) Inson huquqlari, erkinliklari va majburiyatlariga taalluqli normativ hujjatlar rasmiy ✔ e'lon qilinmasdan qo'llanilishi mumkin emas 28. Sudlanuvchi sud majlisida tergov davomida qiynoqqa solinganligi haqida arz qildi va tanasida jarohat izlari bor. Sudning birinchi navbatdagi vazifasi qaysi? A) Arzni tekshirish choralarini ko'rish (tibbiy ko'rik, tegishli organlarga yuborish) va iqror ko'rsatuvining maqbulligini hal qilish B) Arzni e'tiborsiz qoldirish C) Hukmni tezroq chiqarish D) Sudlanuvchini yolg'on arz uchun javobgarlikka tortish To'g'ri javob: A) Arzni tekshirish choralarini ko'rish (tibbiy ko'rik, tegishli organlarga yuborish) va ✔ iqror ko'rsatuvining maqbulligini hal qilish 29. Jinoyat ishini tugatishning reabilitatsiya qiluvchi asosi qaysi? A) Jinoiy javobgarlikka tortish muddatining o'tishi B) Qilmishda jinoyat tarkibi yo'qligi C) Ayblanuvchining vafot etishi D) Amnistiya akti To'g'ri javob: B) Qilmishda jinoyat tarkibi yo'qligi ✔ 30. Ish bo'yicha ish yuritishni to'xtatib turishga qaysi holat asos bo'ladi? A) Ayblanuvchining aybini tan olishi B) Jabrlanuvchining sudga kelmasligi, har doim C) Ayblanuvchining og'ir kasalligi tufayli ishda ishtirok eta olmasligi D) Prokurorning ta'tilga chiqishi To'g'ri javob: C) Ayblanuvchining og'ir kasalligi tufayli ishda ishtirok eta olmasligi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 134 31. Dastlabki sinov sharti qanday rasmiylashtiriladi? A) Og'zaki B) Kasaba uyushmasi qarori bilan C) Mehnat shartnomasida ko'rsatiladi D) Ish beruvchining keyinchalik chiqargan alohida buyrug'i bilan, xodim roziligisiz To'g'ri javob: C) Mehnat shartnomasida ko'rsatiladi✔ 32. Kassatsiya tartibida asosan nima tekshiriladi? A) Faqat tergov materiallari B) Faqat dalillarning yangi to'plami C) Faqat qonuniy kuchga kirmagan qarorlar D) Qonuniy kuchga kirgan sud qarorlarining qonuniyligi va asoslanganligi (qonunda belgilangan doirada) To'g'ri javob: D) Qonuniy kuchga kirgan sud qarorlarining qonuniyligi va asoslanganligi (qonunda ✔ belgilangan doirada) 33. Bolalarga oid har qanday harakatda ustuvor e'tibor beriladigan tamoyil qaysi? A) Ota-onaning xohishi B) Bolaning eng yaxshi manfaatlari C) Davlatning manfaatlari D) Jamoatchilik fikri To'g'ri javob: B) Bolaning eng yaxshi manfaatlari ✔ 34. Tergov tajribasining maqsadi nima? A) Faqat ashyoviy dalillarni olib qo'yish B) Guvohlarni yuzlashtirish C) Ayblanuvchini ruhan bosim ostiga olish D) Muayyan hodisa, harakat yoki vaziyatni qayta tiklash orqali ish uchun ahamiyatli ma'lumotlarni tekshirish va aniqlashtirish To'g'ri javob: D) Muayyan hodisa, harakat yoki vaziyatni qayta tiklash orqali ish uchun ahamiyatli ✔ ma'lumotlarni tekshirish va aniqlashtirish 35. Noqonuniy ishdan bo'shatilgan xodim ishga tiklanganda, majburiy progul vaqti uchun nima to'lanadi? A) Faqat ma'naviy zarar B) Hech narsa C) Majburiy progul vaqti uchun o'rtacha ish haqi D) Faqat minimal ish haqi To'g'ri javob: C) Majburiy progul vaqti uchun o'rtacha ish haqi ✔ 36. Yakka mehnat nizosi bo'yicha xodim qayerga murojaat qilishi mumkin? A) Faqat prokuraturaga B) Faqat davlat mehnat inspeksiyasiga, suddan oldin majburiy C) Faqat kasaba uyushmasiga D) Mehnat nizolari komissiyasiga (mavjud bo'lsa) yoki bevosita sudga To'g'ri javob: D) Mehnat nizolari komissiyasiga (mavjud bo'lsa) yoki bevosita sudga ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 135 37. Ish beruvchi tashabbusi bilan mehnat shartnomasini bekor qilish asoslariga qaysi biri kiradi? A) Xodimning siyosiy qarashlari B) Xodimlar soni yoki shtatining qisqarishi (qonunda belgilangan tartibda) C) Xodimning kasaba uyushmasiga a'zoligi D) Xodimning homiladorligi To'g'ri javob: B) Xodimlar soni yoki shtatining qisqarishi (qonunda belgilangan tartibda)✔ 38. Muddatli mehnat shartnomasi qachon tuziladi? A) Bajariladigan ishning xususiyati yoki uni bajarish shartlari hisobga olinib, mehnat munosabatlarini nomuayyan muddatga belgilash mumkin bo'lmagan hollarda yoki qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda B) Faqat davlat xizmatchilari bilan C) Har doim ish beruvchi xohlaganda D) Faqat chet el fuqarolari bilan To'g'ri javob: A) Bajariladigan ishning xususiyati yoki uni bajarish shartlari hisobga olinib, mehnat ✔ munosabatlarini nomuayyan muddatga belgilash mumkin bo'lmagan hollarda yoki qonunda nazarda tutilgan boshqa hollarda 39. Normativ-huquqiy hujjatlar ierarxiyasida eng yuqori o'rinda qaysi hujjat turadi? A) Kodekslar B) Vazirlar Mahkamasi qarorlari C) Konstitutsiya D) Prezident farmonlari To'g'ri javob: C) Konstitutsiya ✔ 40. Hukm chiqarish uchun sud qayerga chiqadi va u qanday talabga rioya qiladi? A) Tomonlar bilan kelishib B) Sud zalida, tomonlar ishtirokida C) Prokuror xonasida D) Maslahatxonaga chiqib, maslahat sirini saqlaydi To'g'ri javob: D) Maslahatxonaga chiqib, maslahat sirini saqlaydi ✔ 41. Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktga ko'ra jinoiy ayblov bilan ushlangan shaxs kimga zudlik bilan keltirilishi kerak? A) Ombudsmanga B) Ichki ishlar organi rahbariga C) Prokurorga D) Sudyaga yoki qonun bilan sud hokimiyatini amalga oshirish vakolati berilgan boshqa mansabdor shaxsga To'g'ri javob: D) Sudyaga yoki qonun bilan sud hokimiyatini amalga oshirish vakolati berilgan ✔ boshqa mansabdor shaxsga 42. Mutanosiblik (proporsionallik) prinsipi huquqlarni cheklashda nimani talab qiladi? A) Cheklovni faqat sudyalar belgilashini B) Cheklov muddatsiz bo'lishini C) Cheklov imkon qadar keng bo'lishini D) Cheklov maqsadga erishish uchun zarur va yetarli bo'lib, ortiqcha bo'lmasligini To'g'ri javob: D) Cheklov maqsadga erishish uchun zarur va yetarli bo'lib, ortiqcha bo'lmasligini ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 136 43. Ishi sudga yuborilgan va sud majlisiga tayinlangan ayblanuvchi qanday ataladi? A) Gumon qilinuvchi B) Oqlangan C) Mahkum D) Sudlanuvchi To'g'ri javob: D) Sudlanuvchi✔ 44. Sudya qaysi holatda ishni ko'rishda ishtirok eta olmaydi (rad etilishi lozim)? A) Sudya avval boshqa ishlarni ko'rgan bo'lsa B) Sudya boshqa tumanda yashasa C) Sudya ish bo'yicha tomonlarga notanish bo'lsa D) Sudya ish bo'yicha guvoh sifatida ishtirok etgan yoki ish natijasidan shaxsan manfaatdor bo'lsa To'g'ri javob: D) Sudya ish bo'yicha guvoh sifatida ishtirok etgan yoki ish natijasidan shaxsan ✔ manfaatdor bo'lsa 45. Oliy Majlis Qonunchilik palatasi deputatlari soni qancha? A) 250 B) 100 C) 150 D) 120 To'g'ri javob: C) 150 ✔ 46. Prezident qonunga nisbatan veto huquqidan foydalansa, qonunning keyingi taqdiri qanday bo'ladi? A) Qonun Konstitutsiyaviy sudga yuboriladi va u tasdiqlaydi B) Qonun Oliy Majlisda qayta muhokama qilinadi va belgilangan malakali ko'pchilik ovoz bilan ma'qullansa, imzolanishi shart C) Qonun referendumga qo'yiladi D) Qonun avtomatik ravishda bekor bo'ladi To'g'ri javob: B) Qonun Oliy Majlisda qayta muhokama qilinadi va belgilangan malakali ko'pchilik ✔ ovoz bilan ma'qullansa, imzolanishi shart 47. Bola huquqlari to'g'risidagi BMT konvensiyasiga ko'ra «bola» deganda kim tushuniladi? A) Maktab yoshidagi har bir inson B) O'n olti yoshga to'lmagan har bir inson C) O'n to'rt yoshga to'lmagan har bir inson D) Agar qonun bo'yicha ilgariroq voyaga yetmasa, o'n sakkiz yoshga to'lmagan har bir inson To'g'ri javob: D) Agar qonun bo'yicha ilgariroq voyaga yetmasa, o'n sakkiz yoshga to'lmagan har ✔ bir inson 48. Vaziyat: ish beruvchi xodimni bir kun ishga kechikkani uchun hech qanday tushuntirish so'ramasdan ishdan bo'shatdi. Bu harakat qanday baholanadi? A) Qonuniy, agar xodim kasaba uyushmasiga a'zo bo'lmasa B) Qonuniy, agar ish beruvchi davlat korxonasi bo'lsa C) Qonuniy, chunki kechikish intizom buzilishi D) Intizomiy jazo qo'llash tartibi buzilgan va jazo nojo'ya harakatga mutanosib emas To'g'ri javob: D) Intizomiy jazo qo'llash tartibi buzilgan va jazo nojo'ya harakatga mutanosib emas ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 137 49. Qiynoqlar va boshqa shafqatsiz muomalani samarali tekshirish va hujjatlashtirish bo'yicha qo'llanma qanday nom bilan mashhur? A) Bangalor tamoyillari B) Minnesota protokoli C) Venetsiya komissiyasi hisoboti D) Istanbul protokoli To'g'ri javob: D) Istanbul protokoli✔ 50. Konstitutsiyaga ko'ra inson huquq va erkinliklarini cheklashga qanday shartlarda yo'l qo'yiladi? A) Cheklashga mutlaqo yo'l qo'yilmaydi B) Faqat hokim qarori bilan C) Har qanday mansabdor shaxs qarori bilan D) Faqat qonunda nazarda tutilgan, konstitutsiyaviy maqsadlar uchun zarur va mutanosib hollarda To'g'ri javob: D) Faqat qonunda nazarda tutilgan, konstitutsiyaviy maqsadlar uchun zarur va ✔ mutanosib hollarda Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 138 16-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Jabrlanuvchi tergovda ayblanuvchini tanib olgan, lekin tanib olishdan oldin unga ayblanuvchining surati ko'rsatilgan. Bu dalilga qanday ta'sir qiladi? A) Tanib olish natijasining ishonchliligi va maqbulligi jiddiy shubha ostiga tushadi B) Dalilni kuchaytiradi C) Hech qanday ta'sir qilmaydi D) Faqat jazo miqdoriga ta'sir qiladi To'g'ri javob: A) Tanib olish natijasining ishonchliligi va maqbulligi jiddiy shubha ostiga tushadi✔ 2. Ma'muriy sud diskretsion vakolat asosida qabul qilingan hujjatni tekshirishda nimani baholaydi? A) Faqat arizachining moliyaviy holatini B) Organ diskretsiya chegarasidan chiqmaganini, uni maqsadga muvofiq qo'llaganini, mutanosiblik va tenglik prinsiplariga rioya qilganini C) Faqat hujjatning shaklini D) Faqat organ rahbarining shaxsiy fikrini To'g'ri javob: B) Organ diskretsiya chegarasidan chiqmaganini, uni maqsadga muvofiq qo'llaganini, ✔ mutanosiblik va tenglik prinsiplariga rioya qilganini 3. Merosni qabul qilish uchun umumiy muddat qancha? A) Olti oy B) Uch oy C) Bir yil D) Bir oy To'g'ri javob: A) Olti oy ✔ 4. Apellyatsiya instansiyasining qarorida shikoyat dalillariga qanday javob berilishi kerak? A) Shikoyatni faqat qabul qilinganini qayd etish B) Faqat umumiy formula bilan rad etish C) Faqat birinchi instansiya hukmini takrorlash D) Shikoyatdagi har bir asosiy dalilga tahliliy javob berish va qabul qilish yoki rad etish sabablarini ko'rsatish To'g'ri javob: D) Shikoyatdagi har bir asosiy dalilga tahliliy javob berish va qabul qilish yoki rad ✔ etish sabablarini ko'rsatish 5. Fuqarolik ishlari bo'yicha sud hal qiluv qarorida «asoslash» qismi nimani o'z ichiga oladi? A) Faqat sud xarajatlari hisobini B) Sud aniqlagan holatlar, ular asoslangan dalillar, ayrim dalillarni rad etish sabablari va qo'llanilgan qonunlar C) Faqat javobgarning fikrini D) Faqat da'vo arizasining nusxasini To'g'ri javob: B) Sud aniqlagan holatlar, ular asoslangan dalillar, ayrim dalillarni rad etish sabablari ✔ va qo'llanilgan qonunlar 6. Sud tergovida dalillarni tekshirish tartibini kim belgilaydi? A) Faqat jabrlanuvchi B) Faqat prokuror C) Sud, tomonlarning fikrini hisobga olgan holda D) Faqat sudlanuvchi To'g'ri javob: C) Sud, tomonlarning fikrini hisobga olgan holda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 139 7. Dalilning «aloqadorligi» nimani anglatadi? A) Dalillar ayblovni isbotlash uchun yetarliligini B) Dalil ish uchun ahamiyatli holatlarni tasdiqlashi, rad etishi yoki shubha ostiga qo'yishini C) Dalil qonuniy tartibda olinganligini D) Dalilning haqiqatga mosligini To'g'ri javob: B) Dalil ish uchun ahamiyatli holatlarni tasdiqlashi, rad etishi yoki shubha ostiga ✔ qo'yishini 8. Hukm loyihasini yozishni boshlashdan oldin sudya uchun eng maqbul tayyorgarlik bosqichi qaysi? A) Avvalgi hukmdan andoza ko'chirib olish B) Faqat jazo miqdorini belgilash C) Isbotlanishi lozim bo'lgan holatlar, har biriga tegishli dalillar va hal qilinishi lozim bo'lgan masalalar rejasini tuzish D) Prokuror nutqini qayta yozish To'g'ri javob: C) Isbotlanishi lozim bo'lgan holatlar, har biriga tegishli dalillar va hal qilinishi lozim ✔ bo'lgan masalalar rejasini tuzish 9. Ashyoviy dalil sifatida olingan narsada qon izlari bor, ammo uni olish va saqlash zanjiri (kim, qachon, qayerda saqlagani) hujjatlashtirilmagan. Bu qaysi muammoni keltirib chiqaradi? A) Faqat sud xarajatlari masalasi B) Faqat texnik nuqson, ahamiyatsiz C) Dalil yaxlitligi va ishonchliligiga shubha (saqlash zanjirining uzilishi) D) Jazo miqdoriga ta'sir To'g'ri javob: C) Dalil yaxlitligi va ishonchliligiga shubha (saqlash zanjirining uzilishi) ✔ 10. Aldash, zo'rlik, qo'rqitish ta'sirida tuzilgan bitim qanday bitim hisoblanadi? A) O'z-o'zidan haqiqiy bo'lmagan B) Jabrlanuvchining da'vosi bo'yicha sud tomonidan haqiqiy emas deb topilishi mumkin bo'lgan nizoli bitim C) Faqat notarius bekor qila oladigan bitim D) Har doim haqiqiy bitim To'g'ri javob: B) Jabrlanuvchining da'vosi bo'yicha sud tomonidan haqiqiy emas deb topilishi ✔ mumkin bo'lgan nizoli bitim 11. Sud oqlov hukmi chiqarganda dalillarga baho berishda qanday talab mavjud? A) Faqat prokuror xulosasi takrorlanadi B) Faqat himoya dalillari keltiriladi C) Oqlov hukmida dalillar tahlil qilinmaydi D) Ayblov dalillari nima uchun rad etilgani yoki yetarli emasligi asoslantiriladi To'g'ri javob: D) Ayblov dalillari nima uchun rad etilgani yoki yetarli emasligi asoslantiriladi ✔ 12. Xavfi oshirilgan manba egasi yetkazilgan zarar uchun qanday asosda javobgar bo'ladi? A) Faqat aybi bo'lganda B) Faqat jabrlanuvchi aybsiz bo'lganda C) Faqat sug'urta mavjud bo'lganda D) Aybidan qat'i nazar, agar zarar yengib bo'lmaydigan kuch yoki jabrlanuvchining qasdi oqibatida yuzaga kelganini isbotlamasa To'g'ri javob: D) Aybidan qat'i nazar, agar zarar yengib bo'lmaydigan kuch yoki jabrlanuvchining ✔ qasdi oqibatida yuzaga kelganini isbotlamasa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 140 13. Qiynoq, zo'rlik yoki boshqa g'ayriqonuniy usullar bilan olingan ko'rsatuv qanday maqomga ega? A) Maqbul bo'lmagan dalil va ayblov asosiga qo'yilishi mumkin emas B) Faqat yengillashtiruvchi holat sifatida qo'llaniladi C) Faqat prokurorning roziligi bilan foydalaniladi D) Boshqa dalillar bilan tasdiqlansa maqbul To'g'ri javob: A) Maqbul bo'lmagan dalil va ayblov asosiga qo'yilishi mumkin emas✔ 14. Sud qarorida bir xil fakt turli joylarda turlicha nomlangan (masalan, bir yerda «avtomobil», boshqa yerda «mototsikl»). Bu qanday kamchilik? A) Faqat ijro bosqichida ahamiyatli B) Faqat imlo xatosi C) Faktlarning noaniqligi va qarorning ichki ziddiyati, uning ishonchliligini pasaytiradi D) Uslubiy xilma-xillik, maqbul To'g'ri javob: C) Faktlarning noaniqligi va qarorning ichki ziddiyati, uning ishonchliligini pasaytiradi ✔ 15. Ma'muriy sudda ishni ko'rish natijasida sud ma'muriy hujjatni noqonuniy deb topsa, odatda qanday qaror chiqaradi? A) Hujjatni to'liq yoki qisman haqiqiy emas deb topadi (bekor qiladi) B) Arizachini jarimaga tortadi C) Ma'muriy organ rahbarini ishdan bo'shatadi D) Ishni prokuraturaga yuboradi va hal qilmaydi To'g'ri javob: A) Hujjatni to'liq yoki qisman haqiqiy emas deb topadi (bekor qiladi) ✔ 16. Hukmda sudlanuvchining qamoqda saqlangan muddati jazo muddatiga hisoblanishi ko'rsatilmagan. Bu qanday kamchilik? A) Ahamiyatsiz B) Qaror shu sababli o'z-o'zidan bekor bo'ladi C) Faqat ijro organi hal qiladi D) Mahkumning huquqlariga ta'sir qiluvchi kamchilik bo'lib, qonunda belgilangan tartibda bartaraf etilishi kerak To'g'ri javob: D) Mahkumning huquqlariga ta'sir qiluvchi kamchilik bo'lib, qonunda belgilangan ✔ tartibda bartaraf etilishi kerak 17. Hukmda dalillar qanday keltirilishi kerak? A) Faqat ayblov dalillari keltiriladi B) Faqat dalillar ro'yxati sifatida, mazmunsiz C) Har bir dalilning mazmuni ochib berilib, u qaysi holatni tasdiqlashi ko'rsatilishi va baholanishi kerak D) Faqat ish varaqlari raqamlari ko'rsatiladi To'g'ri javob: C) Har bir dalilning mazmuni ochib berilib, u qaysi holatni tasdiqlashi ko'rsatilishi va ✔ baholanishi kerak 18. Sud qarorini yozishda «hamma uchun bir xil andoza» (shablon)dan mexanik foydalanishning asosiy xavfi nima? A) Qaror oshkora bo'ladi B) Qaror juda chiroyli ko'rinadi C) Qaror tezroq ijro etiladi D) Ishning o'ziga xos holatlari tahlilsiz qolib, qaror formal va asossiz bo'lib qolishi To'g'ri javob: D) Ishning o'ziga xos holatlari tahlilsiz qolib, qaror formal va asossiz bo'lib qolishi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 141 19. Majburiy meros ulushi kimlarga tegishli bo'ladi? A) Faqat to'ng'ich farzandga B) Meros qoldiruvchining har qanday qarindoshlariga C) Meros qoldiruvchining voyaga yetmagan yoki mehnatga layoqatsiz bolalari, shuningdek mehnatga layoqatsiz er (xotin)i va ota-onasiga D) Faqat davlatga To'g'ri javob: C) Meros qoldiruvchining voyaga yetmagan yoki mehnatga layoqatsiz bolalari, ✔ shuningdek mehnatga layoqatsiz er (xotin)i va ota-onasiga 20. Hukmdagi aniq texnik xato (masalan, sudlanuvchi tug'ilgan yilida xatolik) qanday tuzatilishi mumkin? A) Sudya o'zi qo'lda tuzatib qo'yadi B) Qonunda belgilangan tartibda, hukm mohiyatiga ta'sir qilmagan holda tegishli protsessual qaror bilan C) Tuzatib bo'lmaydi D) Faqat yangi hukm chiqarish bilan To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan tartibda, hukm mohiyatiga ta'sir qilmagan holda tegishli ✔ protsessual qaror bilan 21. Vaziyat: tadbirkor litsenziya olish uchun barcha talab qilingan hujjatlarni topshirdi, ammo vakolatli organ qonunda belgilangan muddatda hech qanday javob bermadi. Tadbirkor ma'muriy sudga qanday talab bilan murojaat qilishi mumkin? A) Tadbirkorni jinoiy javobgarlikdan ozod qilish talabi bilan B) Nikohni haqiqiy emas deb topish talabi bilan C) Organning harakatsizligini noqonuniy deb topish va organni tegishli qaror qabul qilishga majburlash talabi bilan D) Litsenziyani boshqa shaxsga o'tkazish talabi bilan To'g'ri javob: C) Organning harakatsizligini noqonuniy deb topish va organni tegishli qaror qabul ✔ qilishga majburlash talabi bilan 22. Ma'lumot manbasini ko'rsata olmagan guvohning ko'rsatuvi qanday baholanadi? A) Ayblovning asosiy dalili B) Faqat tergov bosqichida maqbul C) Dalil sifatida qabul qilinishi mumkin emas (yoki uning ishonchliligi tekshirilib bo'lmaydi) D) To'liq ishonchli dalil To'g'ri javob: C) Dalil sifatida qabul qilinishi mumkin emas (yoki uning ishonchliligi tekshirilib ✔ bo'lmaydi) 23. Sud majlisida tekshirilmagan dalilga hukmda tayanish mumkinmi? A) Ha, agar u hujjat bo'lsa B) Ha, agar u tergov materiallarida bo'lsa C) Ha, agar prokuror rozi bo'lsa D) Yo'q, hukm faqat sud majlisida tekshirilgan dalillarga asoslanishi kerak To'g'ri javob: D) Yo'q, hukm faqat sud majlisida tekshirilgan dalillarga asoslanishi kerak ✔ 24. O'z-o'zidan haqiqiy bo'lmagan bitim (mutlaq haqiqiy emas) qachondan boshlab haqiqiy emas hisoblanadi? A) Tuzilgan paytdan boshlab B) Taraflardan biri talab qilgan paytdan C) Sud qarori qonuniy kuchga kirgan paytdan D) Ijro etilgan paytdan To'g'ri javob: A) Tuzilgan paytdan boshlab ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 142 25. Isbotlash jarayoni qaysi elementlardan iborat? A) Dalillarni to'plash, tekshirish va baholash B) Faqat dalillarni sudga yuborish C) Faqat dalillarni to'plash D) Faqat dalillarni baholash To'g'ri javob: A) Dalillarni to'plash, tekshirish va baholash✔ 26. Ma'muriy organ hujjatini noqonuniy deb topish bilan birga arizachi yetkazilgan zararni qoplashni talab qilishi mumkinmi? A) Faqat jinoyat ishi orqali B) Qonunda belgilangan tartibda zararni qoplash talabi ham qo'yilishi mumkin C) Mutlaqo mumkin emas D) Faqat ma'muriy organ roziligi bilan To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan tartibda zararni qoplash talabi ham qo'yilishi mumkin ✔ 27. Qo'shilish shartnomasi nima? A) Dastlabki shartnoma B) Ikki shartnomani birlashtiruvchi shartnoma C) Uchinchi shaxs foydasiga shartnoma D) Taraflardan biri tomonidan formulyarlar yoki boshqa standart shakllarda belgilanib, ikkinchi taraf faqat butunlay qo'shilish yo'li bilan qabul qilishi mumkin bo'lgan shartnoma To'g'ri javob: D) Taraflardan biri tomonidan formulyarlar yoki boshqa standart shakllarda ✔ belgilanib, ikkinchi taraf faqat butunlay qo'shilish yo'li bilan qabul qilishi mumkin bo'lgan shartnoma 28. Ish bo'yicha yagona guvoh — jabrlanuvchining qarindoshi. Sud bu ko'rsatuvni qanday baholashi kerak? A) Ko'rsatuvni boshqa tekshiruvsiz qabul qiladi B) Qarindoshlikni hisobga olgan holda ko'rsatuvni boshqa dalillar bilan solishtirib, ishonchliligini tekshiradi C) Faqat tergovdagi ko'rsatuvni o'qib eshittiradi D) Qarindoshlik sababli ko'rsatuvni avtomatik rad etadi To'g'ri javob: B) Qarindoshlikni hisobga olgan holda ko'rsatuvni boshqa dalillar bilan solishtirib, ✔ ishonchliligini tekshiradi 29. Hukm chiqarishda maslahatxona sirini saqlash talabi nimani anglatadi? A) Hukm matnini maxfiy saqlash B) Hukmni hech kimga e'lon qilmaslik C) Hukmni faqat prokurorga ko'rsatish D) Hukm muhokamasi davomida bildirilgan fikrlarni oshkor qilmaslik To'g'ri javob: D) Hukm muhokamasi davomida bildirilgan fikrlarni oshkor qilmaslik ✔ 30. Ommaviy shartnomaning o'ziga xos xususiyati qaysi? A) Tadbirkor xohlagan mijozni tanlab, shartlarni har biriga alohida belgilaydi B) U faqat davlat organlari o'rtasida tuziladi C) Tijorat tashkiloti har bir murojaat qilgan shaxs bilan shartnoma tuzishi shart va narx, qoida tariqasida, bir xil belgilanadi D) U faqat og'zaki tuziladi To'g'ri javob: C) Tijorat tashkiloti har bir murojaat qilgan shaxs bilan shartnoma tuzishi shart va ✔ narx, qoida tariqasida, bir xil belgilanadi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 143 31. Vaziyat: soliq organi tadbirkorning hisobvarag'idagi operatsiyalarni to'xtatib qo'ydi, ammo qarorda hech qanday asos ko'rsatilmagan. Sud bu hujjatni baholashda nimaga e'tibor beradi? A) Hujjatning asoslantirilmaganligi va shaxsga qaror sabablarini bilish imkoni berilmaganligiga B) Faqat bank xodimining fikriga C) Faqat soliq organi rahbarining lavozimiga D) Faqat tadbirkorning soliq to'lovi tarixiga To'g'ri javob: A) Hujjatning asoslantirilmaganligi va shaxsga qaror sabablarini bilish imkoni ✔ berilmaganligiga 32. Ko'zda tutilgan huquqiy oqibatlarni keltirib chiqarish niyatisiz faqat ko'z uchungina tuzilgan bitim qanday ataladi? A) Kabala bitimi B) Shartli bitim C) Niqoblangan bitim D) Ko'zbo'yamachilik (soxta) bitimi To'g'ri javob: D) Ko'zbo'yamachilik (soxta) bitimi ✔ 33. Ma'muriy sudda arizachi davlat bojidan ozod qilinishi yoki uning to'lanishi kechiktirilishi mumkinmi? A) Faqat ma'muriy organ ruxsati bilan B) Qonunda belgilangan hollarda va sud qaroriga ko'ra mumkin C) Faqat chet el fuqarolari uchun D) Hech qachon To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan hollarda va sud qaroriga ko'ra mumkin ✔ 34. Sud qarorida «ish holatlariga ko'ra» degan iboradan keyin hech qanday holat ko'rsatilmagan bo'lsa, bu qanday baholanadi? A) Faqat fuqarolik ishlarida maqbul B) Formal, mazmunsiz asoslash bo'lib, qarorni tekshirib bo'lmaydigan qiladi C) Qonuniy talab D) Qisqalik va aniqlik namunasi To'g'ri javob: B) Formal, mazmunsiz asoslash bo'lib, qarorni tekshirib bo'lmaydigan qiladi ✔ 35. Zakalat bo'yicha qaysi qoida to'g'ri? A) Zakalat bergan taraf majburiyat bajarilmasligi uchun javobgar bo'lsa, zakalat qaytarilmaydi; olgan taraf javobgar bo'lsa, zakalatni ikki baravar qaytaradi B) Zakalat har qanday holatda qaytariladi C) Zakalat faqat notarial shaklda beriladi D) Zakalat faqat yuridik shaxslar o'rtasida qo'llaniladi To'g'ri javob: A) Zakalat bergan taraf majburiyat bajarilmasligi uchun javobgar bo'lsa, zakalat ✔ qaytarilmaydi; olgan taraf javobgar bo'lsa, zakalatni ikki baravar qaytaradi 36. Bitimning haqiqiy emasligi turlari qaysilar? A) Yozma va og'zaki bitimlar B) Haq evaziga va tekin bitimlar C) Nizoli va o'z-o'zidan haqiqiy bo'lmagan (mutlaq) bitimlar D) Faqat sud tomonidan bekor qilingan bitimlar To'g'ri javob: C) Nizoli va o'z-o'zidan haqiqiy bo'lmagan (mutlaq) bitimlar ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 144 37. Ma'muriy sud ishlarida dalillar qanday baholanadi? A) Faqat arizachi dalillari inobatga olinadi B) Faqat ekspert xulosasi hal qiluvchi C) Sud dalillarni ichki ishonchi asosida, har tomonlama va xolis baholaydi, hech bir dalil oldindan belgilangan kuchga ega emas D) Faqat ma'muriy organ taqdim etgan dalillar ustun hisoblanadi To'g'ri javob: C) Sud dalillarni ichki ishonchi asosida, har tomonlama va xolis baholaydi, hech bir ✔ dalil oldindan belgilangan kuchga ega emas 38. Ma'muriy sud ishlarini yuritishda sudning faol roli (tergov prinsipi) nimani anglatadi? A) Sud faqat taraflar taqdim etgan dalillar bilan cheklanadi B) Sud ishning haqiqiy holatlarini aniqlash uchun o'z tashabbusi bilan dalillar to'plash choralarini ko'rishi mumkin C) Sud ishni ko'rmay, tergovga yuboradi D) Sud tergov organlariga topshiriq beradi To'g'ri javob: B) Sud ishning haqiqiy holatlarini aniqlash uchun o'z tashabbusi bilan dalillar to'plash ✔ choralarini ko'rishi mumkin 39. Ma'muriy tartib-taomillar to'g'risidagi qonunchilikning maqsadi qaysi? A) Ma'muriy organlar va jismoniy hamda yuridik shaxslar o'rtasidagi munosabatlarda qonuniylik, shaffoflik va shaxs huquqlarini himoya qilishni ta'minlash B) Fuqarolar o'rtasidagi shartnomalarni tartibga solish C) Jinoyat ishlarini tergov qilish tartibini belgilash D) Sudyalarni tayinlash tartibini belgilash To'g'ri javob: A) Ma'muriy organlar va jismoniy hamda yuridik shaxslar o'rtasidagi munosabatlarda ✔ qonuniylik, shaffoflik va shaxs huquqlarini himoya qilishni ta'minlash 40. Ma'muriy sud diskretsion qaror bo'yicha o'zining maqsadga muvofiqlik haqidagi fikrini ma'muriy organning fikri o'rniga qo'yishi mumkinmi? A) Yo'q, sud qonuniylikni tekshiradi; maqsadga muvofiqlik masalasi, qoida tariqasida, organ vakolatida qoladi B) Faqat arizachi rozi bo'lsa C) Faqat Oliy sud qila oladi D) Ha, har doim To'g'ri javob: A) Yo'q, sud qonuniylikni tekshiradi; maqsadga muvofiqlik masalasi, qoida ✔ tariqasida, organ vakolatida qoladi 41. Dalillarni ichki ishonch asosida baholash nimani anglatadi? A) Sudya ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga asoslangan, qonun va vijdonga tayangan holda dalillarni baholaydi B) Dalillar kuchi oldindan qonunda belgilangan C) Sudya prokuror ishonchiga tayanadi D) Sudya qonun va dalillardan qat'i nazar o'z fikriga ko'ra qaror qiladi To'g'ri javob: A) Sudya ish holatlarini har tomonlama, to'liq va xolis ko'rib chiqishga asoslangan, ✔ qonun va vijdonga tayangan holda dalillarni baholaydi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 145 42. Ma'muriy huquqiy nizolarni ixtisoslashgan ma'muriy sudlarda ko'rishning afzalligi qaysi? A) Ommaviy huquq bo'yicha ixtisoslashgan sudyalar tomonidan nizolarni malakali va bir xil amaliyot asosida hal qilish B) Arizachilarni sudga murojaatdan cheklash C) Ishlarni yopiq ko'rish D) Davlat organlarini sud nazoratidan ozod qilish To'g'ri javob: A) Ommaviy huquq bo'yicha ixtisoslashgan sudyalar tomonidan nizolarni malakali va ✔ bir xil amaliyot asosida hal qilish 43. Ma'muriy sudning sudlovligiga taalluqli nizo noto'g'ri ravishda fuqarolik sudiga berilsa, qanday protsessual muammo yuzaga keladi? A) Ishning sudga taalluqliligi (sudlovlilik) qoidalari buzilgan bo'ladi B) Hech qanday muammo yo'q C) Faqat davlat boji muammosi D) Faqat sud ishi yuritish tili muammosi To'g'ri javob: A) Ishning sudga taalluqliligi (sudlovlilik) qoidalari buzilgan bo'ladi ✔ 44. Sudlanuvchi o'zining aybsizligini isbotlay olmagani uning aybdorligini tasdiqlaydimi? A) Ha, har doim B) Yo'q, ayblanuvchi aybsizligini isbotlashga majbur emas C) Ha, agar u ko'rsatuv bermasa D) Ha, agar u alibi keltirmasa To'g'ri javob: B) Yo'q, ayblanuvchi aybsizligini isbotlashga majbur emas ✔ 45. Hukmning xulosa qismi tavsif qismidan qanday farq qilishi kerak? A) Xulosa qismida sudyaning shaxsiy fikri bayon etiladi B) Xulosa qismida dalillar batafsil tahlil qilinadi C) Xulosa qismi qisqa, aniq va bajarilishi mumkin bo'lgan qarorlarni o'z ichiga oladi, tavsif qismidagi xulosalardan kelib chiqadi D) Xulosa qismida yangi faktlar keltiriladi To'g'ri javob: C) Xulosa qismi qisqa, aniq va bajarilishi mumkin bo'lgan qarorlarni o'z ichiga oladi, ✔ tavsif qismidagi xulosalardan kelib chiqadi 46. Merosxo'r meros qoldiruvchining qarzlari bo'yicha qanday javobgar bo'ladi? A) Faqat qarzning yarmi doirasida B) Javobgar bo'lmaydi C) Cheklanmagan hajmda, shaxsiy mol-mulki bilan D) O'ziga o'tgan meros mol-mulkining haqiqiy qiymati doirasida To'g'ri javob: D) O'ziga o'tgan meros mol-mulkining haqiqiy qiymati doirasida ✔ 47. Hukmda «og'irlashtiruvchi holatlar aniqlanmagan» deb yozilgan, lekin jazo tayinlashda «takroran sodir etilgani» og'irlashtiruvchi holat sifatida hisobga olingan. Bu nimani ko'rsatadi? A) Faqat uslubiy masalani B) Prokurorning xatosini C) Hukm puxta tuzilganini D) Hukmdagi ichki ziddiyat va jazo tayinlash asoslanishidagi kamchilikni To'g'ri javob: D) Hukmdagi ichki ziddiyat va jazo tayinlash asoslanishidagi kamchilikni ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 146 48. Ayblanuvchining aybiga iqrorligi qanday sharoitda ayblov hukmi uchun asos bo'lishi mumkin? A) Iqror himoyachi ishtirokisiz berilgan bo'lsa ham B) Iqror notarial tasdiqlangan bo'lsa C) Iqror ishdagi boshqa dalillar majmui bilan tasdiqlangan taqdirda D) Iqror har doim yetarli dalil hisoblanadi To'g'ri javob: C) Iqror ishdagi boshqa dalillar majmui bilan tasdiqlangan taqdirda✔ 49. Ayblov hukmining tavsif-asoslantiruvchi qismida nima bayon etiladi? A) Sud tomonidan isbotlangan deb topilgan jinoiy qilmish tavsifi, uni tasdiqlovchi dalillar va ularning tahlili, kvalifikatsiya va jazo tayinlash asoslari B) Faqat jazo miqdori C) Faqat prokurorning ayblov xulosasi matni D) Faqat sudlanuvchining tarjimai holi To'g'ri javob: A) Sud tomonidan isbotlangan deb topilgan jinoiy qilmish tavsifi, uni tasdiqlovchi ✔ dalillar va ularning tahlili, kvalifikatsiya va jazo tayinlash asoslari 50. Haqiqiy bo'lmagan bitimning umumiy oqibati qaysi? A) Taraflar bitim bo'yicha olgan narsalarini bir-biriga qaytarishlari (ikki tomonlama restitutsiya) B) Bitim avtomatik ravishda yangi bitimga aylanadi C) Faqat bitta taraf o'zi olganini qaytaradi D) Bitim davlat daromadiga o'tadi To'g'ri javob: A) Taraflar bitim bo'yicha olgan narsalarini bir-biriga qaytarishlari (ikki tomonlama ✔ restitutsiya) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 147 17-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Aliment undirish to'g'risidagi da'vo qaysi sudga berilishi mumkin? A) Faqat javobgarning yashash joyidagi sudga B) Faqat nikoh qayd etilgan joydagi sudga C) Faqat Oliy sudga D) Da'vogarning tanloviga ko'ra javobgarning yoki o'zining yashash joyidagi sudga To'g'ri javob: D) Da'vogarning tanloviga ko'ra javobgarning yoki o'zining yashash joyidagi sudga✔ 2. Maxsus subyekt deganda nima tushuniladi? A) Ilgari sudlangan shaxs B) Umumiy belgilardan tashqari qonunda ko'rsatilgan qo'shimcha belgilarga (mansab, kasb va h.k.) ega shaxs C) Voyaga yetmagan har qanday shaxs D) Chet el fuqarosi To'g'ri javob: B) Umumiy belgilardan tashqari qonunda ko'rsatilgan qo'shimcha belgilarga ✔ (mansab, kasb va h.k.) ega shaxs 3. Shartli hukm qilinganda sinov muddatida mahkum qasddan yangi jinoyat sodir etsa, odatda nima bo'ladi? A) Faqat jarima tayinlanadi B) Sinov muddati uzaytiriladi xolos C) Shartli hukm saqlanib qoladi D) Shartli hukm bekor qilinib, jazo hukmlar majmui qoidalari bo'yicha tayinlanadi To'g'ri javob: D) Shartli hukm bekor qilinib, jazo hukmlar majmui qoidalari bo'yicha tayinlanadi ✔ 4. «Nullum crimen, nulla poena sine lege» tamoyili nimani anglatadi? A) Har bir shaxs aybi isbotlanmaguncha aybsiz hisoblanadi B) Hech kim bir jinoyat uchun ikki marta javobgar bo'lmaydi C) Qonunda nazarda tutilmagan qilmish jinoyat emas va qonunsiz jazo yo'q D) Jazo jinoyatga mutanosib bo'lishi kerak To'g'ri javob: C) Qonunda nazarda tutilmagan qilmish jinoyat emas va qonunsiz jazo yo'q ✔ 5. Davlat mansabdor shaxslari tergov tugashidan oldin ommaviy axborot vositalarida ayblanuvchini «jinoyatchi» deb atashi xalqaro standartlar nuqtai nazaridan nimani buzishi mumkin? A) Tortishuv tamoyilini B) Oshkoralik tamoyilini C) Aybsizlik prezumpsiyasini D) Oqilona muddat talabini To'g'ri javob: C) Aybsizlik prezumpsiyasini ✔ 6. Jinoiy javobgarlikka tortish muddati o'tganligi sababli shaxs jinoiy javobgarlikdan ozod qilinishining asosi nima? A) Jinoyat sodir etilgan kundan qonunda belgilangan muddat o'tgani va bu muddat davomida qonunda nazarda tutilgan to'xtatuvchi holatlar bo'lmagani B) Prokurorning arizasi C) Jabrlanuvchining vafot etishi D) Shaxsning keksaligi To'g'ri javob: A) Jinoyat sodir etilgan kundan qonunda belgilangan muddat o'tgani va bu muddat ✔ davomida qonunda nazarda tutilgan to'xtatuvchi holatlar bo'lmagani Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 148 7. Sudyalarni tanlash va lavozimlarga tavsiya etish bilan shug'ullanuvchi mustaqil organ qaysi? A) Sudyalar oliy kengashi B) Oliy sud Plenumi C) Adliya vazirligi huzuridagi kollegiya D) Bosh prokuratura To'g'ri javob: A) Sudyalar oliy kengashi✔ 8. Retsidiv nima? A) Bir harakat bilan bir nechta oqibat keltirib chiqarish B) Bir vaqtda bir nechta jinoyat sodir etish C) Bir xil jinoyatni sudlanganliksiz takroran sodir etish D) Qasddan jinoyat uchun sudlangan shaxsning sudlanganligi tugamagan holda yangi qasddan jinoyat sodir etishi To'g'ri javob: D) Qasddan jinoyat uchun sudlangan shaxsning sudlanganligi tugamagan holda yangi ✔ qasddan jinoyat sodir etishi 9. Kelishuv bitimi bo'yicha qaysi fikr to'g'ri? A) Kelishuv bitimi faqat prokuror ishtirokida tuziladi B) Kelishuv bitimi faqat apellyatsiya instansiyasida tuziladi C) U sudning tasdig'isiz ham ish yuritishni tugatadi D) Sud kelishuv bitimini, agar u qonunga zid bo'lmasa va boshqa shaxslarning huquqlarini buzmasa, tasdiqlab, ish yuritishni tugatadi To'g'ri javob: D) Sud kelishuv bitimini, agar u qonunga zid bo'lmasa va boshqa shaxslarning ✔ huquqlarini buzmasa, tasdiqlab, ish yuritishni tugatadi 10. Qonuniy kuchga kirgan sud hujjatlarining majburiyligi prinsipi nimani bildiradi? A) Ular faqat sud ijrochilari uchun majburiy ekanini B) Ular faqat yuqori sud tasdiqlaganidan keyin majburiy bo'lishini C) Ular faqat ishda ishtirok etgan taraflar uchun majburiy ekanini D) Ular davlat organlari, korxonalar, muassasalar, mansabdor shaxslar va fuqarolar uchun majburiy ekanini To'g'ri javob: D) Ular davlat organlari, korxonalar, muassasalar, mansabdor shaxslar va fuqarolar ✔ uchun majburiy ekanini 11. Ishlarni sudda ko'rishda kollegiallik va yakkalik qanday nisbatda bo'ladi? A) Ishlar qonunda belgilangan hollarda yakka tartibda yoki kollegial tarkibda ko'riladi B) Tarkibni taraflar o'zaro kelishuv bilan belgilaydi C) Har qanday ish faqat kollegial ko'riladi D) Ishlar faqat yakka sudya tomonidan ko'riladi To'g'ri javob: A) Ishlar qonunda belgilangan hollarda yakka tartibda yoki kollegial tarkibda ko'riladi ✔ 12. G. oilasida yagona boquvchi, uning qaramog'ida nogironligi bor bola bor. Bu holat jazo tayinlashda qanday ahamiyatga ega? A) Majburiy ravishda jazodan ozod qilishga asos B) Sud uni shaxsni tavsiflovchi va yengillashtiruvchi holat sifatida hisobga olishi mumkin C) Hech qanday ahamiyatga ega emas D) Og'irlashtiruvchi holat To'g'ri javob: B) Sud uni shaxsni tavsiflovchi va yengillashtiruvchi holat sifatida hisobga olishi ✔ mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 149 13. Sudning muayyan ishni ko'rishga vakolatliligi (sudlovlilik) qoidalari qaysi konstitutsiyaviy kafolat bilan bog'liq? A) Har kimning ishi qonun bilan belgilangan sud tomonidan ko'rilishi huquqi bilan B) So'z erkinligi bilan C) Mulk daxlsizligi bilan D) Saylov huquqi bilan To'g'ri javob: A) Har kimning ishi qonun bilan belgilangan sud tomonidan ko'rilishi huquqi bilan✔ 14. Alohida ish yuritish tartibida ko'riladigan ishlarning xususiyati qaysi? A) Huquq to'g'risida nizo bo'lmaydi; sud yuridik ahamiyatga ega faktlarni yoki holatni aniqlaydi B) Faqat jinoyat ishlari ko'riladi C) Faqat iqtisodiy nizolar ko'riladi D) Huquq to'g'risida nizo mavjud bo'ladi To'g'ri javob: A) Huquq to'g'risida nizo bo'lmaydi; sud yuridik ahamiyatga ega faktlarni yoki holatni ✔ aniqlaydi 15. Sud hal qiluv qarorida qaysi qism bo'lmaydi? A) Asoslantiruv qismi B) Kirish qismi C) Tergov qismi D) Bayon qismi To'g'ri javob: C) Tergov qismi ✔ 16. Hukm qonuniy kuchga kirgandan keyin jazoni yengillashtiruvchi qonun qabul qilinsa, mahkumning ahvoli qanday hal qilinadi? A) Tayinlangan jazo yangi qonun sanksiyasi doirasida qayta ko'rib chiqilishi mumkin B) Hech narsa o'zgarmaydi C) Mahkum avtomatik ozod qilinadi D) Mahkum yangidan sud qilinadi To'g'ri javob: A) Tayinlangan jazo yangi qonun sanksiyasi doirasida qayta ko'rib chiqilishi mumkin ✔ 17. Sud majlisida sud tarkibini boshqa ish bo'yicha belgilashda ishlarni avtomatlashtirilgan taqsimlash tizimining asosiy maqsadi nima? A) Ishlarni sudyalarga xolis taqsimlash va manfaatlar to'qnashuvi xavfini kamaytirish B) Taraflarga sudyani tanlash imkonini berish C) Sud raisining yuklamasini oshirish D) Ishlarni faqat tajribali sudyalarga yo'naltirish To'g'ri javob: A) Ishlarni sudyalarga xolis taqsimlash va manfaatlar to'qnashuvi xavfini kamaytirish ✔ 18. Dalillarning maqbulligi (yo'l qo'yiladiganligi) talabi nimani anglatadi? A) Dalil sudga o'z vaqtida taqdim etilishini B) Dalil taraflar uchun qulay bo'lishini C) Qonunga ko'ra muayyan vositalar bilan tasdiqlanishi lozim bo'lgan holatlar boshqa vositalar bilan tasdiqlanishi mumkin emasligini D) Dalil ish uchun ahamiyatga ega bo'lishini To'g'ri javob: C) Qonunga ko'ra muayyan vositalar bilan tasdiqlanishi lozim bo'lgan holatlar boshqa ✔ vositalar bilan tasdiqlanishi mumkin emasligini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 150 19. Agar biror holat jinoyat tarkibining belgisi sifatida moddada nazarda tutilgan bo'lsa, u jazo tayinlashda qanday hisobga olinadi? A) Ikki baravar og'irlashtiruvchi holat sifatida B) Faqat yengillashtiruvchi holat sifatida C) Uni yana og'irlashtiruvchi holat sifatida qayta hisobga olish mumkin emas D) Ham kvalifikatsiyada, ham og'irlashtiruvchi holat sifatida qayta hisobga olinadi To'g'ri javob: C) Uni yana og'irlashtiruvchi holat sifatida qayta hisobga olish mumkin emas✔ 20. Sud shartli hukm qilishda mahkumga qanday majburiyatlar yuklashi mumkin? A) Boshqa davlatga ketish B) Davlat organida bepul ishlash C) Yashash joyini nazorat organiga xabar bermasdan o'zgartirmaslik, muayyan joylarga bormaslik va shu kabi xulq-atvor majburiyatlari D) Hukmni o'zi ijro etish To'g'ri javob: C) Yashash joyini nazorat organiga xabar bermasdan o'zgartirmaslik, muayyan ✔ joylarga bormaslik va shu kabi xulq-atvor majburiyatlari 21. Sud hukmda og'irlashtiruvchi holatni qayd etganda qanday talab amal qiladi? A) Og'irlashtiruvchi holatlar prokuror tomonidan belgilanadi B) Sud istalgan holatni og'irlashtiruvchi deb topishi mumkin C) Og'irlashtiruvchi holatlar ro'yxati qonunda belgilangan va kengaytirilib talqin qilinmaydi D) Og'irlashtiruvchi holatlar hukmda ko'rsatilmaydi To'g'ri javob: C) Og'irlashtiruvchi holatlar ro'yxati qonunda belgilangan va kengaytirilib talqin ✔ qilinmaydi 22. Vaziyat: da'vo arizasida da'vogarning talablari va ular asoslangan holatlar ko'rsatilmagan. Sudya qanday yo'l tutadi? A) Qonunda belgilangan tartibda kamchiliklarni bartaraf etish uchun harakatsiz qoldiradi yoki qaytaradi B) Arizani qabul qilib, ishni ko'rishni boshlaydi C) Da'voni rad etadi D) Ish yuritishni tugatadi To'g'ri javob: A) Qonunda belgilangan tartibda kamchiliklarni bartaraf etish uchun harakatsiz ✔ qoldiradi yoki qaytaradi 23. Vaziyat: tuman hokimi sudyaga qo'ng'iroq qilib, ko'rilayotgan ish bo'yicha «hokimlik manfaatini inobatga olishni» so'radi. Sudya qanday harakat qilishi kerak? A) Ishni hokimlik roziligisiz ko'rmaslik B) So'rovni inobatga olib, qarorni hokimlik foydasiga chiqarish C) Murojaatni rad etib, aralashish holati to'g'risida belgilangan tartibda xabar qilish D) Ishni boshqa tuman sudiga o'z xohishi bilan o'tkazib yuborish To'g'ri javob: C) Murojaatni rad etib, aralashish holati to'g'risida belgilangan tartibda xabar qilish ✔ 24. Zaruriy mudofaa chegarasidan chiqish deganda nima tushuniladi? A) Tajovuzchini ushlab politsiyaga topshirish B) Mudofaa uchun qurol ishlatish C) Tajovuzchiga har qanday zarar yetkazish D) Mudofaaning tajovuz xususiyati va xavfliligiga aniq nomutanosibligi To'g'ri javob: D) Mudofaaning tajovuz xususiyati va xavfliligiga aniq nomutanosibligi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 151 25. Sud hokimiyati boshqa hokimiyat tarmoqlari ustidan qanday tiyib turish vositasiga ega? A) Parlamentni tarqatib yuborish huquqiga B) Vazirlarni tayinlash huquqiga C) Davlat byudjetini tasdiqlash huquqiga D) Normativ hujjatlarning Konstitutsiyaga muvofiqligini tekshirish va davlat organlari hujjatlari ustidan shikoyatlarni ko'rish vakolatiga To'g'ri javob: D) Normativ hujjatlarning Konstitutsiyaga muvofiqligini tekshirish va davlat organlari✔ hujjatlari ustidan shikoyatlarni ko'rish vakolatiga 26. Fuqarolik protsessida dalillarning taalluqliligi (relevantlik) talabi nimani anglatadi? A) Dalillar faqat qonunda belgilangan vositalar bilan isbotlanishi kerakligini B) Sud faqat ish uchun ahamiyatga ega bo'lgan dalillarni qabul qilishini C) Dalillar faqat yozma bo'lishi kerakligini D) Dalillarni faqat sud to'plashini To'g'ri javob: B) Sud faqat ish uchun ahamiyatga ega bo'lgan dalillarni qabul qilishini ✔ 27. Muqobil sudlovlilik nima? A) Sudlovlilikni taraflar kelishuvi bilan o'zgartirish B) Ishni yuqori sud tomonidan quyi sudga o'tkazish C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda da'vogarga bir necha sud o'rtasidan tanlash huquqining berilishi D) Sudlovlilikni sudya o'z xohishi bilan belgilashi To'g'ri javob: C) Qonunda nazarda tutilgan hollarda da'vogarga bir necha sud o'rtasidan tanlash ✔ huquqining berilishi 28. Sud hokimiyatining asosiy funksiyasi qaysi? A) Normativ-huquqiy hujjatlar qabul qilish B) Odil sudlovni amalga oshirish C) Davlat byudjetini ijro etish D) Jinoyatlarni tergov qilish To'g'ri javob: B) Odil sudlovni amalga oshirish ✔ 29. Jarima jazosini tayinlashda sud qaysi holatni albatta hisobga olishi kerak? A) Jinoyatning og'irligi bilan birga sudlanuvchining mulkiy ahvolini B) Jabrlanuvchining daromadini C) Prokurorning shaxsiy fikrini D) Sudlanuvchining yoshi faqat To'g'ri javob: A) Jinoyatning og'irligi bilan birga sudlanuvchining mulkiy ahvolini ✔ 30. Aqli noraso holatda ijtimoiy xavfli qilmish sodir etgan shaxsga nisbatan sud nima qo'llashi mumkin? A) Jarima B) Shartli hukm C) Tibbiy yo'sindagi majburlov choralari D) Ozodlikdan mahrum qilish To'g'ri javob: C) Tibbiy yo'sindagi majburlov choralari ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 152 31. Jinoyat obyektining predmeti nima? A) Jinoyat sodir etish quroli B) Jinoyat sodir etilgan joy C) Jinoyatning oqibati D) Jinoyatchi bevosita ta'sir ko'rsatadigan moddiy dunyo ashyolari To'g'ri javob: D) Jinoyatchi bevosita ta'sir ko'rsatadigan moddiy dunyo ashyolari✔ 32. Jinoiy guruhning qaysi shakli ijtimoiy xavflilik darajasi bo'yicha eng yuqori hisoblanadi? A) Oldindan til biriktirgan guruh B) Jinoiy uyushma C) Oldindan til biriktirmagan guruh D) Ikki kishilik guruh To'g'ri javob: B) Jinoiy uyushma ✔ 33. Sudlanganlikni muddatidan oldin olib tashlash masalasini kim hal qiladi? A) Mahalla fuqarolar yig'ini B) Sud, qonunda nazarda tutilgan hollarda C) Ichki ishlar organi D) Prokuror To'g'ri javob: B) Sud, qonunda nazarda tutilgan hollarda ✔ 34. Retsidiv holatida jazo tayinlashda sud nimani hisobga oladi? A) Faqat avvalgi jinoyatni B) Faqat oxirgi jinoyatni C) Avvalgi jinoyatlar soni, xususiyati va oldingi jazoning tuzatish ta'siri yetarli bo'lmaganligini D) Faqat sudlanuvchining yoshini To'g'ri javob: C) Avvalgi jinoyatlar soni, xususiyati va oldingi jazoning tuzatish ta'siri yetarli ✔ bo'lmaganligini 35. Jinoyat sodir etilishini tashkil qilgan yoki unga rahbarlik qilgan shaxs qanday ataladi? A) Bajaruvchi B) Tashkilotchi C) Yordamchi D) Dalolatchi To'g'ri javob: B) Tashkilotchi ✔ 36. Jazoning o'talmagan qismini yengilroq jazo bilan almashtirish nimani anglatadi? A) Jazo muddatini uzaytirish B) Mahkumning xulq-atvoriga ko'ra jazoning qolgan qismini yengilroq turdagi jazo bilan almashtirish C) Jazodan to'liq ozod qilish D) Hukmni bekor qilish To'g'ri javob: B) Mahkumning xulq-atvoriga ko'ra jazoning qolgan qismini yengilroq turdagi jazo ✔ bilan almashtirish 37. Sud hokimiyati tizimida sudyalar malakasini oshirish nima maqsadda amalga oshiriladi? A) Sudyalarning kasbiy bilim va ko'nikmalarini doimiy rivojlantirib, odil sudlov sifatini oshirish uchun B) Sudyalarni ijro hokimiyatiga bo'ysundirish uchun C) Sudyalar sonini kamaytirish uchun D) Sudyalarni lavozimdan ozod qilish uchun asos yaratish uchun To'g'ri javob: A) Sudyalarning kasbiy bilim va ko'nikmalarini doimiy rivojlantirib, odil sudlov sifatini ✔ oshirish uchun Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 153 38. Elektron sud ishlarini yuritish tizimlarining (masalan, onlayn ariza berish) joriy etilishining asosiy maqsadi qaysi? A) Sud majlislarini butunlay bekor qilish B) Sudga murojaatni qiyinlashtirish C) Odil sudlovdan foydalanish imkoniyatini kengaytirish, shaffoflik va tezkorlikni oshirish D) Sudyalar sonini qisqartirish To'g'ri javob: C) Odil sudlovdan foydalanish imkoniyatini kengaytirish, shaffoflik va tezkorlikni ✔ oshirish 39. Jinoyat qonunining sanksiyasidan kelib chiqib, sud odatda qanday jazo tayinlashi kerak? A) Moddaning sanksiyasi doirasida, qonun talablarini hisobga olib B) Faqat sanksiyaning eng yuqori chegarasida C) Faqat sanksiyaning eng quyi chegarasida D) Sanksiyadan qat'i nazar, o'z ixtiyoriga ko'ra To'g'ri javob: A) Moddaning sanksiyasi doirasida, qonun talablarini hisobga olib ✔ 40. Da'vogar da'vodan voz kechgan va sud buni qabul qilgan taqdirda qanday oqibat yuzaga keladi? A) Ish yuritishni tugatish, bu esa o'sha taraflar o'rtasida o'sha predmet va asos bo'yicha sudga qayta murojaat qilishga yo'l qo'ymaydi B) Arizani ko'rmasdan qoldirish C) Ish yuritishni to'xtatib turish D) Ishni boshqa sudga o'tkazish To'g'ri javob: A) Ish yuritishni tugatish, bu esa o'sha taraflar o'rtasida o'sha predmet va asos ✔ bo'yicha sudga qayta murojaat qilishga yo'l qo'ymaydi 41. Jinoyat sodir etgan shaxsni ushlash paytida unga zarar yetkazish qachon jinoyat hisoblanmaydi? A) Shaxsni hokimiyat organlariga topshirish uchun ushlashda boshqa vositalar bilan ushlash imkoni bo'lmasa va zaruriy choralar chegarasidan chiqilmasa B) Ushlanayotgan shaxs voyaga yetgan bo'lsa C) Har qanday holatda D) Faqat politsiya xodimi tomonidan amalga oshirilganda To'g'ri javob: A) Shaxsni hokimiyat organlariga topshirish uchun ushlashda boshqa vositalar bilan ✔ ushlash imkoni bo'lmasa va zaruriy choralar chegarasidan chiqilmasa 42. O'zbekiston Respublikasi Oliy sudi qaysi sohalarda sud hokimiyatining oliy organi hisoblanadi? A) Faqat konstitutsiyaviy nazorat sohasida B) Fuqarolik, jinoyat, iqtisodiy va ma'muriy sud ishlarini yuritish sohasida C) Faqat iqtisodiy va ma'muriy ishlar bo'yicha D) Faqat jinoyat va fuqarolik ishlari bo'yicha To'g'ri javob: B) Fuqarolik, jinoyat, iqtisodiy va ma'muriy sud ishlarini yuritish sohasida ✔ 43. Sudyalar odil sudlovni amalga oshirishda nimaga bo'ysunadi? A) Yuqori turuvchi sud raisining ko'rsatmalariga B) Faqat qonunga C) Sudyalar oliy kengashining qarorlariga D) Prokurorning yozma xulosasiga To'g'ri javob: B) Faqat qonunga ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 154 44. 2017-yilgi sud-huquq islohoti doirasida Oliy sud bilan qaysi sud birlashtirildi? A) Konstitutsiyaviy sud B) Oliy xo'jalik sudi C) Toshkent shahar sudi D) Harbiy sudlar To'g'ri javob: B) Oliy xo'jalik sudi✔ 45. A. o'g'rilik qilish uchun xonadonga kirdi, lekin qo'shnilar shovqin solganidan qo'rqib, hech narsa olmay qochib ketdi. Uning harakati qanday baholanadi? A) O'g'rilikka tayyorgarlik B) Tamom bo'lgan o'g'rilik C) Ixtiyoriy qaytish D) O'g'rilikka suiqasd To'g'ri javob: D) O'g'rilikka suiqasd ✔ 46. Mediatsiya (kelishtiruv tartib-taomili) fuqarolik ishlarida qanday ahamiyatga ega? A) Majburiy sud bosqichi B) Sud qarorini ijro etish usuli C) Faqat jinoyat ishlarida qo'llaniladigan usul D) Taraflarning ixtiyoriyligiga asoslangan, nizoni kelishuv asosida hal qilishga qaratilgan muqobil usul To'g'ri javob: D) Taraflarning ixtiyoriyligiga asoslangan, nizoni kelishuv asosida hal qilishga ✔ qaratilgan muqobil usul 47. Jinoyatlar ijtimoiy xavflilik xususiyati va darajasiga ko'ra qanday toifalarga bo'linadi? A) Qasddan va ehtiyotsizlikdan sodir etilgan jinoyatlarga B) Mulkiy va shaxsga qarshi jinoyatlarga C) Faqat og'ir va yengil jinoyatlarga D) Ijtimoiy xavfi katta bo'lmagan, uncha og'ir bo'lmagan, og'ir va o'ta og'ir jinoyatlarga To'g'ri javob: D) Ijtimoiy xavfi katta bo'lmagan, uncha og'ir bo'lmagan, og'ir va o'ta og'ir ✔ jinoyatlarga 48. Ijro varaqasi qanday hujjat? A) Da'vo arizasi B) Taraflar o'rtasidagi kelishuv C) Sud majlisi bayonnomasi D) Sud tomonidan qonuniy kuchga kirgan sud hujjati asosida beriladigan va majburiy ijro uchun asos bo'ladigan ijro hujjati To'g'ri javob: D) Sud tomonidan qonuniy kuchga kirgan sud hujjati asosida beriladigan va majburiy ✔ ijro uchun asos bo'ladigan ijro hujjati 49. Kasb yoki xo'jalik faoliyatida asosli tavakkalchilik qachon jinoyat deb topilmaydi? A) Tavakkalchilik inson hayotiga ataylab tahdid solsa ham B) Zarar har qanday hajmda bo'lsa C) Ijtimoiy foydali maqsadga tavakkalchiliksiz erishish mumkin bo'lmasa va zararning oldini olish uchun yetarli choralar ko'rilgan bo'lsa D) Maqsadga tavakkalchiliksiz erishish mumkin bo'lsa ham To'g'ri javob: C) Ijtimoiy foydali maqsadga tavakkalchiliksiz erishish mumkin bo'lmasa va zararning ✔ oldini olish uchun yetarli choralar ko'rilgan bo'lsa Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 155 50. Alohida ish yuritish tartibida ishni ko'rishda huquq to'g'risida nizo borligi aniqlansa, sud qanday yo'l tutadi? A) Ish yuritishni tugatadi va qayta murojaatni taqiqlaydi B) Ishni alohida ish yuritish tartibida hal qiladi C) Ishni prokuraturaga yuboradi D) Arizani ko'rmasdan qoldiradi va manfaatdor shaxslarga da'vo tartibida murojaat qilish huquqini tushuntiradi To'g'ri javob: D) Arizani ko'rmasdan qoldiradi va manfaatdor shaxslarga da'vo tartibida murojaat ✔ qilish huquqini tushuntiradi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 156 18-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Ma'muriy huquqbuzarlik ishida ekspertiza tayinlash mumkinmi? A) Faqat prokuror ruxsati bilan B) Yo'q, faqat jinoyat ishida mumkin C) Faqat huquqbuzar o'z hisobidan o'tkazsa D) Ha, maxsus bilim talab qilinadigan masalalar bo'yicha qonunda belgilangan tartibda To'g'ri javob: D) Ha, maxsus bilim talab qilinadigan masalalar bo'yicha qonunda belgilangan ✔ tartibda 2. Chet el hakamlik qarorlarini tan olish va ijro etish to'g'risidagi 1958-yilgi konvensiya odatda qanday nom bilan ataladi? A) Minsk konvensiyasi B) Nyu-York konvensiyasi C) Gaaga konvensiyasi D) Vena konvensiyasi To'g'ri javob: B) Nyu-York konvensiyasi ✔ 3. Ishga uchinchi shaxs sifatida jalb qilinishning maqsadi nima bo'lishi mumkin? A) Sud qarori uchinchi shaxsning huquq va majburiyatlariga taalluqli bo'lishi mumkinligi sababli uning manfaatlarini himoya qilish B) Javobgarni ozod qilish C) Ishni kechiktirish D) Davlat bojini kamaytirish To'g'ri javob: A) Sud qarori uchinchi shaxsning huquq va majburiyatlariga taalluqli bo'lishi ✔ mumkinligi sababli uning manfaatlarini himoya qilish 4. Sudyaning ishda ishtirok etuvchi taraflardan biri bilan, ikkinchi taraf ishtirokisiz ish mohiyati bo'yicha muloqoti qanday ataladi? A) Sud muzokarasi B) Protsessual hamkorlik C) Bir tomonlama (ex parte) muloqot D) Mediatsiya To'g'ri javob: C) Bir tomonlama (ex parte) muloqot ✔ 5. Odam o'ldirish niyati (qasdi) to'g'risida xulosa qilishda sud odatda qaysi holatlarni hisobga oladi? A) Faqat jabrlanuvchining ko'rsatuvini B) Faqat jarohatning og'irligini C) Qurol, jarohatlar soni, xususiyati va joylashuvi, aybdorning oldingi va keyingi xatti-harakati D) Faqat aybdorning ko'rsatuvini To'g'ri javob: C) Qurol, jarohatlar soni, xususiyati va joylashuvi, aybdorning oldingi va keyingi xatti- ✔ harakati 6. Sudyaning bir tomonlama muloqotga nisbatan to'g'ri munosabati qaysi? A) Ish mohiyati bo'yicha bir tomonlama muloqotlardan qochishi kerak B) Ish murakkab bo'lsa, ruxsat etiladi C) Faqat sud binosidan tashqarida bo'lsa, ruxsat etiladi D) Faqat advokat bilan bo'lsa, ruxsat etiladi To'g'ri javob: A) Ish mohiyati bo'yicha bir tomonlama muloqotlardan qochishi kerak ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 157 7. Iqtisodiy sudda ish yuritishni to'xtatib turish uchun asos bo'ladigan holat qaysi? A) Davlat boji to'lanmagani B) Taraf vakilining kasal bo'lishi har doim C) Sudyaning ta'tilga chiqishi D) Ishni boshqa ish (fuqarolik, jinoyat, ma'muriy yoki konstitutsiyaviy) hal qilinguniga qadar ko'rib bo'lmasligi To'g'ri javob: D) Ishni boshqa ish (fuqarolik, jinoyat, ma'muriy yoki konstitutsiyaviy) hal qilinguniga✔ qadar ko'rib bo'lmasligi 8. Yuridik shaxs tugatilgan bo'lsa (u taraf bo'lgan va huquqiy vorisi bo'lmasa), iqtisodiy sud qanday yo'l tutadi? A) Ishni boshqa sudga o'tkazadi B) Da'voni qanoatlantiradi C) Ish yuritishni to'xtatib turadi D) Ish yuritishni tugatadi To'g'ri javob: D) Ish yuritishni tugatadi ✔ 9. Soliq to'lashdan bo'yin tovlashning subyektiv tomoni qanday? A) To'g'ri qasd B) Kazus C) Jinoiy beparvolik D) Ehtiyotsizlik To'g'ri javob: A) To'g'ri qasd ✔ 10. Voyaga yetmagan shaxs sodir etgan ma'muriy huquqbuzarlik bo'yicha qanday xususiyat mavjud? A) Unga nisbatan ta'sir choralarini qo'llashda yoshi va tarbiyaviy maqsadlar alohida hisobga olinadi, ayrim jazolar qo'llanilmaydi B) U ma'muriy javobgarlikka tortilmaydi, yoshidan qat'i nazar C) Uning ishi faqat prokurorda ko'riladi D) Unga umumiy asoslarda ma'muriy qamoq qo'llaniladi To'g'ri javob: A) Unga nisbatan ta'sir choralarini qo'llashda yoshi va tarbiyaviy maqsadlar alohida ✔ hisobga olinadi, ayrim jazolar qo'llanilmaydi 11. Ma'muriy preyudisiya deganda nima tushuniladi? A) Muayyan qilmish ma'muriy jazo qo'llanilganidan keyin qonunda belgilangan muddat ichida takror sodir etilganda jinoiy javobgarlikka sabab bo'lishi B) Ma'muriy ishning sudda ko'rilishi C) Ma'muriy jazoni sud tomonidan bekor qilinishi D) Ma'muriy ish bo'yicha sud qarorining fuqarolik ishiga ta'siri To'g'ri javob: A) Muayyan qilmish ma'muriy jazo qo'llanilganidan keyin qonunda belgilangan ✔ muddat ichida takror sodir etilganda jinoiy javobgarlikka sabab bo'lishi 12. M. jabrlanuvchidan, agar pul bermasa, uning shaxsiy hayotiga oid sharmanda qiluvchi ma'lumotlarni oshkor qilishini aytib pul talab qildi. Qilmish qanday kvalifikatsiya qilinadi? A) Tovlamachilik B) Talonchilik C) Firibgarlik D) Bosqinchilik To'g'ri javob: A) Tovlamachilik ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 158 13. Ikki shaxs o'g'rilik qilishni oldindan kelishib oldi: biri qo'riqlab turdi, ikkinchisi mulkni olib chiqdi. Qilmish qanday baholanadi? A) Faqat mulkni olgan shaxs javobgar B) Har biri alohida o'g'rilik uchun javob beradi, guruh belgisisiz C) Qo'riqlagan shaxs faqat yordamchi sifatida javob beradi D) Oldindan til biriktirgan guruh tomonidan sodir etilgan o'g'rilik (birgalikda bajaruvchilik) To'g'ri javob: D) Oldindan til biriktirgan guruh tomonidan sodir etilgan o'g'rilik (birgalikda ✔ bajaruvchilik) 14. Manfaatlar to'qnashuvi deganda nima tushuniladi? A) Sudyaning shaxsiy manfaatdorligi uning lavozim vazifalarini xolis bajarishiga ta'sir ko'rsatayotgan yoki ko'rsatishi mumkin bo'lgan vaziyat B) Ikki sud o'rtasidagi sudlovlilik nizosi C) Sudyalarning ish yuklamasidagi farq D) Taraflar o'rtasidagi nizo To'g'ri javob: A) Sudyaning shaxsiy manfaatdorligi uning lavozim vazifalarini xolis bajarishiga ta'sir ✔ ko'rsatayotgan yoki ko'rsatishi mumkin bo'lgan vaziyat 15. Sudyaning taraflar bilan muloqotida qaysi xatti-harakat xolislikni shubha ostiga qo'yadi? A) Protsessual huquqlarni tushuntirish B) Majlis tartibini buzganlarni ogohlantirish C) Bir tarafning vakilini ism bilan, do'stona ohangda chaqirib, ikkinchisiga rasmiy va sovuq munosabatda bo'lish D) Ikki tarafga ham so'z berish To'g'ri javob: C) Bir tarafning vakilini ism bilan, do'stona ohangda chaqirib, ikkinchisiga rasmiy va ✔ sovuq munosabatda bo'lish 16. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi ish bo'yicha ish yuritish tamoyillariga qaysi biri kiradi? A) Faqat iqtisodiy samaradorlik B) Qonuniylik, qonun oldida tenglik, aybsizlik prezumpsiyasi, oshkoralik C) Faqat tezkorlik D) Faqat maxfiylik To'g'ri javob: B) Qonuniylik, qonun oldida tenglik, aybsizlik prezumpsiyasi, oshkoralik ✔ 17. Vaziyat: iqtisodiy sudda da'vo qisman qanoatlantirildi. Davlat boji qanday taqsimlanadi? A) Davlat hisobidan qoplanadi B) Qanoatlantirilgan talablarga mutanosib ravishda taraflar o'rtasida taqsimlanadi C) To'liq da'vogarga yuklanadi D) To'liq javobgarga yuklanadi To'g'ri javob: B) Qanoatlantirilgan talablarga mutanosib ravishda taraflar o'rtasida taqsimlanadi ✔ 18. Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etgan aqli noraso shaxs qanday javobgar bo'ladi? A) Ma'muriy javobgarlikka tortilmaydi B) Umumiy asoslarda C) Faqat ogohlantirish bilan D) Faqat jarima bilan To'g'ri javob: A) Ma'muriy javobgarlikka tortilmaydi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 159 19. Hakamlik sudi qarorini majburiy ijro etish uchun nima zarur? A) Hech narsa, u o'z-o'zidan ijro etiladi B) Vakolatli davlat sudining ijro varaqasi berish to'g'risidagi ajrimi C) Notarius tasdig'i D) Prokuror roziligi To'g'ri javob: B) Vakolatli davlat sudining ijro varaqasi berish to'g'risidagi ajrimi✔ 20. Jinoiy faoliyatdan olingan daromadlarni legallashtirish jinoyatining mohiyati nima? A) Ishsiz daromad olish B) Soliq to'lamaslik C) Valyutani qonunga xilof almashtirish D) Jinoiy yo'l bilan olingan mulkning kelib chiqishini yashirish uchun unga qonuniy tus berish To'g'ri javob: D) Jinoiy yo'l bilan olingan mulkning kelib chiqishini yashirish uchun unga qonuniy ✔ tus berish 21. Odam savdosi jinoyatida jabrlanuvchining ekspluatatsiyaga roziligi kvalifikatsiyaga qanday ta'sir qiladi? A) Javobgarlikni istisno etadi B) Zo'rlik, aldov va boshqa ta'sir usullari qo'llanilganda rozilik ahamiyatga ega emas C) Faqat jazoni yengillashtiradi D) Qilmishni ma'muriy huquqbuzarlikka aylantiradi To'g'ri javob: B) Zo'rlik, aldov va boshqa ta'sir usullari qo'llanilganda rozilik ahamiyatga ega emas ✔ 22. Vaziyat: fuqaro vasiyatnoma qoldirmay vafot etdi. Merosxo'rlar sifatida uning xotini, ikki farzandi va ota-onasi bor. Meros qanday taqsimlanadi? A) Faqat farzandlarga teng ulushda B) Birinchi navbat merosxo'rlari — er-xotin, bolalar va ota-ona o'rtasida teng ulushlarda C) Faqat xotiniga D) Faqat ota-onaga To'g'ri javob: B) Birinchi navbat merosxo'rlari — er-xotin, bolalar va ota-ona o'rtasida teng ✔ ulushlarda 23. Sudyalik lavozimiga tayinlashga qanday holat to'sqinlik qiladi? A) Nomzodning advokat bo'lib ishlagani B) Nomzodning oilali bo'lishi C) Nomzodning ilmiy darajaga ega bo'lishi D) Nomzodning sudlanganligi (qonunda nazarda tutilgan hollarda) To'g'ri javob: D) Nomzodning sudlanganligi (qonunda nazarda tutilgan hollarda) ✔ 24. Iqtisodiy sud ishida yozma dalillar qanday o'rin tutadi? A) Tadbirkorlik munosabatlarining hujjatlashtirilganligi sababli asosiy dalil manbalaridan biri hisoblanadi B) Ahamiyatsiz, chunki guvoh ko'rsatuvi ustun turadi C) Faqat notarial tasdiqlangan bo'lsa qabul qilinadi D) Faqat chet tildagi bo'lsa qabul qilinadi To'g'ri javob: A) Tadbirkorlik munosabatlarining hujjatlashtirilganligi sababli asosiy dalil ✔ manbalaridan biri hisoblanadi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 160 25. Sudyaning sud majlisidagi kiyimiga oid talablar nima maqsadda belgilanadi? A) Sudyani boshqa xodimlardan ajratmaslik uchun B) Sudyaning shaxsiy didini ifoda etish uchun C) Sud hokimiyati obro'si va sud jarayonining tantanaliligini ta'minlash uchun D) Faqat an'anaga rioya qilish uchun, huquqiy ahamiyati yo'q To'g'ri javob: C) Sud hokimiyati obro'si va sud jarayonining tantanaliligini ta'minlash uchun✔ 26. Iqtisodiy sudda taraf ishni yopiq majlisda ko'rishni so'rashi qanday asosda qanoatlantirilishi mumkin? A) Tijorat siri yoki qonun bilan qo'riqlanadigan boshqa sirni saqlash zarur bo'lganda B) Taraf jurnalistlarni yoqtirmaganda C) Sudya charchaganda D) Ish summasi katta bo'lganda To'g'ri javob: A) Tijorat siri yoki qonun bilan qo'riqlanadigan boshqa sirni saqlash zarur bo'lganda ✔ 27. Sudyalarning intizomiy ishlarini ko'rish bo'yicha vakolatli organ qaysi? A) Adliya vazirligi B) Advokatlar palatasi C) Sudyalar oliy kengashi tizimidagi tegishli organ (sudyalar odob komissiyasi va h.k.) D) Bosh prokuratura To'g'ri javob: C) Sudyalar oliy kengashi tizimidagi tegishli organ (sudyalar odob komissiyasi va h.k.) ✔ 28. Vaziyat: yetkazib beruvchi kompaniya xaridor kompaniyadan qarzni undirish to'g'risida da'vo berdi. Xaridor ish ko'rilayotganda mol-mulkini boshqa shaxslarga o'tkazayotgani haqida ma'lumot bor. Da'vogar qanday protsessual vositadan foydalanishi mumkin? A) Da'voni ta'minlash chorasini (mol-mulkni xatlash) qo'llash to'g'risida ariza berish B) Ishni hakamlik sudiga o'tkazish C) Kelishuv bitimi tuzishni talab qilish D) Da'vodan voz kechish To'g'ri javob: A) Da'voni ta'minlash chorasini (mol-mulkni xatlash) qo'llash to'g'risida ariza berish ✔ 29. Sudyaning sud majlisidagi xulq-atvoriga qo'yiladigan asosiy talab qaysi? A) Taraflarga nisbatan qat'iy va qo'pol munosabatda bo'lish B) Majlisni imkon qadar qisqa o'tkazish uchun so'zni cheklash C) Taraflardan biri bilan norasmiy muloqot qilish D) Sabr-toqatli, vazmin, xushmuomala bo'lish va ishtirokchilarning qadr-qimmatini hurmat qilish To'g'ri javob: D) Sabr-toqatli, vazmin, xushmuomala bo'lish va ishtirokchilarning qadr-qimmatini ✔ hurmat qilish 30. Ma'muriy huquqbuzarlik ishida jabrlanuvchi qanday huquqlarga ega? A) Ish materiallari bilan tanishish, iltimosnoma berish, ishni ko'rishda ishtirok etish va qarorni shikoyat qilish B) Faqat jarima miqdorini belgilash C) Hech qanday huquqqa ega emas D) Faqat huquqbuzarni ushlash To'g'ri javob: A) Ish materiallari bilan tanishish, iltimosnoma berish, ishni ko'rishda ishtirok etish ✔ va qarorni shikoyat qilish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 161 31. Iqtisodiy protsessda da'voni ta'minlash chorasini qo'llashda qarshi ta'minot nima uchun talab qilinishi mumkin? A) Da'vogarni jazolash uchun B) Sud xarajatlarini qoplash uchun C) Javobgarga ta'minlash choralari tufayli yetkazilishi mumkin bo'lgan zararlarni qoplashni kafolatlash uchun D) Davlat bojini qoplash uchun To'g'ri javob: C) Javobgarga ta'minlash choralari tufayli yetkazilishi mumkin bo'lgan zararlarni ✔ qoplashni kafolatlash uchun 32. Ehtiyotsizlikdan odam o'ldirishda qaysi ayb shakli bo'ladi? A) Kazus B) Egri qasd C) To'g'ri qasd D) Jinoiy o'ziga ishonish yoki jinoiy beparvolik To'g'ri javob: D) Jinoiy o'ziga ishonish yoki jinoiy beparvolik ✔ 33. Kontrabandaning obyektiv tomoni nimadan iborat? A) Litsenziyasiz tadbirkorlik B) Mamlakat ichida tovar sotish C) Chet el valyutasini saqlash D) Bojxona nazoratini chetlab o'tib yoki yashirib, qonunda ko'rsatilgan tovar va ashyolarni chegaradan olib o'tish To'g'ri javob: D) Bojxona nazoratini chetlab o'tib yoki yashirib, qonunda ko'rsatilgan tovar va ✔ ashyolarni chegaradan olib o'tish 34. Sudya lavozimini egallab turgan shaxs uchun sport, madaniyat tadbirlarida ishtirok etish masalasi qanday hal qilinadi? A) Faqat Oliy sud ruxsati bilan B) Sudyalik obro'siga putur yetkazmasa, ruxsat etiladi C) Faqat xorijda ruxsat etiladi D) Taqiqlangan To'g'ri javob: B) Sudyalik obro'siga putur yetkazmasa, ruxsat etiladi ✔ 35. Firibgarlik qachon tamom bo'lgan hisoblanadi? A) Shartnoma tuzilgan paytdan B) Mulk aybdor ixtiyoriga o'tib, u uni tasarruf etish imkoniyatiga ega bo'lgan paytdan C) Aldov so'zlari aytilgan paytdan D) Jabrlanuvchi aldovni anglagan paytdan To'g'ri javob: B) Mulk aybdor ixtiyoriga o'tib, u uni tasarruf etish imkoniyatiga ega bo'lgan paytdan ✔ 36. Ma'muriy huquqbuzarlik to'g'risidagi bayonnomaning (protokolning) ahamiyati nima? A) U faqat statistika uchun tuziladi B) U huquqbuzarlik holatlarini qayd etuvchi va ishni ko'rib chiqish uchun asosiy protsessual hujjat C) U ma'muriy jazo tayinlash to'g'risidagi yakuniy qaror D) U sud qarorining o'rnini bosadi To'g'ri javob: B) U huquqbuzarlik holatlarini qayd etuvchi va ishni ko'rib chiqish uchun asosiy ✔ protsessual hujjat Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 162 37. Ma'muriy javobgarlikni og'irlashtiruvchi holatga qaysi biri kiradi? A) Huquqbuzarlikni mastlik holatida sodir etish B) Kuchli ruhiy hayajonlanish holati C) Aybdorning voyaga yetmaganligi D) Yetkazilgan zararni ixtiyoriy qoplash To'g'ri javob: A) Huquqbuzarlikni mastlik holatida sodir etish✔ 38. Bangalor prinsiplaridagi «odoblilik» (propriety) qadriyatiga ko'ra sudya nimadan qochishi kerak? A) Har qanday faoliyatida nomaqbul xatti-harakat va nomaqbul ko'rinishga ega bo'lgan xatti- harakatdan B) Faqat matbuot bilan muloqotdan C) Faqat jinoyat sodir etishdan D) Faqat sud majlisidagi qo'pollikdan To'g'ri javob: A) Har qanday faoliyatida nomaqbul xatti-harakat va nomaqbul ko'rinishga ega ✔ bo'lgan xatti-harakatdan 39. Ma'muriy ish bo'yicha huquqbuzarning tushuntirishi ish yuritish tilini bilmagan holda tarjimonsiz olingan bo'lsa, qanday oqibat kelib chiqishi mumkin? A) Jazo og'irlashtiriladi B) Himoyalanish huquqi buzilgan bo'lib, bunday tushuntirishning maqbulligi shubha ostiga tushadi C) Ish avtomatik jinoyat ishiga aylanadi D) Hech qanday ahamiyatga ega emas To'g'ri javob: B) Himoyalanish huquqi buzilgan bo'lib, bunday tushuntirishning maqbulligi shubha ✔ ostiga tushadi 40. Sudyaning sud zalida xavfsizlik va tartibni ta'minlash bo'yicha vakolati qaysi? A) Tartibni buzganni o'zi jismoniy jazolash B) Faqat politsiyani chaqirish, boshqa chora ko'rmaslik C) Majlisni butunlay bekor qilish D) Tartibni buzganni ogohlantirish, zaldan chiqarish va qonunda nazarda tutilgan choralarni qo'llash To'g'ri javob: D) Tartibni buzganni ogohlantirish, zaldan chiqarish va qonunda nazarda tutilgan ✔ choralarni qo'llash 41. Sudyalik lavozimiga nomzodga qo'yiladigan asosiy talablardan biri qaysi? A) Siyosiy partiyaga a'zolik B) Xorijda ta'lim olganlik C) Iqtisodiy oliy ma'lumot D) Oliy yuridik ma'lumot va qonunda belgilangan yuridik ish staji To'g'ri javob: D) Oliy yuridik ma'lumot va qonunda belgilangan yuridik ish staji ✔ 42. Ekspertga huquqiy masalalar (masalan, «shartnoma qonuniymi?») yuzasidan savol qo'yish mumkinmi? A) Ha, bu ekspertizaning asosiy vazifasi B) Faqat ish murakkab bo'lsa C) Faqat taraflar rozi bo'lsa D) Yo'q, huquqiy masalalarni hal qilish sudning vakolati To'g'ri javob: D) Yo'q, huquqiy masalalarni hal qilish sudning vakolati ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 163 43. Yuridik shaxs qo'shilish yo'li bilan qayta tashkil etilganda ish yuritish qanday davom etadi? A) Ish tugatiladi B) Ish boshidan yangi da'vo bilan boshlanadi C) Ariza ko'rmasdan qoldiriladi D) Huquqiy vorislik tartibida huquqiy voris ishga jalb etiladi To'g'ri javob: D) Huquqiy vorislik tartibida huquqiy voris ishga jalb etiladi✔ 44. Ma'muriy jazo ijro etilgandan keyin qonunda belgilangan muddat ichida shaxs yangi ma'muriy huquqbuzarlik sodir etmasa, qanday huquqiy oqibat kelib chiqadi? A) Shaxsga jinoiy jazo tayinlanadi B) Shaxs ma'muriy jazoga tortilmagan deb hisoblanadi C) Shaxs sudlangan hisoblanadi D) Jazo ikki baravar oshiriladi To'g'ri javob: B) Shaxs ma'muriy jazoga tortilmagan deb hisoblanadi ✔ 45. Aybdorga ishonib topshirilgan yoki uning ixtiyorida bo'lgan o'zga mulkini talon-taroj qilish qaysi jinoyatni tashkil etadi? A) Firibgarlik B) Bosqinchilik C) O'g'rilik D) O'zlashtirish yoki rastrata yo'li bilan talon-taroj qilish To'g'ri javob: D) O'zlashtirish yoki rastrata yo'li bilan talon-taroj qilish ✔ 46. O'zganing mulkini aldash yoki ishonchni suiiste'mol qilish yo'li bilan qo'lga kiritish qanday jinoyat? A) Talonchilik B) Tovlamachilik C) Firibgarlik D) O'zlashtirish To'g'ri javob: C) Firibgarlik ✔ 47. Ma'muriy jazo qo'llanganidan keyin xuddi shu qilmish uchun shaxsni yana ma'muriy javobgarlikka tortish mumkinmi? A) Ha, agar jabrlanuvchi talab qilsa B) Yo'q, bir huquqbuzarlik uchun ikki marta ma'muriy jazo qo'llanilmaydi C) Ha, agar boshqa organ ko'rsa D) Ha, agar jarima to'lanmagan bo'lsa To'g'ri javob: B) Yo'q, bir huquqbuzarlik uchun ikki marta ma'muriy jazo qo'llanilmaydi ✔ 48. Ma'muriy huquqbuzarlik sodir etish quroli yoki bevosita predmeti bo'lgan ashyoni musodara qilish qanday jazo hisoblanishi mumkin? A) Asosiy yoki qo'shimcha ma'muriy jazo (qonunda belgilanganiga ko'ra) B) Intizomiy jazo C) Fuqarolik-huquqiy javobgarlik chorasi D) Jinoiy jazo To'g'ri javob: A) Asosiy yoki qo'shimcha ma'muriy jazo (qonunda belgilanganiga ko'ra) ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 164 49. Sudyalik odobining asosiy mazmuni qaysi? A) Sudyaning xizmat va xizmatdan tashqari faoliyatidagi axloqiy-kasbiy xulq-atvor standartlari B) Faqat sud majlisini o'tkazish tartibi C) Faqat sudyaning kiyinish qoidalari D) Sudyaning shaxsiy hayotini to'liq taqiqlovchi qoidalar To'g'ri javob: A) Sudyaning xizmat va xizmatdan tashqari faoliyatidagi axloqiy-kasbiy xulq-atvor ✔ standartlari 50. Sud o'g'rilikni «takroran» belgisi bilan kvalifikatsiya qilishda nimani tekshirishi shart? A) Avvalgi qilmish bo'yicha sudlanganlik yoki javobgarlikdan ozod qilish asoslari mavjud emasligini va qonunda nazarda tutilgan shartlarni B) Faqat zarar miqdori C) Faqat avvalgi qilmish sanasini D) Faqat jabrlanuvchilar soni To'g'ri javob: A) Avvalgi qilmish bo'yicha sudlanganlik yoki javobgarlikdan ozod qilish asoslari ✔ mavjud emasligini va qonunda nazarda tutilgan shartlarni Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 165 19-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Yevropa inson huquqlari sudi amaliyotida sud ijtimoiy tarmoq yoki OAV bosimi ostida qaror chiqarishi qaysi tamoyilga xavf tug'diradi? A) Sud xarajatlari B) Sud binosi xavfsizligi C) Sud mustaqilligi va xolisligi D) Sud tili To'g'ri javob: C) Sud mustaqilligi va xolisligi✔ 2. Tortishuv (adversariallik) tamoyiliga ko'ra sudning roli qanday? A) Sud ayblovni qo'llab-quvvatlaydi B) Sud tergov organining ko'rsatmalarini bajaradi C) Sud ayblov va himoya funksiyalaridan ajratilgan, xolis va mustaqil hakam sifatida tomonlarga teng imkoniyatlar yaratadi D) Sud himoya funksiyasini bajaradi To'g'ri javob: C) Sud ayblov va himoya funksiyalaridan ajratilgan, xolis va mustaqil hakam sifatida ✔ tomonlarga teng imkoniyatlar yaratadi 3. «Odil sudlov nafaqat amalga oshirilishi, balki amalga oshirilayotgani ko'rinib turishi kerak» degan qoida qaysi tamoyilni ifodalaydi? A) Sudning moliyaviy mustaqilligini B) Sudyaning daxlsizligini C) Sudlovning tezkorligini D) Sudning xolis ko'rinishi (obyektiv xolislik) talabini To'g'ri javob: D) Sudning xolis ko'rinishi (obyektiv xolislik) talabini ✔ 4. Hukm ijro etilishida yuzaga keladigan masalalarni (masalan, jazoni o'tashdan muddatidan ilgari shartli ozod qilish) kim hal qiladi? A) Tergovchi B) Jazoni ijro etish muassasasi boshlig'i C) Prokuror D) Sud To'g'ri javob: D) Sud ✔ 5. Konstitutsiyaviy-huquqiy javobgarlikka misol qaysi? A) Jinoyat uchun ozodlikdan mahrum qilish B) Mehnat intizomini buzganlik uchun hayfsan C) Normativ hujjatning Konstitutsiyaga nomuvofiq deb topilib, kuchini yo'qotishi D) Shartnomani buzganlik uchun neustoyka undirish To'g'ri javob: C) Normativ hujjatning Konstitutsiyaga nomuvofiq deb topilib, kuchini yo'qotishi ✔ 6. Huquqni cheklashning xalqaro standartlarga muvofiqligi qaysi uchta talab bilan baholanadi? A) Qonunda nazarda tutilganlik, qonuniy maqsadga qaratilganlik va demokratik jamiyatda zarurlik (mutanosiblik) B) Prezident farmoni, hokim qarori, sud qarori C) Mashhurlik, ommaviylik, rasmiylik D) Tezkorlik, arzonlik, qulaylik To'g'ri javob: A) Qonunda nazarda tutilganlik, qonuniy maqsadga qaratilganlik va demokratik ✔ jamiyatda zarurlik (mutanosiblik) Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 166 7. Birinchi instansiya sudida ishni ko'rishda ishtirok etgan sudya shu ish bo'yicha apellyatsiya instansiyasida ishtirok eta oladimi? A) Ha, agar tomonlar rozi bo'lsa B) Ha, agar ish murakkab bo'lsa C) Ha, agar u raislik qilmasa D) Yo'q, bu xolislikka shubha tug'diradi va qonunda taqiqlangan To'g'ri javob: D) Yo'q, bu xolislikka shubha tug'diradi va qonunda taqiqlangan✔ 8. BMT Inson huquqlari kengashining Umumjahon davriy sharhi (UPR) mexanizmi nimadan iborat? A) BMTga a'zo davlatlarning inson huquqlari sohasidagi holatini davriy ravishda o'zaro ko'rib chiqish B) Xalqaro jinoyatlar bo'yicha sud jarayoni C) Xavfsizlik Kengashining sanksiyalari D) Shaxslarning individual shikoyatlarini ko'rish To'g'ri javob: A) BMTga a'zo davlatlarning inson huquqlari sohasidagi holatini davriy ravishda ✔ o'zaro ko'rib chiqish 9. «Ahvolni yomonlashtirishga yo'l qo'yilmaslik» qoidasi yuqori instansiyada nimani anglatadi? A) Faqat mahkum yoki uning himoyachisi shikoyati bo'yicha ish ko'rilganda uning ahvoli yomonlashtirilmasligi B) Sud hech qachon jazoni kuchaytira olmasligi C) Jabrlanuvchi shikoyat bera olmasligi D) Prokuror protest bera olmasligi To'g'ri javob: A) Faqat mahkum yoki uning himoyachisi shikoyati bo'yicha ish ko'rilganda uning ✔ ahvoli yomonlashtirilmasligi 10. Sud muhokamasida ayblovni o'zgartirish qachon yo'l qo'yiladi? A) Har doim, sudning ixtiyoriga ko'ra B) Faqat og'irroq ayblovga o'zgartirish mumkin C) Hech qachon yo'l qo'yilmaydi D) Agar bu sudlanuvchining ahvolini yomonlashtirmasa va uning himoyalanish huquqini buzmasa To'g'ri javob: D) Agar bu sudlanuvchining ahvolini yomonlashtirmasa va uning himoyalanish ✔ huquqini buzmasa 11. Senatning asosiy vazifasi nima bilan bog'liq? A) Mintaqaviy vakillik palatasi sifatida Qonunchilik palatasi qabul qilgan qonunlarni ma'qullash yoki rad etish va o'z vakolatiga kiruvchi kadrlar masalalarini hal etish B) Qonunlarni faqat ijro etish C) Mahalliy byudjetlarni tasdiqlash D) Sud ishlarini ko'rish To'g'ri javob: A) Mintaqaviy vakillik palatasi sifatida Qonunchilik palatasi qabul qilgan qonunlarni ✔ ma'qullash yoki rad etish va o'z vakolatiga kiruvchi kadrlar masalalarini hal etish 12. Davlat hokimiyati organlarining fuqarolar murojaatlarini ko'rib chiqish majburiyati qaysi konstitutsiyaviy huquq bilan bog'liq? A) Murojaat qilish huquqi B) Ta'lim huquqi C) Dam olish huquqi D) Mulk huquqi To'g'ri javob: A) Murojaat qilish huquqi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 167 13. Nikoh davrida er-xotindan biri hadya sifatida olgan mol-mulk qanday maqomga ega? A) Davlat mulki B) Bolalarning mulki C) Hadya olgan er (xotin)ning shaxsiy mulki D) Er-xotinning umumiy mulki To'g'ri javob: C) Hadya olgan er (xotin)ning shaxsiy mulki✔ 14. Qamoqqa olish ehtiyot chorasi bilan bog'liq «habeas corpus» institutining mohiyati nima? A) Shaxsni ozodlikdan mahrum qilish qonuniyligining sud nazorati ostida bo'lishi B) Shaxsning garov evaziga ozod qilinishi C) Prokurorning qamoqqa olishga sanksiya berishi D) Ushlangan shaxsni darhol ozod qilish To'g'ri javob: A) Shaxsni ozodlikdan mahrum qilish qonuniyligining sud nazorati ostida bo'lishi ✔ 15. Sud qarorini asoslash majburiyati xalqaro standartlarda qaysi huquqning tarkibiy qismi sifatida qaraladi? A) Shaxsiy daxlsizlik B) Mulk huquqi C) Fikr erkinligi D) Adolatli sud muhokamasi huquqi To'g'ri javob: D) Adolatli sud muhokamasi huquqi ✔ 16. Sudyaning xolisligi (beg'arazligi) xalqaro standartlarga ko'ra qanday ikki jihatda baholanadi? A) Faqat sudyaning shaxsiy fikri bo'yicha B) Subyektiv (shaxsiy g'araz yo'qligi) va obyektiv (xolislikka asosli shubha tug'diruvchi holatlar yo'qligi) C) Faqat tomonlarning fikri bo'yicha D) Faqat sudyaning yoshi va tajribasi bo'yicha To'g'ri javob: B) Subyektiv (shaxsiy g'araz yo'qligi) va obyektiv (xolislikka asosli shubha tug'diruvchi ✔ holatlar yo'qligi) 17. Formal tarkibli jinoyat qachon tamom bo'lgan hisoblanadi? A) Qonunda ko'rsatilgan harakat (harakatsizlik) sodir etilgan paytdan B) Jinoiy niyat paydo bo'lgan paytdan C) Jabrlanuvchi arz qilgan paytdan D) Moddiy zarar yetkazilgan paytdan To'g'ri javob: A) Qonunda ko'rsatilgan harakat (harakatsizlik) sodir etilgan paytdan ✔ 18. Kamsitishning taqiqlanishi mehnat munosabatlarida nimani anglatadi? A) Ish beruvchi xodim tanlay olmasligini B) Jins, yosh, irq, millat, til, din, ijtimoiy kelib chiqish va boshqa ishchanlik sifatlariga bog'liq bo'lmagan holatlar bo'yicha cheklash yoki afzallik berish taqiqlanishini C) Har bir xodimga bir xil ish haqi to'lanishini D) Ish beruvchi xodimlarni malakasiga qarab baholay olmasligini To'g'ri javob: B) Jins, yosh, irq, millat, til, din, ijtimoiy kelib chiqish va boshqa ishchanlik sifatlariga ✔ bog'liq bo'lmagan holatlar bo'yicha cheklash yoki afzallik berish taqiqlanishini Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 168 19. Ozodlikdan mahrum etilgan shaxslar bilan muomala qilishda asosiy xalqaro tamoyil qaysi? A) Inson qadr-qimmatini hurmat qilgan holda insoniy muomala B) Mahbuslarni faqat mehnat orqali tarbiyalash C) Mahbuslarning huquqlarini to'liq cheklash D) Mahbuslarni ijtimoiy hayotdan to'liq ajratish To'g'ri javob: A) Inson qadr-qimmatini hurmat qilgan holda insoniy muomala✔ 20. Konstitutsiyaviy sudga jismoniy shaxslarning murojaat qilish huquqi qanday masalaga taalluqli? A) Ularning ishida qo'llanilgan qonunning Konstitutsiyaga muvofiqligini tekshirishga (shikoyat orqali) B) Faqat soliq nizolariga C) Har qanday sud qarorini mohiyatan qayta ko'rishga D) Faqat saylov natijalariga To'g'ri javob: A) Ularning ishida qo'llanilgan qonunning Konstitutsiyaga muvofiqligini tekshirishga ✔ (shikoyat orqali) 21. Gumon qilinuvchi va ayblanuvchi o'rtasidagi protsessual farq nima? A) Gumon qilinuvchi faqat voyaga yetmagan shaxs B) Ular o'rtasida farq yo'q C) Ayblanuvchi sud tomonidan aybdor deb topilgan shaxs D) Ayblanuvchiga nisbatan ayblanuvchi tariqasida ishda ishtirok etishga jalb qilish to'g'risida qaror chiqarilgan bo'ladi To'g'ri javob: D) Ayblanuvchiga nisbatan ayblanuvchi tariqasida ishda ishtirok etishga jalb qilish ✔ to'g'risida qaror chiqarilgan bo'ladi 22. Mehnat shartnomasini taraflarning kelishuviga ko'ra bekor qilishning xususiyati nima? A) Taraflar kelishgan istalgan muddatda bekor qilinishi mumkin B) Faqat sinov muddatida bekor qilinadi C) Faqat sud qarori bilan bekor qilinadi D) Uni faqat ish beruvchi taklif qilishi mumkin To'g'ri javob: A) Taraflar kelishgan istalgan muddatda bekor qilinishi mumkin ✔ 23. Sud nikohdan ajratish to'g'risidagi ishni ko'rishda er-xotinni yarashtirish uchun qanday chora ko'rishi mumkin? A) Ishni prokuraturaga yuborish B) Bolalarni vaqtincha davlat muassasasiga berish C) Er-xotinni jarimaga tortish D) Ishni ko'rishni kechiktirib, er-xotinga yarashish uchun muddat belgilash To'g'ri javob: D) Ishni ko'rishni kechiktirib, er-xotinga yarashish uchun muddat belgilash ✔ 24. Himoyachining ishtiroki qaysi holatda majburiy hisoblanadi? A) Ayblanuvchi aybini to'liq tan olgan bo'lsa B) Gumon qilinuvchi yoki ayblanuvchi voyaga yetmagan bo'lsa C) Jinoyat ijtimoiy xavfi katta bo'lmagan bo'lsa D) Jabrlanuvchi rozilik bergan bo'lsa To'g'ri javob: B) Gumon qilinuvchi yoki ayblanuvchi voyaga yetmagan bo'lsa ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 169 25. Ne bis in idem tamoyili jinoyat protsessida nimani taqiqlaydi? A) Bir xil qilmish uchun qonuniy kuchga kirgan hukm yoki ishni tugatish to'g'risidagi qaror mavjud bo'lsa, shaxsni yana javobgarlikka tortishni B) Shikoyat qilishni C) Bir shaxsni bir necha jinoyat uchun javobgarlikka tortishni D) Ishni qayta ko'rishni yangi holatlar bo'yicha To'g'ri javob: A) Bir xil qilmish uchun qonuniy kuchga kirgan hukm yoki ishni tugatish to'g'risidagi ✔ qaror mavjud bo'lsa, shaxsni yana javobgarlikka tortishni 26. Mehnat shartnomasini fuqarolik-huquqiy pudrat shartnomasidan farqlovchi asosiy belgi qaysi? A) Haq to'lanishi B) Muddatli bo'lishi C) Xodimning ichki mehnat tartibiga bo'ysunishi va muayyan mehnat vazifasini bajarish jarayoni (natija emas) predmet ekanligi D) Yozma shaklda tuzilishi To'g'ri javob: C) Xodimning ichki mehnat tartibiga bo'ysunishi va muayyan mehnat vazifasini ✔ bajarish jarayoni (natija emas) predmet ekanligi 27. Konstitutsiyaning yangi tahririga ko'ra O'zbekiston Respublikasi Prezidenti necha yil muddatga saylanadi? A) Olti yil B) Yetti yil C) Besh yil D) To'rt yil To'g'ri javob: B) Yetti yil ✔ 28. Konstitutsiyaviy sudning qarorlari bo'yicha qaysi fikr to'g'ri? A) Ular qat'iy bo'lib, shikoyat qilinmaydi B) Ular ustidan Oliy sudga shikoyat qilinadi C) Ular Senat tomonidan tasdiqlangandan keyin kuchga kiradi D) Ular faqat tavsiyaviy xususiyatga ega To'g'ri javob: A) Ular qat'iy bo'lib, shikoyat qilinmaydi ✔ 29. Vaziyat: fuqaro sud ishida unga nisbatan qo'llanilgan qonun normasi uning konstitutsiyaviy huquqini buzgan deb hisoblaydi. U qaysi konstitutsiyaviy vosita orqali huquqini himoya qilishi mumkin? A) Faqat ommaviy axborot vositalariga murojaat orqali B) Qonunda belgilangan shartlarga rioya qilgan holda Konstitutsiyaviy sudga shikoyat berish orqali C) Hokimga ariza berish orqali D) Mahalla fuqarolar yig'iniga murojaat orqali To'g'ri javob: B) Qonunda belgilangan shartlarga rioya qilgan holda Konstitutsiyaviy sudga shikoyat ✔ berish orqali 30. Konstitutsiyaga ko'ra bir shaxs Prezident lavozimini necha muddatdan ortiq egallashi mumkin emas? A) Uch muddatdan B) Ikki muddatdan C) Cheklov yo'q D) Bir muddatdan To'g'ri javob: B) Ikki muddatdan ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 170 31. Iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktda qaysi huquq mustahkamlangan? A) Adolatli sud muhokamasi huquqi B) Mehnat qilish, ijtimoiy ta'minot va ta'lim olish huquqi C) Qiynoqqa solinmaslik huquqi D) Saylash va saylanish huquqi To'g'ri javob: B) Mehnat qilish, ijtimoiy ta'minot va ta'lim olish huquqi✔ 32. Qo'shimcha ekspertiza qachon tayinlanadi? A) Ekspertning malakasi shubhali bo'lsa B) Xulosa asossiz bo'lsa C) Ekspert jabrlanuvchining qarindoshi bo'lsa D) Xulosa yetarlicha aniq yoki to'liq bo'lmasa, yoki ilgari tekshirilgan holatlarga oid yangi savollar paydo bo'lsa To'g'ri javob: D) Xulosa yetarlicha aniq yoki to'liq bo'lmasa, yoki ilgari tekshirilgan holatlarga oid ✔ yangi savollar paydo bo'lsa 33. Sudyaning so'z erkinligi qanday cheklovlarga ega? A) Faqat siyosiy partiya a'zoligi orqali fikr bildiradi B) Hech qanday cheklov yo'q C) Sud hokimiyatining obro'si, mustaqilligi va xolisligini saqlash zarurati bilan bog'liq cheklovlar D) Sudya umuman ommaviy chiqish qila olmaydi To'g'ri javob: C) Sud hokimiyatining obro'si, mustaqilligi va xolisligini saqlash zarurati bilan bog'liq ✔ cheklovlar 34. O'zbekiston Respublikasining davlat tili qaysi? A) O'zbek va rus tillari B) O'zbek va qoraqalpoq tillari teng ravishda C) O'zbek tili D) Rus tili To'g'ri javob: C) O'zbek tili ✔ 35. Jinoyat ishini qo'zg'atish uchun qanday asos zarur? A) Jinoyat alomatlarini ko'rsatuvchi yetarli ma'lumotlar mavjudligi B) Faqat jabrlanuvchining yozma roziligi C) Faqat tergovchining shaxsiy fikri D) Faqat jinoyatchining iqrori To'g'ri javob: A) Jinoyat alomatlarini ko'rsatuvchi yetarli ma'lumotlar mavjudligi ✔ 36. Inson qadr-qimmati Konstitutsiyada qanday qadriyat sifatida mustahkamlangan? A) Davlat manfaatiga bo'ysunuvchi qadriyat B) Daxlsiz qadriyat C) Faqat fuqarolarga tegishli qadriyat D) Faqat urush davrida himoyalanadigan qadriyat To'g'ri javob: B) Daxlsiz qadriyat ✔ 37. Oila kodeksiga ko'ra qaysi nikoh huquqiy ahamiyatga ega? A) Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida qayd etilgan nikoh B) Faqat mahalla tomonidan tasdiqlangan nikoh C) Guvohlar oldida og'zaki tuzilgan nikoh D) Diniy marosim asosida tuzilgan nikoh To'g'ri javob: A) Fuqarolik holati dalolatnomalarini yozish organlarida qayd etilgan nikoh ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 171 38. Er xotinining homiladorlik davrida va bola tug'ilganidan keyin bir yil davomida nikohdan ajratish to'g'risida ish qo'zg'atishga haqlimi? A) Faqat sud ruxsati bilan haqli B) Ha, cheklovsiz C) Xotinning roziligisiz haqli emas D) Faqat bola kasal bo'lsa To'g'ri javob: C) Xotinning roziligisiz haqli emas✔ 39. Sudya o'z vakolatlarini amalga oshirishda shaxsiy manfaat ko'zlab sovg'a qabul qilishi qaysi Bangalor qadriyatiga eng to'g'ridan-to'g'ri zid keladi? A) Tenglik B) Malaka va sinchkovlik C) Halollik (va odob) D) Mustaqillik To'g'ri javob: C) Halollik (va odob) ✔ 40. Ayblanuvchining o'ziga qarshi guvohlik berishga yoki aybini tan olishga majburlanmaslik huquqi qaysi hujjatda bevosita mustahkamlangan? A) BMT Nizomida B) Bola huquqlari to'g'risidagi konvensiyada C) Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktda D) Iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktda To'g'ri javob: C) Fuqarolik va siyosiy huquqlar to'g'risidagi xalqaro paktda ✔ 41. Davlat O'zbekiston fuqarolariga chet elda nimani kafolatlaydi? A) Har qanday jinoiy javobgarlikdan ozod bo'lishni B) Huquqiy himoya va homiylikni C) Diplomatik immunitetni D) Moddiy ta'minotni To'g'ri javob: B) Huquqiy himoya va homiylikni ✔ 42. Konstitutsiyaning yangi tahririga ko'ra O'zbekiston qanday davlat sifatida tavsiflanadi? A) Federativ va diniy davlat B) Suveren, demokratik, huquqiy, ijtimoiy va dunyoviy davlat C) Konfederativ davlat D) Parlamentar monarxiya To'g'ri javob: B) Suveren, demokratik, huquqiy, ijtimoiy va dunyoviy davlat ✔ 43. Aybga iqrorlik to'g'risidagi kelishuv institutida sudning asosiy vazifasi nima? A) Kelishuv shartlarini prokuror bilan birga ishlab chiqish B) Kelishuv ixtiyoriy tuzilganini, ayblanuvchi oqibatlarni tushunganini va ayblov dalillar bilan tasdiqlanganini tekshirish C) Kelishuvni tekshirmasdan tasdiqlash D) Ayblanuvchini kelishuvga ko'ndirish To'g'ri javob: B) Kelishuv ixtiyoriy tuzilganini, ayblanuvchi oqibatlarni tushunganini va ayblov ✔ dalillar bilan tasdiqlanganini tekshirish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 172 44. Bola huquqlari to'g'risidagi konvensiyaga ko'ra bolani hibsga olish yoki qamoqqa olish qanday qo'llanilishi kerak? A) Faqat oxirgi chora sifatida va iloji boricha qisqa muddatga B) Har qanday huquqbuzarlikda birinchi chora sifatida C) Faqat ota-ona roziligi bilan D) Faqat maktab rahbariyati talabi bilan To'g'ri javob: A) Faqat oxirgi chora sifatida va iloji boricha qisqa muddatga✔ 45. Ota-onalik huquqidan mahrum qilish uchun asos bo'ladigan holatga misol qaysi? A) Ota-onaning boshqa shaharga ishga ketishi B) Ota-onaning daromadi pastligi C) Ota-onaning qayta nikohdan o'tishi D) Ota-onaning o'z majburiyatlarini bajarishdan bo'yin tovlashi, bolaga nisbatan shafqatsiz munosabatda bo'lishi To'g'ri javob: D) Ota-onaning o'z majburiyatlarini bajarishdan bo'yin tovlashi, bolaga nisbatan ✔ shafqatsiz munosabatda bo'lishi 46. Aliment to'lash to'g'risidagi kelishuv qanday shaklda tuziladi? A) Faqat mahalla raisi oldida B) Faqat elektron xabar orqali C) Og'zaki D) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda To'g'ri javob: D) Yozma shaklda, notarial tasdiqlangan holda ✔ 47. Ota-onalik huquqidan mahrum qilingan shaxs bolani ta'minlash majburiyatidan ozod bo'ladimi? A) Yo'q, bolani ta'minlash majburiyati saqlanib qoladi B) Faqat bola 14 yoshga to'lgunga qadar ozod C) Faqat qayta nikohdan o'tsa ozod D) Ha, to'liq ozod bo'ladi To'g'ri javob: A) Yo'q, bolani ta'minlash majburiyati saqlanib qoladi ✔ 48. Bitta intizomiy nojo'ya harakat uchun necha marta intizomiy jazo qo'llash mumkin? A) Cheklanmagan B) Faqat bir marta C) Uch marta D) Ikki marta To'g'ri javob: B) Faqat bir marta ✔ 49. Vijdon erkinligining mazmuni qaysi? A) Har kim istalgan dinga e'tiqod qilish yoki hech qaysi dinga e'tiqod qilmaslik huquqiga ega B) Diniy e'tiqodni majburan singdirish huquqi C) Faqat rasmiy ro'yxatdagi dinlarga e'tiqod qilish huquqi D) Faqat fuqarolarning din tanlash huquqi To'g'ri javob: A) Har kim istalgan dinga e'tiqod qilish yoki hech qaysi dinga e'tiqod qilmaslik ✔ huquqiga ega Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 173 50. Mehnat nizolarini ko'rishda xodimlar sud xarajatlari bo'yicha qanday imtiyozga ega? A) Hech qanday imtiyozga ega emas B) Mehnat munosabatlaridan kelib chiqadigan talablar bo'yicha davlat boji to'lashdan ozod qilinadi C) Ular sud xarajatlarini ikki baravar to'laydi D) Faqat advokat xizmatidan ozod To'g'ri javob: B) Mehnat munosabatlaridan kelib chiqadigan talablar bo'yicha davlat boji ✔ to'lashdan ozod qilinadi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 174 20-variant Test topshiriqlari • bitta to'g'ri javob 1. Da'vo muddati o'tganidan keyin qarzdor majburiyatni ixtiyoriy bajargan bo'lsa, u bajarilganni qaytarishni talab qila oladimi? A) Yo'q, u da'vo muddati o'tganini bilmagan bo'lsa ham qaytarishni talab qila olmaydi B) Ha, har doim C) Faqat yarmi qaytariladi D) Faqat sud orqali qaytarib oladi To'g'ri javob: A) Yo'q, u da'vo muddati o'tganini bilmagan bo'lsa ham qaytarishni talab qila ✔ olmaydi 2. Ma'muriy sudlar sudlovligiga qaysi nizo kirmaydi? A) Mansabdor shaxsning harakatsizligi ustidan nizo B) Davlat organining fuqaroga ruxsatnoma berishni rad etganligi ustidan nizo C) Ma'muriy organning individual hujjati ustidan nizo D) Ikki xususiy kompaniya o'rtasidagi yetkazib berish shartnomasi bo'yicha nizo To'g'ri javob: D) Ikki xususiy kompaniya o'rtasidagi yetkazib berish shartnomasi bo'yicha nizo ✔ 3. Ma'muriy sudda ishni ko'rish muddatlariga rioya qilishning ahamiyati qaysi? A) Ahamiyati yo'q B) Ommaviy-huquqiy nizolar tez hal qilinishi shaxs huquqlarining samarali himoyasi uchun muhim C) Faqat sud statistikasi uchun D) Faqat ma'muriy organ uchun qulaylik yaratish To'g'ri javob: B) Ommaviy-huquqiy nizolar tez hal qilinishi shaxs huquqlarining samarali himoyasi ✔ uchun muhim 4. Sud qarorida iqtibos keltirilgan dalillar ish materiallaridagi mazmunga mos kelmasa, bu qanday baholanadi? A) Ahamiyatsiz holat B) Qarorni avtomatik ravishda kuchaytiradi C) Dalillarni noto'g'ri bayon qilish bo'lib, qarorning asoslanganligiga putur yetkazadi D) Uslubiy kamchilik xolos To'g'ri javob: C) Dalillarni noto'g'ri bayon qilish bo'lib, qarorning asoslanganligiga putur yetkazadi ✔ 5. Vakolatsiz shaxs tomonidan boshqa shaxs nomidan tuzilgan bitim qanday oqibatga ega? A) O'z-o'zidan davlat foydasiga o'tadi B) Agar vakil qilingan shaxs keyinchalik uni ma'qullamasa, bitim tuzgan shaxsning o'zi uchun huquq va majburiyatlar keltirib chiqaradi C) Har doim vakil qilgan shaxs uchun huquq va majburiyatlar keltirib chiqaradi D) Notarius tasdiqlasa haqiqiy To'g'ri javob: B) Agar vakil qilingan shaxs keyinchalik uni ma'qullamasa, bitim tuzgan shaxsning o'zi ✔ uchun huquq va majburiyatlar keltirib chiqaradi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 175 6. Ma'muriy hujjat deganda nima tushuniladi? A) Sud qarori B) Har qanday normativ-huquqiy hujjat C) Ma'muriy organ tomonidan muayyan holat yuzasidan qabul qilinadigan, aniq shaxs(lar)ga nisbatan tashqi huquqiy oqibat keltirib chiqaradigan individual hujjat D) Fuqarolar o'rtasidagi shartnoma To'g'ri javob: C) Ma'muriy organ tomonidan muayyan holat yuzasidan qabul qilinadigan, aniq ✔ shaxs(lar)ga nisbatan tashqi huquqiy oqibat keltirib chiqaradigan individual hujjat 7. Boy berilgan foyda deganda nima tushuniladi? A) Ma'naviy zararning puldagi qiymati B) Mol-mulkning yo'qolishi yoki shikastlanishi C) Sud xarajatlari D) Huquqi buzilmaganida shaxs fuqarolik muomalasining odatdagi sharoitlarida olishi mumkin bo'lgan, lekin olmagan daromadlar To'g'ri javob: D) Huquqi buzilmaganida shaxs fuqarolik muomalasining odatdagi sharoitlarida ✔ olishi mumkin bo'lgan, lekin olmagan daromadlar 8. Ma'muriy sudda tortishuv va sudning faol roli prinsiplari qanday nisbatda bo'ladi? A) Tortishuv saqlanadi, ammo sud ishning to'liq aniqlanishi uchun faol rol o'ynaydi B) Ikkalasi ham amal qilmaydi C) Faqat sud faol, taraflar dalil taqdim eta olmaydi D) Faqat tortishuv amal qiladi, sud passiv To'g'ri javob: A) Tortishuv saqlanadi, ammo sud ishning to'liq aniqlanishi uchun faol rol o'ynaydi ✔ 9. Solidar majburiyatda kreditor qanday huquqqa ega? A) Faqat birinchi qarzdordan talab qilishga B) Ijroni qarzdorlardan birgalikda yoki ulardan istalgan bittasidan, to'liq yoki qisman talab qilishga C) Faqat sud ruxsati bilan talab qilishga D) Faqat har bir qarzdordan teng ulushini talab qilishga To'g'ri javob: B) Ijroni qarzdorlardan birgalikda yoki ulardan istalgan bittasidan, to'liq yoki qisman ✔ talab qilishga 10. Yuridik shaxsning huquq layoqati qachondan vujudga keladi? A) Bank hisobvarag'i ochilgan paytdan B) Ta'sis shartnomasi imzolangan paytdan C) Davlat ro'yxatidan o'tkazilgan paytdan D) Birinchi bitim tuzilgan paytdan To'g'ri javob: C) Davlat ro'yxatidan o'tkazilgan paytdan ✔ 11. Hukmda «Sudlanuvchining aybi ish materiallari bilan to'liq isbotlangan» degan umumiy ibora va dalillar tahlilining yo'qligi nimani anglatadi? A) Hukm asoslanmagan, chunki xulosani tasdiqlovchi aniq dalillar va ularning bahosi keltirilmagan B) Hukm qisqa va aniq C) Hukm puxta asoslangan D) Faqat stilistik kamchilik To'g'ri javob: A) Hukm asoslanmagan, chunki xulosani tasdiqlovchi aniq dalillar va ularning bahosi ✔ keltirilmagan Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 176 12. Oqlov hukmida qanday iboralardan foydalanishga yo'l qo'yilmaydi? A) Oqlov asosini ko'rsatishdan B) Qonunga havolalardan C) Oqlangan shaxsning aybdorligiga shubha tug'diruvchi iboralardan D) Dalillar tahlilidan To'g'ri javob: C) Oqlangan shaxsning aybdorligiga shubha tug'diruvchi iboralardan✔ 13. Vijdonan oluvchidan qaysi turdagi mol-mulkni hech qanday holatda ham talab qilib olish mumkin emas? A) Pullarni va taqdim etuvchiga deb yozilgan qimmatli qog'ozlarni B) Transport vositalarini C) San'at asarlarini D) Ko'chmas mulkni To'g'ri javob: A) Pullarni va taqdim etuvchiga deb yozilgan qimmatli qog'ozlarni ✔ 14. Akseptning to'liq va so'zsiz bo'lishi talabi nimani anglatadi? A) Oferta shartlarini o'zgartirib qabul qilish ham aksept hisoblanadi B) Aksept faqat og'zaki bo'lishi kerak C) Aksept faqat notarial shaklda bo'ladi D) Boshqa shartlarda qabul qilinsa, bu aksept emas, balki yangi oferta hisoblanadi To'g'ri javob: D) Boshqa shartlarda qabul qilinsa, bu aksept emas, balki yangi oferta hisoblanadi ✔ 15. «Zaharlangan daraxt mevasi» doktrinasining mohiyati nimada? A) Sud har qanday dalilni qabul qilishi mumkin B) Qonunni qo'pol buzgan holda olingan dalil asosida topilgan hosila dalillar ham maqbullik nuqtai nazaridan shubha ostiga tushadi C) Ashyoviy dalillar faqat sud ruxsati bilan olinadi D) Ekspert xulosasi doimo ustun turadi To'g'ri javob: B) Qonunni qo'pol buzgan holda olingan dalil asosida topilgan hosila dalillar ham ✔ maqbullik nuqtai nazaridan shubha ostiga tushadi 16. Jinoyat ishi bo'yicha tergovchining protsessual harakatlari ustidan shikoyat qaysi tartibda ko'riladi? A) Jinoyat-protsessual qonunchiligida belgilangan tartibda B) Iqtisodiy sudda C) Hakamlik sudida D) Ma'muriy sud ishlarini yuritish tartibida To'g'ri javob: A) Jinoyat-protsessual qonunchiligida belgilangan tartibda ✔ 17. Ma'muriy organning ruxsat berish tartib-taomillarida «sukut — rozilik alomati» prinsipining mazmuni qaysi? A) Organ belgilangan muddatda javob bermasa, qonunda nazarda tutilgan hollarda ruxsat berilgan deb hisoblanishi B) Arizachi sukut saqlasa, arizadan voz kechgan hisoblanishi C) Organ javob bermasa, rad etilgan deb hisoblanishi D) Sud majlisida sukut saqlash tan olish deb hisoblanishi To'g'ri javob: A) Organ belgilangan muddatda javob bermasa, qonunda nazarda tutilgan hollarda ✔ ruxsat berilgan deb hisoblanishi Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 177 18. Ashyoviy dalillar deb nimaga aytiladi? A) Jinoyat quroli bo'lgan, jinoyat izlarini saqlagan yoki jinoyat predmeti bo'lgan va holatlarni aniqlashga xizmat qiluvchi buyumlar B) Ekspert xulosalari C) Sud majlisi bayonnomalari D) Guvohlarning yozma ko'rsatuvlari To'g'ri javob: A) Jinoyat quroli bo'lgan, jinoyat izlarini saqlagan yoki jinoyat predmeti bo'lgan va ✔ holatlarni aniqlashga xizmat qiluvchi buyumlar 19. Ma'muriy organning harakatsizligi deganda nima tushuniladi? A) Organning har qanday faoliyati B) Organning dam olish kuni C) Organning qonunda belgilangan majburiyatini belgilangan muddatda bajarmasligi D) Organning yangi rahbar tayinlashi To'g'ri javob: C) Organning qonunda belgilangan majburiyatini belgilangan muddatda bajarmasligi ✔ 20. Asossiz boyish (asossiz orttirish) instituti bo'yicha qaysi qoida to'g'ri? A) Faqat davlat foydasiga undiriladi B) Qonun, boshqa huquqiy hujjatlar yoki bitimda belgilangan asoslarsiz mol-mulk orttirgan shaxs uni jabrlanuvchiga qaytarishi shart C) Asossiz boyish faqat jinoyat bo'lsa qaytariladi D) Asossiz boyigan shaxs qaytarishga majbur emas To'g'ri javob: B) Qonun, boshqa huquqiy hujjatlar yoki bitimda belgilangan asoslarsiz mol-mulk ✔ orttirgan shaxs uni jabrlanuvchiga qaytarishi shart 21. Sud ekspertizasi xulosasi ekspertning vakolatidan tashqaridagi huquqiy masalani (masalan, «shaxs aybdor») hal qilgan bo'lsa, sud qanday yondashishi kerak? A) Bu xulosani aybning isboti sifatida qabul qiladi B) Ishni tugatadi C) Ekspertni sudya sifatida ishga jalb qiladi D) Huquqiy baho berish sudning vakolati ekanini hisobga olib, xulosaning bu qismiga tayanmaydi To'g'ri javob: D) Huquqiy baho berish sudning vakolati ekanini hisobga olib, xulosaning bu qismiga ✔ tayanmaydi 22. Sud qarori jamoatchilik uchun tushunarli bo'lishi nega muhim? A) Sudga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi va qarorning qonuniyligini nazorat qilishga imkon beradi B) Bu qarorni qisqartiradi C) Bu sudyaning ish yukini kamaytiradi D) Bu taraflarning shikoyat huquqini cheklaydi To'g'ri javob: A) Sudga bo'lgan ishonchni mustahkamlaydi va qarorning qonuniyligini nazorat ✔ qilishga imkon beradi 23. Ma'muriy organning hujjati ustidan sudga murojaat qilishdan oldin yuqori turuvchi organga shikoyat qilish masalasida qaysi yondashuv umumiy hisoblanadi? A) Shaxs, qonunda boshqacha qoida belgilanmagan bo'lsa, yuqori organga yoki bevosita sudga murojaat qilishni tanlashi mumkin B) Faqat prokuraturaga oldin murojaat qilish kerak C) Har doim majburiy bo'lib, aks holda sud ishni ko'rmaydi D) Faqat Ombudsmanga oldin murojaat qilish kerak To'g'ri javob: A) Shaxs, qonunda boshqacha qoida belgilanmagan bo'lsa, yuqori organga yoki ✔ bevosita sudga murojaat qilishni tanlashi mumkin Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 178 24. Tezkor-qidiruv tadbirlari natijalari jinoyat ishida dalil sifatida foydalanilishi uchun nima zarur? A) Ular qonunda belgilangan tartibda olinib, protsessual yo'l bilan ishga kiritilishi va tekshirilishi B) Faqat tezkor xodimning ma'lumotnomasi C) Natijalar maxfiy saqlanishi D) Faqat prokurorning og'zaki tasdig'i To'g'ri javob: A) Ular qonunda belgilangan tartibda olinib, protsessual yo'l bilan ishga kiritilishi va ✔ tekshirilishi 25. Ma'muriy sudga murojaat qilish uchun qonunda belgilangan muddat uzrli sabab bilan o'tkazib yuborilgan bo'lsa, nima qilish mumkin? A) Hech narsa, huquq butunlay yo'qoladi B) Faqat prokurorga murojaat qilish mumkin C) Muddatni tiklash to'g'risida ariza berish mumkin D) Faqat iqtisodiy sudga murojaat qilish mumkin To'g'ri javob: C) Muddatni tiklash to'g'risida ariza berish mumkin ✔ 26. Sud qarorining tili haqida qaysi talab to'g'ri? A) Faqat lotin atamalaridan foydalanish kerak B) Aniq, ravon, savodli va qonun terminologiyasiga mos bo'lishi, ikki xil talqinga yo'l qo'ymasligi kerak C) Iloji boricha murakkab va ko'p iqtibosli bo'lishi kerak D) Shevaga xos so'zlardan foydalanish maqsadga muvofiq To'g'ri javob: B) Aniq, ravon, savodli va qonun terminologiyasiga mos bo'lishi, ikki xil talqinga yo'l ✔ qo'ymasligi kerak 27. Alibi deganda nima tushuniladi? A) Jinoyat joyidagi iz B) Ayblanuvchi jinoyat sodir etilgan paytda boshqa joyda bo'lganligi to'g'risidagi ma'lumot C) Guvohning ko'rsatuvdan bosh tortishi D) Ayblanuvchining aybini tan olishi To'g'ri javob: B) Ayblanuvchi jinoyat sodir etilgan paytda boshqa joyda bo'lganligi to'g'risidagi ✔ ma'lumot 28. Oqlov hukmining tavsif-asoslantiruvchi qismida nima bayon etiladi? A) Faqat jabrlanuvchining fikri B) Faqat sudlanuvchining tarjimai holi C) Qo'yilgan ayblov mazmuni, sud aniqlagan holatlar, oqlash asoslari va ayblov dalillari nima uchun rad etilgani D) Faqat prokurorning nutqi To'g'ri javob: C) Qo'yilgan ayblov mazmuni, sud aniqlagan holatlar, oqlash asoslari va ayblov ✔ dalillari nima uchun rad etilgani 29. Yuqori instansiya sudi ishni yangidan ko'rishga yuborganda, quyi sudga qaysi masalalarni oldindan hal qilib ko'rsatma bera olmaydi? A) To'liq tekshirish zarur bo'lgan holatlarni B) Dalillarning ishonchliligi, ayb isbotlangan yoki isbotlanmaganligi va jazo turi kabi masalalarni C) Protsessual buzilishlarni bartaraf etishni D) Qonun normalarini to'g'ri qo'llash zaruratini To'g'ri javob: B) Dalillarning ishonchliligi, ayb isbotlangan yoki isbotlanmaganligi va jazo turi kabi ✔ masalalarni Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 179 30. Hukmda sudlanuvchining shaxsini tavsiflashda qaysi ma'lumotlarni keltirish noo'rin? A) Ish va yashash joyidan tavsifnomalar B) Ish uchun ahamiyatsiz, kamsituvchi yoki shaxsiy hayotga oid ortiqcha tafsilotlar C) Ilgari sudlanganligi haqidagi ma'lumot D) Oilaviy ahvoli va qaramog'idagi shaxslar To'g'ri javob: B) Ish uchun ahamiyatsiz, kamsituvchi yoki shaxsiy hayotga oid ortiqcha tafsilotlar✔ 31. Sud hukmni og'zaki e'lon qilganda va yozma matnda jazo miqdori farq qilsa, bu qanday baholanadi? A) Faqat kotibning xatosi B) Og'zaki e'lon ustun, muammo yo'q C) Yozma matn ustun, muammo yo'q D) Jiddiy protsessual buzilish bo'lib, hukmning qonuniyligini shubha ostiga qo'yadi To'g'ri javob: D) Jiddiy protsessual buzilish bo'lib, hukmning qonuniyligini shubha ostiga qo'yadi ✔ 32. Gender tengligi nuqtai nazaridan sudyaning stereotiplarga asoslangan qarori qanday baholanadi? A) Hech qanday ahamiyatga ega emas B) Maqbul, agar u jamoatchilik fikriga mos bo'lsa C) Kamsitishning bir ko'rinishi bo'lib, odil sudlovning sifati va xolisligini pasaytiradi D) Faqat oilaviy ishlarda ruxsat etiladi To'g'ri javob: C) Kamsitishning bir ko'rinishi bo'lib, odil sudlovning sifati va xolisligini pasaytiradi ✔ 33. Jabrlanuvchining ko'rsatuvi bir o'zi ayblovni asoslash uchun yetarlimi? A) U boshqa dalillar bilan solishtirilib, majmuda baholanishi kerak B) Faqat jabrlanuvchi voyaga yetgan bo'lsa yetarli C) Hech qachon yetarli emas D) Har doim yetarli To'g'ri javob: A) U boshqa dalillar bilan solishtirilib, majmuda baholanishi kerak ✔ 34. Majburlash to'g'risidagi talab (ma'muriy organni muayyan hujjat qabul qilishga majburlash) qachon qo'yiladi? A) Organ hujjat qabul qilgan va arizachi rozi bo'lsa B) Arizachi jinoiy javobgarlikka tortilganda C) Arizachi ma'muriy organ xodimi bo'lganda D) Organ arizachiga foydali hujjat qabul qilishni qonunga xilof ravishda rad etgan yoki harakatsizlik qilgan bo'lsa To'g'ri javob: D) Organ arizachiga foydali hujjat qabul qilishni qonunga xilof ravishda rad etgan ✔ yoki harakatsizlik qilgan bo'lsa 35. Sud qarorida xalqaro shartnoma normalariga havola qilish qachon maqsadga muvofiq? A) Hech qachon B) Agar u ish uchun ahamiyatli bo'lsa, milliy qonun bilan birga yoki uni talqin qilishda C) Faqat chet el fuqarosi ishtirok etganda D) Faqat oqlov hukmlarida To'g'ri javob: B) Agar u ish uchun ahamiyatli bo'lsa, milliy qonun bilan birga yoki uni talqin qilishda ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 180 36. Vaziyat: arizachi ma'muriy organning hujjatini nizolashtirdi, ammo sud jarayonida hujjat uning huquqlariga hech qanday daxl qilmasligi aniqlandi. Sud qanday xulosaga kelishi mumkin? A) Hujjatni har qanday holatda bekor qilish B) Arizachini jinoiy javobgarlikka tortish C) Ma'muriy organni jazolash D) Arizachining talabini qanoatlantirishga asos yo'q, chunki huquq buzilishi mavjud emas To'g'ri javob: D) Arizachining talabini qanoatlantirishga asos yo'q, chunki huquq buzilishi mavjud ✔ emas 37. Ma'muriy sud ishida ma'muriy organ vakili sud majlisiga kelmasa, bu ishni ko'rishga qanday ta'sir qiladi? A) Tegishli tarzda xabardor qilingan organ vakilining kelmasligi, qoida tariqasida, ishni ko'rishga to'sqinlik qilmaydi B) Ish har doim tugatiladi C) Ish prokuraturaga o'tkaziladi D) Arizachi talabi avtomatik rad etiladi To'g'ri javob: A) Tegishli tarzda xabardor qilingan organ vakilining kelmasligi, qoida tariqasida, ✔ ishni ko'rishga to'sqinlik qilmaydi 38. Ayblanuvchining aybini isbotlashdagi bartaraf etib bo'lmaydigan shubhalar qanday hal qilinadi? A) Ayblov foydasiga B) Jabrlanuvchi foydasiga C) Ayblanuvchining foydasiga D) Sudyaning shaxsiy ishonchiga ko'ra, har ikki tomonga To'g'ri javob: C) Ayblanuvchining foydasiga ✔ 39. Hukmda shikoyat qilish tartibini tushuntirish nega muhim? A) Bu sudga murojaat qilish va shikoyat qilish huquqini samarali amalga oshirishni ta'minlaydi B) Bu faqat prokuror uchun C) Bu sudyaning ixtiyoriga bog'liq D) Bu faqat rasmiyatchilik To'g'ri javob: A) Bu sudga murojaat qilish va shikoyat qilish huquqini samarali amalga oshirishni ✔ ta'minlaydi 40. Tergov harakati bayonnomasida xolislar yoki ishtirokchilar imzolari yo'q va video qayd ham olib borilmagan. Bu dalilning qaysi xususiyatiga ta'sir qiladi? A) Maqbulligiga B) Aloqadorligiga C) Ma'lumot hajmiga D) Yetarliligiga To'g'ri javob: A) Maqbulligiga ✔ 41. Majburiyatlarning bajarilishini ta'minlash usullariga qaysi biri kirmaydi? A) Neustoyka B) Restitutsiya C) Kafillik D) Garov To'g'ri javob: B) Restitutsiya ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 181 42. Sud ekspert xulosasiga qo'shilmasa, qanday talab mavjud? A) Ishni tugatishi kerak B) Ekspertni jinoiy javobgarlikka tortishi kerak C) Hech qanday asoslash talab qilinmaydi D) Rozi bo'lmaslik sabablarini qarorda asoslashi kerak To'g'ri javob: D) Rozi bo'lmaslik sabablarini qarorda asoslashi kerak✔ 43. O'zbekiston Fuqarolik kodeksiga ko'ra umumiy da'vo muddati necha yil? A) O'n yil B) Besh yil C) Uch yil D) Bir yil To'g'ri javob: C) Uch yil ✔ 44. Sudlanuvchi sudda tergovdagi iqrorlik ko'rsatuvidan qaytib, bosim ostida bergani haqida arz qildi. Sud nima qilishi shart? A) Arzni e'tiborsiz qoldiradi B) Bu arzni tekshirish choralarini ko'radi va natijasiga ko'ra ko'rsatuvning maqbulligini hal qiladi C) Sudlanuvchiga og'irroq jazo tayinlaydi D) Tergovdagi ko'rsatuvni avtomatik asos qiladi To'g'ri javob: B) Bu arzni tekshirish choralarini ko'radi va natijasiga ko'ra ko'rsatuvning ✔ maqbulligini hal qiladi 45. Da'vo muddati nima? A) Sud qarorini ijro etish muddati B) Huquqi buzilgan shaxsning da'vosi bo'yicha huquqni himoya qilish muddati C) Shartnoma amal qiladigan muddat D) Sudda ishni ko'rish muddati To'g'ri javob: B) Huquqi buzilgan shaxsning da'vosi bo'yicha huquqni himoya qilish muddati ✔ 46. Jinoyat protsessida dalil deganda nima tushuniladi? A) Faqat ayblanuvchining iqrori B) Ommaviy axborot vositalaridagi xabarlar C) Qonunda belgilangan tartibda olingan, ish uchun ahamiyatli holatlarni aniqlash imkonini beruvchi har qanday ma'lumotlar D) Tergovchining xulosasi To'g'ri javob: C) Qonunda belgilangan tartibda olingan, ish uchun ahamiyatli holatlarni aniqlash ✔ imkonini beruvchi har qanday ma'lumotlar 47. Qarz shartnomasi qachon tuzilgan hisoblanadi? A) Taraflar kelishganda B) Notarial tasdiqlangan paytdan har doim C) Qarzni qaytarish muddati kelganda D) Pul yoki boshqa ashyolar topshirilgan paytdan (real shartnoma) To'g'ri javob: D) Pul yoki boshqa ashyolar topshirilgan paytdan (real shartnoma) ✔ 48. Fuqaroning huquq layoqati qachon vujudga keladi va qachon tugaydi? A) 14 yoshdan vujudga kelib, muomalaga layoqatsiz deb topilganda tugaydi B) Pasport olgan paytdan vujudga kelib, vafot etishi bilan tugaydi C) Tug'ilgan paytdan vujudga kelib, vafot etishi bilan tugaydi D) 18 yoshdan vujudga kelib, 70 yoshda tugaydi To'g'ri javob: C) Tug'ilgan paytdan vujudga kelib, vafot etishi bilan tugaydi ✔ Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 182 49. Isbot qilinishi lozim bo'lgan holatlar (isbot predmeti) jumlasiga qaysi biri kiradi? A) Jinoyat hodisasi (vaqti, joyi, usuli va boshqa holatlari), shaxsning aybi, uning shakli va motivlari B) Jabrlanuvchining mulkiy ahvoli, har doim C) Tergovchining shaxsiy xulosasi D) Ayblanuvchining siyosiy qarashlari To'g'ri javob: A) Jinoyat hodisasi (vaqti, joyi, usuli va boshqa holatlari), shaxsning aybi, uning shakli✔ va motivlari 50. Hukmda jazo tayinlash qismini asoslashda qaysi yondashuv to'g'ri? A) Faqat yengillashtiruvchi holatlarni sanab o'tish B) Faqat prokuror talabini keltirish C) Faqat «jinoyatning og'irligi hisobga olinib» deb yozish D) Ijtimoiy xavflilik, shaxsni tavsiflovchi ma'lumotlar, yengillashtiruvchi va og'irlashtiruvchi holatlarni aniq tahlil qilib, tanlangan jazo turi va miqdorining sabablarini ko'rsatish To'g'ri javob: D) Ijtimoiy xavflilik, shaxsni tavsiflovchi ma'lumotlar, yengillashtiruvchi va ✔ og'irlashtiruvchi holatlarni aniq tahlil qilib, tanlangan jazo turi va miqdorining sabablarini ko'rsatish Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 183 Javoblar kaliti Har bir variant bo'yicha: topshiriq raqami va to'g'ri javob. 1-variant 1- D 2- A 3- C 4- C 5- A 6- C 7- A 8- C 9- D 10- D 11- D 12- A 13- B 14- D 15- D 16- C 17- C 18- D 19- A 20- B 21- C 22- A 23- C 24- D 25- B 26- D 27- D 28- D 29- D 30- A 31- B 32- B 33- D 34- C 35- C 36- D 37- D 38- C 39- C 40- D 41- D 42- B 43- A 44- B 45- B 46- D 47- A 48- B 49- D 50- C 2-variant 1- C 2- B 3- D 4- C 5- C 6- C 7- B 8- B 9- A 10- C 11- C 12- A 13- C 14- C 15- B 16- C 17- A 18- A 19- D 20- B 21- A 22- A 23- A 24- B 25- D 26- C 27- C 28- C 29- C 30- B 31- A 32- C 33- B 34- B 35- C 36- B 37- D 38- B 39- B 40- B 41- B 42- D 43- B 44- A 45- B 46- B 47- C 48- B 49- D 50- A 3-variant 1- B 2- A 3- A 4- A 5- C 6- A 7- C 8- C 9- C 10- B 11- C 12- B 13- D 14- B 15- A 16- C 17- B 18- D 19- B 20- D 21- C 22- A 23- B 24- A 25- D 26- A 27- C 28- A 29- A 30- B 31- A 32- B 33- A 34- A 35- D 36- A 37- D 38- C 39- C 40- D 41- B 42- B 43- D 44- C 45- C 46- C 47- D 48- B 49- A 50- C 4-variant 1- A 2- D 3- C 4- A 5- A 6- C 7- B 8- B 9- B 10- B 11- D 12- A 13- C 14- B 15- C 16- C 17- C 18- A 19- D 20- B 21- A 22- B 23- A 24- C 25- D 26- A 27- C 28- C 29- D 30- A 31- B 32- B 33- A 34- A 35- B 36- C 37- C 38- C 39- B 40- A 41- C 42- B 43- B 44- D 45- D 46- D 47- B 48- A 49- C 50- A 5-variant 1- B 2- A 3- D 4- A 5- B 6- B 7- A 8- B 9- D 10- D 11- D 12- A 13- B 14- B 15- A 16- D 17- D 18- C 19- B 20- B 21- B 22- B 23- C 24- B 25- A 26- A 27- C 28- A 29- D 30- B 31- B 32- A 33- B 34- D 35- B 36- A 37- A 38- B 39- C 40- C 41- A 42- A 43- D 44- C 45- C 46- D 47- A 48- A 49- D 50- A 6-variant 1- B 2- B 3- A 4- B 5- D 6- A 7- B 8- C 9- D 10- A 11- D 12- A 13- A 14- A 15- A 16- C 17- C 18- A 19- B 20- D 21- B 22- C 23- B 24- D 25- A 26- C 27- C 28- C 29- D 30- B 31- B 32- C 33- A 34- C 35- B 36- C 37- D 38- D 39- C 40- B Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 184 41- B 42- D 43- A 44- C 45- B 46- D 47- D 48- B 49- A 50- D 7-variant 1- B 2- A 3- D 4- A 5- A 6- B 7- C 8- B 9- C 10- B 11- B 12- D 13- B 14- D 15- A 16- A 17- D 18- B 19- D 20- D 21- D 22- B 23- A 24- B 25- C 26- A 27- C 28- B 29- A 30- C 31- D 32- A 33- B 34- A 35- C 36- C 37- D 38- A 39- A 40- A 41- B 42- B 43- B 44- C 45- D 46- B 47- A 48- C 49- A 50- B 8-variant 1- A 2- C 3- B 4- D 5- A 6- D 7- D 8- C 9- C 10- D 11- B 12- D 13- A 14- B 15- C 16- D 17- B 18- D 19- B 20- C 21- A 22- D 23- A 24- C 25- D 26- A 27- C 28- D 29- B 30- D 31- D 32- C 33- C 34- B 35- A 36- D 37- D 38- A 39- C 40- B 41- D 42- B 43- D 44- A 45- A 46- D 47- D 48- A 49- D 50- D 9-variant 1- C 2- A 3- B 4- B 5- B 6- C 7- A 8- B 9- D 10- C 11- A 12- A 13- D 14- C 15- D 16- C 17- B 18- D 19- A 20- C 21- C 22- D 23- B 24- A 25- D 26- C 27- B 28- A 29- D 30- B 31- B 32- D 33- A 34- B 35- A 36- A 37- C 38- D 39- A 40- B 41- C 42- B 43- D 44- B 45- D 46- D 47- A 48- D 49- A 50- A 10-variant 1- C 2- A 3- C 4- A 5- D 6- A 7- A 8- D 9- B 10- C 11- D 12- B 13- B 14- D 15- C 16- D 17- D 18- D 19- A 20- D 21- D 22- C 23- B 24- D 25- A 26- C 27- D 28- B 29- C 30- B 31- D 32- D 33- A 34- A 35- D 36- B 37- A 38- C 39- A 40- C 41- C 42- D 43- D 44- D 45- D 46- A 47- A 48- D 49- D 50- C 11-variant 1- A 2- B 3- B 4- B 5- C 6- A 7- A 8- A 9- B 10- D 11- D 12- B 13- D 14- C 15- C 16- B 17- C 18- B 19- A 20- A 21- D 22- D 23- D 24- B 25- A 26- A 27- C 28- C 29- B 30- A 31- C 32- B 33- A 34- C 35- C 36- A 37- C 38- C 39- B 40- D 41- A 42- D 43- B 44- D 45- B 46- D 47- A 48- B 49- B 50- C 12-variant 1- B 2- C 3- A 4- A 5- A 6- C 7- D 8- A 9- A 10- A 11- B 12- A 13- D 14- C 15- C 16- C 17- C 18- D 19- C 20- A 21- A 22- B 23- B 24- C 25- D 26- C 27- A 28- C 29- B 30- A 31- C 32- C 33- D 34- A 35- D 36- A 37- B 38- D 39- D 40- D 41- D 42- B 43- D 44- A 45- B 46- A 47- D 48- C 49- D 50- B Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 185 13-variant 1- A 2- C 3- D 4- A 5- A 6- B 7- C 8- C 9- A 10- D 11- D 12- D 13- C 14- C 15- D 16- B 17- B 18- D 19- D 20- D 21- B 22- A 23- C 24- C 25- C 26- B 27- B 28- C 29- C 30- B 31- C 32- A 33- B 34- C 35- C 36- D 37- C 38- D 39- D 40- A 41- A 42- D 43- A 44- B 45- D 46- C 47- C 48- B 49- C 50- D 14-variant 1- D 2- D 3- B 4- C 5- B 6- D 7- D 8- A 9- C 10- D 11- D 12- D 13- A 14- A 15- C 16- D 17- D 18- B 19- D 20- C 21- D 22- C 23- B 24- C 25- A 26- B 27- C 28- B 29- B 30- C 31- A 32- C 33- D 34- B 35- B 36- D 37- D 38- A 39- C 40- C 41- D 42- B 43- D 44- A 45- B 46- B 47- D 48- D 49- B 50- A 15-variant 1- C 2- B 3- B 4- B 5- C 6- C 7- B 8- A 9- B 10- C 11- B 12- B 13- A 14- B 15- C 16- C 17- D 18- A 19- A 20- D 21- A 22- C 23- A 24- B 25- D 26- A 27- A 28- A 29- B 30- C 31- C 32- D 33- B 34- D 35- C 36- D 37- B 38- A 39- C 40- D 41- D 42- D 43- D 44- D 45- C 46- B 47- D 48- D 49- D 50- D 16-variant 1- A 2- B 3- A 4- D 5- B 6- C 7- B 8- C 9- C 10- B 11- D 12- D 13- A 14- C 15- A 16- D 17- C 18- D 19- C 20- B 21- C 22- C 23- D 24- A 25- A 26- B 27- D 28- B 29- D 30- C 31- A 32- D 33- B 34- B 35- A 36- C 37- C 38- B 39- A 40- A 41- A 42- A 43- A 44- B 45- C 46- D 47- D 48- C 49- A 50- A 17-variant 1- D 2- B 3- D 4- C 5- C 6- A 7- A 8- D 9- D 10- D 11- A 12- B 13- A 14- A 15- C 16- A 17- A 18- C 19- C 20- C 21- C 22- A 23- C 24- D 25- D 26- B 27- C 28- B 29- A 30- C 31- D 32- B 33- B 34- C 35- B 36- B 37- A 38- C 39- A 40- A 41- A 42- B 43- B 44- B 45- D 46- D 47- D 48- D 49- C 50- D 18-variant 1- D 2- B 3- A 4- C 5- C 6- A 7- D 8- D 9- A 10- A 11- A 12- A 13- D 14- A 15- C 16- B 17- B 18- A 19- B 20- D 21- B 22- B 23- D 24- A 25- C 26- A 27- C 28- A 29- D 30- A 31- C 32- D 33- D 34- B 35- B 36- B 37- A 38- A 39- B 40- D 41- D 42- D 43- D 44- B 45- D 46- C 47- B 48- A 49- A 50- A Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 186 19-variant 1- C 2- C 3- D 4- D 5- C 6- A 7- D 8- A 9- A 10- D 11- A 12- A 13- C 14- A 15- D 16- B 17- A 18- B 19- A 20- A 21- D 22- A 23- D 24- B 25- A 26- C 27- B 28- A 29- B 30- B 31- B 32- D 33- C 34- C 35- A 36- B 37- A 38- C 39- C 40- C 41- B 42- B 43- B 44- A 45- D 46- D 47- A 48- B 49- A 50- B 20-variant 1- A 2- D 3- B 4- C 5- B 6- C 7- D 8- A 9- B 10- C 11- A 12- C 13- A 14- D 15- B 16- A 17- A 18- A 19- C 20- B 21- D 22- A 23- A 24- A 25- C 26- B 27- B 28- C 29- B 30- B 31- D 32- C 33- A 34- D 35- B 36- D 37- A 38- C 39- A 40- A 41- B 42- D 43- C 44- B 45- B 46- C 47- D 48- C 49- A 50- D Sudyalik malaka imtihoni — mashq variantlari | 187

SUDYALIK MALAKA IMTIHONI

Sudyalik lavozimiga nomzodlar malaka imtihoniga tayyorgarlik: test to'plami

20 ta variant • 1000 ta topshiriq • javoblari bilan

Mashq to'plami • 2025–2026 o'quv yili

Imtihon tuzilishi va yo'riqnoma

• Sudyalik lavozimiga nomzodlar malaka imtihonini Sudyalar oliy kengashi belgilagan tartibda topshiradi.

• Imtihonning joriy sanalari rasmiy manbalarda topilmadi. To'plam sud tizimi va sudyalar maqomi, konstitutsiyaviy, fuqarolik, iqtisodiy, ma'muriy va jinoyat huquqi hamda protsessual huquqni qamrab oladi.

• To'plam: 20 ta variant × 50 ta savol = 1000 ta test. To'g'ri javob har bir savol ostida yashil rangda, hujjat oxirida javoblar kaliti bor.

• Muhim: rasmiy test savollari va biletlar ochiq e'lon qilinmaydi; bu fan dasturlari asosida tuzilgan mashq materiallari. Qonunchilik o'zgarishi mumkin — amaldagi tahrirni lex.uz da tekshiring.

Sotib olish